Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Sutta Nipāta 4.13Lehrreden-Sammelband 4.13

MahābyūhasuttaDie längere Lehrrede über die Aufstellung zur Schlacht

“Ye kecime diṭṭhiparibbasānā, idameva saccanti vivādayanti;
kecime diṭṭhiparibbasānā → keci me diṭṭhi paribbasānā (bjt) | kecime diṭṭhiparibbasānā → kec ime diṭṭhi paribbasānā (pts) vivādayanti → vivādiyanti (si, pts-vp-pli1); ca vādayanti (mnd13:2 [Mahābyūhasuttaniddesa]) | vivādayanti → vivādiyanti (bj: sīmu) | vivādayanti → vivādiyanti (cck: sī. pī.) | vivādiyanti → Bai ca vādiyanti. (pts note) | idameva saccanti vivādayanti → idam eva saccan ti vivādiyanti (pts)
„In Bezug auf jene, die bei ihrer eigenen Ansicht bleiben, die streiten: ‚Das allein ist die Wahrheit‘ –
Sabbeva te nindamanvānayanti, atho pasaṁsampi labhanti tattha”.
sabbeva → sabbe va (pts) | nindamanvānayanti → nindam anvānayanti (pts) pasaṁsam → Bai -am. (pts note) | pasaṁsampi → pasaṁsam pi (pts)
bringen sie alle Tadel über sich, oder gewinnen manche Lob dafür?“

“Appañhi etaṁ na alaṁ samāya, duve vivādassa phalāni brūmi;
alaṁ → Bai nālaṁ. (pts note) | samāya → Bai pam-. (pts note) | appañhi → appaṁ hi (bjt, pts) duve → Bi dve. (pts note) | vivādassa → Bi vādassa. (pts note)
„Diese zwei Früchte des Streits sind eine kleine Sache, nicht genug für Frieden, sage ich.
Etampi disvā na vivādayetha, khemābhipassaṁ avivādabhūmiṁ”.
etampi → evampi (bj) | vivādayetha → vivādiyetha (pts) | vivādayetha → vivādiyetha (bj: sīmu) | etam → Ckb Fsb. evam, Baim etaṁ. (pts note) | vivādiyetha → Baim -ayetha. (pts note) | disvā na → disvāna (th) | etampi → etam pi (pts) khemābhipassaṁ → So Ba Pj. (=kheman ti passamāno
Wenn man das sieht, soll man nicht streiten, sondern im Land ohne Streit ein Refugium suchen.

“Yā kācimā sammutiyo puthujjā, sabbāva etā na upeti vidvā;
sammutiyo → sammatiyo (bj, sya-all) | puthujjā → Bi -jjanā. (pts note) | kācimā → kāc imā (pts) vidvā → Cb vivā. (pts note) | sabbāva → sabbā va (th, pts)
Einer, der erkennt, lässt sich nicht in irgendeine der vielen Gepflogenheiten verwickeln.
Anūpayo so upayaṁ kimeyya, diṭṭhe sute khantimakubbamāno”.
anūpayo → Cb Bai anup-. (pts note) | eyya → Ckb upasaṁkimeyya, Ba uyaṁkameyya, Bi upayaṁ kim upeyya, Bm upayaṁ kipeyya. (pts note) | kimeyya → kim eyya (pts) khantim → Bim -i. (pts note) | akubbamāno → Bm pakrubb-. (pts note) | khantimakubbamāno → khantim akubbamāno (pts)
Warum soll der Unbeteiligte sich verwickeln lassen, da er nichts annimmt, das sich auf Gesehenes und Gehörtes stützt?

“Sīluttamā saññamenāhu suddhiṁ, vataṁ samādāya upaṭṭhitāse;
upaṭṭhitāse → upaṭṭhitā se (bjt) | vataṁ → vattaṁ (th)
Die, die Tugend an die erste Stelle setzen, sprechen von Reinheit durch Selbstbeherrschung; wenn sie ein Gelübde unternommen haben, halten sie sich daran:
Idheva sikkhema athassa suddhiṁ, bhavūpanītā kusalāvadānā.
eva → Cb icc- eva. (pts note) kusalāvadānā → kusalā vadānā (my, bjt, th, pts)
‚Wir wollen uns eben hier schulen, dann werden wir rein sein.‘ sie behaupten, bewandert zu sein, doch werden zu künftigen Leben weitergeführt.

Sace cuto sīlavatato hoti, pavedhatī kamma virādhayitvā;
sīlavatato → sīlavatāto (sya-all, pts) | sīlavatato → silabbatato (bj: sīmu) | sīlavatāto → MSS. sīlabba-; Cb -tānino, Ba -tāko, Bim -tato, (Pj. sīlavatato). (pts note) pavedhatī → sa vedhati (bj, pts-vp-pli1) | pavedhatī kamma → sa vedhati kammaṁ (bj, pts) | vedhati → pavedhati (bj: machasaṁ) | pavedhatī → sa vedhati (cck: sī. pī.) | virādhayitvā → So Bi Pj.; Ba virāyapayitva, Ckb nirādhayitvā. (pts note)
Wenn sie von ihren Regeln und Gelübden abfallen, zittern sie, da sie ihre Aufgabe nicht erfüllt haben.
Pajappatī patthayatī ca suddhiṁ, satthāva hīno pavasaṁ gharamhā.
suddhiṁ satthāva → (bj) | pajappatī patthayatī ca → sa jappati paṭṭhayatīdha (pts) | jappati → pajapapati (bj: machasaṁ) | sa → Baim pa-. (pts note) | jappati → Fsb. -tī. (pts note) | paṭṭhayatīdha → Baim -ti ca. (pts note) | suddhiṁ → Bai -i. (pts note) hīno → Bi satthā vihino. (pts note) | satthāva → satthā va (th, pts)
Sie beten um Reinheit und sehnen sich danach wie einer, der weit weg von zu Hause seine Karawane verloren hat.

Sīlabbataṁ vāpi pahāya sabbaṁ, kammañca sāvajjanavajjametaṁ;
vāpi → Bai cāpi. (pts note) kammañca → dhammañca (sya-all) | sāvajjanavajjam → Bai Pj. Fsb. sāvajjānavajjam; cf.534b. (pts note) | suddhī → So Ck; Cb (Pj.) Fsb. -iṁ, Bai -i. (pts note) | kammañca sāvajjanavajjametaṁ → kammañ ca sāvajjanavajjam etaṁ suddhī (pts)
Doch wer alle Regeln und Gelübde aufgegeben hat und diese Taten, tadelnswert und ohne Tadel,
Suddhiṁ asuddhinti apatthayāno, virato care santimanuggahāya.
suddhiṁ asuddhinti → suddhī asuddhīti (sya-all) | asuddhī → So Ckb; Bai (Pj.) Fsb. -in. (pts note) | suddhiṁ asuddhinti apatthayāno → asuddhī ti apattayāno (pts) santimanuggahāya tamūpanissāya → santim anuggahāya tapūpanissāya (pts)
wer sich nicht nach ‚Reinheit‘ oder ‚Unreinheit‘ sehnt, soll abgelöst leben, Frieden hegen.

Tamūpanissāya jigucchitaṁ vā, atha vāpi diṭṭhaṁ va sutaṁ mutaṁ vā;
Tapūpanissāya → Bi tamupa-. (pts note) va → Baim ca. (pts note) | atha vāpi → athavāpi (my, bjt) | vāpi → vā pi (pts)
Gestützt auf die Bußübung aus Ekel vor Sünde oder was sonst gesehen, gehört oder gedacht wird,
Uddhaṁsarā suddhimanutthunanti, avītataṇhāse bhavābhavesu.
suddhimanutthunanti → suddhim anutthuṇanti (pts) | uddhaṁsarā → Bai -parā. (pts note) | suddhim → So Bai; Pj. -iṁ, Ckb -am. (pts note) | anutthuṇanti → Cb aṇu-, Ba -ttananti, Bim -tthunanti. (pts note) avītataṇhāse → avītataṇhā se (bjt)
klagen sie, Reinheit komme, indem man stromaufwärts gehe, nicht frei von Verlangen nach immer mehr Dasein.

Patthayamānassa hi jappitāni, pavedhitaṁ vāpi pakappitesu;
Patthayamānassa → Bi patthiya-. (pts note) pavedhitaṁ vāpi → saṁvedhitaṁ cāpi (pts) | pavedhitaṁ → paveditaṁ (bj: machasaṁ); saṁveditaṁ (bj: sīmu5, hemu) | saṁvedhitaṁ → Ck saṁveditaṁ, Baim pavedhitaṁ. (pts note) | cāpi → Baim vā pi. (pts note)
Für den Sehnenden gibt es gemurmelte Gebete und auch Zittern um Entworfenes.
Cutūpapāto idha yassa natthi, sa kena vedheyya kuhiṁ va jappe”.
natthi → n atthi (pts) kuhiṁ va jappe → kuhiṁca jappe (bj); kuhiñci jappe (sya-all, mr); kuhiñca jappe (pts-vp-pli1) | kuhiṁ va → kuhiñci (sya-all) | kuhiṁva → kuhiñci (bj: sīmu5, hemu) | jappe → kuhiñci jappe (sī. syā. ka.), kuhiṁ pajappe (pī.) niddeso passitabbo (cck note) | vedheyya → Ck Ba vedeyya. (pts note) | kuhiñ → Bai -i. (pts note) | ca → So Cb Bi Pj.; Ck Ba Fsb. ci; Nidd. kuhiṁ pajappe ti kiṁ hi jappeyya pajappeyya . . . (pts note) | kuhiṁ va → kuhiñ ca (pts)
Doch für den hier, für den es kein Sterben und Wiedererscheinen gibt: warum sollte er zittern? Wofür beten?“

“Yamāhu dhammaṁ paramanti eke, tameva hīnanti panāhu aññe;
yamāhu → yam āhu (pts) | paramanti → paraman ti (pts) tameva hīnanti → tam eva hīnan ti (pts)
„Die gleiche Lehre, die manche die höchste nennen, nennen andere geringer.
Sacco nu vādo katamo imesaṁ, sabbeva hīme kusalāvadānā”.
hīme → Ck Bai h'ime. (pts note) | Sakaṁ → Bai -añ. * to * Bai tam eva hinan ti panāhu {aññe}=903b. (pts note) | kusalāvadānā → kusalā vadānā (my, th) | hīme kusalāvadānā → hi me kusalā vadānā sakaṁ (bjt) | sabbeva → sabbe va (pts) | kusalāvadānā → kusalā vadānā sakaṁ (pts)
Welcher von diesen spricht die Wahrheit? denn sie alle behaupten, bewandert zu sein.“

“Sakañhi dhammaṁ paripuṇṇamāhu, aññassa dhammaṁ pana hīnamāhu;
sakañhi → hi (bjt, pts) | paripuṇṇamāhu → paripuṇṇam āhu (pts) hīnamāhu → hīnam āhu (pts)
„Sie sagen, ihre eigene Lehre sei vollkommen und die Lehre anderer geringer.
Evampi viggayha vivādayanti, sakaṁ sakaṁ sammutimāhu saccaṁ.
vivādayanti → vivādiyanti (pts) | evam → Bi evaṁ, Ba etaṁ, Ckb etam. (pts note) | viggayha → Ck vigayha. (pts note) | evampi → evam pi (pts) sammutimāhu → sammatimāhu (sya-all) | sammutimāhu → sammutim āhu (pts)
Indem sie sich so entzweien, streiten sie; jeder sagt, seine eigenen Gepflogenheiten seien die Wahrheit.

Parassa ce vambhayitena hīno, na koci dhammesu visesi assa;
ce → Ck ve or ce. (pts note) | hīno → Ckb vamh-, Bai vambhayite nihīno. (pts note) assa → Bai assu. (pts note)
Wenn der Spott eines anderen einen geringer machte, würde niemand in irgendeiner Lehre herausragen.
Puthū hi aññassa vadanti dhammaṁ, nihīnato samhi daḷhaṁ vadānā.
puthū → Bai puthu. (pts note) | puthū hi → puthūhi (th)
Denn jeder sagt, die Lehre des anderen sei mangelhaft und befürwortet entschieden seine eigene.

Saddhammapūjāpi nesaṁ tatheva, yathā pasaṁsanti sakāyanāni;
saddhammapūjāpi nesaṁ → sadhammapūjā ca panā (bj, sya-all) | ca → saddhammapūjāpi (bj: machasaṁ); saddhamma pūjāya (bj: hemu) | saddhammapūjāpi nesaṁ tatheva → sadhammapūjā ca panā tath eva (pts) pasaṁsanti → nesaṁ (bj: machasaṁ)
Doch wenn sie ihre eigene Lehre ehren, wie sie auch ihre eigene Reise preisen,
Sabbeva vādā tathiyā bhaveyyuṁ, suddhī hi nesaṁ paccattameva.
Sabbeva vādā → sabbe pavādā (sya-all) | tathiyā → tathivā (si, sya-all, pts-vp-pli1) | sabbeva vādā tathiyā → sabbe pavādā tathivā (sya-all) | tathiyā → thathivā (pts) | vādā → sabbe pavādā (bj: sīmu5, hemu) | tathiyā → tathi vā (bj: sīmu5, hemu) | vādā → sabbe pavādā (cck: syā.) | tathiyā → tathivā (cck: sabbattha) | va → So (Pj.) Bim; Ckb Fsb. pa-; Ba vi-. (pts note) | thathivā → So Ckb Bm, cf.882a; Bai tath'; eva. (pts note) | bhaveyyuṁ → Bai -aṁ. (pts note) | sabbeva → sabbe va (pts) nesaṁ → tesaṁ (bj) | paccattam → Bi -attham. (pts note) | suddhī → sudhī (bjt) | suddhī hi → suddhīhi (th) | paccattameva → paccattam eva (pts)
dann wären alle Lehren gleichermaßen gültig, und Reinheit wäre ihnen eigen.

Na brāhmaṇassa paraneyyamatthi, dhammesu niccheyya samuggahītaṁ;
paraneyyamatthi → paraneyyam atthi (pts)
Nach Bewertung unter den Lehren hat ein Brahmane nichts angenommen, das Deutung durch einen anderen erfordert.
Tasmā vivādāni upātivatto, na hi seṭṭhato passati dhammamaññaṁ.
hi → bhi (bj) | seṭṭhato → Cb heṭṭhato. (pts note) | dhammamaññaṁ → dhammam aññaṁ (pts)
Daher ist er über Streit hinausgegangen, denn er sieht keine andere Lehre als die beste an.

Jānāmi passāmi tatheva etaṁ, diṭṭhiyā eke paccenti suddhiṁ;
tatheva → tath eva (pts) eke → Bai ete. (pts note)
‚Ich weiß, ich sehe, so ist es‘ – so glauben manche, Reinheit komme von der Ansicht.
Addakkhi ce kiñhi tumassa tena, atisitvā aññena vadanti suddhiṁ.
ce → Ckb ve. (pts note) | hi → Bim kiñci, Ba kicci. (pts note) | kiñhi → kimhi (bjt) | kiñhi → kiṁ hi (pts) vadanti → vadantī (pts)
Doch wenn sie wirklich gesehen haben, wozu ist dann diese Ansicht gut? sie übersehen das Wichtige und sagen, Reinheit komme von einem anderen.

Passaṁ naro dakkhati nāmarūpaṁ, disvāna vā ñassati tānimeva;
dakkhati → dakkhiti (bj, pts-vp-pli1) | dakkhiti → dakkhati (bj: machasaṁ) | dakkhati → dakkhiti (cck: sī.) | Passaṁ → Cb passati, Ba passa. (pts note) | dakkhiti → Baim dakkhati. (pts note) vā ñassati tānimeva → vāññassati tāni ceva (sya-all) | vā ñassati → vāññassati (pts) | vāññassati → Bai c'; aññassati. (pts note) | tānimeva → tāni meva (bjt)
Wenn ein Mensch sieht, sieht er Namen und Form, und wenn er gesehen hat, wird er genau diese Dinge wissen.
Kāmaṁ bahuṁ passatu appakaṁ vā, na hi tena suddhiṁ kusalā vadanti.
bahuṁ → bāhuṁ (sya-all) | passatu → Cb -ti. (pts note)
Gerne soll er viel oder wenig sehen, denn die, die bewandert sind, sagen, dies sei kein Weg zur Reinheit.

Nivissavādī na hi subbināyo, pakappitaṁ diṭṭhi purakkharāno;
subbināyo → suddhināyo (pts) | subbināyo → suddhināyo (bj: sīmu5); subbanayo (bj: hemu) | Nivissavādī → Bai -i. (pts note) | hi → Bai pi. (pts note) | suddhināyo → Bai suppinayo, Bm subbināyo (Nidd. na hi subbināyo=dubbinayo, duññāpayo...). (pts note) purakkharāno → purekkharāno (bj, cck, pts) | purakkharāno yaṁ nissito → purekkharāno yannissito (sya-all) | pakappitaṁ → So Pj.; Ckb -tā, Bm -to, Ba pakampitā, Bi pakappataṁ. (pts note) | purekkharāno → Bai purakkha-. (pts note)
Es ist nicht leicht, einen Dogmatiker anzuleiten, der eine Ansicht verbreitet, die er entworfen hat.
Yaṁ nissito tattha subhaṁ vadāno, suddhiṁ vado tattha tathaddasā so.
yaṁ → Bai yan. (pts note) | yaṁ nissito → yannissito (th) | subhaṁ vadāno → subhaṁvadāno (th) suddhiṁvado → Bai suddhiv-. (pts note) | addasā → Ba tathāddasa. (pts note) | tathaddasā → tath addasā (pts)
Indem er von der Schönheit dessen spricht, auf das er sich stützt, redet er von Reinheit gemäß dem, was er dort sah.

Na brāhmaṇo kappamupeti saṅkhā, na diṭṭhisārī napi ñāṇabandhu;
saṅkhā → saṅkhaṁ (bj, sya-all, pts-vp-pli1) | kappamupeti saṅkhā → kappam upeti saṁkhaṁ (pts) | saṅkhā → saṅkhaṁ (cck: sī. syā. pī.) | saṁkhaṁ → Baim -ā. (pts note) diṭṭhisārī → Bi diṭṭhe-, Cb Bai -sāri. (pts note) | pi → Ba nānvi, Bi nāvi. (pts note) | napi → na pi (pts)
Der Brahmane lässt sich nicht in Entwerfen und Rechnen verwickeln; er ist kein Anhänger von Ansichten, kein Verwandter von Auffassungen.
Ñatvā ca so sammutiyo puthujjā, upekkhatī uggahaṇanti maññe.
sammutiyo → sammatiyo (bj, sya-all) | sammatiyo → samamutiyo (bj: machasaṁ) | sammutiyo → sammatiyo (cck: syā.) | sammutiyo → Ba -matiyo. (pts note) | puthujjā → Bi -jjanā. (pts note) upekkhatī uggahaṇanti → upekkhati uggaṇhanti (bj) | upekkhatī uggahaṇanti maññe vissajja → upekkhati uggahaṇantimaññe visajja (sya-all); upekhati uggahaṇantamaññe visajja (pts) | maññe → uggahaṇaṁ tamaññe (bj: sīmu5, hemu) | upekhati → Fsb. upekhatī. (pts note) | uggahaṇanta-m-aññe → So Pj. (=uggahaṇanti aññe, aññe tā sammutiyo uggaṇhantī ti vattaṁ hoti); Ckb Fsb. uggahaṇaṁ (in Cb -taṁ) tam aññe; Baim uggahaṇanti (in Bai -nanti)-m-aññe. (pts note) | upekkhatī uggahaṇanti maññe → upekhati uggahaṇanta-m-aññe (pts)
Da er die vielen verschiedenen Gepflogenheiten verstanden hat, schaut er zu, wenn andere ergreifen.

Vissajja ganthāni munīdha loke, vivādajātesu na vaggasārī;
ganthāni → Bai gandhāni. (pts note) | vissajja → visajja (bjt, th, pts) vaggasārī → vaggasāri (bj)
Die Knoten in der Welt hier hat er aufgebunden, der Abgeklärte schließt sich bei Streitigkeiten keiner Seite an.
Santo asantesu upekkhako so, anuggaho uggahaṇanti maññe.
uggahaṇanti maññe → uggaṇhantimaññe (bj); uggahaṇantamaññe (pts) | uggaṇhantimaññe → uggaṇhaṁ tamaññe (bj: sīmu5, hemu); uggaṇhanatimaññe (bj: machasaṁ) | uggahaṇanta-m-aññe → MSS. as in 911d, but here Cb uggahaṇaṁ, Ba uggahaṇanti. (pts note) | uggahaṇanti maññe → uggahaṇantimaññe (th)
Friedvoll unter den Friedlosen, gleichmütig, wenn andere ergreifen, ergreift er nicht.

Pubbāsave hitvā nave akubbaṁ, na chandagū nopi nivissavādī;
nave → Cb naṁve, Ba -na so. (pts note) nopi nivissavādī → nāpi nivissavādo (sya-all); no pi nivissavādo (pts) | pi → Baim nāpi. (pts note) | nivissavādo → Bai -vādi, Bm -vādī. (pts note)
Alte Befleckungen aufgegeben, keine neuen schaffen, nicht im Bann von Vorlieben, noch ein Verfechter von Dogmen:
Sa vippamutto diṭṭhigatehi dhīro, na lippati loke anattagarahī.
na lippati → na limpatī (sya-all); na limpati (csp1ed) | lippati → limpati (cck) | lippati → limapati (bj: machasaṁ) | limpati → na lippati (cck: sī. pī.) | lippati → Cb lippa, Bim limpati, Fsb. -tī. (pts note) | anattagarahī → Ba anuttaragarahi, Bi anatthagarati. (pts note)
Dieser Bedächtige ist von Ansichten erlöst, er hängt nicht an der Welt, noch tadelt er sich selbst.

Sa sabbadhammesu visenibhūto, yaṁ kiñci diṭṭhaṁ va sutaṁ mutaṁ vā;
Sa → So Bm, cf.193a (Pjṣo); Ckb na, Bai omit sa. (pts note) diṭṭhaṁ → diṭṭhiṁ (bj) | va → Bai ca. (pts note)
Er ist entfernt von allen Dingen, die gesehen, gehört oder gedacht werden.
Sa pannabhāro muni vippamutto, na kappiyo nūparato na patthiyo”ti.
vippamutto → vippayutto (bj, pts) | sa pannabhāro → sampannabhāro (sya-all) | vippayutto → Bim -mutto. (pts note) nūparato → Cb Ba n'upa-, Bi mupa-. (pts note) | patthiyo → Bai pattiyo. 19 Ba -byūha-, Bi -brūha-. (pts note) | patthiyoti → patthiyo ti bhagavā ti mahāviyūhasuttaṁ niṭṭhitaṁ (pts)
Die Bürde hat er abgelegt, der Abgeklärte ist befreit: kein Entwerfen, kein Verzicht, kein Streben.“

Mahābyūhasuttaṁ terasamaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | mahābyūhasuttaṁ terasamaṁ → mahāviyūhasuttaṁ niṭṭhitaṁ (bjt) | mahābyūhasuttaṁ → bhagavāti mahāviyūhasuttaṁ (th) | + → suttanipāte catutthassa aṭṭhakavaggassa cuddasamaṁ tuvaṭakasuttaṁ (th)

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch