DhammikasuttaMit Dhammika
Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate.Einmal hielt sich der Buddha bei Rājagaha auf der Geierkuppe auf.
Tena kho pana samayena āyasmā dhammiko jātibhūmiyaṁ āvāsiko hoti sabbaso jātibhūmiyaṁ sattasu āvāsesu.Damals war der Ehrwürdige Dhammika in allen sieben Klöstern seines Heimatlandes ansässig.
Tatra sudaṁ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṁsati vitudati roseti vācāya.
vitudati → M. Ph. vitūdo throughout. (pts note) | dhammiko → dhammako (th)Dort beschimpfte er die Mönche, die von außerhalb kamen; er beleidigte sie, fügte ihnen Leid zu, griff sie an und bedrängte sie.
Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
na saṇṭhanti → na saṇṭhahanti (bj) | saṇṭhahanti → saṇṭhanti (bj: machasaṁ) | saṇṭhanti → na saṇṭhahanti (cck: sī.) | saṇṭhanti → T. M6. M7 saṇṭhahanti throughout. (pts note)Die Mönche, die von außerhalb kamen und so behandelt wurden, blieben nicht. Sie gingen fort und mieden das Kloster.
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi:
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts1ed, mr) | jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (pts) | jātibhūmakānaṁ → jātabhūmika naṁ (bj: syā) | jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (cck: syā. pī. ka.) | etadahosi → etad ahosi (pts)Da dachten die einheimischen Laienanhänger:
“mayaṁ kho bhikkhusaṅghaṁ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena.
paccupaṭṭhitā → T. parāpa- (pts note) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhu saṅghaṁ (bjt) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārena (bjt, th, pts) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005)„Wir haben den Saṅgha der Mönche und Nonnen mit Roben, Almosen, Unterkunft sowie Arznei und Krankenversorgung versorgt.
Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | ca → kho (pts)Doch die Mönche, die von außerhalb kommen, bleiben nicht. Sie gehen fort und meiden das Kloster.
Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti?
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | ko nu → konu (bjt) | nu kho → nukho (th) | āvāsanti → āvāsan ti (pts)Was ist der Grund, was ist die Ursache dafür?“
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi:
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)Dann dachten die einheimischen Laienanhänger:
“ayaṁ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṁsati vitudati roseti vācāya.
vitudati → T. vitūdeti. (pts note)„Dieser Ehrwürdige Dhammika beschimpft die Mönche, die von außerhalb kommen; er beleidigt sie, fügt ihnen Leid zu, greift sie an und bedrängt sie.
Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | vitudiyamānā → T. also vitūd- (pts note)Die Mönche, die von außerhalb kommen und so behandelt werden, bleiben nicht. Sie gehen fort und meiden das Kloster.
Yannūna mayaṁ āyasmantaṁ dhammikaṁ pabbājeyyāmā”ti.
yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan nūna (pts) | pabbājeyyāmāti → pabbājeyyāmā ti (pts)Warum verbannen wir nicht den Ehrwürdigen Dhammika?“
Atha kho jātibhūmakā upāsakā yena āyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ dhammikaṁ etadavocuṁ:
yena āyasmā → yenāyasmā (bj) | jātibhūmakā → jātibhūmikā (sya-all, pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)Darauf gingen die einheimischen Laienanhänger zum Ehrwürdigen Dhammika und sagten zu ihm:
“pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko imamhā āvāsā;„Herr, bitte verlasse dieses Kloster.
alaṁ te idha vāsenā”ti.
alaṁ te → alante (th) | alaṁ → alan (pts) | vāsenāti → vāsenā ti (pts)Du bist hier lange genug gewesen.“
Atha kho āyasmā dhammiko tamhā āvāsā aññaṁ āvāsaṁ agamāsi.
āvāsaṁ → avāsaṁ (bj) | āvāsaṁ → M. Ph. aññāvāsaṁ. (pts note)Da verließ der Ehrwürdige Dhammika dieses Kloster und ging zu einem anderen.
Tatrapi sudaṁ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṁsati vitudati roseti vācāya.
Tatra → Ph. aññatra. (pts note) | vitudati → T. vitudeti. (pts note) | tatrapi → tatra pi (pts)Dort beschimpfte er die Mönche, die von außerhalb kamen; er beleidigte sie, fügte ihnen Leid zu, griff sie an und bedrängte sie.
Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj)Die Mönche, die von außerhalb kamen und so behandelt wurden, blieben nicht. Sie gingen fort und mieden das Kloster.
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi:
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)Da dachten die einheimischen Laienanhänger: …
“mayaṁ kho bhikkhusaṅghaṁ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārena (bjt, th, pts) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005)
Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj)
Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti?
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | āvāsanti → āvāsan ti (pts)
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi:
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)
“ayaṁ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṁsati vitudati roseti vācāya.
Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
ca → va (bj) | saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj)
Yannūna mayaṁ āyasmantaṁ dhammikaṁ pabbājeyyāmā”ti.
yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan nūna (pts) | pabbājeyyāmāti → pabbājeyyāmā ti (pts)„Warum verbannen wir nicht den Ehrwürdigen Dhammika?“
Atha kho jātibhūmakā upāsakā yenāyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ dhammikaṁ etadavocuṁ:
jātibhūmakā → jātibhūmikā (sya-all, pts) | yenāyasmā → yena āyasmā (sya-all, pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)Sie sagten zum Ehrwürdigen Dhammika:
“pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko imamhāpi āvāsā;
imamhāpi → imamhā pi (pts)„Herr, bitte verlasse dieses Kloster.
alaṁ te idha vāsenā”ti.
alaṁ te → alante (bjt, th) | alaṁ → alan (pts) | vāsenāti → vāsenā ti (pts)Du bist hier lange genug gewesen.“
Atha kho āyasmā dhammiko tamhāpi āvāsā aññaṁ āvāsaṁ agamāsi.
tamhāpi → tamhā pi (pts)Da verließ der Ehrwürdige Dhammika dieses Kloster und ging zu einem anderen.
Tatrapi sudaṁ āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati paribhāsati vihiṁsati vitudati roseti vācāya.
paribhāsati → T. M6. M7 pe|| roseti. (pts note) | vihiṁsati → M. Ph. vihesati. (pts note) | tatrapi → tatra pi (pts)Dort beschimpfte er die Mönche, die von außerhalb kamen; er beleidigte sie, fügte ihnen Leid zu, griff sie an und bedrängte sie.
Te ca āgantukā bhikkhū āyasmatā dhammikena akkosiyamānā paribhāsiyamānā vihesiyamānā vitudiyamānā rosiyamānā vācāya pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | akkosiyamānā → T. M6. M7 have after akko-: rosiya- and so on. (pts note)Die Mönche, die von außerhalb kamen und so behandelt wurden, blieben nicht. Sie gingen fort und mieden das Kloster.
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi:
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts) | etadahosi → etad ahosi (pts)Da dachten die einheimischen Laienanhänger:
“mayaṁ kho bhikkhusaṅghaṁ paccupaṭṭhitā cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārena → Ph. -rehi. (pts note) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (ms2005)
Atha ca pana āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsaṁ.
ca → kho (bj) | saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj)
Ko nu kho hetu ko paccayo yena āgantukā bhikkhū pakkamanti, na saṇṭhanti, riñcanti āvāsan”ti?
saṇṭhanti → saṇṭhahanti (bj) | āvāsanti → āvāsan ti (pts)
Atha kho jātibhūmakānaṁ upāsakānaṁ etadahosi: “ayaṁ kho āyasmā dhammiko āgantuke bhikkhū akkosati …pe….
jātibhūmakānaṁ → jātibhūmikānaṁ (sya-all, pts) | ayaṁ → M. la; Ph. pa; S. pe ||yan nūna. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt) | etadahosi → etad ahosi (pts)
Yannūna mayaṁ āyasmantaṁ dhammikaṁ pabbājeyyāma sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehī”ti.
yannūna → yaṁnūna (my)„Warum verbannen wir nicht den Ehrwürdigen Dhammika aus allen sieben Klöstern in unserem Heimatland?“
Atha kho jātibhūmakā upāsakā yenāyasmā dhammiko tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ dhammikaṁ etadavocuṁ:
jātibhūmakā → jātibhūmikā (sya-all, pts) | yenāyasmā → yena āyasmā (sya-all, pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)Darauf gingen die einheimischen Laienanhänger zum Ehrwürdigen Dhammika und sagten zu ihm:
“pakkamatu, bhante, āyasmā dhammiko sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehī”ti.
āvāsehīti → āvāsehī ti (pts)„Herr, bitte verlasse alle sieben Klöster in unserem Heimatland.“
Atha kho āyasmato dhammikassa etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)Da dachte der Ehrwürdige Dhammika:
“pabbājito khomhi jātibhūmakehi upāsakehi sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehi.
jātibhūmakehi → jātibhūmikehi (sya-all) | khomhi jātibhūmakehi → kho mhi jātibhūmikehi (pts)„Ich wurde von den einheimischen Laienanhängern aus allen sieben Klöstern in meinem Heimatland verbannt.
Kahaṁ nu kho dāni gacchāmī”ti?
kho dāni → khodāni (th) | kahaṁ → kahan (pts) | gacchāmīti → gacchāmī ti (pts)Wo soll ich jetzt hingehen?“
Atha kho āyasmato dhammikassa etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)Er dachte:
“yannūnāhaṁ yena bhagavā tenupasaṅkameyyan”ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | tenupasaṅkameyyanti → ten upasaṅkammeyyan ti (pts)„Warum gehe ich nicht zum Buddha?“
Atha kho āyasmā dhammiko pattacīvaramādāya yena rājagahaṁ tena pakkāmi.
pattacīvaramādāya → pattacīvaram ādāya (pts)Und der Ehrwürdige Dhammika nahm Schale und Robe und brach nach Rājagaha auf.
Anupubbena yena rājagahaṁ gijjhakūṭo pabbato yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ dhammikaṁ bhagavā etadavoca:
rājagahaṁ → rājagahaṁ yena (bj) | Gijjhakūṭo → M6 -ṭe. (pts note) | pabbato → M6 -te. (pts note) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Schließlich erreichte er Rājagaha und die Geierkuppe. Er ging zum Buddha, verbeugte sich und setzte sich zur Seite hin. Der Buddha sagte zu ihm:
“handa kuto nu tvaṁ, brāhmaṇa dhammika, āgacchasī”ti?
āgacchasīti → āgacchasī ti (pts)„Nun, Brahmane Dhammika, wo kommst du her?“
“Pabbājito ahaṁ, bhante, jātibhūmakehi upāsakehi sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehī”ti.
jātibhūmakehi → jātibhūmikehi (sya-all, pts) | āvāsehīti → āvāsehī ti (pts)„Herr, ich wurde von den einheimischen Laienanhängern aus allen sieben Klöstern in meinem Heimatland verbannt.“
“Alaṁ, brāhmaṇa dhammika, kiṁ te iminā, yaṁ taṁ tato tato pabbājenti, so tvaṁ tato tato pabbājito mameva santike āgacchasi.
taṁ → tvaṁ (bj) | santike → santikaṁ (bj) | santikaṁ → santike (bj: machasaṁ) | kiṁ te → kinte (th) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | kiṁ → kin (pts) | yaṁ → yan (pts) | mameva → mam eva (pts)„Genug, Brahmane Dhammika, was soll dir das? Jetzt, wo du von all diesen Orten verbannt wurdest, bist du zu mir gekommen.
Bhūtapubbaṁ, brāhmaṇa dhammika, sāmuddikā vāṇijā tīradassiṁ sakuṇaṁ gahetvā nāvāya samuddaṁ ajjhogāhanti.
ajjhogāhanti → T. -gāyanti. (pts note)Es waren einmal ein paar seefahrende Händler, die setzten ihre Segel, um aufs offene Meer zu fahren, und nahmen einen Küstenspäher-Vogel mit.
Te atīradakkhiṇiyā nāvāya tīradassiṁ sakuṇaṁ muñcanti.
atīradakkhiṇiyā → atīradassaniyā (sya-all); atīradassiyā (mr) | atīradakkhiṇiyā → atīradassaniyā (cck: syā.); atīradassiyā (cck: ka.) | atīradassaniyā → atīradakkhiniyā (sya-all: sī.) | Te → M. Ph. add hi. (pts note) | atīradakkhiṇiyā → M. Ph. -dassiyā; S. -dassaniyā (v. l. -dakkhiniyā). (pts note)Als ihr Schiff außer Sichtweite der Küste war, ließen sie den Vogel frei.
So gacchateva puratthimaṁ disaṁ, gacchati pacchimaṁ disaṁ, gacchati uttaraṁ disaṁ, gacchati dakkhiṇaṁ disaṁ, gacchati uddhaṁ, gacchati anudisaṁ.
gacchat'eva → M. Ph. gacchati. (pts note)Er flog geradewegs nach Osten, nach Westen, nach Norden, nach Süden, nach oben und in die Zwischenräume.
Sace so samantā tīraṁ passati, tathāgatakova hoti.
tathāgatakova → tathāgato (mr) | tathāgatakova → tathāgato (ka.) dī. ni. 1.497 passitabbaṁ (cck note) | gatako → M. Ph. gato . (pts note) | va → omitted by Ph. (pts note) | tathāgatakova → tathā gatakova (bjt) | tathāgatakova → tathā gatako va (pts)Wenn er in einer Richtung Land sah, flog er hin und blieb dort.
Sace pana so samantā tīraṁ na passati tameva nāvaṁ paccāgacchati.
tameva → tam eva (pts)Aber wenn er in keiner Richtung Land sah, kehrte er zum Schiff zurück.
Evamevaṁ kho, brāhmaṇa dhammika, yaṁ taṁ tato tato pabbājenti so tvaṁ tato tato pabbājito mameva santike āgacchasi.
taṁ → tvaṁ (bj) | santike → santikaṁ (bj) | santikaṁ → santike (bj: machasaṁ) | santike → T. M7 -kaṁ. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | yaṁ taṁ → yantaṁ (th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | yaṁ → yan (pts)Ebenso bist du jetzt, wo du von all diesen Orten verbannt wurdest, zu mir gekommen.
Bhūtapubbaṁ, brāhmaṇa dhammika, rañño korabyassa suppatiṭṭho nāma nigrodharājā ahosi pañcasākho sītacchāyo manoramo.
Suppatiṭṭho → M. Supa- throughout. (pts note) | manoramo → Ph. -rammo. (pts note) | korabyassa → koravyassa (pts)Es war einmal ein König Koravya, der hatte einen königlichen Banyanbaum mit fünf Stämmen, der den Namen Standfest trug. Der spendete kühlen Schatten und war dem Geist gefällig.
Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa dvādasayojanāni abhiniveso ahosi, pañca yojanāni mūlasantānakānaṁ.
suppatiṭṭhassa → suppatiṭṭho (bj) | pañca yojanāni mūlasantānakānaṁ → pañcayojanāni mulakasantānakānaṁ (bj) | mūlasantānakānaṁ → T. M6. M7 mūlaka-; Ph. -kāni. (pts note) | dvādasayojanāni → dvādasa yojanāni (th, pts)Seine Krone erstreckte sich zwölf Meilen weit, und das Netz seiner Wurzeln reichte fünf Meilen weit.
Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa tāva mahantāni phalāni ahesuṁ;
nigrodharājassa → nigodharājassa (bj) | tāva → (sya-all) | mahantāni → tāva mahantāni (sya-all: sī.) | tāva → omitted by S.; but mentioned as v. l. (pts note)Seine Früchte waren so groß
seyyathāpi nāma āḷhakathālikā.
āḷhakathālikā → M. Ph. aḷha- (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)wie ein Reistopf,
Evamassa sādūni phalāni ahesuṁ;
evamassa → evam assa (pts)und sie waren so süß
seyyathāpi nāma khuddaṁ madhuṁ anelakaṁ.
khuddaṁ madhuṁ anelakaṁ → khuddamadhuṁ aneḷakaṁ (sya-all) | anelakaṁ → anīlakaṁ (pts) | anelakaṁ → sīlakaṁ (bj: sīmu) | madhuṁ → M. S. khudda- (M. -dhu). (pts note) | anīlakaṁ → M. Ph. S. aneḷakaṁ; M9 (Com. ) anīlan ti niddosaṁ. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)wie reiner wilder Honig.
Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa ekaṁ khandhaṁ rājā paribhuñjati saddhiṁ itthāgārena, ekaṁ khandhaṁ balakāyo paribhuñjati, ekaṁ khandhaṁ negamajānapadā paribhuñjanti, ekaṁ khandhaṁ samaṇabrāhmaṇā paribhuñjanti, ekaṁ khandhaṁ migā paribhuñjanti.
khandhaṁ migā → migapakkhino (bj, sya-all); migapakkhiyo (pts1ed) | migā → migapakkhiyo (pts) | migapakkhino → migā pakkhiṇo (bj: machasaṁ) | migā → migapakkhino (cck: sī. syā. pī.) | negamajānapadā → M. Ph. T. -janapadā. (pts note) | migapakkhiyo → M6 -kkhino; S. -kkhiniyo; M. migā; Ph. migamā. (pts note)Der König und sein Harem aßen von einem Stamm, das Heer von einem anderen, die Menschen aus Stadt und Land von einem anderen, Asketen und Brahmanen von einem anderen und Tiere und Vögel wieder von einem anderen.
Suppatiṭṭhassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, nigrodharājassa na koci phalāni rakkhati, na ca sudaṁ aññamaññassa phalāni hiṁsanti.
na ca sudaṁ → na ca puna (mr) | sudaṁ → na ca puna (cck: ka.) | rakkhati → T. pakkhati. (pts note) | sudam → M. Ph. puna. (pts note) | aññamaññassa → Ph. aññassa. (pts note)Niemand bewachte die Früchte, doch niemand beschädigte die Früchte eines anderen.
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, aññataro puriso suppatiṭṭhassa nigrodharājassa yāvadatthaṁ phalāni bhakkhitvā sākhaṁ bhañjitvā pakkāmi.
bhakkhitvā → M6 pakkhitvā. (pts note)Dann aß sich da ein gewisser Mensch an den Früchten ordentlich satt, brach einen Ast ab und ging damit fort.
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthāya devatāya etadahosi:
Suppatiṭṭhe → M. Ph. -tiṭṭhassa. (pts note) | nigrodharāje → M. Ph. -rājassa. (pts note) | etadahosi → etad ahosi (pts)Da dachte die Gottheit, die in dem königlichen Banyanbaum hauste:
‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho.‚Ach, wie unglaublich! Wie erstaunlich!
Yāva pāpo manusso, yatra hi nāma suppatiṭṭhassa nigrodharājassa yāvadatthaṁ phalāni bhakkhitvā sākhaṁ bhañjitvā pakkamissati, yannūna suppatiṭṭho nigrodharājā āyatiṁ phalaṁ na dadeyyā’ti.
Yāva pāpo manusso → yāva pāpamanusso (sya-all); yāvatā pāpamanusso (mr) | manusso → yāva pāpamanusso (cck: syā.); yāvatā pāpamanusso (cck: ka.) | yāva → M. Ph. yāvatā. (pts note) | pāpo → M. Ph. S. pāpa- (pts note) | bhañjitvā → Ph. bhijjitvā. (pts note) | yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan nūna (pts) | dadeyyāti → dadeyyā ti (pts)Wie böse ist dieser Mensch, dass er sich an den Früchten ordentlich satt isst, einen Ast abbricht und damit fortgeht! Warum sorge ich nicht dafür, dass der königliche Banyanbaum in Zukunft keine Früchte mehr trägt?‘
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭho nigrodharājā āyatiṁ phalaṁ na adāsi.
na adāsi → nādāsi (bj, pts) | nādāsi → Ph. S. na ad- (pts note)Und der königliche Banyanbaum trug keine Früchte mehr.
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, rājā korabyo yena sakko devānamindo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sakkaṁ devānamindaṁ etadavoca:
devānamindo → dvonamindo (bj) | upasaṅkamitvā → upasakamitvā (bj) | korabyo → koravyo (pts) | devānamindo tenupasaṅkami → devānam indo ten upasaṅkami (pts) | devānamindaṁ etadavoca → devānam indaṁ etad avoca (pts)Da ging der König Koravya zu Sakka dem Götterfürsten und meldete ihm:
‘yagghe, mārisa, jāneyyāsi suppatiṭṭho nigrodharājā phalaṁ na detī’ti.
detīti → detī ti (pts)‚Bitte Kamerad, du solltest wissen, dass der königliche Banyanbaum mit Namen Standfest keine Früchte trägt.‘
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo tathārūpaṁ iddhābhisaṅkhāraṁ abhisaṅkhāsi, yathā bhusā vātavuṭṭhi āgantvā suppatiṭṭhaṁ nigrodharājaṁ pavattesi ummūlamakāsi.
abhisaṅkhāsi → abhisaṅkhāresi (sya-all, mr) | pavattesi → pātesi (bj, pts1ed) | abhisaṅkhāsi → abhisaṁkhāresi (sya-all) | bhusā → bhūsā (sya-all) | pavattesi ummūlamakāsi → pātesi ummūlam akāsi (pts) | pavattesi → pātesi (bj: sīmu) | abhisaṅkhāsi → abhisaṅkhāresi (cck: syā. ka.) | pavattesi → pātesi (cck: sī. pī.) | pavattesi → pātesi (sya-all: sī.) | abhisaṅkhāsi → M. Ph. S. -khāresi; M6 iddhiyābh- abhi- (pts note) | bhusā → M. Ph. S. bhūsā throughout. (pts note) | vātavuṭṭhi → T. vāta-uṭṭhi; M6 vātāvu- (pts note) | pātesi → M. Ph. S. pavattesi (S. v. l. pātesi). (pts note) | akāsi → T. -lañ c'; ak- (pts note) | yathā bhusā → yathābhusā (bjt) | iddhābhisaṅkhāraṁ abhisaṅkhāsi → iddhābhisaṁkhāraṁ abhisaṁkhāresi (th) | devānamindo → devānam indo (pts)Darauf setzte Sakka seine übersinnliche Kraft ein und veranlasste, dass ein gewaltiger Sturm losbrach. Der warf den königlichen Banyanbaum um und entwurzelte ihn.
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthā devatā dukkhī dummanā assumukhī rudamānā ekamantaṁ aṭṭhāsi.Die Gottheit, die in dem Baum hauste, stand daneben, elend und traurig, weinend, mit tränenüberströmtem Gesicht.
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo yena suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthā devatā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā suppatiṭṭhe nigrodharāje adhivatthaṁ devataṁ etadavoca:
devānamindo → devānam indo (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da ging Sakka zu der Gottheit und sagte:
‘kiṁ nu tvaṁ, devate, dukkhī dummanā assumukhī rudamānā ekamantaṁ ṭhitā’ti?
rudamānā → Ph. continues: etā Supp- nigrodha- adhi- devatā etad ahosi. Tathā and so on. (pts note) | kiṁ nu → kinnu (bjt) | kiṁ → kin (pts) | ṭhitāti → ṭhitā ti (pts)‚Gott, warum stehst du auf der Seite, elend und traurig, weinend, mit tränenüberströmtem Gesicht?‘
‘Tathā hi pana me, mārisa, bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṁ pavattesi ummūlamakāsī’ti.
bhusā → bhūsā (sya-all) | pavattesi ummūlamakāsīti → pātesi ummūlam akāsī ti (pts) | pavattesi → pātesi (bj: sīmu)‚Weil, Kamerad, ein gewaltiger Sturm losbrach, der mein Zuhause umgeworfen und entwurzelt hat.‘
‘Api nu tvaṁ, devate, rukkhadhamme ṭhitāya bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṁ pavattesi ummūlamakāsī’ti?
ṭhitāya bhusā → ṭhitā bhūsā (sya-all) | pavattesi ummūlamakāsīti → pātesi ummūlam akāsī ti (pts) | pavattesi → pātesi (bj: sīmu) | ṭhitāya → S. -tā. (pts note)‚Nun, hast du denn zu deiner Baumpflicht gestanden, als der Sturm losbrach?‘
‘Kathaṁ pana, mārisa, rukkho rukkhadhamme ṭhito hotī’ti?
hotīti idha → hotī ti idheva (pts) | rukkho → omitted by Ph. (pts note)‚Aber Kamerad, wie steht ein Baum zu seiner Pflicht?‘
‘Idha, devate, rukkhassa mūlaṁ mūlatthikā haranti, tacaṁ tacatthikā haranti, pattaṁ pattatthikā haranti, pupphaṁ pupphatthikā haranti, phalaṁ phalatthikā haranti.
phalatthikā → phalatthika (pts) | Idh'eva → M. Ph. S. idha. (pts note)‚Da nehmen die, die Wurzeln, Rinde, Blätter, Blüten oder Früchte von dem Baum brauchen, diese mit.
Na ca tena devatāya anattamanatā vā anabhinandi vā karaṇīyā.
anabhinandi → anabhiraddhi (bj) | vā → anabhinandi (bj: machasaṁ) | anabhinandi → anabhiraddhi (cck: sī.) | vā → anabhiraddhi vā (sya-all: sī.) | tena → Ph. te. (pts note) | devatāya → T. -tā. (pts note) | anabhinandi → T. M6 -raddhi (also v. l. in S.); M7 -ratī. (pts note)Doch die Gottheit ist deswegen nicht verstimmt oder aufgebracht.
Evaṁ kho, devate, rukkho rukkhadhamme ṭhito hotī’ti.
hotīti → hotī ti (pts)So steht ein Baum zu seiner Pflicht.‘
‘Aṭṭhitāyeva kho me, mārisa, rukkhadhamme bhusā vātavuṭṭhi āgantvā bhavanaṁ pavattesi ummūlamakāsī’ti.
bhusā → bhūsā (sya-all) | pavattesi ummūlamakāsīti → pātesi ummūlam akāsī ti (pts) | pavattesi → pātesi (bj: sīmu) | pātesi → T. papātesi; M7 pāpatehi and -tesi; M. Ph. S. pavattesi. (pts note) | aṭṭhitāyeva → aṭṭhitā yeva (th) | aṭṭhitāyeva → aṭṭhitāy eva (pts)‚Ich habe nicht zu meiner Baumpflicht gestanden, als der Sturm losbrach und mein Zuhause umwarf und entwurzelte.‘
‘Sace kho tvaṁ, devate, rukkhadhamme tiṭṭheyyāsi, siyā te bhavanaṁ yathāpure’ti.
yathāpureti ṭhassāmahaṁ → yathā pureti tiṭṭheyyāmahaṁ (sya-all); yathāpure ti thassām ahaṁ (pts) | siyā → siyā pi (pts) | siyā → siyāpi (cck: sī. pī.) | rukkhadhamme → T. -dhammo. (pts note) | pi → omitted by M. Ph. S. (pts note)‚Gott, wenn du zu deiner Baumpflicht stehst, kann dein Zuhause wieder so werden, wie es war.‘
‘Ṭhassāmahaṁ, mārisa, rukkhadhamme, hotu me bhavanaṁ yathāpure’ti.
Ṭhassāmahaṁ → tiṭṭheyyāmahaṁ (sya-all) | Ṭhassāmahaṁ → tiṭṭheyyāmahaṁ (cck: syā.) | Thassām → S. tiṭṭheyyām'; M6 is spoiled. (pts note) | yathāpureti → yathā pureti (th) | ṭhassāmahaṁ → thassām ahaṁ (pts) | yathāpureti → yathāpure ti (pts)‚Ich will zu meiner Baumpflicht stehen! Möge mein Zuhause wieder so werden, wie es war!‘
Atha kho, brāhmaṇa dhammika, sakko devānamindo tathārūpaṁ iddhābhisaṅkhāraṁ abhisaṅkhāsi, yathā bhusā vātavuṭṭhi āgantvā suppatiṭṭhaṁ nigrodharājaṁ ussāpesi, sacchavīni mūlāni ahesuṁ.
abhisaṅkhāsi → abhisaṅkhāri (sya-all, mr) | abhisaṅkhāsi → abhisaṁkhāri (sya-all) | bhusā → bhūsā (sya-all) | ussāpesi → ussāpeti (sya-all) | abhisaṅkhāsi → abhisaṅkhāri (cck: syā. ka.) | abhisaṅkhāsi → M. S. -khāri; Ph. khari. (pts note) | sacchavīni → T. sacca-; M. sañcha-; Ph. pañcavidhāni. (pts note) | iddhābhisaṅkhāraṁ abhisaṅkhāsi → iddhābhisaṁkhāraṁ abhisaṁkhāri (th) | devānamindo → devānam indo (pts) | suppatiṭṭhaṁ → suppatiṭṭham (pts)Und Sakka setzte seine übersinnliche Kraft ein und veranlasste, dass ein gewaltiger Sturm losbrach. Der richtete diesen gewaltigen Banyanbaum wieder auf, und die Wurzelrinde war vollständig heil.
Evamevaṁ kho, brāhmaṇa dhammika, api nu taṁ samaṇadhamme ṭhitaṁ jātibhūmakā upāsakā pabbājesuṁ sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehī”ti?
jātibhūmakā → jātabhūmakā (bj); jātibhūmikā (sya-all, pts) | jātibhūmiyaṁ → jātabhūmiyaṁ (bj) | pabbājesuṁ → pabbājeyyuṁ (pts) | pabbājesuṁ → ba. pabbājeyyuṁ (sya-all: yu.) | taṁ → Ph. tvaṁ. (pts note) | samaṇadhamme → T. asa- (pts note) | pabbājeyyuṁ → all MSS. exc. M. have -jesuṁ. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | api nu → apinu (th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | āvāsehīti → āvāsehī ti (pts)Ebenso, Brahmane Dhammika: Hast du zu deiner Asketenpflicht gestanden, als die einheimischen Laienanhänger dich aus allen sieben Klöstern in deinem Heimatland verbannt haben?“
“Kathaṁ pana, bhante, samaṇo samaṇadhamme ṭhito hotī”ti?
pana → M. nu kho. (pts note) | samaṇadhamme → T. -dhammo. (pts note) | hotīti → hotī ti (pts)„Aber Herr, wie steht man zu seiner Asketenpflicht?“
“Idha, brāhmaṇa dhammika, samaṇo akkosantaṁ na paccakkosati, rosantaṁ na paṭirosati, bhaṇḍantaṁ na paṭibhaṇḍati.
rosantaṁ → rosentaṁ (bj) | paṭirosati → paṭiroseti (bj) | paṭibhaṇḍati → pibhaṇḍati (sya-all) | rosentaṁ → rosattaṁ (bj: machasaṁ)„Wenn jemand einen Asketen beschimpft, belästigt oder mit ihm streitet, beschimpft er den anderen nicht wieder, belästigt ihn nicht und streitet nicht mit ihm.
Evaṁ kho, brāhmaṇa dhammika, samaṇo samaṇadhamme ṭhito hotī”ti.
hotīti → hotī ti (pts)So steht ein Asket zu seiner Asketenpflicht.“
“Aṭṭhitaṁyeva maṁ, bhante, samaṇadhamme jātibhūmakā upāsakā pabbājesuṁ sabbaso jātibhūmiyaṁ sattahi āvāsehī”ti.
aṭṭhitaṁyeva → aṭṭhitañañeva kho (bj); aṭṭhitaññeva kho (sya-all) | jātibhūmakā → jātibhūmikā (sya-all, pts) | Aṭṭhitaṁ → Ph. -tā. (pts note) | aṭṭhitaṁyeva → aṭṭhitaṁ yeva kho (pts) | āvāsehīti → āvāsehī ti (pts)„Ich habe nicht zu meiner Asketenpflicht gestanden, als die einheimischen Laienanhänger mich aus allen sieben Klöstern in meinem Heimatland verbannt haben.“
“Bhūtapubbaṁ, brāhmaṇa dhammika, sunetto nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo.
Bhūtapubbaṁ → a. ni. 7.66; 7.73 (cck note)„Es war einmal ein Lehrer mit Namen Sunetta. Der war ein Religionsstifter und war frei von Begierde nach Sinnenfreuden.
Sunettassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṁ.Er hatte viele hundert Schüler.
Sunetto satthā sāvakānaṁ brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desesi.
desesi → deseti (bj) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts)Er lehrte sie den Weg zur Wiedergeburt in der Gemeinschaft mit Brahmā.
Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, sunettassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desentassa cittāni na pasādesuṁ te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjiṁsu.
cittāni → T. cittaṁ. (pts note) | pasādesuṁ → T. M6 padosesuṁ; M7 padesesuṁ. (pts note) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts)Die, die keine Zuversicht zu Sunetta hatten, wurden, als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, an einem verlorenen Ort wiedergeboren, einem schlechten Ort, in der Unterwelt, der Hölle.
Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, sunettassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desentassa cittāni pasādesuṁ te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjiṁsu.
upapajjiṁsu → T. M6. M7 uppa- (pts note) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts)Die, die voller Zuversicht zu Sunetta waren, wurden, als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren, in einer himmlischen Welt.
Bhūtapubbaṁ, brāhmaṇa dhammika, mūgapakkho nāma satthā ahosi …pe…
mūgapakkho → mugapakkho (pts) | Mugapakkho → T. Mugha-; M7. S. Mūga- (pts note) | pe → omitted by M. Ph. (pts note)Es war einmal ein Lehrer mit Namen Mūgapakkha …
Aranemi nāma satthā ahosi …
aranemi → araṇemi (bj) | Aranemi → T. Araṇ- (pts note)ein Lehrer mit Namen Aranemi …
… Kuddālako nāma satthā ahosi …
Kuddālako → Ph. Kudā-; M. Kuṭā- (pts note)ein Lehrer mit Namen Kuddālaka …
… Hatthipālo nāma satthā ahosi …ein Lehrer mit Namen Hatthipāla …
… Jotipālo nāma satthā ahosi titthakaro kāmesu vītarāgo.und ein Lehrer mit Namen Jotipāla. Der war ein Religionsstifter und war frei von Begierde nach Sinnenfreuden.
Jotipālassa kho pana, brāhmaṇa dhammika, satthuno anekāni sāvakasatāni ahesuṁ.Er hatte viele hundert Schüler.
Jotipālo satthā sāvakānaṁ brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desesi.
desesi → deseti (bj) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts)Er lehrte sie den Weg zur Wiedergeburt in der Gemeinschaft mit Brahmā.
Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, jotipālassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desentassa cittāni na pasādesuṁ te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjiṁsu.
pasādesuṁ → T. M6 padosesuṁ; M7 padesesuṁ. (pts note) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts)Die, die keine Zuversicht zu Jotipāla hatten, wurden, als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, an einem verlorenen Ort wiedergeboren, einem schlechten Ort, in der Unterwelt, der Hölle.
Ye kho pana, brāhmaṇa dhammika, jotipālassa satthuno brahmalokasahabyatāya dhammaṁ desentassa cittāni pasādesuṁ te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjiṁsu.
upapajjiṁsu → T. M6. M7 uppa- (pts note) | brahmalokasahabyatāya → brahmalokasahavyatāya (bjt, pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts)Die, die voller Zuversicht zu Jotipāla waren, wurden, als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren, in einer himmlischen Welt.
Taṁ kiṁ maññasi, brāhmaṇa dhammika,Was meinst du, Brahmane Dhammika?
yo ime cha satthāre titthakare kāmesu vītarāge, anekasataparivāre sasāvakasaṅghe paduṭṭhacitto akkoseyya paribhāseyya, bahuṁ so apuññaṁ pasaveyyā”ti?
cha → pi (bj) | akkoseyya → akkāseyya (bj) | satthāre → satthāro (sya-all) | paduṭṭhacitto → paduṭṭhaṭhitto (sya-all) | pasaveyyā → Ph. pasā- (pts note) | sasāvakasaṅghe → sasāvakasaṁghe (ms2005) | pasaveyyāti → pasaveyyā ti (pts)Wenn jemand diese sechs Lehrer mit ihren Hunderten von Anhängern mit gehässigem Geist beschimpft und beleidigt, würde der nicht von viel Verderben überfließen?“
“Yo kho, brāhmaṇa dhammika, ime cha satthāre titthakare kāmesu vītarāge anekasataparivāre sasāvakasaṅghe paduṭṭhacitto akkoseyya paribhāseyya, bahuṁ so apuññaṁ pasaveyya.
paduṭṭhacitto → duṭṭhacitto (bj) | satthāre → satthāro (sya-all) | kho → omitted by T. (pts note) | satthāre → S. -ro. (pts note) | sasāvakasaṅghe → M. Ph. sāvaka- (pts note) | bahuṁ → all MSS. except S. omit this conclusion; M6 omits also Yo of the following clause. (pts note) | sasāvakasaṅghe → sasāvakasaṁghe (ms2005)„Er würde wahrlich von viel Verderben überfließen, Brahmane Dhammika.
Yo ekaṁ diṭṭhisampannaṁ puggalaṁ paduṭṭhacitto akkosati paribhāsati, ayaṁ tato bahutaraṁ apuññaṁ pasavati.
ekaṁ → ekaṁ (bj: sīmu) | paduṭṭhacitto → M6. M7 duṭṭha- (pts note) | pasavati → Ph. pasāti. (pts note) | diṭṭhisampannaṁ → diṭṭhisampanna (bjt)Aber jemand, der eine einzige Person, die die Ansicht vervollkommnet hat, mit gehässigem Geist beschimpft und beleidigt, fließt noch von viel mehr Verderben über.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so?
Nāhaṁ, brāhmaṇa dhammika, ito bahiddhā evarūpiṁ khantiṁ vadāmi, yathāmaṁ sabrahmacārīsu.
evarūpiṁ khantiṁ → evarūpaṁ khantaṁ (sya-all) | khantiṁ → evarūpaṁ khantaṁ (cck: syā.) | khantaṁ → ba. khantiṁ (sya-all: yu.) | evarūpiṁ → S. -paṁ. (pts note) | khantiṁ → S. -taṁ. (pts note) | yathāmaṁ → yathā maṁ (bjt, th, pts)Brahmane Dhammika, ich sage, kein Schaden, der unter Außenstehenden angerichtet wird, lässt sich mit dem vergleichen, was man seinen eigenen geistlichen Gefährten antut.
Tasmātiha, brāhmaṇa dhammika, evaṁ sikkhitabbaṁ:
tasmātiha → tasmā tiha (th) | tasmātiha → tasmā ti ha (pts)Daher sollt ihr euch so schulen:
‘na no samasabrahmacārīsu cittāni paduṭṭhāni bhavissantī’ti.
na no samasabrahmacārīsu → na no āmasabrahmacārīsu (bj, sya-all); na no sabrahmacārīsu (si, pts1ed) | samasabrahmacārīsu → āmasabrahmacārisu (bj); sabrahmacārīsu (pts) | āmasabrahmacārisu → samasabrahmacārīsu (bj: machasaṁ); nano sabrahmacārīsu (bj: sīmu, PTS) | samasabrahmacārīsu → na no āmasabrahmacārīsu (cck: syā.); na no sabrahmacārīsu (cck: sī. pī.) | no → T. M7 ño; M. Ph. insert after no: sama; S. āma; M7 āvi. (pts note) | bhavissantīti → bhavissantī ti evaṁ (pts)‚Wir wollen gegenüber denen, die wir uns als geistliche Gefährten wünschen, keinen gehässigen Geist hegen.‘
Evañhi te, brāhmaṇa dhammika, sikkhitabbanti.
hi → M. kho; omitted by Ph. (pts note) | evañhi → evaṁ hi (bjt, th) | sikkhitabbanti → sikkhitabban ti (pts)So sollt ihr euch schulen.
Sunetto mūgapakkho ca, aranemi ca brāhmaṇo;
mūgapakkho → mugapakkho (pts) | Mugapakkho → T. Mugha-; S. Mūga-; M7 Mūpakkho. (pts note) aranemi → araṇemī (bj) | Aranemi → T. M7 Araṇ- (pts note)Sunetta und Mūgapakkha und der Brahmane Aranemi, Kuddālako ahu satthā, hatthipālo ca māṇavo.
Kuddālako → M. Kuṭā-; Ph. Kudā- (pts note) māṇavo → T. M6 mānavo. (pts note)der Vedenstudent Hatthipāla und Kuddālaka waren Lehrer,Jotipālo ca govindo, ahu sattapurohito;
sattapurohito ahiṁsakā → satta purohito ahiṁsete (bj) | sattapurohito → T. sattha- (pts note)und Jotipāla Govinda war Priester für sieben Könige. Ahiṁsakā atītaṁse, cha satthāro yasassino.
Ahiṁsakā → ahiṁsete (bj); abhisekā (sya-all) | ahiṁsakā → abhisekā (sya-all) | ahiṁsete → ahiṁsakā (bj: machasaṁ, sīmu); ahiṁsekā (bj: syā) | Ahiṁsakā → abhisekā (cck: syā.) | Ahiṁsakā → T. M6 ahiṁsete; M7 -sate; S. abhisekā. (pts note)Diese sechs berühmten Lehrer, die Mildherzigen von früher,Nirāmagandhā karuṇedhimuttā, kāmasaṁyojanātigā;
karuṇedhimuttā → karuṇe vimuttā (bj, sya-all, pts1ed) | karuṇedhimuttā kāmasaṁyojanātigā → karuṇe vimuttā kāmasaññojanātigā (bj, pts); karuṇe vimuttā kāmasaññojanātitā (sya-all) | karuṇedhimuttā → vimuttā (cck: sī. syā. pī.) | karuṇe → T. -ṇa; M6. M7 -no. (pts note) kāmasaṁyojanātigā → kāmasaññojanātitā (sya-all) | kāmasaṁyojanātigā → kāmasaṁyojanātitā (cck: syā.) | kāmasaṁyojanātigā → kāmasaññojanātigā (bjt, pts)waren von Aasgeruch frei, voller Mitgefühl und über die Fessel der Sinnlichkeit hinausgelangt. Kāmarāgaṁ virājetvā, brahmalokūpagā ahuṁ.
ahuṁ → ahū (si); ahu (bahūsu) | ahu → ahuṁ (bj: machasaṁ) | ahuṁ → ahu (cck: bahūsu); ahū (cck: ka. sī.) | ahu → T. ahū; Ph. pahu. (pts note)Von sinnlicher Begierde abgelöst, wurden sie in der Brahmāwelt wiedergeboren.Ahesuṁ sāvakā tesaṁ, anekāni satānipi;
satānipi → satāni pi (pts)Viele hundert ihrer Schüler waren ebenfalls Nirāmagandhā karuṇedhimuttā, kāmasaṁyojanātigā;
karuṇedhimuttā kāmasaṁyojanātigā → karuṇe vimuttā kāmasaññojanātigā (bj, pts); karuṇe vimuttā kāmasaññojanātitā (sya-all) | karuṇe → M7 -ṇo; T. -no; M6 -nā. (pts note) | vimuttā → M. Ph. dhimuttā. (pts note) kāmasaññojanātigā → Ph. -tītā; S. -titā. (pts note) | kāmasaṁyojanātigā → kāmasaññojanātitā (th)von Aasgeruch frei, voller Mitgefühl und über die Fessel der Sinnlichkeit hinausgelangt. Kāmarāgaṁ virājetvā, brahmalokūpagā ahuṁ.
ahuṁ → ahū (si); ahu (bahūsu) | ahuṁ yete → ahu ye te (bj, pts); ahu yo te (sya-all) | ahu → ahuṁ (bj: machasaṁ) | ahuṁ → ahu (cck: bahūsu); ahū (cck: ka. sī.) | yo → ba. ye (sya-all: yu.) | ahu → T. ahuṁ. (pts note)Von sinnlicher Begierde abgelöst, wurden sie in der Brahmāwelt wiedergeboren.Yete isī bāhirake, vītarāge samāhite;
isī → M. M6 isi; Ph. idha; M7 iti. (pts note) | yete → ye te (bjt, pts) | yete → te (th)Ein Mensch, der in gehässigem Bestreben Paduṭṭhamanasaṅkappo, yo naro paribhāsati;
paduṭṭhamanasaṅkappo → paduṭṭhamanasaṁkappo (th)die außenstehenden Seher beschimpft, die frei von Begierde sind, im Samādhi versunken, Bahuñca so pasavati, apuññaṁ tādiso naro.
bahuñca → bahuñ ca (pts)ein solcher Mensch fließt über von viel Verderben.Yo cekaṁ diṭṭhisampannaṁ, bhikkhuṁ buddhassa sāvakaṁ;
cekaṁ → ekaṁ (pts) sāvakaṁ → T. buddhassāva-; M6 omits bhikkhuṁ. (pts note)Doch ein Mensch, der einen einzigen in der Ansicht Vervollkommneten, Paduṭṭhamanasaṅkappo, yo naro paribhāsati;
paduṭṭhamanasaṅkappo → T. taṁ pa- (pts note) | paduṭṭhamanasaṅkappo → paduṭṭhamanasaṁkappo (th)einen Mönch, Schüler des Buddha, in gehässigem Bestreben beschimpft, Ayaṁ tato bahutaraṁ, apuññaṁ pasave naro.
ayaṁ → Ph. inserts kho. (pts note) | tato → Ph. adds ca vipassanā. (pts note)dieser Mensch fließt von noch mehr Verderben über.Na sādhurūpaṁ āsīde, diṭṭhiṭṭhānappahāyinaṁ;
āsīde → āside (sya-all) | Na → omitted by T. M6. (pts note) diṭṭhiṭṭhānappahāyinaṁ → T. M6. M7 diṭṭhiyā na pahāyinaṁ (M7 -sinaṁ). (pts note)Einen heiligen Menschen, der die Grundlagen für Ansichten aufgegeben hat, solltest du nicht angreifen. Sattamo puggalo eso, ariyasaṅghassa vuccati.
ariyasaṅghassa → ariyasaṁghassa (ms2005)Diese Person nennt man die Siebte im edlen Saṅgha.Avītarāgo kāmesu, yassa pañcindriyā mudū;
mudū → mudu (bj) | mudū → M. Ph. T. M6. M7 -du. (pts note) | pañcindriyā → pañc indriyā (pts)Sie ist nicht frei von Begierde nach Sinnenfreuden, und ihre Fähigkeiten sind noch nicht gereift: Saddhā sati ca vīriyaṁ, samatho ca vipassanā.
vīriyaṁ → (pts) | ca → M. Ph. S. put ca before vir- (pts note) | sati → satī (bjt) | vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt, th) | + → viriyañ (pts) vipassanā → T. -naṁ. (pts note)Vertrauen, Achtsamkeit und Energie, sammlung und Klarsicht.Tādisaṁ bhikkhumāsajja, pubbeva upahaññati;
bhikkhumāsajja → bhikkhuṁ āsajja (bj: sīmu)Wenn du solch einen Mönch angreifst, verletzt du zuerst dich selbst. Attānaṁ upahantvāna, pacchā aññaṁ vihiṁsati.
upahantvāna → upahatvāna (sya-all) | upahantvāna → T. M6 -hantvā; S. -hatvāna; M7 -hattā; T. M6 add so; M7 yo. (pts note)Wenn du dich selbst verletzt hast, verletzt du den anderen.Yo ca rakkhati attānaṁ, rakkhito tassa bāhiro;
rakkhito → Ph. akkhato. (pts note) | tassa → Ph. v'; assa. (pts note)Aber wenn du dich selbst schützt, ist auch der andere geschützt. Tasmā rakkheyya attānaṁ, akkhato paṇḍito sadā”ti.
attānaṁ → M. attā. (pts note) akkhato → M. Ph. akuddho. (pts note) | sadāti → sadā ti (pts)Daher sollst du dich selbst schützen. ein kluger Mensch ist stets unverletzt.“
Nāgamigasālā iṇaṁ, cundaṁ dve sandiṭṭhikā duve;
Nāgamigasālā → M. -sāṇā; T. M6. M7 -sālāya. (pts note) | nāgamigasālā → nāga migasālā (bjt) dve sandiṭṭhikā duve khemaindriya → dveva sandiṭṭhikaṁ khema indriyā (bj) | sandiṭṭhikā duve khemaindriya → va sadiṭṭhikaṁ khemaindriyā (sya-all); va sandiṭṭhikaṁ khema indriya (pts) | sandiṭṭhikaṁ → cundaṁdve sandiṭṭhiko duve (bj: machasaṁ) | cundaṁ → ba. cunada (sya-all: yu.) | Cunda → S. Cundaṁ; Ph. Canda. (pts note) | va → only in S. (pts note) | sandiṭṭhikaṁ → M. -kā; T. M6. M7 yadicchakaṁ. (pts note) Khemaindriya ānanda, khattiyā appamādena dhammikoti.
Ānanda → T. -daṁ. (pts note) | khemaindriya → khema indriyā (bjt) | khemaindriya → khemaindriyā (th) | khemaindriya → khema indriya (pts) appamādena → apmādena (sya-all) | khattiyā → khattiya (pts) | khattiya → M. Ph. S. -yā. (pts note) | appamādena → Ph. -de. (pts note) | ti → M. S. add Paṭhamapaṇṇāsako (S. -ko niṭṭhito). (pts note) | dhammikoti → dhammiko ti (pts)
Paṭhamo paṇṇāsako samatto.
paṭhamo paṇṇāsako samatto → paṭhamapaṇṇāsakaṁ samattaṁ (my) | + → paṭhamapaṇṇāsako niṭṭhito dutiyapaṇṇāsako mahāvaggo (th)