- Aṅguttara Nikāya 8.42Nummerierte Lehrreden 8.42
- 5. Uposathavagga5. Das Kapitel über den Besinnungstag
Vitthatūposathasutta
Vitthatūposathasutta → vitthataaṭṭhaṅguposathasuttaṁ (bj)Der Besinnungstag mit acht Faktoren, ausführlich
“Aṭṭhaṅgasamannāgato, bhikkhave, uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro.
+ → sāvatthinidānaṁ (bjt)„Mönche und Nonnen, wenn der Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten wird, bringt er reiche Frucht und großen Vorteil, reichen Glanz und reichen Lohn.
Kathaṁ upavuttho ca, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro?Und wie muss er eingehalten werden, sodass er reiche Frucht bringt?
Idha, bhikkhave, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati:Da überlegt ein edler Schüler:
‘yāvajīvaṁ arahanto pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā, sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti.
sabbapāṇabhūtahitānukampino → sabbapāṇabhūtesu hitānukampino (bj); sabbapāṇabhūtahitānukampī (pts) | sabbapāṇabhūtahitānukampī → M. Ph. M8. S. -pino. (pts note)‚Solange sie leben, geben die Vollendeten das Töten lebender Geschöpfe auf und töten nicht mehr. Sie verzichten auf Stock und Schwert. Sie sind einfühlsam und gütig und leben voller Anteilnahme für alle Lebewesen.
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi.
sabbapāṇabhūtahitānukampī → sabbapāṇabhūtesu hitānukampī (bj) | ahampajja → ahaṁ pajja (my) | ahampajja → ahaṁpajja (th) | ahampajja imañca → ahaṁ p ajja imañ ca (pts) | imañca → imañ ca (pts)Auch ich will für diesen Tag und diese Nacht das Töten lebender Geschöpfe aufgeben und nicht töten. Ich will auf Stock und Schwert verzichten. Ich will einfühlsam und gütig sein und voller Anteilnahme für alle Lebewesen leben.
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti.
imināpaṅgena → imipanāhaṁ aṅgena (bj); iminā pi aṅgena (pts) | aṅgena → M. S. p'aṅg-; M8 aṅg- (pts note) | bhavissatīti → bhavissatī ti (pts)Indem ich es in dieser Hinsicht den Vollendeten gleichtue, will ich den Besinnungstag einhalten.‘
Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti …pe….
pe → M. Ph. pa; M8. S. paṭhamena yathā vitthāro. (pts note)Das ist der erste Faktor. …
‘Yāvajīvaṁ arahanto uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṁ kappenti—mañcake vā tiṇasanthārake vā.
uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya → (sya-all) | tiṇasanthārake → tiṇasantharake (sya-all) | tiṇasanthārake → Ph. M7. S. -tharake; M8 -saṇṭha- (pts note)‚Solange sie leben, geben die Vollendeten die Benutzung hoher und üppiger Schlafstellen auf und benutzen keine hohen Schlafstellen mehr. Sie schlafen an einem niedrigen Platz, entweder auf einer Liege oder einer Strohmatte.
Ahampajja imañca rattiṁ imañca divasaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṁ kappemi—mañcake vā tiṇasanthārake vā.
tiṇasanthārake → tiṇasantharake (sya-all) | mañcake → M6 omits ma- vā. (pts note) | vā → omitted by T. (pts note) | tiṇasanthārake → M7. S. -tharake; M8 -saṇṭha- (pts note) | ahampajja → ahaṁ pajja (my) | ahampajja → ahaṁpajja (th) | ahampajja imañca → ahaṁ p ajja imañ ca (pts) | imañca → imañ ca (pts)Auch ich will für diesen Tag und diese Nacht die Benutzung hoher und üppiger Schlafstellen aufgeben und keine hohen Schlafstellen benutzen. Ich will an einem niedrigen Platz schlafen, entweder auf einer Liege oder einer Strohmatte.
Imināpaṅgena arahataṁ anukaromi, uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti.
imināpaṅgena → imināpahaṁ aṅgena (bj); iminā pi aṅgena (pts) | bhavissatīti → bhavissati (bj) | aṅgena → M. S. p'aṅg- (pts note) | bhavissatīti → bhavissatī ti (pts)Indem ich es in dieser Hinsicht den Vollendeten gleichtue, will ich den Besinnungstag einhalten.‘
Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti.
Iminā → T. M6. M7 add pi. (pts note)Das ist der achte Faktor.
Evaṁ upavuttho kho, bhikkhave, aṭṭhaṅgasamannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṁso mahājutiko mahāvipphāro.
mahāvipphāro → mahāvipphāroti (bj)Wenn so der Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten wird, bringt er reiche Frucht und großen Vorteil, reichen Glanz und reichen Lohn.
Kīvamahapphalo hoti kīvamahānisaṁso kīvamahājutiko kīvamahāvipphāro?
Kīva → M. Ph. kiṁ va, and so throughout. (pts note) | kīvamahapphalo → kīva mahapphalo (pts) | kīvamahānisaṁso kīvamahājutiko kīvamahāvipphāro → kīva mahānisaṁso kīva mahājutiko kīva mahāvipphāro (pts)Wie reich?
Seyyathāpi, bhikkhave, yo imesaṁ soḷasannaṁ mahājanapadānaṁ pahūtarattaratanānaṁ issariyādhipaccaṁ rajjaṁ kāreyya, seyyathidaṁ—
pahūtarattaratanānaṁ → pahūtasattaratanānaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | pahūtarattaratanānaṁ issariyādhipaccaṁ → pahūtasattaratanānaṁ issarādhipaccaṁ (sya-all, pts) | pahūtarattaratanānaṁ → pahūtasattaratanānaṁ (sī. syā. kaṁ. pī.) a. ni. 3.71 pāḷiyā ṭīkāyaṁ dassitapāḷiyeva. tadaṭṭhakathāpi passitabbā (cck note) | yo → T. so. (pts note) | pahūtasattaratanānaṁ → M. Ph. M8 bahuta- (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Angenommen, ihr würdet als unumschränkte Gebieter über die sechzehn großen Länder herrschen – Aṅga, Magadha, Kāsi, Kosala, Vajji, Malla, Cetī, Vaccha, Kuru, Pañcāla, Maccha, Sūrusena, Assaka, Avanti, Gandhāra und Kamboja – angefüllt mit den sieben Schätzen.
aṅgānaṁ magadhānaṁ kāsīnaṁ kosalānaṁ vajjīnaṁ mallānaṁ cetīnaṁ vaṅgānaṁ kurūnaṁ pañcālānaṁ macchānaṁ sūrasenānaṁ assakānaṁ avantīnaṁ gandhārānaṁ kambojānaṁ, aṭṭhaṅgasamannāgatassa uposathassa etaṁ kalaṁ nāgghati soḷasiṁ.
macchānaṁ → majjānaṁ (mr) | etaṁ → ekaṁ (mr) | vaṅgānaṁ → vaṁsānaṁ (sya-all, pts) | macchānaṁ → majjānaṁ (cck: ka.) | etaṁ → ekaṁ (cck: ka.) | Cetīnaṁ → Ph. Cetiyānaṁ. (pts note) | Macchānaṁ → M. Majjā-; Ph. Majjhā- (pts note) | etaṁ → omitted by M. (pts note) | nāgghati → M6. M7 -gghanti; M. Ph. M8 naggho (pts note)Das würde nicht den sechzehnten Teil des Besinnungstages mit acht Faktoren wiegen.
Taṁ kissa hetu?
kissa hetu → kissahetu (th)Warum ist das so?
Kapaṇaṁ, bhikkhave, mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts) | mānusakaṁ → M. M8 -nussakaṁ. (pts note) | dibbasukhaṁ → M6. M7. S. dibbaṁ so throughout. (pts note)Weil menschliches Königtum im Vergleich zum Glück der Götter dürftig ist.
Yāni, bhikkhave, mānusakāni paññāsa vassāni, cātumahārājikānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.
Yāni → yānimāni (bj) | rattindivo → rattidivo (mr) | yāni → yānimāni (bj) | paññāsa → paññāsaṁ (sya-all) | rattindivo → rattidivo (cck: ka.) | mānusakāni → M. Ph. M8 -nussa- (pts note) | paññāsa → S. -saṁ; M8 -assa. (pts note) | Cātummahārājikānaṁ → M. Ph. M8 Cātuma- throughout. (pts note) | paññāsa vassāni cātumahārājikānaṁ → paññāsavassāni cātummahārājikānaṁ (bjt)Fünfzig Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den Göttern der vier großen Könige.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
māsiyo → T. -sayo; M6 -so yo; M7 -māso. (pts note) | dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbāni pañca vassasatāni cātumahārājikānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.
dibbāni pañca vassasatāni cātumahārājikānaṁ → pañcavassasatāni cātummahārājikānaṁ (bj)Die Lebensdauer der Götter der vier großen Könige beträgt fünfhundert dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
itthī → itthi (bj) | idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | upapajjeyya → T. M6. M7 uppa- throughout. (pts note) | paraṁ maraṇā cātumahārājikānaṁ → parammaraṇā cātummahārājikānaṁ (bjt, th, pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den Göttern der vier großen Könige wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | taṁ → all MSS. exc S. have pan'; etaṁ. (pts note) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts) | mānusakaṁ → Ph. manussa- (pts note)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Yāni, bhikkhave, mānusakāni vassasatāni, tāvatiṁsānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.
yāni → yaṁ (bj, sya-all, pts) | mānusakāni vassasatāni → mānusakaṁ vassasataṁ (bj, sya-all, pts) | mānusakaṁ → M. Ph. M8 mānussakāni. (pts note) | vassasataṁ → M. Ph. -satāni. (pts note)Hundert Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den Göttern der Dreiunddreißig.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
māsiyo → M7 -māsayo. (pts note) | dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbaṁ vassasahassaṁ tāvatiṁsānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.Die Lebensdauer der Götter der Dreiunddreißig beträgt tausend dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tāvatiṁsānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den Göttern der Dreiunddreißig wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts) | mānusakaṁ → M. Ph. -nussa- throughout; M8 manussa- (pts note)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Yāni, bhikkhave, mānusakāni dve vassasatāni, yāmānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.Zweihundert Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den Yama-Göttern.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbāni dve vassasahassāni yāmānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.Die Lebensdauer der Yama-Götter beträgt zweitausend dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā yāmānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | Yāmānaṁ → M8 Tussitānaṁ, and it continues, as in the next number. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den Yama-Göttern wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | taṁ → M. Ph. T. M6. M7 pan'; etaṁ. (pts note) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Yāni, bhikkhave, mānusakāni cattāri vassasatāni, tusitānaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.
devānaṁ → (bj) | Tusitānaṁ → M. Tussi- throughout. (pts note) | + → kho (bjt)Vierhundert Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den freudvollen Göttern.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbāni cattāri vassasahassāni tusitānaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.Die Lebensdauer der freudvollen Götter beträgt viertausend dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tusitānaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th, pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den freudvollen Göttern wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | taṁ → M. Ph. M8. M7 pan'; etaṁ. (pts note) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Yāni, bhikkhave, mānusakāni aṭṭha vassasatāni, nimmānaratīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.
aṭṭha vassasatāni nimmānaratīnaṁ → aṭṭhavassasatāni nimmāṇaratīnaṁ (bj) | mānusakāni → M8 -nussa- (pts note)Achthundert Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den Göttern, die das Erschaffen lieben.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbāni aṭṭha vassasahassāni nimmānaratīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.
aṭṭha vassasahassāni nimmānaratīnaṁ → aṭṭhavassasahassāni nimmāṇaratīnaṁ (bj)Die Lebensdauer der Götter, die das Erschaffen lieben, beträgt achttausend dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā nimmānaratīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
paraṁ maraṇā nimmānaratīnaṁ → parammaraṇā nimmāṇaratīnaṁ (bj) | idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den Göttern, die das Erschaffen lieben, wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
idaṁ → imaṁ (bj) | panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | taṁ → M. Ph. M8. T. M6. M7 pan'; etaṁ. (pts note) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāya’.
dibbaṁ sukhaṁ → dibbasukhaṁ (pts) | mānusakaṁ → M8 manussa- 2 M8 mānussa- (pts note)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Yāni, bhikkhave, mānusakāni soḷasa vassasatāni, paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ eso eko rattindivo.
soḷasa vassasatāni → soḷasavassasatāni (bjt)1600 Jahre in der Menschenwelt entsprechen einem Tag und einer Nacht bei den Göttern, die über das herrschen, was andere erschaffen.
Tāya rattiyā tiṁsarattiyo māso.
tiṁsarattiyo → tiṁsa rattiyo (pts)Dreißig solcher Tage machen einen Monat aus.
Tena māsena dvādasamāsiyo saṁvaccharo.
dvādasamāsiyo → dvādasa māsiyo (pts)Zwölf solcher Monate machen ein Jahr aus.
Tena saṁvaccharena dibbāni soḷasa vassasahassāni paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ āyuppamāṇaṁ.
soḷasa vassasahassāni → soḷasavassasahassāni (bjt)Die Lebensdauer der Götter, die über das herrschen, was andere erschaffen, beträgt 16.000 dieser himmlischen Jahre.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, vijjati yaṁ idhekacco itthī vā puriso vā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasitvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ devānaṁ sahabyataṁ upapajjeyya.
itthī → itthi (bj) | paraṁ maraṇā paranimmitavasavattīnaṁ → parammaraṇā paranimmitasavattīnaṁ (bj) | idhekacco itthī → idh ekacco itthi (pts) | sahabyataṁ → sahavyataṁ (bjt, pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass eine Frau oder ein Mann, die den Besinnungstag mit acht Faktoren eingehalten haben, wenn ihr Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, unter den Göttern, die über das herrschen, was andere erschaffen, wiedergeboren werden.
Idaṁ kho panetaṁ, bhikkhave, sandhāya bhāsitaṁ:
panetaṁ → pana metaṁ (sya-all, pts) | taṁ → M. Ph. M8. M7 pan'; etaṁ. (pts note) | panetaṁ → pana me taṁ (pts)Das habe ich gemeint, als ich sagte:
‘kapaṇaṁ mānusakaṁ rajjaṁ dibbaṁ sukhaṁ upanidhāyā’ti.
dibbaṁ sukhaṁ upanidhāyāti → dibbasukhaṁ upanidhāyā ti (pts)‚Menschliches Königtum ist im Vergleich zum Glück der Götter dürftig.‘
Pāṇaṁ na haññe na cadinnamādiye, musā na bhāse na ca majjapo siyā;
haññe → hāne (bj); hane (mr) | cadinnamādiye → cādinnamādiye (sya-all, pts) | haññe → hāne (sī.), hena (ka.) a. ni. 3.71 (cck note) | haññe → M. Ph. hane; M8 hanne; M6 hāne. (pts note) | cādinnam → M8. T. M6 ca dinnam. (pts note) | cadinnamādiye → ca dinnamādiye (bjt) | cadinnamādiye → cādinnam ādiye (pts) na → omitted by T. (pts note)Du solltest keine lebenden Geschöpfe töten oder stehlen, lügen oder Branntwein trinken. Abrahmacariyā virameyya methunā, rattiṁ na bhuñjeyya vikālabhojanaṁ.
vikālabhojanaṁ → T. -nā. (pts note)Sei keusch, halte dich von Geschlechtsverkehr fern, iss nicht nachts und zur falschen Zeit.Mālaṁ na dhāre na ca gandhamācare, mañce chamāyaṁ va sayetha santhate;
gandhamācare → gandhamādhare (mr) | dhāre → dhāraye (sya-all, pts) | gandhamācare → gandhamādhare (cck: ka.) | dhāraye → Ph. M7 dhāre. (pts note) | ācare → M. ādhare; Ph. ādhāre. (pts note) | gandhamācare → gandham ācare (pts) va → ca (bj) | chamāyaṁ va → chamāyaṁva (th) | va sayetha → vasayetha (pts)Trag keine Kränze, keinen Duft, auf niedrigem Bett sollst du schlafen oder auf einer Matte am Boden. Etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ, buddhena dukkhantagunā pakāsitaṁ.
etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ → etaṁ hi aṭṭhaṅgikamāhu posathaṁ (bjt) | etañhi aṭṭhaṅgikamāhuposathaṁ → etaṁ hi aṭṭhaṅgikam āh uposathaṁ (pts)Das, so heißt es, ist der Besinnungstag der acht Faktoren, vom Buddha erklärt, der ans Ende des Leidens gelangt ist.Cando ca suriyo ca ubho sudassanā, obhāsayaṁ anupariyanti yāvatā;
suriyo → sūro (sya-all) | ca → T. pi; omitted by M. (pts note) | suriyo → S. sūro. (pts note) | ca → omitted by M8. M6. (pts note) obhāsayaṁ anupariyanti → obhāsayantā anuyanti (sya-all) | obhāsayaṁ → M. -sayānu-; M6 -yanti; S. -yantā. (pts note) | anupariyanti → S. anuyanti. (pts note)Mond und Sonne sind schön anzusehen, sie strahlen, soweit sie ihre Bahn ziehen. Tamonudā te pana antalikkhagā, nabhe pabhāsanti disāvirocanā.
antalikkhagā → M8 -likkhe. (pts note) pabhāsanti → pabhāsenti (bj) | disāvirocanā etasmiṁ → disā virocanā etamhi (sya-all)Diese Zerstreuer der Dunkelheit, Wanderer mitten in der Luft, sie leuchten am Himmelszelt, erhellen die Himmelsrichtungen.Etasmiṁ yaṁ vijjati antare dhanaṁ, muttā maṇi veḷuriyañca bhaddakaṁ;
etasmiṁ → S. etamhi. (pts note) | antare → M. Ph. M8 -ti-m-ant- (pts note) maṇi → maṇī (sya-all) | maṇi → M6. M7 maniṁ. (pts note) | veḷuriyañca → veḷuriyañ ca (pts)Alle Schätze in diesem Bereich – perlen, Edelsteine, auch feiner Beryll, Siṅgīsuvaṇṇaṁ atha vāpi kañcanaṁ, yaṁ jātarūpaṁ haṭakanti vuccati.
siṅgīsuvaṇṇaṁ atha vāpi kañcanaṁ → siṅgī suvaṇṇaṁ athavāpi kāñcanaṁ (sya-all) | kañcanaṁ → S. kā- (pts note) | vāpi → vā pi (pts) haṭakan → M8 sāta- (pts note) | haṭakanti → haṭakan ti (pts)Berggold, schimmerndes Gold, rohgold, das man ‚funkelnd‘ nennt –Aṭṭhaṅgupetassa uposathassa, kalampi te nānubhavanti soḷasiṁ;
kalampi → kalam pi (pts)all das wiegt nicht den sechzehnten Teil des Besinnungstages der acht Faktoren, Candappabhā tāragaṇā ca sabbe.
tāragaṇā ca → tāragaṇāva (sya-all) | ca → va (pts) | va → all MSS. exc. S. ca. (pts note)so wie das Licht aller Sterne es mit dem Mond nicht aufnehmen kann.Tasmā hi nārī ca naro ca sīlavā, aṭṭhaṅgupetaṁ upavassuposathaṁ;
tasmā hi → tasmāhi (bjt) upavassuposathaṁ → upavass uposathaṁ (pts)Ein tugendhafter Mensch, Frau oder Mann, der den Besinnungstag der acht Faktoren eingehalten hat, Puññāni katvāna sukhudrayāni, aninditā saggamupenti ṭhānan”ti.
sukhudrayāni → sukhudāyāni (bj) | sukhudrayāni → T. M6. M7 -ddayāni; M8 sukhindriyāni. (pts note) saggamupenti ṭhānanti dutiyaṁ → saggam upenti ṭhānan ti (pts)er wird, wenn er Verdienst mit glücklichem Ausgang geschaffen hat, frei von Tadel, zu einem himmlischen Ort gehen.“