Dutiyamārapāsasutta
Dutiyamārapāsasutta → dutiyapāsasuttaṁ (bj, sya-all); pāsa (2) (pts1ed)
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bārāṇasiyaṁ viharati isipatane migadāye.
+ → evaṁ me sutaṁ (bjt) | + → evamme sutaṁ (th)ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้ สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน เขตกรุง พาราณสี
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:
āmantesi → amantesi (pts)ณ ที่นั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า
“bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)“ภิกษุ ทั้งหลาย”
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhadante → B. Bhaddante. (pts note) | bhadanteti → bhadante ti (pts)ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว
Bhagavā etadavoca:
etadavoca muttāhaṁ → etad avoca mutto ham (pts)พระผู้มีพระภาคจึงได้ตรัสเรื่องนี้ว่า
“Muttāhaṁ, bhikkhave, sabbapāsehi ye dibbā ye ca mānusā.
muttāhaṁ → muttohaṁ (bj) | muttohaṁ → muttāhaṁ (bj: machasaṁ, syā) | muttāhaṁ → ham (pts)“ภิกษุทั้งหลาย เราพ้นแล้วจากบ่วงทั้งปวง ทั้งที่เป็นของทิพย์ ทั้งที่เป็นของ มนุษย์
Tumhepi, bhikkhave, muttā sabbapāsehi ye dibbā ye ca mānusā.
mānusā → Here S2 intercalates: [mārabandhana mutta] ettha, and S1 [māra bandhanamuttomhi ti hato tvam] ettha. (pts note) | tumhepi → tumhe pi (pts)แม้พวกเธอก็พ้นแล้วจากบ่วงทั้งปวง ทั้งที่เป็นของทิพย์ ทั้งที่เป็นของมนุษย์
Caratha, bhikkhave, cārikaṁ bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṁ.
lokānukampāya → lokānukampakāya (pts) | lokānukampāya → lokānukampakāya (bj: sīmu7, PTS) | bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya → bahujana-hitāya bahujana-sukhāya lokānukampakāya (pts)พวกเธอจงจาริกไป เพื่อประโยชน์สุขแก่ชนจำนวนมาก เพื่ออนุเคราะห์ชาวโลก เพื่อประโยชน์เกื้อกูล และความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย
Mā ekena dve agamittha.
agamittha → agamettha (pts) | agamittha → agamattha (bj: sīmu7) | agamettha → B. agamattha (Vinaya, agamittha). (pts note)พวกเธออย่าได้ ไปโดยทางเดียวกันสองรูป
Desetha, bhikkhave, dhammaṁ ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāsetha.จงแสดงธรรมมีความงามในเบื้องต้น มีความงามใน ท่ามกลาง และมีความงามในที่สุด จงประกาศพรหมจรรย์พร้อมทั้งอรรถและ พยัญชนะ บริสุทธิ์บริบูรณ์ครบถ้วน
Santi sattā apparajakkhajātikā, assavanatā dhammassa parihāyanti.
assavanatā → assavaṇatā (bj) | assavanatā → So B. and C.; SS. assavantā; Childers: assavanato (word parihāyati). (pts note) | apparajakkhajātikā → apparajakkha-jātikā (pts)สัตว์ทั้งหลายผู้มีกิเลสดุจธุลีในตาน้อยมีอยู่ ย่อมเสื่อมเพราะไม่ได้ฟังธรรม
Bhavissanti dhammassa aññātāro.จักมีผู้รู้ธรรม
Ahampi, bhikkhave, yena uruvelā senānigamo tenupasaṅkamissāmi dhammadesanāyā”ti.
senānigamo → senāninigamo (bj) | senāninigamo → senānigamo (bj: machasaṁ, syā, PTS) | senānigamo → vinayapotthake yena uruvelā yena senānigamoti īdiso pāṭho dissati (sya-all note) | Senānigamo → B. Sena. In the Vinaya: yena Uruvelā yena senā- (Comp. Rh. D. and O's note, "Vinaya Texts," I. 113). (pts note) | ahampi → aham pi (pts) | tenupasaṅkamissāmi dhammadesanāyāti → ten-upasaṅkamissāmi dhamma-desanāyā ti (pts)ภิกษุทั้งหลาย แม้เราก็จักไปยังตำบล อุรุเวลาเสนานิคมเพื่อแสดงธรรม”
Atha kho māro pāpimā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
tenupasaṅkami → ten-upasaṅkami (pts)ครั้งนั้น มารผู้มีบาปเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ได้กราบทูลพระ ผู้มีพระภาคด้วยคาถาว่า
“Baddhosi sabbapāsehi, ye dibbā ye ca mānusā;
baddhosi → bandhosi (sya-all) | baddhosi sabbapāsehi → baddho-si sabba-pāsehi (pts)ท่านได้ถูกบ่วงทั้งปวง ทั้งที่เป็นของทิพย์ ทั้งที่เป็นของมนุษย์ คล้องไว้แล้ว Mahābandhanabaddhosi, na me samaṇa mokkhasī”ti.
mahābandhanabaddhosi → mahābandhanabandhosi (sya-all) | mahābandhanabaddhosi → mahā-bandhana-baddho si (pts)ท่านได้ถูกเครื่องพันธนาการมากมายผูกไว้แล้ว สมณะ ท่านไม่พ้นจากเราไปได้“Muttāhaṁ sabbapāsehi, ye dibbā ye ca mānusā;
muttāhaṁ → bhagavā muttohaṁ (bj); muttohaṁ (sya-all, pts) | Mutto-haṁ → B. muttāham. (pts note)ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคทรงทราบว่า “นี้คือมารผู้มีบาป” จึงตรัสกับมาร ผู้มีบาปด้วยพระคาถาว่า เราได้พ้นแล้วจากบ่วงทั้งปวง ทั้งที่เป็นของทิพย์ ทั้งที่เป็นของมนุษย์ Mahābandhanamuttomhi, nihato tvamasi antakā”ti.
mahābandhanamuttomhi → mahā-bandhana-mutto mhi (pts) tvamasi antakāti → tvam (pts)เราได้พ้นแล้วจากเครื่องพันธนาการมากมาย มารผู้กระทำซึ่งที่สุด เราได้กำจัดท่านเสียแล้ว
Atha kho māro pāpimā …pe… tatthevantaradhāyīti.
ti → All this text is to be found in the Mahāvaggo of the Vinaya at the end of the Mārakathā (11th Chapter). (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)ครั้งนั้น มารผู้มีบาป ฯลฯ จึงหายตัวไป ณ ที่นั้นเอง