Kimatthiyasutta๑ กิมัตถิยสูตร
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)ข้าพเจ้า ได้สดับมาอย่างนี้
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตกรุงสาวัตถี
Atha kho āyasmā ānando yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
tenupasaṅkami → tenupasaṁkami (bjt) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)ครั้งนั้นแล ท่านพระอานนท์เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาค ถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้วนั่ง ณ ที่สมควร ได้ทูลถามพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“Kimatthiyāni, bhante, kusalāni sīlāni kimānisaṁsānī”ti?
kimānisaṁsānīti → kimānisaṁsānī ti (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ศีลที่เป็นกุศล มีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์”
“Avippaṭisāratthāni kho, ānanda, kusalāni sīlāni avippaṭisārānisaṁsānī”ti.
avippaṭisārānisaṁsānīti → avippaṭisārānisaṁsāni (sya-all) | kho → omitted by M. Ph.; T. M7 atha kho. (pts note) | ti → M. Ph. S. omit ti. (pts note) | avippaṭisārānisaṁsānīti → avippaṭisārānisaṁsānī ti (pts)พระผู้มีพระภาคตรัสตอบว่า “อานนท์ ศีลที่เป็นกุศล มีอวิปปฏิสาร(ความไม่ ร้อนใจ)เป็นผล มีอวิปปฏิสารเป็นอานิสงส์”
“Avippaṭisāro pana, bhante, kimatthiyo kimānisaṁso”ti?
kimānisaṁsoti → kimānisaṁso ti (pts)“อวิปปฏิสารมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Avippaṭisāro kho, ānanda, pāmojjattho pāmojjānisaṁso”ti.
pāmojjattho pāmojjānisaṁso”ti → pāmujjattho pāmujjānisaṁsoti (si, pts1ed); pāmujjattho pāmujjānisaṁso (sya-all) | pāmojjattho pāmojjānisaṁsoti pāmojjaṁ → pāmujjattho pāmujjānisaṁso pāmujjaṁ (sya-all); pāmujjattho pāmujjānisaṁso ti pāmujjaṁ (pts) | pāmojjānisaṁsoti → pāmujjattho pāmujjānisaṁsoti (bj: sīmu, syā, PTS) | pāmojjānisaṁso’’ti → pāmujjattho pāmujjānisaṁsoti (sī. syā. pī.) a. ni. 11.1 (cck note)“อานนท์ อวิปปฏิสารมีปราโมทย์(ความบันเทิงใจ)เป็นผล มีปราโมทย์เป็น อานิสงส์”
“Pāmojjaṁ pana, bhante, kimatthiyaṁ kimānisaṁsan”ti?
kimānisaṁsanti pāmojjaṁ → kimānisaṁsan ti pāmujjaṁ (pts)“ปราโมทย์มีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Pāmojjaṁ kho, ānanda, pītatthaṁ pītānisaṁsan”ti.
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (sya-all) | pītānisaṁsanti → pītānisaṁsaṁ (sya-all) | pītānisaṁsanti → pītānisaṁsan ti (pts)“อานนท์ ปราโมทย์มีปีติ(ความอิ่มใจ)เป็นผล มีปีติเป็นอานิสงส์”
“Pīti pana, bhante, kimatthiyā kimānisaṁsā”ti?
pana → T. adds me. (pts note) | kimānisaṁsāti → kimānisaṁsā ti (pts)“ปีติมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Pīti kho, ānanda, passaddhatthā passaddhānisaṁsā”ti.
ti → T. M7. S. omit ti. (pts note) | passaddhānisaṁsāti → passaddhānisaṁsā (th) | passaddhānisaṁsāti → passaddhānisaṁsā ti (pts)“อานนท์ ปีติมีปัสสัทธิ (ความสงบกายสงบใจ) เป็นผล มีปัสสัทธิเป็นอานิสงส์”
“Passaddhi pana, bhante, kimatthiyā kimānisaṁsā”ti?
kimānisaṁsāti → kimānisaṁsā ti (pts)“ปัสสัทธิมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Passaddhi kho, ānanda, sukhatthā sukhānisaṁsā”ti.
ti → T. M6. M7. S. omit ti. (pts note) | sukhānisaṁsāti → sukhānisaṁsā (th) | sukhānisaṁsāti → sukhānisaṁsā ti (pts)“อานนท์ ปัสสัทธิมีสุขเป็นผล มีสุขเป็นอานิสงส์”
“Sukhaṁ pana, bhante, kimatthiyaṁ kimānisaṁsan”ti?
ti → T. M6. M7 omit ti. (pts note) | kimānisaṁsanti → kimānisaṁsan ti (pts)“สุขมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Sukhaṁ kho, ānanda, samādhatthaṁ samādhānisaṁsan”ti.
samādhānisaṁsanti → samādhānisaṁsaṁ (sya-all) | samādhānisaṁsanti → samādhānisaṁsan ti (pts)“อานนท์ สุขมีสมาธิเป็นผล มีสมาธิเป็นอานิสงส์”
“Samādhi pana, bhante, kimatthiyo kimānisaṁso”ti?
pana → T. adds me. (pts note) | kimānisaṁsoti → kimānisaṁso ti (pts)“สมาธิมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Samādhi kho, ānanda, yathābhūtañāṇadassanattho yathābhūtañāṇadassanānisaṁso”ti.
yathābhūtañāṇadassanānisaṁsoti → yathābhūtañāṇadassanānisaṁso (th) | yathābhūtañāṇadassanānisaṁsoti → yathābhūtañāṇadassanānisaṁso ti (pts)“อานนท์ สมาธิมียถาภูตญาณทัสสนะ (ความรู้ ความเห็นตามความเป็นจริง) เป็นผล มียถาภูตญาณทัสสนะเป็นอานิสงส์”
“Yathābhūtañāṇadassanaṁ pana, bhante, kimatthiyaṁ kimānisaṁsan”ti?
pana → omitted by T. M6. M7. (pts note) | kimānisaṁsanti → kimānisaṁsan ti (pts)“ยถาภูตญาณทัสสนะมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Yathābhūtañāṇadassanaṁ kho, ānanda, nibbidāvirāgatthaṁ nibbidāvirāgānisaṁsan”ti.
nibbidāvirāgānisaṁsanti → nibbidāvirāgānisaṁsaṁ (sya-all) | nibbidāvirāgānisaṁsanti → nibbidāvirāgānisaṁsan ti (pts)“อานนท์ ยถาภูตญาณทัสสนะมีนิพพิทา (ความเบื่อหน่าย) และวิราคะ (ความคลายกำหนัด) เป็นผล มีนิพพิทาและวิราคะเป็นอานิสงส์”
“Nibbidāvirāgo pana, bhante, kimatthiyo kimānisaṁso”ti?
ti → T. M6. M7 omit ti. (pts note) | kimānisaṁsoti → kimānisaṁso ti (pts)“นิพพิทาและวิราคะมีอะไรเป็นผล มีอะไรเป็นอานิสงส์ พระพุทธเจ้าข้า”
“Nibbidāvirāgo kho, ānanda, vimuttiñāṇadassanattho vimuttiñāṇadassanānisaṁso.
vimuttiñāṇadassanānisaṁso → … nisaṁsoti (bj, pts1ed, mr) | vimuttiñāṇadassanānisaṁso → vimuttiñāṇadassanānisaṁsoti (bj) | vimuttiñāṇadassanānisaṁso → … nisaṁsoti (cck: sī. ka.) | ti → Ph. T. M6. M7. S. omit ti. (pts note)“อานนท์ นิพพิทาและวิราคะมีวิมุตติญาณทัสสนะ (ความรู้ความเห็นในวิมุตติ) เป็นผล มีวิมุตติญาณทัสสนะเป็นอานิสงส์
Iti kho, ānanda, kusalāni sīlāni avippaṭisāratthāni avippaṭisārānisaṁsāni;อานนท์ ศีลที่เป็นกุศลมีอวิปปฏิสารเป็นผล มีอวิปปฏิสารเป็นอานิสงส์
avippaṭisāro pāmojjattho pāmojjānisaṁso;
pāmojjattho pāmojjānisaṁso pāmojjaṁ → pāmujjattho pāmujjānisaṁso pāmujjaṁ (sya-all, pts)อวิปปฏิสารมีปราโมทย์เป็นผล มีปราโมทย์เป็นอานิสงส์
pāmojjaṁ pītatthaṁ pītānisaṁsaṁ;
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (th, pts)ปราโมทย์มีปีติเป็นผล มีปีติเป็นอานิสงส์
pīti passaddhatthā passaddhānisaṁsā;ปีติมีปัสสัทธิเป็นผล มีปัสสัทธิเป็นอานิสงส์
passaddhi sukhatthā sukhānisaṁsā;ปัสสัทธิมีสุขเป็นผล มีสุขเป็นอานิสงส์
sukhaṁ samādhatthaṁ samādhānisaṁsaṁ;สุขมีสมาธิเป็นผล มีสมาธิเป็นอานิสงส์
samādhi yathābhūtañāṇadassanattho yathābhūtañāṇadassanānisaṁso;สมาธิมียถาภูตญาณทัสสนะเป็นผล มียถาภูตญาณทัสสนะเป็นอานิสงส์
yathābhūtañāṇadassanaṁ nibbidāvirāgatthaṁ nibbidāvirāgānisaṁsaṁ;
nibbidāvirāgatthaṁ → (bj)ยถาภูตญาณทัสสนะมี นิพพิทาและวิราคะเป็นผล มีนิพพิทาและวิราคะเป็นอานิสงส์
nibbidāvirāgo vimuttiñāṇadassanattho vimuttiñāṇadassanānisaṁso.นิพพิทาและวิราคะมี วิมุตติญาณทัสสนะเป็นผล มีวิมุตติญาณทัสสนะเป็นอานิสงส์ อย่างนี้
Iti kho, ānanda, kusalāni sīlāni anupubbena aggāya parentī”ti.
aggāya parentī”ti → arahattāya pūrentīti (sya-all) | aggāya parentīti paṭhamaṁ → arahattāya pūrentīti (sya-all) | parentīti paṭhamaṁ → parentī ti (pts) | parentīti → arahattāya pūrentī ti (bj: syā) | parentī’’ti → arahattāya pūrentīti (cck: syā.) | aggāya → Ph. maggāya; S. arahattāya. (pts note) | parentī → Ph. S. pūrentī. (pts note)อานนท์ ศีลที่เป็นกุศล ย่อมทำอรหัตตผลให้บริบูรณ์โดยลำดับ อย่างนี้แล”