Sotānugatasutta
Sotānugatasutta → sotānudhanasuttaṁ (bj)Followed by Ear
“Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ, diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ cattāro ānisaṁsā pāṭikaṅkhā.
Sotānugatānaṁ → sotānudhanānaṁ (bj) | sotānugatānaṁ → sāvatthinidānaṁ sotānudhatānaṁ (bj) | pāṭikaṅkhā → pātikaṅkhā (pts) | sotānudhatānaṁ → sotānugatānaṁ (bj: machasaṁ) | cattāro → B. K. cattāro me ānisaṁsā. (pts note)“Monks, when the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, four rewards can be expected.
Katame cattāro?Which four?
Idha, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—“There is the case where a monk has mastered the Dhamma:
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj) | gāthā → gāthaṁ (bj: machasaṁ)dialogues, narratives of mixed prose & verse, explanations, verses, spontaneous exclamations, quotations, birth stories, amazing events, question & answer sessions [the earliest classifications of the Buddha’s teachings].
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bj) | sotānudhatā → sotānugatānaṁ (bj: machasaṁ)In him, these teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view.
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.
muṭṭhassati → muṭṭhassatī (bj) | upapajjati → uppajjati (pts) | muṭṭhassati → muṭṭhassatī (cck: sī.)Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.
Tassa tattha sukhino dhammapadā plavanti.
plavanti → pilapanti (bj, sya-all, km, pts1ed) | dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bj, sya-all); dhammapadāni pi lapanti (pts) | dhammapadāpilapanti → palavanti (bj: machasaṁ) | plavanti → pilapanti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)To him, happy there, they recite verses of Dhamma.
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.
khippaṁyeva → khippaṁ yeva (bjt, pts)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ, diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ ayaṁ paṭhamo ānisaṁso pāṭikaṅkho.
paricitānaṁ manasānupekkhitānaṁ → (pts) | pāṭikaṅkho → paṭikaṅkho (pts) | Sotānugatānaṁ → S. M. , S. Tr. Sotānudhatānaṁ. (pts note)When the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, this is the first reward that can be expected.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
caparaṁ → ca paraṁ (pts)“Further, there is the case where a monk has mastered the Dhamma:
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj)dialogues… question & answer sessions.
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bj) | vacasā paricitā manasānupekkhitā diṭṭhiyā → (pts)In him, these teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view.
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.
upapajjati → uppajjati (pts)Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti;
dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bj); dhammapadāni pi lapanti (pts) | dhammapadā plavanti api ca → dhammapadāpilapanti apica (sya-all) | na heva → naheva (th) | heva → h eva (pts)It doesn’t happen that they recite verses of Dhamma to him, happy there.
api ca kho bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti.
bhikkhu → (sya-all) | api ca → apica (th) | devaparisāyaṁ → devaparisāya (th)But a monk with psychic power, attained to mastery of awareness, teaches the Dhamma to the assembly of devas.
Tassa evaṁ hoti:The thought occurs [to the new deva]:
‘ayaṁ vā so dhammavinayo, yatthāhaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarin’ti.
ti → See Sum. p 223. (pts note) | acarinti → acarin ti (pts)‘This is the Dhamma & Vinaya under which I used to live the holy life.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippameva visesagāmī hoti.
khippameva → khippaṁ yeva (bj, sya-all, pts) | khippameva → khippaṁyeva (th) | + → kho (pts)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso kusalo bherisaddassa.“Suppose a man skilled in the sound of a war drum
So addhānamaggappaṭipanno bherisaddaṁ suṇeyya.
addhānamaggappaṭipanno → addhānamagga paṭipanno (bjt) | addhānamaggappaṭipanno → addhānamaggapaṭipanno (th, pts)were to hear the sound of a war drum while traveling along a highway.
Tassa na heva kho assa kaṅkhā vā vimati vā:
na heva → naheva (bjt, th) | heva → h eva (pts)He would have no doubt or perplexity,
‘bherisaddo nu kho, na nu kho bherisaddo’ti.
bherisaddoti → bherisaddo ti (pts)‘Is that the sound of a war drum or not the sound of a war drum?’
Atha kho bherisaddotveva niṭṭhaṁ gaccheyya.
atha kho → athakho (th) | bherisaddotveva → bherisaddo t eva (pts)He would come to the conclusion, ‘That’s the sound of a war drum for sure.’
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)In the same way, there is the case where a monk has mastered the Dhamma.…
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj)
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bj)
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.…
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti;
dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bj) | na heva → naheva (bjt)
api ca kho bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti.A monk with psychic power, attained to mastery of awareness, teaches the Dhamma to the assembly of devas.
Tassa evaṁ hoti:The thought occurs [to the new deva]:
‘ayaṁ vā so dhammavinayo, yatthāhaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarin’ti.‘This is the Dhamma & Vinaya under which I used to live the holy life.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.
khippaṁyeva → khippaṁ yeva (bjt)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ, diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ ayaṁ dutiyo ānisaṁso pāṭikaṅkho.
sotānugatānaṁ → sotānudhatānaṁ (bj) | dhammānaṁ vacasā paricitānaṁ manasānupekkhitānaṁ → (pts) | ayaṁ → ayaṁ bhikkhave (pts)When the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, this is the second reward that can be expected.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
caparaṁ → ca paraṁ (pts)“Further, there is the case where a monk has mastered the Dhamma:
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj)dialogues… question & answer sessions.
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bj)In him, these teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view.
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti, napi bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti;
dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bj, sya-all) | na heva → naheva (th) | devaparisāyaṁ → devaparisāya (th)It doesn’t happen that they recite verses of Dhamma to him, happy there. Nor does a monk with psychic power, attained to mastery of awareness, teach the Dhamma to the assembly of devas.
api ca kho devaputto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti.
api ca → apica (th) | devaparisāyaṁ → devaparisāya (th)But a deva teaches the Dhamma to the assembly of devas.
Tassa evaṁ hoti:The thought occurs [to the new deva]:
‘ayaṁ vā so dhammavinayo, yatthāhaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarin’ti.
vā so → vāso (pts) | acarinti → acarin ti (pts)‘This is the Dhamma & Vinaya under which I used to live the holy life.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.
hoti → hoṭi (pts) | + → kho (pts) | khippaṁyeva → khippaṁ yeva (pts)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Seyyathāpi, bhikkhave, puriso kusalo saṅkhasaddassa.“Suppose a man skilled in the sound of a conch
So addhānamaggappaṭipanno saṅkhasaddaṁ suṇeyya.
addhānamaggappaṭipanno → addhānamaggapaṭipanno (bjt, th, pts)were to hear the sound of a conch while traveling along a highway.
Tassa na heva kho assa kaṅkhā vā vimati vā:
na → B. K. omits tassa na. (pts note) | na heva → naheva (th) | heva → h eva (pts)He would have no doubt or perplexity,
‘saṅkhasaddo nu kho, na nu kho saṅkhasaddo’ti.
saṅkhasaddoti → saṅkhasaddo ti (pts)‘Is that the sound of a conch or not the sound of a conch?’
Atha kho saṅkhasaddotveva niṭṭhaṁ gaccheyya.
eva → B. K. tveva. (pts note) | atha kho → athakho (th) | saṅkhasaddotveva → saṅkhasaddo t eva (pts)He would come to the conclusion, ‘That’s the sound of a conch for sure.’
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)In the same way, there is the case where a monk has mastered the Dhamma.…
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj)
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bj)
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.…
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti, napi bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti;
dhammapadā plavanti napi → dhammapadāpilapanti na pi (bj)
api ca kho devaputto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti.A deva teaches the Dhamma to the assembly of devas.
Tassa evaṁ hoti:The thought occurs [to the new deva]:
‘ayaṁ vā so dhammavinayo, yatthāhaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarin’ti.‘This is the Dhamma & Vinaya under which I used to live the holy life.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.
khippaṁyeva → khippaṁ yeva (bjt)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ, diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ ayaṁ tatiyo ānisaṁso pāṭikaṅkho.
sotānugatānaṁ → sotānudhatānaṁ (bj)When the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, this is the third reward that can be expected.
Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
caparaṁ → ca paraṁ (pts) | dhammaṁ → dhammam (pts)“Further, there is the case where a monk has mastered the Dhamma:
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bj)dialogues… question & answer sessions.
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bjt)In him, these teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view.
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.
devanikāyaṁ → deva nikāyaṁ (bjt)Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti, napi bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti, napi devaputto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti;
na heva kho → (bj) | dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bj); dhammapadāpīlapanti (sya-all) | dhammapadā plavanti napi → dhammapadāpilapanti na pi (bjt) | na heva → naheva (th) | devaparisāyaṁ → devaparisāya (th, pts) | heva kho sukhino dhammapadā plavanti napi → pi (pts) | napi → na pi (pts)It doesn’t happen that they recite verses of Dhamma to him, happy there. Nor does a monk with psychic power, attained to mastery of awareness, teach the Dhamma to the assembly of devas. Nor does a deva teach the Dhamma to the assembly of devas.
api ca kho opapātiko opapātikaṁ sāreti:
api ca → apica (th)But [another] spontaneously-arisen being reminds [this] spontaneously-arisen being,
‘sarasi tvaṁ, mārisa, sarasi tvaṁ, mārisa, yattha mayaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarimhā’ti.
sarasi tvaṁ mārisa → (bj, sya-all)‘Do you remember, my dear? Do you remember where we practiced the holy life together?’
So evamāha:
evamāha → evam āha (pts)He says,
‘sarāmi, mārisa, sarāmi, mārisā’ti.
mārisa → mārisā (pts)‘I remember, my dear. I remember.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.
khippaṁyeva → khippaṁ yeva (bjt, pts) | + → kho (pts)but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Seyyathāpi, bhikkhave, dve sahāyakā sahapaṁsukīḷikā.
sahapaṁsukīḷikā → sahapaṁsukīḷakā (sya-all, km); sahapaṁsukīḷitā (pts1ed) | sahapaṁsukīḷikā → sahapaṁsukīḷitā (pts) | sahapaṁsukīḷikā → sahapaṁsukīḷakā (cck: syā. kaṁ.)“Suppose that there were two comrades who played together in the mud.
Te kadāci karahaci aññamaññaṁ samāgaccheyyuṁ.
samāgaccheyyuṁ → samāgaccheyyuṁ, tamenaṁ (si, sya-all, km, pts1ed) | karahaci → karahaci katthaci (sya-all); karahici (pts) | katthaci → ba natthi (sya-all: yu)They would happen to meet later at some time, at some place,
Añño pana sahāyako sahāyakaṁ evaṁ vadeyya:
añño pana → tamenaṁ (sya-all, pts) | pana → samāgaccheyyuṁ, tamenaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | añño pana → tam enaṁ (pts)and there one companion would say to the other,
‘idampi, samma, sarasi, idampi, samma, sarasī’ti.
idampi samma sarasi → (sya-all) | idampi → idam pi me (pts)‘Do you remember this, my friend? And do you remember this?’
So evaṁ vadeyya:And the other would say,
‘sarāmi, samma, sarāmi, sammā’ti.
+ → idampi samma sarasīti so evaṁ vadeyya (bjt)‘I remember, my friend. I remember.’
Evamevaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu dhammaṁ pariyāpuṇāti—
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evaṁ eva (pts)In the same way, there is the case where a monk has mastered the Dhamma:
suttaṁ, geyyaṁ, veyyākaraṇaṁ, gāthaṁ, udānaṁ, itivuttakaṁ, jātakaṁ, abbhutadhammaṁ, vedallaṁ.
gāthaṁ → gāthā (bjt)dialogues… question & answer sessions.
Tassa te dhammā sotānugatā honti, vacasā paricitā, manasānupekkhitā, diṭṭhiyā suppaṭividdhā.
sotānugatā → sotānudhatā (bjt)In him, these teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view.
So muṭṭhassati kālaṁ kurumāno aññataraṁ devanikāyaṁ upapajjati.Passing away when his mindfulness is muddled, he arises in a certain group of devas.…
Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadā plavanti, napi bhikkhu iddhimā cetovasippatto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti, napi devaputto devaparisāyaṁ dhammaṁ deseti;
dhammapadā plavanti → dhammapadāpilapanti (bjt)
api ca kho opapātiko opapātikaṁ sāreti:A spontaneously-arisen being reminds [this] spontaneously-arisen being,
‘sarasi tvaṁ, mārisa, sarasi tvaṁ, mārisa, yattha mayaṁ pubbe brahmacariyaṁ acarimhā’ti.‘Do you remember, my dear? Do you remember where we practiced the holy life together?’
So evamāha:He says,
‘sarāmi, mārisa, sarāmi, mārisā’ti.‘I remember, my dear. I remember.’
Dandho, bhikkhave, satuppādo;Slow is the arising of his mindfulness,
atha kho so satto khippaṁyeva visesagāmī hoti.but when mindful, he quickly arrives at distinction.
Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ, diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ ayaṁ catuttho ānisaṁso pāṭikaṅkho.
sotānugatānaṁ → sotānudhatānaṁ (bj); sotanugatānaṁ (pts)When the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, this is the fourth reward that can be expected.
Sotānugatānaṁ, bhikkhave, dhammānaṁ, vacasā paricitānaṁ, manasānupekkhitānaṁ diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ ime cattāro ānisaṁsā pāṭikaṅkhā”ti.
sotānugatānaṁ → sotānudhatānaṁ (bj) | vacasā paricitānaṁ manasānupekkhitānaṁ diṭṭhiyā → (pts) | pāṭikaṅkhāti paṭhamaṁ → pāṭikaṅkhā ti cattār imāni (pts)“Monks, when the teachings have been followed by ear, recited by speech, examined by mind, and well penetrated by view, these four rewards can be expected.”