CundīsuttaMit Cundī
Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
veḷuvane → (bj)Einmal hielt sich der Buddha bei Rājagaha auf, im Bambuswäldchen, am Futterplatz der Eichhörnchen.
Atha kho cundī rājakumārī pañcahi rathasatehi pañcahi ca kumārisatehi parivutā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnā kho cundī rājakumārī bhagavantaṁ etadavoca:
kumārisatehi → kumārīsatehi (sya-all) | ca → (pts) | pañcahi → Ph. S. add ca. (pts note) | kumārisatehi → kumāri satehi (bjt) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da ging die Prinzessin Cundī in Begleitung von fünfhundert Wagen und fünfhundert königlichen Hofmädchen zum Buddha, verbeugte sich, setzte sich zur Seite hin und sagte zu ihm:
“Amhākaṁ, bhante, bhātā cundo nāma rājakumāro, so evamāha:
evamāha → evam āha (pts)„Herr, mein Bruder, Prinz Cunda, sagt:
‘yadeva so hoti itthī vā puriso vā buddhaṁ saraṇaṁ gato, dhammaṁ saraṇaṁ gato, saṅghaṁ saraṇaṁ gato, pāṇātipātā paṭivirato, adinnādānā paṭivirato, kāmesumicchācārā paṭivirato, musāvādā paṭivirato, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā paṭivirato, so kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati, no duggatin’ti.
itthī → atthī (sya-all); itthi (pts) | yeva → sugatiññeva (bj: syā) | atthī → itthīti padena bhavitabbaṁ (sya-all note) | kāmesumicchācārā → kāmesu micchācārā (bjt, th, pts) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiṁ yeva (bjt, pts) | saṅghaṁ → saṁghaṁ (th, ms2005) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiññeva (th) | yadeva → yad eva (pts) | duggatinti → duggatin ti (pts)‚Wenn da eine Frau oder ein Mann Zuflucht zum Buddha, zur Lehre und zum Saṅgha nimmt, und wenn er oder sie keine lebenden Wesen tötet, nicht stiehlt, keine sexuellen Verfehlungen begeht, nicht lügt und keine Rauschmittel trinkt wie Bier, Wein und Branntwein: Nur in einem solchen Fall wird man, wenn der Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren, nicht an einem schlechten Ort.‘
Sāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ pucchāmi:Daher frage ich den Buddha:
‘kathaṁrūpe kho, bhante, satthari pasanno kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati, no duggatiṁ?
kho → kathaṁ rūpe kho (bj: machasaṁ) | nu → omitted by M. Ph. (pts note) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiṁ yeva (bjt, pts) | duggatiṁ → duggatinti sāhaṁ bhante bhagavantaṁ pucchāmi (bjt) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiññeva (th)Herr, zu welcher Art von Lehrer soll man Zuversicht haben, sodass man, wenn der Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren wird, nicht an einem schlechten Ort?
Kathaṁrūpe dhamme pasanno kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati, no duggatiṁ?
kho → kathaṁ rūpe kho (bj: machasaṁ) | pasanno → T. M6. M7 leave out here and in the next phrases kāyassa bh- p- s- yeva up- (pts note) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiññeva (th) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiṁ yeva (pts)Zu welcher Art von Lehre soll man Zuversicht haben, sodass man, wenn der Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren wird, nicht an einem schlechten Ort?
Kathaṁrūpe saṅghe pasanno kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati, no duggatiṁ?
kathaṁrūpe → kathaṁrūpe nu kho bhante (bj) | kho → kathaṁ rūpe kho (bj: machasaṁ) | saṅghe → saṁghe (th, ms2005) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiññeva (th) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiṁ yeva (pts)Zu welcher Art von Gemeinschaft soll man Zuversicht haben, sodass man, wenn der Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren wird, nicht an einem schlechten Ort?
Kathaṁrūpesu sīlesu paripūrakārī kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati, no duggatin’”ti?
yeva → sugatiññeva (bj: syā) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva upapajjati → parammaraṇā sugatiṁ yeva saggaṁ lokaṁ uppajjati (bjt) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiññeva (th) | paraṁ maraṇā sugatiṁyeva → parammaraṇā sugatiṁ yeva (pts) | duggatinti → duggatin ti (pts)Welche Art von Tugend soll man erfüllen, sodass man, wenn der Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren wird, nicht an einem schlechten Ort?“
“Yāvatā, cundi, sattā apadā vā dvipadā vā catuppadā vā bahuppadā vā rūpino vā arūpino vā saññino vā asaññino vā nevasaññināsaññino vā, tathāgato tesaṁ aggamakkhāyati arahaṁ sammāsambuddho.
dvipadā → dipadā (bj) | vā → apādā vā dvīpādā vācatuppādā vā bahuppādā vā (sī.) a. ni. 4.34; itivu. 90 (cck note) | apadā → M. Ph. apādā, dvipādā and so on. (pts note) | sammāsambuddho → sammā sambuddho (bjt) | aggamakkhāyati → aggam akkhāyati (pts)„Cundī, der Klargewordene, der Vollendete, der vollkommen erwachte Buddha gilt als das beste unter allen Lebewesen: den Wesen ohne Füße, den Zweibeinern, den Vierbeinern, den Vielfüßigen, denen mit Form und den formlosen, denen mit Wahrnehmung, ohne Wahrnehmung, weder mit noch ohne Wahrnehmung.
Ye kho, cundi, buddhe pasannā, agge te pasannā.Wer Zuversicht zum Buddha hat, hat Zuversicht zum Besten.
Agge kho pana pasannānaṁ aggo vipāko hoti.
pana → omitted by T. (pts note)Wer Zuversicht zum Besten hat, kommt zum besten Ergebnis.
Yāvatā, cundi, dhammā saṅkhatā, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo tesaṁ aggamakkhāyati.Der edle achtfache Pfad gilt unter den bedingten Dingen als das beste.
Ye, cundi, ariye aṭṭhaṅgike magge pasannā, agge te pasannā, agge kho pana pasannānaṁ aggo vipāko hoti.
hoti → buddha jayanti tripiṭaka mudraṇayē mema paricchēdaya magahærī æta (bj note)Wer Zuversicht zum edlen achtfachen Pfad hat, hat Zuversicht zum Besten. Wer Zuversicht zum Besten hat, kommt zum besten Ergebnis.
Yāvatā, cundi, dhammā saṅkhatā vā asaṅkhatā vā, virāgo tesaṁ aggamakkhāyati, yadidaṁ—
asaṅkhatā vā, virāgo tesaṁ → tesaṁ dhammānaṁ (mr) | tesaṁ → tesaṁ dhammānaṁ (cck: sī. pī. ka.) | tesaṁ → all MSS exc. S. insert dhammānaṁ. (pts note) | saṅkhatā → saṁkhatā (bjt) | asaṅkhatā → asaṁkhatā (bjt, th, pts) | aggamakkhāyati yadidaṁ → aggam akkhāyati yad idaṁ (pts)Das Schwinden gilt unter den bedingten und unbedingten Dingen als das beste:
madanimmadano pipāsavinayo ālayasamugghāto vaṭṭupacchedo taṇhākkhayo virāgo nirodho nibbānaṁ.
vaṭṭupacchedo taṇhākkhayo → vaṭṭūpacchedo taṇhakkhayo (bj) | taṇhākkhayo → taṇhakkhayo (sya-all, pts) | pipāsavinayo → pipāsāvinayo (bj: sīmu) | vaṭṭupacchedo → T. vabbup-; M6 vaddhu-; M7 vadhup- (pts note)nämlich das Überwinden der Eitelkeit, das Löschen des Durstes, das Aufgeben des Anklammerns, das Ausbrechen aus dem Kreislauf, das Auflösen des Verlangens, das Schwinden, Aufhören, Erlöschen.
Ye kho, cundi, virāge dhamme pasannā, agge te pasannā.Wer Zuversicht zur Lehre vom Schwinden hat, hat Zuversicht zum Besten.
Agge kho pana pasannānaṁ aggo vipāko hoti.Wer Zuversicht zum Besten hat, kommt zum besten Ergebnis.
Yāvatā, cundi, saṅghā vā gaṇā vā, tathāgatasāvakasaṅgho tesaṁ aggamakkhāyati, yadidaṁ—
saṅghā → saṁghā (th, ms2005) | tathāgatasāvakasaṅgho → tathāgatasāvakasaṁgho (th, ms2005) | aggamakkhāyati yadidaṁ → aggam akkhāyati yad idaṁ (pts)Der Saṅgha der Schüler des Klargewordenen gilt unter den Gemeinschaften und Gruppen als die beste:
cattāri purisayugāni aṭṭha purisapuggalā, esa bhagavato sāvakasaṅgho āhuneyyo pāhuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassa.
aṭṭha purisapuggalā → aṭṭhapurisapuggalā (bjt) | sāvakasaṅgho → sāvakasaṁgho (bjt, th, ms2005) | puññakkhettaṁ → puññakhettaṁ (pts)nämlich die vier Paare, die acht Individuen. Das ist der Saṅgha der Schüler des Buddha; er ist einer den Göttern gewidmeten Gabe würdig, der Gastfreundschaft würdig, einer religiösen Gabe würdig, des Grußes mit zusammengelegten Händen würdig, das unübertreffliche Feld für Verdienst für die Welt.
Ye kho, cundi, saṅghe pasannā, agge te pasannā.
saṅghe → saṁghe (bjt, th, ms2005) | pasannā → passannā (bjt)Wer Zuversicht zum Saṅgha hat, hat Zuversicht zum Besten.
Agge kho pana pasannānaṁ aggo vipāko hoti.
pana → omitted by T. (pts note)Wer Zuversicht zum Besten hat, kommt zum besten Ergebnis.
Yāvatā, cundi, sīlāni, ariyakantāni sīlāni tesaṁ aggamakkhāyati, yadidaṁ—
ariyakantāni sīlāni tesaṁ → ariyakantāni tesaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | sīlāni → (bj, sya-all, pts) | aggamakkhāyati → aggamakkhāyanti (sya-all) | ariyakantāni → ariyakattāni sīlāni (bj: machasaṁ) | tesaṁ → ariyakantānitesaṁ (cck: sī. syā. kaṁ.) | sīlāni → S. sīlānaṁ. (pts note) | ariyakantāni → M. Ph. insert sīlāni. (pts note) | aggamakkhāyati yadidaṁ → aggam akkhāyati yad idaṁ (pts)Die Tugend, die von den Edlen geliebt wird, gilt unter den Tugenden als die beste.
akhaṇḍāni acchiddāni asabalāni akammāsāni bhujissāni viññuppasatthāni aparāmaṭṭhāni samādhisaṁvattanikāni.
bhujissāni → (bj) | samādhisaṁvattanikāni → samādhi saṁvattanikāni (bjt) | viññuppasatthāni → viññupasatthāni (th)Sie ist unversehrt, makellos, ohne Flecken und unbeschädigt. Sie ist befreiend und wird von vernünftigen Menschen gepriesen, ist richtig verstanden und führt in die Versenkung.
Ye kho, cundi, ariyakantesu sīlesu paripūrakārino, agge te paripūrakārino.
agge → M. Ph. aggesu. (pts note) | ariyakantesu → ariya kantesu (bjt)Wer diese Tugend, die von den Edlen geliebt wird, erfüllt, erfüllt das Beste.
Agge kho pana paripūrakārīnaṁ aggo vipāko hotīti.
pana → omitted by T. Ph. (pts note) | hotīti → hotī ti (pts)Wer das Beste erfüllt, kommt zum besten Ergebnis.
Aggato ve pasannānaṁ, aggaṁ dhammaṁ vijānataṁ;Wer die beste Lehre kennt und seine Zuversicht auf den Besten gründet – Agge buddhe pasannānaṁ, dakkhiṇeyye anuttare.wer dem besten Erwachten traut, der einer religiösen Gabe in unübertrefflichem Maße würdig ist;
Agge dhamme pasannānaṁ, virāgūpasame sukhe;wer der besten Lehre traut, der Seligkeit des Schwindens und Stillwerdens; Agge saṅghe pasannānaṁ, puññakkhette anuttare.
saṅghe → saṁghe (bjt, th, ms2005)wer dem besten Saṅgha traut, dem unübertrefflichen Feld für Verdienst –Aggasmiṁ dānaṁ dadataṁ, aggaṁ puññaṁ pavaḍḍhati;wer so den Besten Spenden gibt, dem erwächst das beste Verdienst: Aggaṁ āyu ca vaṇṇo ca, yaso kitti sukhaṁ balaṁ.
āyu → āyū (bj) | ca → āyuñca (bj: sīmu) | āyu → T. M6. M7 āyuñ. (pts note)beste Lebensdauer und Schönheit, bester Ruhm, bestes Ansehen, bestes Glück und beste Kraft.Aggassa dātā medhāvī, aggadhammasamāhito;Ein verständiger Mensch gibt dem Besten, hat sich bei der besten Lehre niedergelassen. Devabhūto manusso vā, aggappatto pamodatī”ti.
pamodatīti dutiyaṁ → pamodatī ti (pts)Wenn er ein Gott oder Mensch wird, erfreut er sich am Erreichen des Besten.“