SīhasuttaDer Löwe
“Sīho, bhikkhave, migarājā sāyanhasamayaṁ āsayā nikkhamati.
sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all, pts)„Mönche und Nonnen, gegen Abend kommt der Löwe, der König der Tiere, aus seiner Höhle,
Āsayā nikkhamitvā vijambhati.gähnt,
Vijambhitvā samantā catuddisā anuviloketi.mustert rundum die vier Himmelsrichtungen
Samantā catuddisā anuviloketvā tikkhattuṁ sīhanādaṁ nadati.und brüllt dreimal sein Löwengebrüll.
Tikkhattuṁ sīhanādaṁ naditvā gocarāya pakkamati.
sīhanādaṁ → sīhanādam (pts)Dann zieht er auf Beute aus.
Ye kho pana te, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā sīhassa migarañño nadato saddaṁ suṇanti, te yebhuyyena bhayaṁ saṁvegaṁ santāsaṁ āpajjanti.
āpajjanti → āpajjati (sya-all) | te → (pts)Und von allen Tieren, die das Brüllen des Löwen, des Königs der Tiere, hören, sind die meisten von Furcht, Angst und Schrecken erfüllt.
Bilaṁ bilāsayā pavisanti, dakaṁ dakāsayā pavisanti, vanaṁ vanāsayā pavisanti, ākāsaṁ pakkhino bhajanti.
dakaṁ dakāsayā → udakaṁ udakāsayā (sya-all, mr) | dakāsayā → udakaṁ udakāsayā (ka.) saṁ. ni. 3.78; paṭi. ma. aṭṭha. 1.1.37 passitabbaṁ (cck note) | dakāsayā → B. K. udakaṁ udakā-. 2 S. Tr., reads pakkhiṇo. (pts note)Die Höhlentiere fliehen in ihre Höhlen, die Wassertiere ins Wasser, die Waldtiere in den Wald und die Vögel erheben sich in den Luftraum.
Yepi te, bhikkhave, rañño nāgā gāmanigamarājadhānīsu daḷhehi varattehi bandhanehi baddhā, tepi tāni bandhanāni sañchinditvā sampadāletvā bhītā muttakarīsaṁ cajamānā yena vā tena vā palāyanti.
sampadāletvā → sampadāḷetvā (bj) | baddhā → S. Tr. bandhā. (pts note) | sañchinditvā → B. K. sañchidditvā. (pts note) | yepi → ye pi (pts) | tepi → te pi (pts)Selbst die königlichen Elefanten, die in den Dörfern, Marktflecken und Königsstädten mit festem Geschirr angekettet sind, zerreißen ihre Ketten, lassen vor Schreck Urin und Kot unter sich und fliehen hierhin und dorthin.
Evaṁ mahiddhiko kho, bhikkhave, sīho migarājā tiracchānagatānaṁ pāṇānaṁ, evaṁ mahesakkho evaṁ mahānubhāvo.
mahiddhiko → mahiddhiyo (bj) | evaṁ mahiddhiko → evaṁmahiddhiko (th) | evaṁ mahesakkho evaṁ mahānubhāvo → evaṁmahesakkho evaṁmahānubhāvo (th)So mächtig ist der Löwe, der König der Tiere, bei den Tieren, so gewaltig und von so hohem Rang!
Evamevaṁ kho, bhikkhave, yadā tathāgato loke uppajjati arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā, so dhammaṁ deseti:
evamevaṁ → evameva (bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts) | deseti → deseti--iti (pts)Ebenso ist es, wenn ein Klargewordener in der Welt erscheint, ein Vollendeter, ein vollkommen erwachter Buddha, von vollendetem Wissen und Verhalten, heilig, Kenner der Welt, unübertrefflicher Anleiter für alle, die schulungsfähig sind, Lehrer von Göttern und Menschen, erwacht, gesegnet. Er lehrt den Dhamma:
‘iti sakkāyo, iti sakkāyasamudayo, iti sakkāyanirodho, iti sakkāyanirodhagāminī paṭipadā’ti.
sakkāyanirodho → sakkāyassa nirodho (sya-all); sakkāyassa atthaṅgamo (aṭṭha.) | sakkāyasamudayo → sakkāyassa samudayo (sya-all) | sakkāyanirodhagāminī → sakkāyassa nirodhagāminī (sya-all) | sakkāyanirodho → sakkāyassa atthaṅgamo (aṭṭha., saṁ. ni. 3.78) ‘‘sakkāyanirodhagāminī’’ti pacchimapadaṁ pana passitabbaṁ (cck note) | paṭipadāti → paṭipadā ti (pts)‚So ist substanzielle Wirklichkeit, so ist der Ursprung substanzieller Wirklichkeit, so ist das Aufhören substanzieller Wirklichkeit, so ist die Übung, die zum Aufhören substanzieller Wirklichkeit führt.‘
Yepi te, bhikkhave, devā dīghāyukā vaṇṇavanto sukhabahulā uccesu vimānesu ciraṭṭhitikā, tepi tathāgatassa dhammadesanaṁ sutvā yebhuyyena bhayaṁ saṁvegaṁ santāsaṁ āpajjanti:
santāsaṁ → santānaṁ (sya-all) | sukhabahulā → sukhabhūtā (pts) | sukhabhūtā → B. K. bahulā. (pts note) | yepi → ye pi (pts) | tepi → te pi (pts) | āpajjanti → āpajjanti--aniccā (pts)Nun gibt es da Götter, die ein langes Leben haben, die schön sind, sehr glücklich und lange in ihren himmlischen Palästen leben. Wenn sie diese Lehre des Klargewordenen hören, sind die meisten von ihnen von Furcht, Angst und Schrecken erfüllt:
‘aniccā vata kira, bho, mayaṁ samānā niccamhāti amaññimha;
amaññimha addhuvā → amaññimhā adhuvā (sya-all) | amaññimhā → ba. amaññimha (sya-all: yu.) | niccamhāti → nicc amhā ti (pts)‚Oh nein! Da sind wir offenbar unbeständig, und wir dachten, wir seien beständig!
addhuvā vata kira, bho, mayaṁ samānā dhuvamhāti amaññimha;
dhuvamhāti amaññimha → dhuvāti amaññimhā (sya-all) | vata → (pts) | amaññimhā → ba. amaññimha (sya-all: yu.) | addhuvā → adhuvā (th) | dhuvamhāti → dhuv amhāti (pts)Da währen wir offenbar nicht fort, und wir dachten, wir seien immerwährend!
asassatā vata kira, bho, mayaṁ samānā sassatamhāti amaññimha.
amaññimha → amaññimhā (sya-all) | vata → ca (pts) | sassatamhāti → sassatā ti (pts) | amaññimhā → ba. amaññimha (sya-all: yu.) | ca → B. K. vata. (pts note) | amaññimha → B. K. sassatamhāti amaññimha. (pts note)Da sind wir offenbar zeitlich, und wir dachten, wir seien ewig!
Mayaṁ kira, bho, aniccā addhuvā asassatā sakkāyapariyāpannā’ti.
mayaṁ → mayampi (bj, pts) | pi → R. K. omits pi. (pts note) | addhuvā → adhuvā (th) | mayaṁ → mayam pi (pts) | sakkāyapariyāpannāti → sakkāyapariyāpannā ti (pts)Oh nein! Da sind wir offenbar unbeständig, währen nicht fort, sind zeitlich und Teil der substanziellen Wirklichkeit.‘
Evaṁ mahiddhiko kho, bhikkhave, tathāgato sadevakassa lokassa, evaṁ mahesakkho evaṁ mahānubhāvoti.
mahiddhiko → mahiddhiyo (bj) | evaṁ mahiddhiko → evaṁmahiddhiko (th) | evaṁ mahesakkho evaṁ mahānubhāvoti → evaṁmahesakkho evaṁmahānubhāvoti (th) | evaṁ → evam (pts) | mahānubhāvoti → mahānubhāvo ti (pts)So mächtig ist der Klargewordene in der Welt mit ihren Göttern, so gewaltig und von so hohem Rang.
Yadā buddho abhiññāya, dhammacakkaṁ pavattayī;
yadā → yathā (th) pavattayī → pavattayi (bj, sya-all, pts)Der Buddha, der Lehrer, dem keiner ebenbürtig ist, rollt in der Welt mit ihren Göttern Sadevakassa lokassa, satthā appaṭipuggalo.das Rad des Dhamma vorwärts, des Dhamma, den er selbst verstanden hat:Sakkāyañca nirodhañca, sakkāyassa ca sambhavaṁ;
sakkāyañca nirodhañca → sakkāyañ ca nirodhañ ca (pts)substanzielle Wirklichkeit, ihr Aufhören, die Herkunft substanzieller Wirklichkeit Ariyañcaṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ, dukkhūpasamagāminaṁ.
ariyañcaṭṭhaṅgikaṁ → ariyaṭṭhaṅgikaṁ (sya-all) | ariyaṭṭhaṅgikaṁ → ba. ariyañcaṭṭhaṁgikaṁ (sya-all: yu.) | ariyañcaṭṭhaṅgikaṁ → ariyaṁ caṭṭhaṅgikaṁ (bjt) | ariyañcaṭṭhaṅgikaṁ → ariyañ aṭṭhaṅgikaṁ (pts)und der edle achtfache Pfad, der zum Stillen des Leidens führt.Yepi dīghāyukā devā, vaṇṇavanto yasassino;
yepi → ye pi (pts)Und da sind die Götter, die lange leben, so schön und ruhmreich, Bhītā santāsamāpāduṁ, sīhassevitare migā.
santāsamāpāduṁ → santāsam āpāduṁ (pts) migā → migā te (pts) | sīhassevitare migā → sīhassevitaremigā (my, bjt, ms2005) | sīhassevitare → sīhass ev itare (pts)voller Angst und Schrecken, wie die Tiere, wenn sie den Löwen hören.Avītivattā sakkāyaṁ, aniccā kira bho mayaṁ;
sakkāyaṁ → S. D. sakko yaṁ. (pts note) aniccā → aniccā va (pts)‚Wir sind über die substanzielle Wirklichkeit nicht hinausgelangt! offenbar sind wir unbeständig!‘ Sutvā arahato vākyaṁ, vippamuttassa tādino”ti.
tādinoti tatiyaṁ → tādino ti cattāro me (pts) | tādino’’ti → saṁ. ni. 3.78 (cck note)So reden sie, wenn sie das Wort des Vollendeten hören, des Freien und Unberührten.“