Bālapaṇḍitasutta
Bālapaṇḍitasutta → bālena paṇḍito (pts1ed, pts2ed)Budala i mudrac
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj) | sāvatthiyaṁ → sāvatthiyam (pts)Kraj Sāvatthīja.
“Avijjānīvaraṇassa, bhikkhave, bālassa taṇhāya sampayuttassa evamayaṁ kāyo samudāgato.
sampayuttassa → saṁyuttassa (sya-all) | sampayuttassa → saṁyuttassa (bj: syā) | sampayuttassa → S1-3 saṁyuttassa always (pts note) | evamayaṁ → evam ayaṁ (pts)„Kada je budala ometen neznanjem i sputan željom, na osnovu toga nastaje ovo telo.
Iti ayañceva kāyo bahiddhā ca nāmarūpaṁ, itthetaṁ dvayaṁ, dvayaṁ paṭicca phasso saḷevāyatanāni, yehi phuṭṭho bālo sukhadukkhaṁ paṭisaṁvedayati etesaṁ vā aññatarena.
saḷevāyatanāni → saḷāyatanāni (mr) | phuṭṭho → puṭṭho (bj) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (bj) | sukhadukkhaṁ paṭisaṁvedayati → sukhadukkham paṭisaṁvediyati (pts) | saḷevāyatanāni → saḷāyatanāni (cck: ka.) | saḷevāyatanāni → B has saḷevaphassāyatanāni here and further on C saḷevāyatananāni ti saḷevaphassāyatanāni . . . (pts note) | ayañceva → ayaṁ ceva (pts) | nāmarūpaṁ → nāmarūpam (pts)Postoji to telo i spoljašnje mentalno-materijalno. Zatim, oslanjajući se na tu dvojnost, nastaje kontakt šest čula. Pogođen time, bilo kojim od tih šest kontakata, budala postaje osetljiv na zadovoljstvo i bol.
Avijjānīvaraṇassa, bhikkhave, paṇḍitassa taṇhāya sampayuttassa evamayaṁ kāyo samudāgato.
sampayuttassa → saṁyuttassa (sya-all) | evamayaṁ → evam ayaṁ (pts)Kada je mudrac ometen neznanjem i sputan željom, na osnovu toga nastaje ovo telo.
Iti ayañceva kāyo bahiddhā ca nāmarūpaṁ, itthetaṁ dvayaṁ, dvayaṁ paṭicca phasso saḷevāyatanāni, yehi phuṭṭho paṇḍito sukhadukkhaṁ paṭisaṁvedayati etesaṁ vā aññatarena.
paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (bj, pts) | ayañceva → ayaṁ ceva (pts)Postoji to telo i spoljašnje mentalno-materijalno. Zatim, oslanjajući se na tu dvojnost, nastaje kontakt šest čula. Pogođen time, bilo kojim od tih šest kontakata, budala postaje osetljiv na zadovoljstvo i bol.
Tatra, bhikkhave, ko viseso ko adhippayāso kiṁ nānākaraṇaṁ paṇḍitassa bālenā”ti?
adhippayāso → adhippāyo (bj, pts1ed, pts2ed, mr); adhippāyaso (sya-all, km) | tatra → tatra hi (bj) | adhippayāso kiṁ nānākaraṇaṁ → adhippāyaso kinnānākaraṇaṁ (sya-all) | adhippayāso → adhippāyo (pts) | hi → tatra hi (bj: iti na dissate – syā, machasaṁ) | adhippāyo → adhipayāso (bj: machasaṁ); adhippāyaso (bj: syā) | adhippayāso → adhippāyo (sī. pī. ka.), adhippāyaso (syā. kaṁ.) adhi + pa + yasu + ṇa + sī = adhippayāso (cck note)Pa u čemu je razlika, šta je posebnost, šta to razdvaja mudraca od budale?”
“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā, bhagavaṁnettikā, bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
vata → vata me (sya-all) | vata → S1-3 insert me (pts note) | bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavannettikā bhagavampaṭisaraṇā (bjt) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaññeva (bjt) | bhagavaṁmūlakā → bhagavaṁ-mūlakā (pts) | bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavaṁ paṭisaraṇā (pts) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)„Za nas, poštovani, ovo učenje ima Blaženog kao svoj koren, svog vodiča i svoje utočište. Bilo bi dobro ako bi Blaženi lično izložio značenje svoje tvrdnje. Saslušavši ga od Blaženog, monasi će ga zapamtiti.”
“Tena hi, bhikkhave, suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.
bhāsissāmīti evaṁ bhanteti → bhāsissāmiti evam bhante ti (pts) | tena hi → tenahi (th) | manasi karotha → manasikarotha (th) | sādhukaṁ → sādhukam (pts)„Onda poslušajte i dobro zapamtite šta ću vam reći.”
“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
evaṁ bhanteti → evambhanteti (bjt) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)„Da, poštovani,” odgovoriše oni.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)A Blaženi ovako nastavi:
“Yāya ca, bhikkhave, avijjāya nivutassa bālassa yāya ca taṇhāya sampayuttassa ayaṁ kāyo samudāgato, sā ceva avijjā bālassa appahīnā sā ca taṇhā aparikkhīṇā.
sampayuttassa → saṁyuttassa (sya-all) | ca → (pts)„Neznanje kojim je budala ometena, želja kojom je sputana i čiji je telo rezultat: to neznanje budala nije napustila, ta želja nije uništena.
Taṁ kissa hetu?
taṁ kissa → taṁkissa (bjt) | taṁ → tam (pts)A zašto?
Na, bhikkhave, bālo acari brahmacariyaṁ sammā dukkhakkhayāya.
na → na hi (bj, sya-all) | bhikkhave → na bhikkhave (bj: machasaṁ) | sammā dukkhakkhayāya → sammādukkhakkhayāya (pts)Budala nije praktikovala svetački život za potpuno iskorenjivanje patnje.
Tasmā bālo kāyassa bhedā kāyūpago hoti,
kāyūpago → B kāyupago always (pts note)Otuda, posle raspada tela, posle smrti, ona juri u (novo) telo.
so kāyūpago samāno na parimuccati jātiyā jarāmaraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi.
jarāmaraṇena → jarāya maraṇena (sya-all); jaramaraṇena (pts)Jureći za telom, ona nije do kraja oslobođena rađanja, starenja, smrti, žalosti, naricanja, bola, nespokojstva i očaja.
‘Na parimuccati dukkhasmā’ti vadāmi.
dukkhasmāti → dukkhasmā ti (pts)Kažem vam, ona nije sasvim oslobođena patnje.
Yāya ca, bhikkhave, avijjāya nivutassa paṇḍitassa yāya ca taṇhāya sampayuttassa ayaṁ kāyo samudāgato, sā ceva avijjā paṇḍitassa pahīnā, sā ca taṇhā parikkhīṇā.
sampayuttassa → saṁyuttassa (sya-all)Neznanje kojim je mudrac ometen, želja kojom je sputan i čiji je telo rezultat: to neznanje mudrac je napustio, ta želja je uništena.
Taṁ kissa hetu?
taṁ → tam (pts)A zašto?
Acari, bhikkhave, paṇḍito brahmacariyaṁ sammā dukkhakkhayāya.
brahmacariyaṁ sammā dukkhakkhayāya → brahmacariyam sammādukkhakkhayāya (pts)Mudrac je praktikovao svetački život za potpuno iskorenjivanje patnje.
Tasmā paṇḍito kāyassa bhedā na kāyūpago hoti.Otuda, posle raspada tela, posle smrti, on ne juri u (novo) telo.
So akāyūpago samāno parimuccati jātiyā jarāmaraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi.
jarāmaraṇena → jarāya maraṇena (sya-all)Ne jureći za telom, on je do kraja oslobođena rađanja, starenja, smrti, žalosti, naricanja, bola, nespokojstva i očaja.
‘Parimuccati dukkhasmā’ti vadāmi.
dukkhasmāti → dukkhasmā ti (pts)Kažem vam, on je sasvim oslobođen patnje.
Ayaṁ kho, bhikkhave, viseso, ayaṁ adhippayāso, idaṁ nānākaraṇaṁ paṇḍitassa bālena yadidaṁ brahmacariyavāso”ti.
adhippayāso → adhippāyo (bj) | adhippayāso idaṁ nānākaraṇaṁ → adhippāyaso idannānākaraṇaṁ (sya-all) | ayaṁ adhippayāso idaṁ nānākaraṇaṁ → ayam adhippāyo idam nānākaraṇam (pts) | yadidaṁ brahmacariyavāsoti → yad idaṁ brahmacariyavāso ti (pts)U tome je, monasi, razlika, to je posebnost, to je ono što razdvaja mudraca od budale – naime, življenje svetačkog života.”