Найдите Истину

В Палийских Суттах и Винае

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Заметка:Переводы, словари и комментарии сделаны не Благословенным.Сверяйтесь с Пали в 4 основных никаях.

  • Aṅguttara Nikāya 7.67Восходящие Наставления 7.67
  • 7. MahāvaggaРаздел Абьяката

NagaropamasuttaСутта Крепость

“Yato kho, bhikkhave, rañño paccantimaṁ nagaraṁ sattahi nagaraparikkhārehi suparikkhataṁ hoti, catunnañca āhārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
suparikkhataṁ → suparikhataṁ (si); suparikkhittaṁ (pts1ed, mr) | suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (bj: katthaci); parikkhittaṁ (bj: aṭṭhakathā); suparikhataṁ (bj: sīmu) | suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (cck: ka.) | suparikkhittaṁ → T. M6 surakkhitaṁ; M7 suparikkhataṁ; S. suparikkhataṁ throughout. (pts note) | + → sāvatthinidānaṁ (bjt) | catunnañca → catunnañ ca (pts)
“Монахи, когда царская приграничная крепость хорошо снабжена семью необходимостями, и может по желанию, легко и без проблем, обеспечить четыре вида еды,
Idaṁ vuccati, bhikkhave, rañño paccantimaṁ nagaraṁ akaraṇīyaṁ bāhirehi paccatthikehi paccāmittehi.то говорится, что эта царская приграничная крепость не может быть повержена внешними врагами или предательскими союзниками.

Katamehi sattahi nagaraparikkhārehi suparikkhataṁ hoti?
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → T. suparikkhitaṁ; M6 surakkhitaṁ; M. suparikkhataṁ. (pts note)
И какими семью необходимостями эта крепость хорошо снабжена?

Idha, bhikkhave, rañño paccantime nagare esikā hoti gambhīranemā sunikhātā acalā asampavedhī.
gambhīranemā → gambhīranemi (mr) | asampavedhī → asampavedhi (cck, sya1ed, pts1ed) | asampavedhī → asampavedhi (pts) | gambhīranemā → gambhīranemi (cck: ka.) | asampavedhī → asampavedhi (cck: sī. syā.) | asampavedhi → T. asampadhi. (pts note)
Вот у царской приграничной крепости заложен прочный фундамент, он глубоко укоренён, хорошо уложен, неподвижный и непоколебимый.
Iminā paṭhamena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → M6 suparikkhataṁ. (pts note) | bāhirānaṁ → omitted by M8. (pts note)
Благодаря этой первой необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare parikkhā hoti gambhīrā ceva vitthatā ca.
parikkhā → parikhā khatā (bj) | parikhā → M. Ph. M8. S. parikkhā; T. parikkhākhatā; M6 -kkhatā; M7 parikhākhatā. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | ceva → eva (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть ров с водой – глубокий и широкий.
Iminā dutiyena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → T. -parikkhitaṁ; M6 M7 -parikhataṁ. (pts note) | nagaraparikkhārena → nagara parikkhārena (bjt)
Благодаря этой второй необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare anupariyāyapatho hoti ucco ceva vitthato ca.
nagare → M7 continues: bahuṁ āvudhaṁ, as further on. (pts note) | anupariyāyapatho → T. -yāyatho; Ph. -yāyapato; M8 -parikkhayāyapayo. (pts note) | anupariyāyapatho → anupariyāya patho (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | ceva → eva (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть окружная дорога – высокая и широкая.
Iminā tatiyena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | nagaraparikkhārena → nagara parikkhārena (bjt)
Благодаря этой третьей необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ āvudhaṁ sannicitaṁ hoti salākañceva jevanikañca.
jevanikañca → jevaniyañca (bj, pts1ed) | salākañceva jevanikañca → salākaṁ ceva jevaniyañca (bj) | sannicitaṁ → sanniciṭaṁ (pts) | jevaniyañca → jevanikañca (bj: sīmu, machasaṁ) | jevanikañca → jevaniyañca (cck: sī. aṭṭha.) | bahuṁ → M. Ph. M8 bahu. (pts note) | salākañ → T. -kā; M6 -kaniyaṁ. (pts note) | jevanīyañ → M. S. -nikañ; Ph. vedhanikaṁ; M8 jeganikaṁ; T. pevanīyañ. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | salākañceva jevanikañca → salākañ eva jevanīyañ ca (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть арсеналы с многочисленными оружиями, стрелами и снарядами для метания.
Iminā catutthena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts)
Благодаря этой четвёртой необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahubalakāyo paṭivasati, seyyathidaṁ—
bahu → T. bahula. (pts note) | bahubalakāyo → bahu balakāyo (bjt, th, pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть крупный гарнизон –
hatthārohā assārohā rathikā dhanuggahā celakā calakā piṇḍadāyakā uggā rājaputtā pakkhandino mahānāgā sūrā cammayodhino dāsakaputtā.
piṇḍadāyakā → piṇḍadāyikā (bj, pts) | sūrā → sūrā papphālikā (bj, sya-all) | celakā → Ph. cevakā; T. velakā. (pts note) | piṇḍadāyikā → Ph. M8. S. -dāyakā. (pts note) | pakkhandino → M8 -tino. (pts note) | sūrā → S. adds papphālikā. (pts note) | dāsakaputtā → M. Ph. dāsika- (pts note)
боевые слоны, кавалерия, колесницы, лучники, знаменосцы, офицеры, солдаты из запасных частей, знаменитые князья, герои, пехота и рабы.
Iminā pañcamena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts)
Благодаря этой пятой необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare dovāriko hoti paṇḍito byatto medhāvī aññātānaṁ nivāretā ñātānaṁ pavesetā.
byatto → vyatto (bjt, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть стражник, следящий за воротами – мудрый, опытный, умный – он не впускает тех, кого не знает и впускает тех, кого знает.
Iminā chaṭṭhena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → T. M7 -kkhataṁ; M6 -kkhitaṁ. (pts note)
Благодаря этой шестой необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare pākāro hoti ucco ceva vitthato ca vāsanalepanasampanno ca.
ca → omitted by T. M6. M7. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | ceva → eva (pts)
Далее, у царской приграничной крепости есть бастионы – высокие и прочные, полностью покрытые штукатуркой.
Iminā sattamena nagaraparikkhārena suparikkhataṁ hoti rañño paccantimaṁ nagaraṁ abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → T. -kkhitaṁ; M6 -kkhataṁ and -kkhitaṁ. (pts note)
Благодаря этой седьмой необходимости крепость хорошо защищает тех, кто находится внутри, и может отразить атаку тех, кто нападёт снаружи.

Imehi sattahi nagaraparikkhārehi suparikkhataṁ hoti.
suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | suparikkhittaṁ → T. -kkhataṁ; M6 M7 -kkhitaṁ. (pts note) | nagaraparikkhārehi → nagara-parikkhārehi (bjt)
Таковы семь необходимостей, с помощью которых крепость хорошо снабжена.

Katamesaṁ catunnaṁ āhārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī?И каковы четыре типа еды, которые она может обеспечить легко и без проблем?

Idha, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ tiṇakaṭṭhodakaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
tiṇakaṭṭhodakaṁ → T. tina (sic) kaṭṭho hoti dakaṁ. (pts note) | ratiyā → T. rathiyā. (pts note) | bahuṁ → bahu (th)
Вот в царской приграничной крепости имеются большие запасы травы, древесины и воды, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ sāliyavakaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
bahuṁ → M. Ph. M8 bahu. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Далее, в ней имеются большие запасы риса и ячменя, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ tilamuggamāsāparaṇṇaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
tilamuggamāsāparaṇṇaṁ sannicitaṁ → tilamāsamuggāparannaṁ sannicastaṁ (bj) | bahuṁ → M. M8. T. M7 bahu; Ph. bahū. (pts note) | tilamuggamāsāparaṇṇaṁ → M8 -mogga-; T. M7 tilamāsamuggāparaṇṇaṁ; M6 -muggāpannaṁ. (pts note) | paṭighātāya → paṭighātā ya (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Далее, в ней имеются большие запасы кунжута, зелёного горошка и других бобовых, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи.

Puna caparaṁ, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ bhesajjaṁ sannicitaṁ hoti, seyyathidaṁ—
bahuṁ → M. M8 bahu. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Далее, в ней имеются различные виды укрепляющей еды –
sappi navanītaṁ telaṁ madhu phāṇitaṁ loṇaṁ abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.топлёного масла, свежего масла, мёда, патоки и соли – способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи.

Imesaṁ kho, bhikkhave, catunnaṁ āhārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
kho bhikkhave → (sya-all, pts) | Imesaṁ → M. Ph. M8 insert kho bhikkhave. (pts note) | akicchalābhī → M8 adds hoti. (pts note)
Таковы четыре типа еды, которые крепость может обеспечить легко и без проблем.

Yato kho, bhikkhave, rañño paccantimaṁ nagaraṁ imehi sattahi nagaraparikkhārehi suparikkhataṁ hoti, imesañca catunnaṁ āhārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
imesañca → imesaṁ (bj) | imehi → (sya-all) | imesañca catunnaṁ → catunnañca (sya-all) | suparikkhataṁ → suparikkhittaṁ (pts) | nagaraṁ → M. Ph. M8 continue: akaranīyaṁ bāhirehi, as further on. (pts note) | suparikkhittaṁ → T. M6. M7 -kkhataṁ. (pts note) | imesañ → omitted by S. (pts note) | ca → omitted by T. M6. M7. S. (pts note) | catunnaṁ → S. -nañ ca. (pts note) | imesañca → imesañ ca (pts)
И когда царская приграничная крепость хорошо снабжена семью необходимостями, и может по желанию, легко и без проблем, обеспечить четыре вида еды,
Idaṁ vuccati, bhikkhave, rañño paccantimaṁ nagaraṁ akaraṇīyaṁ bāhirehi paccatthikehi paccāmittehi.
vuccati → T. uccati. (pts note)
то говорится, что эта царская приграничная крепость не может быть повержена внешними врагами или предательскими союзниками.
Evamevaṁ kho, bhikkhave, yato ariyasāvako sattahi saddhammehi samannāgato hoti, catunnañca jhānānaṁ ābhicetasikānaṁ diṭṭhadhammasukhavihārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
ābhicetasikānaṁ → abhicetasikānaṁ (pts) | saddhammehi → M6. M7 dhammehi; T. yato kho hi. (pts note) | ca → omitted by T. (pts note) | abhicetasikānaṁ → S. ābhi- (pts note) | hoti → omitted by M. Ph. M8. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | catunnañca → catunnañ ca (pts)
Точно так же, монахи, когда последователь Благородного наделён семью благими качествами, он может достичь по желанию, легко и без проблем, четырёх джхан, возвышенных состояний ума, что являются приятным пребыванием здесь и сейчас,
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako akaraṇīyo mārassa akaraṇīyo pāpimato.и говорится, что он последователь Благородного, которого не может сразить Мара, не может одолеть Злой. Katamehi sattahi saddhammehi samannāgato hoti?
hoti → (bj) | hoti → omitted by M6. (pts note)
И какими семью качествами он наделён?

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare esikā hoti gambhīranemā sunikhātā acalā asampavedhī abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
asampavedhī → asampavedhi (sya-all, pts) | gambhīranemā → T. -nevā; M. Ph. M8 -nemi. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть прочный фундамент, что глубоко укоренён, хорошо уложен, неподвижный и непоколебимый, что защищает тех, кто внутри и отражает атаку тех, кто нападает снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako saddho hoti, saddahati tathāgatassa bodhiṁ
saddahati → saddhati (pts) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного имеет веру, убеждён в Пробуждении Татхагаты:
‘itipi so …pe… buddho bhagavā’ti.
so → so bhagavā (sya-all) | bhagavāti saddhesiko → bhagavā ti saddhāsiko (pts) | Bhagavā → M. la; Ph. pa; M8 gha; S. pe, then buddho. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
“В самом деле… пробуждённый, благословенный”.
Saddhesiko, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
saddhesiko → saddhāsiko (sya-all) | Saddhāsiko → M. Ph. M8 saddho ca kho; T. saddho; M6. M7 saddhehi kho. (pts note)
Имея веру в качестве прочного фундамента, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что непорицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā paṭhamena saddhammena samannāgato hoti.Таково первое благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare parikkhā hoti gambhīrā ceva vitthatā ca abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
parikkhā → parikhā (bjt, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | ceva → eva (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть ров – глубокий и широкий, что защищает тех, кто внутри и отражает атаку тех, кто нападает снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako hirīmā hoti, hirīyati kāyaduccaritena vacīduccaritena manoduccaritena, hirīyati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā.
hirīmā → hirimā (bj, pts) | hirīyati → hiriyati (sya-all, pts) | hiriyati → omitted by T. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного имеет чувство стыда. Он стыдится неблагого поведения телом, речью и умом. Он стыдится падения в неблагие неумелые действия.
Hirīparikkho kho, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
hirīparikkho kho → hiriparikho (bj, pts) | kho → (sya-all) | hiriparikho → hirīparikkho kho (bj: machasaṁ) | Hiriparikho → M. Ph. M8 hirimā kho. (pts note)
Имея стыд в качестве рва, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что непорицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā dutiyena saddhammena samannāgato hoti.
hoti → omitted by M8. (pts note)
Таково второе благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare anupariyāyapatho hoti ucco ceva vitthato ca abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | ceva → eva (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть окружная дорога – высокая и широкая, что защищает тех, кто внутри и отражает атаку тех, кто нападает снаружи –
Evamevaṁ, kho, bhikkhave, ariyasāvako ottappī hoti, ottappati kāyaduccaritena vacīduccaritena manoduccaritena, ottappati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā.
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного имеет боязнь совершить проступок. Он боится совершить проступок телом, речью и умом. Он боится падения в неблагие неумелые действия.
Ottappapariyāyapatho, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
ottappapariyāyapatho → ottappaparīyāya patho (bj) | Ottappapariyāyapatho → M8 -sato; M. Ph. ottappī kho. (pts note)
Имея боязнь совершить проступок в качестве окружной дороги, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что непорицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā tatiyena saddhammena samannāgato hoti.Таково третье благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ āvudhaṁ sannicitaṁ hoti salākañceva jevanikañca abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
salākañceva jevanikañca → salākaṁ ceva jevaniyañca (bj) | bahuṁ → M. Ph. M8 bahu. (pts note) | jevanīyañ → M. M8. S. jevanikañ; Ph. vedanikañ. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | salākañceva jevanikañca → salākañ eva jevanīyañ ca (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть арсеналы с многочисленными оружиями, стрелами и снарядами для метания – ради защиты тех, кто внутри и отражения атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako bahussuto hoti …pe… diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
hoti → M. la; Ph. M8 pa; S. pe, then diṭṭhiyā. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | pe → spelled out in full (bjt)
так и последователь Благородного много слышал, запомнил то, что услышал, сохранил то, что услышал… исправлял взгляд в соответствии с этим.
Sutāvudho, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
Sutāvudho → all MSS. exc. S. have sutavā; M. Ph. M8 add kho. (pts note)
Имея изучение в качестве оружия, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что непорицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā catutthena saddhammena samannāgato hoti.
samannāgato → samannāgate (bj)
Таково четвёртое благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahubalakāyo paṭivasati, seyyathidaṁ—
bahubalakāyo → bahu balakāyo (bjt, th, pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть крупный гарнизон –
hatthārohā assārohā rathikā dhanuggahā celakā calakā piṇḍadāyakā uggā rājaputtā pakkhandino mahānāgā sūrā cammayodhino dāsakaputtā abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
piṇḍadāyakā → piṇḍadāyikā (bj, pts) | sūrā → sūrā papphālikā (sya-all) | assārohā → omitted by T. (pts note) | piṇḍadāyikā → S. -dāyakā. (pts note) | pakkhandino → M8 -tino. (pts note) | sūrā → S. adds papphālikā. (pts note) | dāsakaputtā → Ph. dāsika- (pts note)
боевые слоны, кавалерия, колесницы, лучники, знаменосцы, офицеры, солдаты из запасных частей, знаменитые князья, герои, пехота и рабы – ради защиты тех, кто внутри и отражения атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako āraddhavīriyo viharati akusalānaṁ dhammānaṁ pahānāya, kusalānaṁ dhammānaṁ upasampadāya, thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu.
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | āraddhavīriyo → āraddhaviriyo (bjt, th, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного поддерживает усердие к оставлению неумелых умственных качеств и к взращиванию умелых умственных качеств, устойчив, неизменен в усердии, не избегает обязанностей по отношению к умелым умственным качествам.
Vīriyabalakāyo, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
Viriyabalakāyo → T. M6. M7 viriyabalo. (pts note)
Имея усердие в качестве армии, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что не порицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā pañcamena saddhammena samannāgato hoti.Таково пятое благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare dovāriko hoti paṇḍito byatto medhāvī aññātānaṁ nivāretā ñātānaṁ pavesetā abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
byatto → viyatto (bj) | pavesetā → T. sahavesetā. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byatto → vyatto (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть стражник, следящий за воротами – мудрый, опытный, умный – не впускающий тех, кого не знает и впускающий тех, кого знает – ради защиты тех, кто внутри и отражения атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako satimā hoti paramena satinepakkena samannāgato cirakatampi cirabhāsitampi saritā anussaritā.
anussaritā → M. M8 anusa- (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | cirakatampi cirabhāsitampi → cirakatam pi cirabhāsitam pi (pts)
так и последователь Благородного внимателен, крайне дотошен к мелочам, запоминает и может вспомнить даже то, что было сказано и сделано давным-давно.
Satidovāriko, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
Satidovāriko → M6 dovāriko. (pts note) | satidovāriko → sati dovāriko (bjt)
Имея памятование в качестве стражника, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что не порицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā chaṭṭhena saddhammena samannāgato hoti.Таково шестое благое качество, которым он наделён.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare pākāro hoti ucco ceva vitthato ca vāsanalepanasampanno ca abbhantarānaṁ guttiyā bāhirānaṁ paṭighātāya.
pākāro → T. pānākāro. (pts note) | vāsanalepanasampanno → M8 vāpana- (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | ceva → eva (pts)
Это как у царской приграничной крепости есть бастионы – высокие и прочные, полностью покрытые штукатуркой, что защищают тех, кто внутри и отражает атаку тех, кто нападает снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā.
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | sammā dukkhakkhayagāminiyā → sammādukkhakkhayagāminiyā (bjt, th, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного понимающий, наделён пониманием, различающей и скапливание и захождение – благородной, проникающей, ведущей к правильному окончанию боли.
Paññāvāsanalepanasampanno, bhikkhave, ariyasāvako akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti;
Paññāvāsanalepanasampanno → M8 paññāyavapanalepana- (pts note)
Имея понимание в качестве бастионов, последователь Благородного отбрасывает то, что неумело, развивает то, что умело,
sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti;отбрасывает то, что порицаемо, развивает то, что не порицаемо, suddhaṁ attānaṁ pariharati.следит за собой с чистотой. Iminā sattamena saddhammena samannāgato hoti.Таково седьмое благое качество, которым он наделён. Imehi sattahi saddhammehi samannāgato hoti.
saddhammehi → dhammehi (bj)
Таковы семь благих качеств, которыми он наделён.

Katamesaṁ catunnaṁ jhānānaṁ ābhicetasikānaṁ diṭṭhadhammasukhavihārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī?
ābhicetasikānaṁ → abhicetasikānaṁ (pts) | abhicetasikānaṁ → S. ābhi- (pts note) | akicchalābhī → M8. T. add hoti. (pts note)
И что является четырьмя джханами – возвышенными состояниями ума, что являются приятным пребыванием здесь и сейчас, которых он может достичь по желанию, легко и без проблем?
Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ tiṇakaṭṭhodakaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
bahuṁ → M. Ph. M8. T. M7 bahu. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как в царской приграничной крепости имеются большие запасы травы, древесины и воды, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
kāmehi → M. la; Ph. M8 pa; S. pe, then paṭhamaṁ jh- (pts note) | jhānaṁ → T. M6. M7 -majjh-, and so also in the other cases. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | + → vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ (bjt)
так и последователь Благородного, в достаточной мере оставивший желания, оставивший неумелые качества, входит и пребывает в первой джхане…
attano ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya okkamanāya nibbānassa.ради собственного удовольствия, удобства, комфорта, и восхождения к ниббане.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ sāliyavakaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
bahuṁ → M. Ph. M8 bahu; M7 bahuṁ. (pts note) | phāsuvihārāya → omitted by M8. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как в царской приграничной крепости имеются большие запасы риса и ячменя, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako vitakkavicārānaṁ vūpasamā …pe… dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | pe → spelled out in full (bjt, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного с успокоением направления и удержания ума, входит и пребывает во второй джхане…
attano ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya okkamanāya nibbānassa.ради собственного удовольствия, удобства, комфорта, и восхождения к ниббане.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ tilamuggamāsāparaṇṇaṁ sannicitaṁ hoti abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
tilamuggamāsāparaṇṇaṁ → tilamuggamāsāparannaṁ (bj) | bahuṁ → M. Ph. M8. M7 bahu. (pts note) | tilamuggamāsāparaṇṇaṁ → M8 -mogga-; T. M6 tilamāsamuggā- (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как в царской приграничной крепости имеются большие запасы кунжута, зелёного горошка и других бобовых, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako pītiyā ca virāgā …pe… tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
pītiyā → pītiyāca virāgā upekkhako (bj) | virāgā → M. la; Ph. M8 pa; S. pe, then dutiyaṁ (tatiyaṁ) jh- (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | pītiyā → pītiyāca virāgā upekkhako ca viharati sato (bjt) | pe → spelled out in full (bjt, pts) | evamevaṁ → evam eva (pts)
так и последователь Благородного с успокоением упоения… пребывает в третьей джхане…
attano ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya okkamanāya nibbānassa.ради собственного удовольствия, удобства, комфорта, и восхождения к ниббане.

Seyyathāpi, bhikkhave, rañño paccantime nagare bahuṁ bhesajjaṁ sannicitaṁ hoti, seyyathidaṁ—
bahuṁ → M. Ph. T. bahu; M8 bahū. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Это как в царской приграничной крепости имеются запасы укрепляющей еды –
sappi navanītaṁ telaṁ madhu phāṇitaṁ loṇaṁ abbhantarānaṁ ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya bāhirānaṁ paṭighātāya.
phāṇitaṁ → T. M6. M7 write always pphā- (pts note) | phāsuvihārāya → T. -rānaṁ. (pts note) | bāhirānaṁ → omitted by T. (pts note)
топлёного масла, свежего масла, мёда, патоки и соли, способствующие удовольствию, удобству и комфорту тех, кто находится внутри, и отражению атаки тех, кто нападёт снаружи –
Evamevaṁ kho, bhikkhave, ariyasāvako sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati
atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ → atthagamā adukkhaṁ asukhaṁ (bj) | pahānā → S. pe, then catutthaṁ. (pts note) | upekhāsatipārisuddhiṁ → M. Ph. -suddhaṁ. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | pubbeva → pubb eva (pts)
так и последователь Благородного с успокоением приятного и боли – вместе с более ранним исчезновением радости и недовольства – входит и пребывает в четвёртой джхане: [он пребывает] в чистейшей невозмутимости и осознанности, в ни-боли-ни-приятном
attano ratiyā aparitassāya phāsuvihārāya okkamanāya nibbānassa.ради собственного удовольствия, удобства, комфорта, и восхождения к ниббане. Imesaṁ catunnaṁ jhānānaṁ ābhicetasikānaṁ diṭṭhadhammasukhavihārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
ābhicetasikānaṁ → abhicetasikānaṁ (pts) | abhicetasikānaṁ → S. ābhi- (pts note) | akasiralābhī → M. Ph. M8 continue: Ayaṁ vuccati and so on. (pts note)
Таковы четыре джханы, возвышенных состояний ума, что являются приятным пребыванием здесь и сейчас, которых он может достичь по желанию, легко и без проблем.

Yato kho, bhikkhave, ariyasāvako imehi sattahi saddhammehi samannāgato hoti, imesañca catunnaṁ jhānānaṁ ābhicetasikānaṁ diṭṭhadhammasukhavihārānaṁ nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī.
yato → yato ca (bj) | imesañca → imesaṁ (bj) | ābhicetasikānaṁ → abhicetasikānaṁ (pts) | saddhammehi → T. dhammehi. (pts note) | imesañca → imesañ ca (pts)
Когда последователь Благородного наделён этими семью благими качествами и может по желанию, легко и без проблем, достичь этих четырёх джхан, возвышенных состояний ума, что являются приятным пребыванием здесь и сейчас,
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ariyasāvako akaraṇīyo mārassa akaraṇīyo pāpimato”ti.
pāpimatoti tatiyaṁ → pāpimato ti (pts)
то говорится, что он последователь Благородного, которого не может сразить Мара, не может одолеть Злой”.

Tatiyaṁ.
tatiyaṁ → ti (pts)
Третья.

Принципы · Обоснование · Глоссарий · 6 изданий Пали
MP3: пали · русский


Переводы: English · Русский · Deutsch · ไทย