Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Dīgha Nikāya 25Lange Lehrreden 25

UdumbarikasuttaDas Löwengebrüll im Kloster der Dame Udumbarikā

1. Nigrodhaparibbājakavatthu1. Die Geschichte vom Wanderer Nigrodha

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati gijjhakūṭe pabbate.Einmal hielt sich der Buddha bei Rājagaha auf der Geierkuppe auf.

Tena kho pana samayena nigrodho paribbājako udumbarikāya paribbājakārāme paṭivasati mahatiyā paribbājakaparisāya saddhiṁ tiṁsamattehi paribbājakasatehi.
Nigrodho → Cp. D. viii. 23 (vol. i., p. 176) (pts note) | paribbājakaparisāya → paribbājaka-parisāya (pts) | tiṁsamattehi paribbājakasatehi → tiṁsa-mattehi paribbājaka-satehi (pts)
Zu dieser Zeit nun befand sich der Wanderer Nigrodha zusammen mit einer Versammlung von dreitausend Wanderern im Wandererkloster der Dame Udumbarikā.
Atha kho sandhāno gahapati divā divassa rājagahā nikkhami bhagavantaṁ dassanāya.
divassa → divādivasseva (sya-all, pts1ed) | divā divassa → divādivasseva (sya-all, pts) | divassa → divā divasseva (bj: syā, PTS) | divassa → divādivasseva (cck: sī. syā. pī.) | eva → So Sct K (and Bmr Sum omitting eva); Sd -divassa va; Grimblot, Sept Suttas, p. 347, divāsseva. (pts note) | atha kho → athakho (th) | divā divassa → divādivass eva (pts)
Da ging der Hausbesitzer Sandhāna mitten am Tag aus Rājagaha fort, um den Buddha zu sehen.

Atha kho sandhānassa gahapatissa etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)
Es kam ihm in den Sinn:
“akālo kho bhagavantaṁ dassanāya.
kho → kho tāva (bj, sya-all, pts) | tāva → Br omits. (pts note)
„Es ist die falsche Zeit, um den Buddha zu sehen,
Paṭisallīno bhagavā.
paṭisallīno → patisallīno (pts)
da er in Klausur ist.
Manobhāvanīyānampi bhikkhūnaṁ asamayo dassanāya.
asamayo → So Sc Bmr K; Sdt Gr. asambādho. (pts note) | manobhāvanīyānampi → manobhāvanīyānaṁpi (th) | manobhāvanīyānampi → manobhāvanīyānam pi (pts)
Und es ist die falsche Zeit, um die geschätzten Mönche und Nonnen zu sehen,
Paṭisallīnā manobhāvanīyā bhikkhū.
paṭisallīnā → patisallīnā (pts) | paṭisallīnā manobhāvanīyā → patisallīnā mano-bhāvanīyā (pts)
da sie in Klausur sind.
Yannūnāhaṁ yena udumbarikāya paribbājakārāmo, yena nigrodho paribbājako tenupasaṅkameyyan”ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | tenupasaṅkameyyanti → ten upasaṁkameyyan ti (pts)
Warum besuche ich nicht den Wanderer Nigrodha im Wandererkloster der Dame Udumbarikā?“
Atha kho sandhāno gahapati yena udumbarikāya paribbājakārāmo, tenupasaṅkami.
paribbājakārāmo → paribbājakārāmo yena nigrodho paribbājako (bj, sya-all) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → yena nigrodho paribbājako ten upasaṁkami (pts)
Und er ging zum Wandererkloster.

Tena kho pana samayena nigrodho paribbājako mahatiyā paribbājakaparisāya saddhiṁ nisinno hoti unnādiniyā uccāsaddamahāsaddāya anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ kathentiyā.
Tena → With this and the following paragraphs compare D. ix., 3-5 (vol. i., p. 178). (pts note) | paribbājakaparisāya → paribbājaka-parisāya (pts) | uccāsaddamahāsaddāya anekavihitaṁ → uccāsadda-mahāsaddāya aneka-vihitaṁ (pts)
Zu dieser Zeit saß Nigrodha mit einer großen Versammlung von Wanderern beisammen, und sie machten einen Tumult, einen Höllenlärm. Sie führten unwürdige Gespräche aller Art
Seyyathidaṁ—rājakathaṁ corakathaṁ mahāmattakathaṁ senākathaṁ bhayakathaṁ yuddhakathaṁ annakathaṁ pānakathaṁ vatthakathaṁ sayanakathaṁ mālākathaṁ gandhakathaṁ ñātikathaṁ yānakathaṁ gāmakathaṁ nigamakathaṁ nagarakathaṁ janapadakathaṁ itthikathaṁ sūrakathaṁ visikhākathaṁ kumbhaṭṭhānakathaṁ pubbapetakathaṁ nānattakathaṁ lokakkhāyikaṁ samuddakkhāyikaṁ itibhavābhavakathaṁ iti vā.
itthikathaṁ → itthikathaṁ purisakathaṁ (bj, pts) | nigamakathaṁ → nigamakathaṁ janapadakathaṁ (sya-all) | janapadakathaṁ itthikathaṁ sūrakathaṁ → itthīkathaṁ purisakathaṁ surāpānakathaṁ (sya-all) | lokakkhāyikaṁ → lokakkhāyikaṁ kathaṁ (sya-all, pts) | samuddakkhāyikaṁ → samuddakkhāyikaṁ kathaṁ (sya-all, pts) | kumbhaṭṭhānakathaṁ → kumbaṭṭhānakathaṁ (pts) | seyyathīdaṁ → Cp. D. i. 1.17 (vol. i., p. 7). (pts note) | nagarakathaṁ → So SS Bmr D. i. 1. 17; K puts janapada-kathaṁ first. (pts note) | purisa-kathaṁ → So Bmr K Cp. D. i. 1. 17; SS omit. (pts note) | sūra-kathaṁ → Sdt Bm surā; K surāpāna. (pts note) | kathaṁ → So K; SS Bmr D. i. 1.17 omit. (pts note) | seyyathidaṁ rājakathaṁ → seyyathīdaṁ rāja-kathaṁ (pts) | mahāmattakathaṁ senākathaṁ bhayakathaṁ yuddhakathaṁ annakathaṁ pānakathaṁ vatthakathaṁ sayanakathaṁ mālākathaṁ gandhakathaṁ ñātikathaṁ yānakathaṁ gāmakathaṁ nigamakathaṁ → mahāmatta-kathaṁ senā-kathaṁ bhaya-kathaṁ yuddha-kathaṁ anna-kathaṁ pāna-kathaṁ vattha-kathaṁ sayana-kathaṁ mālā-kathaṁ gandha-kathaṁ ñāti-kathaṁ yāna-kathaṁ gāma-kathaṁ nigama-kathaṁ (pts) | janapadakathaṁ itthikathaṁ sūrakathaṁ visikhākathaṁ kumbhaṭṭhānakathaṁ pubbapetakathaṁ nānattakathaṁ → janapada-kathaṁ itthi-kathaṁ purisa-kathaṁ sūra-kathaṁ visikhā-kathaṁ kumbaṭṭhāna-kathaṁ pubbapeta-kathaṁ nānatta-kathaṁ (pts) | samuddakkhāyikaṁ itibhavābhavakathaṁ → kathaṁ samudda-kkhāyikaṁ kathaṁ iti-bhavābhava-kathaṁ (pts)
wie Gespräche über Könige, Räuber und Oberminister, über Heere, Bedrohungen und Kriege, über Essen, Trinken, Kleider und Schlafstellen, über Kränze und Düfte, über die Familie, Fahrzeuge, Dörfer, Marktflecken, Städte und Länder, über Frauen und Helden, Straßen- und Brunnengespräch, Gespräch über Verstorbene, über allerlei Dinge, Geschichten vom Land und vom Meer und Gespräche über Wiedergeburt in diesem oder jenem Daseinszustand.

Addasā kho nigrodho paribbājako sandhānaṁ gahapatiṁ dūratova āgacchantaṁ.
dūratova → dūrato va (th, pts)
Nigrodha sah Sandhāna von Weitem kommen
Disvā sakaṁ parisaṁ saṇṭhāpesi:
saṇṭhāpesi → saṇṭhapesi (bj, sya-all) | saṇṭhāpesi → SS K saṇṭhapesi. (pts note)
und brachte seine Versammlung zum Schweigen:
“appasaddā bhonto hontu, mā bhonto saddamakattha.
appasaddā → appa-saddā (pts) | saddamakattha → saddam akattha (pts)
„Seid leise, werte Herren, macht keinen Lärm.
Ayaṁ samaṇassa gotamassa sāvako āgacchati sandhāno gahapati.Der Hausbesitzer Sandhāna kommt, ein Schüler des Asketen Gotama. Yāvatā kho pana samaṇassa gotamassa sāvakā gihī odātavasanā rājagahe paṭivasanti, ayaṁ tesaṁ aññataro sandhāno gahapati.
odātavasanā → odāta-vasanā (pts)
Er gehört zu den weiß gekleideten Laienschülern des Asketen Gotama, der sich bei Rājagaha befindet.
Appasaddakāmā kho panete āyasmanto appasaddavinītā, appasaddassa vaṇṇavādino.
panete āyasmanto appasaddavinītā → panāyasmanto (sya-all) | ete → Bmr K omit ete. (pts note) | appasadda-vinītā → Bmr vinitā; K omits appasaddavinītā. (pts note) | appasaddakāmā → appasadda-kāmā (pts) | panete → pan ete (pts)
Solche Ehrwürdigen lieben die Stille, sind dazu erzogen, still zu sein, und preisen die Stille.
Appeva nāma appasaddaṁ parisaṁ viditvā upasaṅkamitabbaṁ maññeyyā”ti.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | maññeyyāti → maññeyyā ti (bjt) | appeva → app eva (pts) | upasaṅkamitabbaṁ → upasaṁkamitabbaṁ (pts)
Wenn er sieht, dass unsere Versammlung still ist, wird er es hoffentlich für angebracht halten, näherzukommen.“
Evaṁ vutte, te paribbājakā tuṇhī ahesuṁ.Und die Wanderer verstummten.

Atha kho sandhāno gahapati yena nigrodho paribbājako tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā nigrodhena paribbājakena saddhiṁ sammodi.
kho → ca (pts1ed) | atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts)
Da ging Sandhāna zum Wanderer Nigrodha und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho sandhāno gahapati nigrodhaṁ paribbājakaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte er sich zur Seite hin und sagte zu Nigrodha:
“aññathā kho ime bhonto aññatitthiyā paribbājakā saṅgamma samāgamma unnādino uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ anuyuttā viharanti.
anuyuttā → kathentā (pts) | kathentā → So SS; Bmr K anuyuttā. (pts note) | saṅgamma → saṁgamma (bjt) | + → iti vā (bjt) | aññatitthiyā → añña-titthiyā (pts) | uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ anuyuttā → uccāsadda-mahāsaddā aneka-vihitaṁ tiracchāna-kathaṁ kathentā (pts)
„Wie die Wanderer da einen Tumult machen, einen Höllenlärm, wenn sie zusammensitzen und unwürdige Gespräche aller Art führen, das ist eine Sache.
Seyyathidaṁ—rājakathaṁ …pe… itibhavābhavakathaṁ iti vā.
rājakathaṁ → rājakathaṁ corakathaṁ (sya-all) | itibhavābhavakathaṁ iti vā → itibhavābhava kathaṁ (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ rājakathaṁ → seyyathīdaṁ rāja-kathaṁ (pts) | itibhavābhavakathaṁ → iti bhavābhavakathaṁ (pts)
Aññathā kho pana so bhagavā araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppānī”ti.
araññavanapatthāni → araññe vanapatthāni (bj, sya-all, pts) | paṭisevati → paṭisevanti (bj) | appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni → appanighosāni vījanavātāni manussarāhaseyyakāni (sya-all) | kho → ca (pts) | manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppānīti → manussa rāhaseyyakāni patisallānasāruppānīti (pts) | kho → aññathā ca pana (bj: PTS); antapantāneva (bj: syā) | kho → ca (cck: sī. pī.) | ca → Bmr K kho. (pts note) | pantāni → So Bm K Sum; Scd vanāpanthāni panthāni; St vanapatthāni pattāni; Br vanapattāni santāni. (pts note) | appa-nigghosāni → Br K nighosāni. (pts note) | appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppānīti → appa-nigghosāni vijana-vātāni manussa rāhaseyyakāni patisallāna-sāruppānīti (pts)
Das ist ganz anders als wenn der Buddha abgelegene Unterkünfte in der Wildnis und im Wald aufsucht, die ruhig und still sind, fern von der tollen Menge, fernab von menschlichen Siedlungen und für die Klausur geeignet.“

Evaṁ vutte, nigrodho paribbājako sandhānaṁ gahapatiṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Darauf entgegnete Nigrodha dem Hausbesitzer Sandhāna:
“yagghe, gahapati, jāneyyāsi, kena samaṇo gotamo saddhiṁ sallapati, kena sākacchaṁ samāpajjati, kena paññāveyyattiyaṁ samāpajjati?
samāpajjati → āpajjati (bj, pts) | Yagghe → Cp. the repetition in 20. (pts note) | āpajjati → So Bmr; SS āpajjissati (but Scd āpajjati in 20); K samāpajjati. (pts note) | paññāveyyattiyaṁ samāpajjati → paññā-veyyattiyaṁ āpajjati (pts)
„Das müsstest du aber besser wissen, Hausbesitzer! Mit wem unterhält sich der Asket Gotama? Mit wem lässt er sich auf Diskussionen ein? Mit wem klärt er seine Weisheit?
Suññāgārahatā samaṇassa gotamassa paññā aparisāvacaro samaṇo gotamo nālaṁ sallāpāya.
Suññāgāra-hatā → So Bmr K Sum; SS suññāgāraṁ gatā. (pts note)
Sich in leeren Hütten aufzuhalten, hat die Weisheit des Asketen Gotama zerstört. Da er keine Versammlungen besucht, ist er nicht in der Lage, eine Diskussion zu führen.
So antamantāneva sevati.
antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | antamantāneva → aññathā ca pana (bj: PTS); antapantāneva (bj: syā) | sevati → antapantāneva (cck: syā.) | antamantān → So Sct Bmr Sum; Sd attamattān'; K antapantān'. (pts note) | antamantāneva → antamantān eva (pts)
Er lungert bloß im Randbereich herum.
Seyyathāpi nāma gokāṇā pariyantacārinī antamantāneva sevati.
antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | gokāṇā → So Bmr K Sum-Br; Scd gokāna; St gonānā. Cp. Jāt. v., p. 40630, gokaṇṇā, and so here Sum-Sd. (pts note) | gokāṇā → go kāṇā (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | pariyantacārinī antamantāneva → pariyanta-cārinī antamantān eva (pts)
Er ist gerade wie eine einäugige Kuh, die außen herumkreist und im Randbereich herumlungert.
Evameva suññāgārahatā samaṇassa gotamassa paññā;
eva → Sc evaṁ. (pts note) | evameva suññāgārahatā → evam eva suññāgāra-hatā (pts)
aparisāvacaro samaṇo gotamo; nālaṁ sallāpāya. So antamantāneva sevati.
antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | antamantāneva → antamantān eva (pts)
Iṅgha, gahapati, samaṇo gotamo imaṁ parisaṁ āgaccheyya, ekapañheneva naṁ saṁsādeyyāma, tucchakumbhīva naṁ maññe orodheyyāmā”ti.
saṁsādeyyāma → saṁhareyyāma (mr) | imaṁ → idaṁ (sya-all) | tucchakumbhīva → tucchakumbhiṁva (sya-all); tucchakumbhi va (pts) | saṁsādeyyāma → saṁhareyyāma (bj: kām) | saṁsādeyyāma → saṁhareyyāma (cck: ka.) | Iṅgha → So Bmr K Sum; Scd add ca; St va. (pts note) | saṁsādeyyāma → So SS K Sum; Bmr saṁhareyyāma. (pts note) | tuccha-kumbhi → So Scd Br Sum. (pts note) | ekapañheneva → eka-pañhen eva (pts) | tucchakumbhīva → tuccha-kumbhi va (pts)
Los, Hausbesitzer! Sollte der Asket Gotama zu dieser Versammlung kommen, werde ich ihn mit einer einzigen Frage versenken! Ich werde ihn umstülpen und einwickeln wie einen leeren Topf!“

Assosi kho bhagavā dibbāya sotadhātuyā visuddhāya atikkantamānusikāya sandhānassa gahapatissa nigrodhena paribbājakena saddhiṁ imaṁ kathāsallāpaṁ.
sotadhātuyā → sota-dhātuyā (pts) | atikkantamānusikāya → atikkanta-mānusikāya (pts) | kathāsallāpaṁ → kathā-sallāpaṁ (pts)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellhörigkeit hörte der Buddha dieses Gespräch zwischen dem Hausbesitzer Sandhāna und dem Wanderer Nigrodha.
Atha kho bhagavā gijjhakūṭā pabbatā orohitvā yena sumāgadhāya tīre moranivāpo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā sumāgadhāya tīre moranivāpe abbhokāse caṅkami.
caṅkami → caṅkamati (sya-all) | tīre → So Bmr K; SS tīraṁ, but tīre afterwards. (pts note) | atha kho → athakho (th) | gijjhakūṭā pabbatā orohitvā → gijjha-kūṭā pabbatā-orohitvā (pts) | moranivāpo tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → mora-nivāpo ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts) | moranivāpe → mora-nivāpe (pts)
Da stieg er von der Geierkuppe herab und ging zum Futterplatz der Pfauen am Ufer der Sumāgadhā, wo er achtsam im Freien auf- und abging.

Addasā kho nigrodho paribbājako bhagavantaṁ sumāgadhāya tīre moranivāpe abbhokāse caṅkamantaṁ.
moranivāpe → mora-nivāpe (pts)
Nigrodha sah ihn
Disvāna sakaṁ parisaṁ saṇṭhāpesi:
saṇṭhāpesi → saṇṭhapesi (bj, sya-all) | disvāna → disvā (th, pts)
und brachte seine Versammlung zum Schweigen:
“appasaddā bhonto hontu, mā bhonto saddamakattha, ayaṁ samaṇo gotamo sumāgadhāya tīre moranivāpe abbhokāse caṅkamati.
saddamakattha → saddam akattha (pts) | moranivāpe → mora-nivāpe (pts)
„Seid leise, werte Herren, macht keinen Lärm. Der Asket Gotama geht am Ufer der Sumāgadhā achtsam auf und ab.
Appasaddakāmo kho pana so āyasmā, appasaddassa vaṇṇavādī.
appasaddakāmo → appasadda-kāmo (pts) | vaṇṇavādī → vaṇṇa-vādī (pts)
Der Ehrwürdige liebt die Stille und preist die Stille.
Appeva nāma appasaddaṁ parisaṁ viditvā upasaṅkamitabbaṁ maññeyya.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts) | upasaṅkamitabbaṁ → upasaṁkamitabbaṁ (pts)
Wenn er sieht, dass unsere Versammlung still ist, wird er es hoffentlich für angebracht halten, näherzukommen.
Sace samaṇo gotamo imaṁ parisaṁ āgaccheyya, imaṁ taṁ pañhaṁ puccheyyāma:
imaṁ taṁ → imantaṁ (th)
Wenn er kommt, werde ich ihm diese Frage stellen:
‘ko nāma so, bhante, bhagavato dhammo, yena bhagavā sāvake vineti, yena bhagavatā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyan’”ti?
assāsappattā → assāsa-ppattā (pts) | ādibrahmacariyanti → ādibrahmacariyan ti (pts)
‚Herr, mit welcher Lehre schulst du deine Schüler, sodass sie behaupten, Trost im grundlegenden Zweck des geistlichen Lebens zu finden?‘“
Evaṁ vutte, te paribbājakā tuṇhī ahesuṁ.Und die Wanderer verstummten.

2. Tapojigucchāvāda2. Die Bußübung aus Ekel vor Sünde

Atha kho bhagavā yena nigrodho paribbājako tenupasaṅkami.
atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṁkami (pts)
Da ging der Buddha zum Wanderer Nigrodha.
Atha kho nigrodho paribbājako bhagavantaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | etadavoca → etad avoca (pts)
Dieser sagte zu ihm:
“etu kho, bhante, bhagavā, svāgataṁ, bhante, bhagavato.
svāgataṁ → sāgataṁ (pts) | sāgataṁ → So SS; Bmr K svāgataṁ. (pts note)
„Der Gesegnete komme her, Herr! Willkommen dem Gesegneten, Herr!
Cirassaṁ kho, bhante, bhagavā imaṁ pariyāyamakāsi yadidaṁ idhāgamanāya.
pariyāyamakāsi → pariyāyam akāsi (pts) | idhāgamanāya → idh āgamanāya (pts)
Es ist lange her, dass du die Gelegenheit genutzt hast, hierherzukommen.
Nisīdatu, bhante, bhagavā, idamāsanaṁ paññattan”ti.
idamāsanaṁ paññattanti → idam āsanaṁ paññattan ti (pts)
Setz dich bitte, Herr, dieser Sitz ist bereit.“
Nisīdi bhagavā paññatte āsane.Der Buddha setzte sich auf den ausgebreiteten Sitz, Nigrodhopi kho paribbājako aññataraṁ nīcāsanaṁ gahetvā ekamantaṁ nisīdi.
nīcāsanaṁ → nīcaṁ āsanaṁ (bj, sya-all, pts) | pi → So SS Bmr K; D. ix. 5 omits pi. (pts note) | nigrodhopi → nigrodho pi (bjt, pts)
während Nigrodha einen niedrigeren Sitz nahm und sich zur Seite hinsetzte.
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho nigrodhaṁ paribbājakaṁ bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Der Buddha sagte zu ihm:
“kāya nuttha, nigrodha, etarahi kathāya sannisinnā, kā ca pana vo antarākathā vippakatā”ti?
kāya nuttha → kāyanottha (sya-all) | ttha → So SS Bmr; K nottha. (pts note) | kāya nuttha → kāyanuttha (bjt) | antarākathā vippakatāti → antarā kathā vippakatā ti (bjt) | nuttha → nu ttha (pts) | antarākathā vippakatāti → antarā-kathā vippakatā ti (pts)
„Nigrodha, worüber habt ihr gerade gesprochen, als ihr hier beisammensaßt? Welches Gespräch wurde unterbrochen?“

Evaṁ vutte, nigrodho paribbājako bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Nigrodha antwortete:
“idha mayaṁ, bhante, addasāma bhagavantaṁ sumāgadhāya tīre moranivāpe abbhokāse caṅkamantaṁ, disvāna evaṁ avocumhā:
avocumhā → So Bmr K; Sdt avocumha; Sc avacumhā. (pts note) | disvāna → disvā (th, pts) | moranivāpe → mora-nivāpe (pts)
„Nun, Herr, ich sah dich achtsam auf- und abgehen und sagte:
‘sace samaṇo gotamo imaṁ parisaṁ āgaccheyya, imaṁ taṁ pañhaṁ puccheyyāma:
imaṁ taṁ → imantaṁ (th)
‚Wenn der Asket Gotama kommt, werde ich ihm diese Frage stellen:
“ko nāma so, bhante, bhagavato dhammo, yena bhagavā sāvake vineti, yena bhagavatā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyan”’ti?
sāvake → sāvakā (pts) | ādibrahmacariyanti → ādibrahmacariyan ti (ms2005) | assāsappattā → assāsa-ppattā (pts) | ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyanti → ajjhāsayam ādi-brahmacariyan ti (pts)
„Herr, mit welcher Lehre schulst du deine Schüler, sodass sie behaupten, Trost im grundlegenden Zweck des geistlichen Lebens zu finden?“‘
Ayaṁ kho no, bhante, antarākathā vippakatā; atha bhagavā anuppatto”ti.
antarākathā → antarā kathā (bjt) | antarākathā → antarā-kathā (pts) | anuppattoti → anuppatto ti (pts)
Das war das Gespräch, das unterbrochen wurde, als der Buddha kam.“

“Dujjānaṁ kho etaṁ, nigrodha, tayā aññadiṭṭhikena aññakhantikena aññarucikena aññatrāyogena aññatrācariyakena, yenāhaṁ sāvake vinemi, yena mayā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyaṁ.
etaṁ → panetaṁ (bj, sya-all) | ādibrahmacariyaṁ → ādibrahmacariyanti (bj, sya-all) | aññatrāyogena aññatrācariyakena → aññatra āyogena aññatra ācariyakena (sya-all) | kho → So SS; Bmr K add pan'. (pts note) | āyogena → Br aññatra-āyogena. (pts note) | ācariyakena → Sc aññavāc-; Sd aññathāc-; St aññatthāc-; Br aññatrācariyakena. (pts note) | ādi-brahmacariyaṁ → So SS; Bmr K add ti. (pts note) | aññarucikena → aññarucike (bjt) | aññadiṭṭhikena aññakhantikena aññarucikena aññatrāyogena aññatrācariyakena → añña-diṭṭhikena añña khantikena añña-rucikena aññatr āyogena aññatr ācariyakena (pts) | assāsappattā → assāsa-ppattā (pts)
„Es ist schwer für dich, das zu verstehen, Nigrodha, da du eine andere Ansicht, ein anderes Bekenntnis und einen anderen Glauben hast – es sei denn, du weihst dich der Übung unter Anleitung der Tradition.
Iṅgha tvaṁ maṁ, nigrodha, sake ācariyake adhijegucche pañhaṁ puccha:
adhijegucche → adhijigucche (sya-all)
Bitte stelle mir eine Frage über den hohen Ekel vor Sünde in deiner eigenen Tradition:
‘kathaṁ santā nu kho, bhante, tapojigucchā paripuṇṇā hoti, kathaṁ aparipuṇṇā’”ti?
santā → sante (pts) | aparipuṇṇāti → aparipuṇṇā ti (bjt, pts) | kathaṁ santā → kathaṁsantā (th) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
‚Wie sind die Bedingungen für die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde vollständig und wie sind sie unvollständig?‘“

Evaṁ vutte, te paribbājakā unnādino uccāsaddamahāsaddā ahesuṁ:
uccāsaddamahāsaddā → uccāsaddā mahāsaddā (bj) | uccāsaddamahāsaddā → uccāsadda-mahāsaddā (pts)
Daraufhin machten diese Wanderer einen Tumult:
“acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, samaṇassa gotamassa mahiddhikatā mahānubhāvatā, yatra hi nāma sakavādaṁ ṭhapessati, paravādena pavāressatī”ti.
abbhutaṁ → Br abbhūtaṁ. (pts note) | saka-vādaṁ → So Bmr K; Sct sakaṁ; Sd kataṁ. (pts note) | yatra hi → yatra-hi (pts) | paravādena → para-vādena (pts)
„Ach, wie unglaublich! Wie erstaunlich! Der Asket Gotama besitzt solche Macht und Stärke! Denn er stellt seine eigene Doktrin zurück und bietet an, über die Doktrin anderer zu diskutieren!“

Atha kho nigrodho paribbājako te paribbājake appasadde katvā bhagavantaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | etadavoca → etad avoca (pts)
Da beruhigte Nigrodha diese Wanderer und sagte zum Buddha:
“mayaṁ kho, bhante, tapojigucchāvādā tapojigucchāsārā tapojigucchāallīnā viharāma.
tapojigucchāallīnā → tapojigucchaṁ allīnā (bj) | tapojigucchāvādā tapojigucchāsārā tapojigucchāallīnā → tapojigucchavādā tapojigucchaṁ allīnā (sya-all) | tapojigucchāsārā → tapojigucchā sarodā (bj: kām) | allīnā → tapojigucchā allīnā (bj: machasaṁ) | tapojigucchāvādā → tarojigucchaṁsārodā (cck: ka.) | tapo-jigucchāsārā → So SS Bm; Br tapojigucchaṁ sārodhā; K omits; Bm and K throughout jiguccha. (pts note) | tapojigucchāvādā tapojigucchāsārā tapojigucchāallīnā → tapo-jigucchā-vādā tapo-jigucchāsārā tapo-jigucchā-allīnā (pts)
„Herr, wir lehren die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde, wir sehen sie als wesentlich an und kleben daran.
Kathaṁ santā nu kho, bhante, tapojigucchā paripuṇṇā hoti, kathaṁ aparipuṇṇā”ti?
santā → sante (pts) | aparipuṇṇāti → aparipuṇṇā ti (bjt, pts) | kathaṁ santā → kathaṁsantā (th) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
Wie sind die Bedingungen für die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde vollständig und wie sind sie unvollständig?“

“Idha, nigrodha, tapassī acelako hoti muttācāro, hatthāpalekhano, naehibhaddantiko, natiṭṭhabhaddantiko, nābhihaṭaṁ, na uddissakataṁ, na nimantanaṁ sādiyati,
uddissakataṁ → uddissakaṭaṁ (bj) | hatthāpalekhano naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko nābhihaṭaṁ → hatthāvalekhano (sya-all) | hatthāpalekhano → hatthāvalekhano (bj: kām) | hatthāpalekhano → hatthāvalekhano (cck: syā.) | acelako → Cp. D. viii. 14 (vol. i., p. 166). (pts note) | hatthāpalekhano → So SS Bmr; K hatthāvalekkhano. (pts note) | na-ehi-bhadantiko → Br K bhaddantiko. (pts note) | nābhihaṭaṁ → K na abhiṭaṁ. (pts note) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na ehibhaddantiko na tiṭṭhabhaddantiko (my) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na ehibhadantiko na tiṭṭhabhadantiko (bjt) | hatthāpalekhano naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko nābhihaṭaṁ → hatthāvalekhano na ehibhaddantiko na tiṭṭhabhaddantiko na abhihataṁ (th) | uddissakataṁ → uddissa kataṁ (th) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na-ehi-bhadantiko na-tiṭṭha-bhadantiko (pts) | uddissakataṁ → uddissa-kataṁ (pts)
„Nigrodha, da geht ein Büßer nackt, wahrt den Anstand nicht. Er leckt die Hände ab und kommt oder wartet nicht, wenn er gerufen wird. Er nimmt keine Speise an, die ihm gebracht wird oder eigens für ihn zubereitet wurde, auch keine Einladung zum Essen.
so na kumbhimukhā paṭiggaṇhāti, na kaḷopimukhā paṭiggaṇhāti, na eḷakamantaraṁ, na daṇḍamantaraṁ, na musalamantaraṁ, na dvinnaṁ bhuñjamānānaṁ, na gabbhiniyā, na pāyamānāya, na purisantaragatāya, na saṅkittīsu, na yattha sā upaṭṭhito hoti, na yattha makkhikā saṇḍasaṇḍacārinī, na macchaṁ, na maṁsaṁ, na suraṁ, na merayaṁ, na thusodakaṁ pivati,
upaṭṭhito → uṭṭhito (bj); upaṭṭhitā (sya-all) | kaḷopimukhā → kalopimukhā (sya-all) | daṇḍamantaraṁ → udukkhalamantaraṁ (sya-all) | musalamantaraṁ → musalamantaraṁ na daṇḍamantaraṁ (sya-all) | purisantaragatāya → parisantaragatāya (sya-all) | kaḷopimukhā paṭiggaṇhāti → kalopimukhā paṭigaṇhāti (pts) | eḷakamantaraṁ → eḷakamantaraṁ na udukkhalamantaraṁ (pts) | saṅkittīsu → saṁkittisu (pts) | paṭigaṇhāti → So SS; Bmr K paṭigg-. (pts note) | paṭigaṇhāti → So Scd K; St omits the clause; Bmr omit paṭigaṇhāti. (pts note) | udukkhalam-antaraṁ → So Sc K; Sdt Bmr omit the clause. (pts note) | saṁkittisu → So SS; Bm K -īsu; Br saṅgitisunā. (pts note) | saṅkittīsu → saṁkittīsu (bjt) | + → daṇḍamantaraṁ na (th) | kumbhimukhā paṭiggaṇhāti → kumbhi-mukhā paṭigaṇhāti na kalopi-mukhā paṭigaṇhāti (pts) | kaḷopimukhā paṭiggaṇhāti → eḷakam-antaraṁ (pts) | daṇḍamantaraṁ → daṇḍam-antaraṁ (pts) | musalamantaraṁ → musalam-antaraṁ (pts) | purisantaragatāya → purisantara-gatāya (pts) | saṇḍasaṇḍacārinī → saṇḍa-saṇḍa-cārinī (pts)
Er nimmt nichts aus einem Topf oder einer Schüssel an, nichts von jemandem, der Schafe hält, der eine Waffe oder einen Spaten im Haus hat, nichts von da, wo ein Paar isst, wo eine Frau schwanger ist, stillt oder mit einem Mann lebt, nichts von da, wo ein Hund wartet oder Fliegen summen. Er nimmt weder Fisch noch Fleisch an, weder Bier noch Wein, und trinkt keine vergorene Grütze.
so ekāgāriko vā hoti ekālopiko, dvāgāriko vā hoti dvālopiko, sattāgāriko vā hoti sattālopiko, ekissāpi dattiyā yāpeti, dvīhipi dattīhi yāpeti, sattahipi dattīhi yāpeti;
sattāgāriko → Sd satthāgāriko. (pts note) | dattiyā → Br rattiyā, and onwards. (pts note) | dvālopiko → dvā lopiko (bjt) | dvīhipi → dvīhi pi (bjt, pts) | sattahipi → sattahi pi (bjt, pts)
Er geht um Almosen nur zu einem Haus und nimmt nur einen Bissen, oder zu zwei Häusern und zwei Bissen, bis zu sieben Häusern und sieben Bissen. Er lebt von einem Schüsselchen voll am Tag, zwei Schüsselchen voll, bis zu sieben Schüsselchen voll am Tag.
ekāhikampi āhāraṁ āhāreti, dvīhikampi āhāraṁ āhāreti, sattāhikampi āhāraṁ āhāreti, iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
dvīhikampi → dvāhikaṁpi (bj, sya-all) | dvīhikampi → dvāhikampi (bj) | āhāreti → āhāreti tīhikampi catūhikampi pañcāhikampi chāhikampi (bj) | sattāhikampi → sattahikaṁpi (sya-all) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁ (sya-all) | dvāhikampi → dvīhikampi (bj: machasaṁ) | dvīhikampi → dvāhikaṁpi (cck: sī. syā.) | pi → So SS Bm; Br K omit pi. (pts note) | ekāhikampi → ekāhikaṁpi (th) | dvīhikampi → dvīhikaṁpi (th) | ekāhikampi → ekāhikam pi (pts) | dvīhikampi → dvīhikam pi (pts) | sattāhikampi → sattāhikam pi (pts) | evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → evarūpam addhamāsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)
Er isst einmal am Tag, einmal jeden zweiten Tag, bis zu einmal pro Woche und so weiter, selbst bis zu einmal in zwei Wochen. Er lebt hingegeben an die Übung, in festen Abständen zu essen.
So sākabhakkho vā hoti, sāmākabhakkho vā hoti, nīvārabhakkho vā hoti, daddulabhakkho vā hoti, haṭabhakkho vā hoti, kaṇabhakkho vā hoti, ācāmabhakkho vā hoti, piññākabhakkho vā hoti, tiṇabhakkho vā hoti, gomayabhakkho vā hoti; vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
nīvārabhakkho → nivārabhakkho (sya-all) | daddulabhakkho → daddulakabhakkho (sya-all) | haṭabhakkho → sātabhakkho (sya-all) | kaṇabhakkho → kaṇṇabhakkho (sya-all) | hoti → Bmr omit alternately. (pts note) | nīvārabhakkho → So Sc; Sd Bm K niv-; St nīvara. (pts note) | sākabhakkho → sāka-bhakkho (pts) | sāmākabhakkho → sāmāka-bhakkho (pts) | daddulabhakkho → daddula-bhakkho (pts) | haṭabhakkho → haṭa-bhakkho (pts) | kaṇabhakkho → kaṇa-bhakkho (pts) | ācāmabhakkho → ācāma-bhakkho (pts) | piññākabhakkho → piññāka-bhakkho (pts) | tiṇabhakkho → tiṇa-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojī → pavattaphala-bhojī (pts)
Er isst Kräuter, Hirse, wilden Reis, mageren Reis, Wasserlattich, Reiskleie, Schaum von gekochtem Reis, Sesammehl, Gras oder Kuhmist. Er überlebt mit Wurzeln und Waldbeeren oder isst herabgefallene Früchte.
So sāṇānipi dhāreti, masāṇānipi dhāreti, chavadussānipi dhāreti, paṁsukūlānipi dhāreti, tirīṭānipi dhāreti, ajinampi dhāreti, ajinakkhipampi dhāreti, kusacīrampi dhāreti, vākacīrampi dhāreti, phalakacīrampi dhāreti, kesakambalampi dhāreti, vāḷakambalampi dhāreti, ulūkapakkhampi dhāreti,
ajinampi → ajinānipi (bj, sya-all, pts1ed, csp1ed) | ajinampi → ajināni pi (bj, pts) | tirīṭānipi → tiriṭānipi (sya-all) | vāḷakambalampi → vālakambalaṁpi (sya-all, pts) | ulūkapakkhampi → ulukapakkhikaṁpi (sya-all, pts) | tirīṭāni → St tiṭīṭāni. (pts note) | uluka-pakkhikam → Br pakkhaṁ. (pts note) | sāṇānipi → sāṇāni pi (bjt, pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (bjt, pts) | chavadussānipi → chavadussāni pi (bjt) | paṁsukūlānipi → paṁsukūlāni pi (bjt) | tirīṭānipi → tirīṭāni pi (bjt, pts) | ajinakkhipampi → ajinakkhipaṁpi (th) | kusacīrampi → kusacīraṁpi (th) | vākacīrampi → vākacīraṁpi (th) | phalakacīrampi → phalakacīraṁpi (th) | kesakambalampi → kesakambalaṁpi (th) | chavadussānipi → chava-dussāni pi (pts) | paṁsukūlānipi → paṁsu-kūlāni pi (pts) | ajinakkhipampi → ajina-kkhipam pi (pts) | kusacīrampi → kusa-cīram pi (pts) | vākacīrampi → vāka-cīram pi (pts) | phalakacīrampi → phalaka-cīram pi (pts) | kesakambalampi → kesa-kambalam pi (pts) | vāḷakambalampi → vāla-kambalam pi (pts) | ulūkapakkhampi → uluka-pakkhikam pi (pts)
Er trägt Roben aus Hanf, Hanf-Mischgewebe, Leichentuch, Lumpen, Lodhrabaum-Rinde, Antilopenfell, Antilopenfell-Streifen, Gewebe aus Kusagras, Rinden- oder Holzstückchen, Menschenhaar, Pferdehaar oder Eulenflügeln.
kesamassulocakopi hoti kesamassulocanānuyogamanuyutto,
hoti → Sd omits hoti; St lomakepi (omits hoti). (pts note) | kesamassulocakopi → kesa-massu-locako pi (pts) | kesamassulocanānuyogamanuyutto → kesa-massu-locanānuyogam anuyutto (pts)
Er reißt sich Haar und Bart aus, verschreibt sich dieser Übung.
ubbhaṭṭhakopi hoti āsanapaṭikkhitto,
ubbhaṭṭhakopi → ubhaṭṭhakopi (sya-all); ubbhaṭṭhikopi (mr) | pi → ubhaṭṭhakopi (bj: syā); ubahaṭako pi (bj: kām) | ubbhaṭṭhakopi → ubhaṭṭhakopi (cck: syā.); ubbhaṭṭhikopi (cck: ka.) | ubbhaṭṭhakopi → ubbhaṭṭhako pi (bjt, pts) | āsanapaṭikkhitto → āsana-paṭikkhitto (pts)
Er steht fortwährend, verweigert einen Sitz.
ukkuṭikopi hoti ukkuṭikappadhānamanuyutto,
ukkuṭikappadhānamanuyutto kaṇṭakāpassayikopi → ukkuṭikappadhānam anuyutto kaṇṭakapassayiko pi (pts) | ukkuṭikopi → ukkuṭiko pi (bjt, pts) | ukkuṭikappadhānamanuyutto → ukkuṭika-ppadhānam anuyutto (pts)
Er sitzt in der Hocke, verschreibt sich dem Unterfangen des Hockens.
kaṇṭakāpassayikopi hoti kaṇṭakāpassaye seyyaṁ kappeti,
kaṇṭakāpassaye → kaṇṭakāpasse (bj); kaṇṭakapassaye (sya-all, pts) | kaṇṭakāpassayikopi → kaṇṭakapassayikopi (sya-all) | kaṇṭakapassayiko → So K; Sct Bm kaṇṭakā; Sd kaṇṭhakā; Br kaṇḍaka. (pts note) | kaṇṭakāpassayikopi → kaṇṭakāpassayiko pi (bjt) | kaṇṭakāpassayikopi → kaṇṭakapassayiko pi (pts) | kaṇṭakāpassaye → kaṇṭaka-passaye (pts)
Er legt sich auf eine Dornenmatte, benutzt eine Dornenmatte als Bett.
phalakaseyyampi kappeti, thaṇḍilaseyyampi kappeti,
thaṇḍilaseyyampi → ṭaṇḍilaseyyaṁpi (sya-all) | phalakaseyyampi → phalakaseyyaṁpi (th) | phalakaseyyampi → phalakaseyyam pi (pts) | thaṇḍilaseyyampi → thaṇḍila-seyyam pi (pts)
Er macht ein Brett zu seinem Bett, oder den blanken Boden.
ekapassayikopi hoti
ekapassayikopi → ekapassayiko pi (bjt) | ekapassayikopi → eka-passayiko pi (pts)
Er liegt nur auf einer Seite.
rajojalladharo,
rajojalladharo → rajojalla-dharo (pts)
Er kleidet sich in Staub und Schmutz.
abbhokāsikopi hoti
abbhokāsikopi → abbhokāsiko pi (bjt, pts)
Er lebt unter freiem Himmel.
yathāsanthatiko,
yathāsanthatiko → Br santhutiko. (pts note)
Er schläft da, wo er seine Matte hinlegt.
vekaṭikopi hoti vikaṭabhojanānuyogamanuyutto,
vikaṭabhojanānuyogamanuyutto apānakopi → vikaṭabhojanānuyogam anuyutto āpānako pi (pts) | vekaṭikopi → vekaṭiko pi (bjt, pts) | vikaṭabhojanānuyogamanuyutto → vikaṭa-bhojanānuyogam anuyutto (pts)
Er isst unnatürliche Dinge, verschreibt sich der Übung, unnatürliche Speisen zu essen.
apānakopi hoti apānakattamanuyutto,
apānakopi → āpānako pi (bj, sya-all) | apānakattamanuyutto sāyatatiyakampi → āpānakattamanuyutto sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | apānakopi → āpānakopi (th) | apānakattamanuyutto → āpānakattam anuyutto (pts)
Er trinkt nicht, verschreibt sich der Übung, keine Flüssigkeiten zu trinken.
sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharati.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakampi (bj) | sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (th) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udak-orohanānuyogaṁ anuyutto (pts)
Er betreibt die Übung des rituellen Badens dreimal am Tag, auch am Abend.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)
Was denkst du, Nigrodha?
yadi evaṁ sante tapojigucchā paripuṇṇā vā hoti aparipuṇṇā vā”ti?
vā → (sya-all) | aparipuṇṇā vāti → aparipuṇṇāti (sya-all) | paripuṇṇā → paripuṇṇa (pts) | vā → K omits. (pts note) | vāti → vā ti (bjt, pts) | tapojigucchā paripuṇṇā → tapo-jigucchā paripuṇṇa (pts)
Wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde vollständig oder unvollständig?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante tapojigucchā paripuṇṇā hoti, no aparipuṇṇā”ti.
aparipuṇṇāti → aparipuṇṇāti tapo upakkilesā (bj) | hoti → So Bmr K; SS omit; Sd also omits no aparipuṇṇā. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts) | aparipuṇṇāti → aparipuṇṇā ti (pts)
„Herr, wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde offensichtlich vollständig, nicht unvollständig.“

“Evaṁ paripuṇṇāyapi kho ahaṁ, nigrodha, tapojigucchāya anekavihite upakkilese vadāmī”ti.
+ → tapo upakkilesā (bjt) | paripuṇṇāyapi → paripuṇṇāya pi (bjt, pts) | tapojigucchāya anekavihite → tapo-jigucchāya aneka-vihite (pts)
„Doch selbst solch eine vollständige Bußübung hat viele Unreinheiten, sage ich.“

2.1. Upakkilesa2.1. Unreinheiten

“Yathā kathaṁ pana, bhante, bhagavā evaṁ paripuṇṇāya tapojigucchāya anekavihite upakkilese vadatī”ti?
yathā kathaṁ → yathākathaṁ (bjt, th) | vadatīti → vadatī ti (bjt) | evaṁ paripuṇṇāya → evaṁparipuṇṇāya (th) | yathā kathaṁ → yathā-kathaṁ (pts) | evaṁ paripuṇṇāya tapojigucchāya anekavihite → evaṁ-paripuṇṇāya tapo-jigucchāya aneka-vihite (pts)
„Aber in welcher Weise sagt der Buddha, dass selbst solch eine vollständige Bußübung viele Unreinheiten hat?“

“Idha, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo.
paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇa-saṁkappo (pts)
„Zunächst nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er ist damit zufrieden, da er alles erreicht hat, was er sich wünschte.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo.
yampi → yam pi kho (pts) | kho → So SS; Bmr K omit. (pts note) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt) | yampi → yaṁpi (th) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇa-saṁkappo (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
kho → So SS Bm K; in subsequent clauses SS omit kho, as Br does here. (pts note) | ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā attānukkaṁseti paraṁ vambheti.
caparaṁ → ca paraṁ nigrodha tapassī tapaṁ samādiyati so tena tapasā attān-ukkaṁseti paraṁ vambheti yam pi (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er verherrlicht sich deshalb selbst und setzt andere herab.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā attānukkaṁseti paraṁ vambheti.
yampi → yaṁpi (th)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
kho → (bj) | ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā majjati mucchati pamādamāpajjati.
pamādamāpajjati yampi → madamāpajjati yaṁpi (sya-all) | pamādamāpajjati → madamāpajjati (bj: syā) | pamādamāpajjati → madamāpajjati (cck: syā.) | pamādam → So SS Bm; K madam. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | pamādamāpajjati → pamādam āpajjati (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er ist davon berauscht und betört und wird deshalb nachlässig.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā majjati mucchati pamādamāpajjati.
pamādamāpajjati ayampi → madamāpajjati ayaṁpi (sya-all) | yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | pamādamāpajjati → pamādam āpajjati (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo.
attamano → attamāno (bj) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena → lābha-sakkāra-silokena (pts) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇa-saṁkappo (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er ist damit zufrieden, da er alles erreicht hat, was er sich wünschte.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena attamano hoti paripuṇṇasaṅkappo.
abhinibbatteti → -1 So SS Bm; K omits. (pts note) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt, pts) | yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena → lābha-sakkāra-silokena (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena attānukkaṁseti paraṁ vambheti.
lābhasakkārasilokaṁ → lābhasakkāra silokaṁ (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena attānukkaṁseti → lābha-sakkāra-silokena attān-ukkaṁseti (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er verherrlicht sich deshalb selbst und setzt andere herab.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena attānukkaṁseti paraṁ vambheti.
yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena attānukkaṁseti → lābha-sakkāra-silokena attān-ukkaṁseti (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena majjati mucchati pamādamāpajjati.
pamādamāpajjati yampi → madamāpajjati yaṁpi (sya-all) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena → lābha-sakkāra-silokena (pts) | pamādamāpajjati → pamādam āpajjati (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er ist davon berauscht und betört und wird deshalb nachlässig.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena majjati mucchati pamādamāpajjati.
pamādamāpajjati ayampi → madamāpajjati ayaṁpi (sya-all) | + → kho (bjt) | yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena → lābha-sakkāra-silokena (pts) | pamādamāpajjati → pamādam āpajjati (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī bhojanesu vodāsaṁ āpajjati:
tapassī → tapassī tapaṁ samādiyati (bj, sya-all, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann wird da ein Büßer wählerisch beim Essen:
‘idaṁ me khamati, idaṁ me nakkhamatī’ti.
na-kkhamatīti → Bmr K na khamatīti. (pts note) | idaṁ → idam (pts)
‚Das ist für mich annehmbar, das ist für mich nicht annehmbar.‘
So yañca khvassa nakkhamati, taṁ sāpekkho pajahati.
yañca → yaṁ hi (pts1ed) | khvassa nakkhamati → khvāssa na khamati (sya-all) | pajahati → pakhahati (sya-all) | yañca khvassa → yaṁ hi kho ssa (pts) | yañca → yaṁhi (bj: PTS) | yañca → yaṁ hi (cck: sī. pī.) | hi → Bmr K yañ ca. (pts note) | ssa → Bmr khvassa; K khvāssa. (pts note) | taṁ → Scd add ca; St tacca. (pts note) | sāpekho → Bmr K sāpekkho. (pts note)
Was für ihn nicht annehmbar ist, gibt er mit einer Erwartung auf.
Yaṁ panassa khamati, taṁ gadhito mucchito ajjhāpanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjati …pe…
gadhito → gathito (bj, pts1ed) | ajjhāpanno → ajjhopanno (bj) | gadhito → gathito (pts) | gathito → __gathito (bj: sīmu__) | gadhito → gathito (cck: sī. pī.) | gathito → So Sd Sum-Sd; Sc gatito corrected to gathito; St gatito; Bmr K Sum-Br gadhito. (pts note) | pe → Bmr K omit. (pts note) | + → ayaṁ (th) | panassa → pan assa (pts) | anādīnavadassāvī anissaraṇapañño → anādīnava dassāvī anissaraṇa-pañño (pts)
Aber was für ihn annehmbar ist, das genießt er gebunden, betört, anhänglich, blind für die Nachteile und ohne das Entrinnen zu verstehen.
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
tapassino → (pts) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati lābhasakkārasilokanikantihetu:
caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokanikantihetu → lābha-sakkāra-siloka-nikanti-hetu (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf, weil er nach Besitz, Ehre und Beliebtheit verlangt. Er denkt:
‘sakkarissanti maṁ rājāno rājamahāmattā khattiyā brāhmaṇā gahapatikā titthiyā’ti …pe…
ti → SS omit pe here. (pts note) | rājamahāmattā → rāja-mahāmattā (pts) | titthiyāti → titthiyā ti (pts)
‚Könige, königliche Oberminister, Adlige, Brahmanen, Hausbesitzer und Andersgläubige werden mich ehren!‘
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī aññataraṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā apasādetā hoti:
apasādetā → apasāretā (mr) | vā → vā kuto (sya-all) | apasādetā → apasāretā (bj: kām) | apasādetā → apasāretā (cck: ka.) | vā → K inserts kuto. (pts note) | apasādetā → Bmr apasāretā. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann weist da ein Büßer einen anderen Asketen oder Brahmanen zurecht:
‘kiṁ panāyaṁ sambahulājīvo sabbaṁ sambhakkheti.
sambahulājīvo → bahulājīvo (pts1ed) | sabbaṁ sambhakkheti seyyathidaṁ → sabbasabbaṁ saṁbhakkheti seyyathīdaṁ (sya-all) | sambahulājīvo → bahulājīvo (pts) | sambahulājīvo → bahulājīvo (bj: PTS) | sambahulājīvo → bahulājīvo (cck: sī. pī.) | bahulājīvo → Bmr K sambah-, and below. (pts note) | sabbaṁ → So Sc Bmr; Sdt sabbaṁ sabbaṁ; K sabbasabbaṁ. (pts note) | sambhakkheti → Sc -tīti. (pts note) | kiṁ panāyaṁ → kimpanāyaṁ (bjt)
‚Aber was tut der, er lebt im Überfluss! Nach der Doktrin dieses Asketen
Seyyathidaṁ—mūlabījaṁ khandhabījaṁ phaḷubījaṁ aggabījaṁ bījabījameva pañcamaṁ, asanivicakkaṁ dantakūṭaṁ, samaṇappavādenā’ti …pe…
phaḷubījaṁ → phalubījaṁ (sya-all, pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
wird alles – was sich aus Wurzeln, Stängeln, Ablegern oder Knoten vermehrt, oder aus eigentlichen Samen als Fünftem – zusammen zermalmt wie mit dem Donner eines mahlenden Zahns!‘
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī passati aññataraṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā kulesu sakkariyamānaṁ garukariyamānaṁ māniyamānaṁ pūjiyamānaṁ.
sakkariyamānaṁ garukariyamānaṁ māniyamānaṁ pūjiyamānaṁ → sakkarīyamānaṁ garukarīyamānaṁ mānīyamānaṁ pūjīyamānaṁ (bj) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann sieht da ein Büßer, wie ein gewisser Asket oder Brahmane von guten Familien geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt wird.
Disvā tassa evaṁ hoti:
disvā → (sya-all) | Disvā → So SS; Bmr K omit. (pts note)
Er denkt:
‘imañhi nāma sambahulājīvaṁ kulesu sakkaronti garuṁ karonti mānenti pūjenti.
garuṁ karonti → garukaronti (sya-all, pts) | sambahulājīvaṁ → bahulājīvaṁ (pts) | garuṁ → garu (bjt) | imañhi → imamhi (th) | imañhi → imam hi (pts)
‚Der hier, der im Überfluss lebt, wird von guten Familien geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt.
Maṁ pana tapassiṁ lūkhājīviṁ kulesu na sakkaronti na garuṁ karonti na mānenti na pūjentī’ti, iti so issāmacchariyaṁ kulesu uppādetā hoti …pe…
garuṁ karonti → garukaronti (sya-all, pts) | lūkhājīviṁ → So St Bm K Sum; Scd Br -vaṁ. (pts note) | pūjentīti → Br pūjenti. (pts note) | garuṁ → garu (bjt) | issāmacchariyaṁ → issā-macchariyaṁ (pts)
Aber ich, ein inbrünstiger Büßer, der ein raues Leben führt, werde von guten Familien nicht geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt.‘ So lässt er Eifersucht und Geiz in Bezug auf Familien entstehen.
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī āpāthakanisādī hoti …pe…
āpāthakanisādī → āpātakanisādī (bj) | āpātakanisādī → āpāthakanisādi (bj: sīmu) | hoti → -11 So SS; Bmr K omit. (pts note) | āpāthakanisādī → āpātakanisādī hoti yampi kho nigrodha tapassi āpātakanisādī (bjt)
Dann meditiert ein Büßer nur, wenn er von anderen gesehen wird.
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī attānaṁ adassayamāno kulesu carati:
adassayamāno → ādassayamāno (bj) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann schleicht da ein Büßer bei Familien herum und denkt:
‘idampi me tapasmiṁ idampi me tapasmin’ti …pe…
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | tapasminti → tapasmin ti (pts)
‚Das gehört zu meiner Bußübung, das gehört zu meiner Bußübung.‘
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī kiñcideva paṭicchannaṁ sevati.
caparaṁ → ca paraṁ (pts) | kiñcideva → kiñcid eva (pts)
Dann handelt da ein Büßer manchmal verdeckt.
So ‘khamati te idan’ti puṭṭho samāno akkhamamānaṁ āha: ‘khamatī’ti.
idanti → idan ti (pts)
Wenn er gefragt wird, ob etwas für ihn annehmbar sei, sagt er es sei so, wenn es nicht so ist,
Khamamānaṁ āha: ‘nakkhamatī’ti.
Na-kkhamatīti → K omits na. (pts note) | nakkhamatīti → na khamatīti (th)
oder er sagt es sei nicht so, wenn es so ist.
Iti so sampajānamusā bhāsitā hoti …pe…
so → Br kho. (pts note) | sampajānamusā → sampajāna-musā (pts)
So spricht er eine bewusste Lüge.
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā dhammaṁ desentassa santaṁyeva pariyāyaṁ anuññeyyaṁ nānujānāti …pe…
nānujānāti → Sd -tīti. SS omit pe here. (pts note) | vā tathāgatasāvakassa vā dhammaṁ desentassa santaṁyeva → santaññeva (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | tathāgatasāvakassa → tathāgata-sāvakassa (pts) | santaṁyeva → santaṁ yeva (pts)
Dann stimmt da ein Büßer der Art, wie der Klargewordene oder einer seiner Schüler den Dhamma lehrt, nicht zu, selbst wenn diese ein stichhaltiges Argument vorbringen.
ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī kodhano hoti upanāhī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann ist da ein Büßer zornig und verbittert …
Yampi, nigrodha, tapassī kodhano hoti upanāhī.
yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī makkhī hoti paḷāsī …pe…
paḷāsī → palāsī (sya-all, pts1ed) | paḷāsī → palāsī (bj: syā, PTS) | paḷāsī → palāsī (cck: sī. syā. pī.) | palāsī → So K Sum-Scd; Scd -si; St Bmr paḷāsī. (pts note) | paḷāsī → palāsī assukī (th) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
beleidigend und verächtlich …
issukī hoti maccharī …
issukī → ussukī (bj)
eifersüchtig und geizig …
saṭho hoti māyāvī …
saṭho → St saṭṭho; Br satho. (pts note)
verschlagen und hinterhältig …
thaddho hoti atimānī …halsstarrig und wichtigtuerisch … pāpiccho hoti pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṁ gato …
pāpikānaṁ → pāpakānaṁ (pts) | pāpakānaṁ → So SS; Bmr K pāpik-. (pts note) | vasaṁ gato → vasaṅgato (th)
Er hat unlautere Wünsche, gerät in den Bann unlauterer Wünsche …
micchādiṭṭhiko hoti antaggāhikāya diṭṭhiyā samannāgato …
anta-gāhikāya → So Sdt K Sum-Scd; Sc Bmr antagg-. (pts note) | antaggāhikāya → antagāhikāya (th) | micchādiṭṭhiko → micchā-diṭṭhiko (pts)
Er hat falsche Ansicht, hält an einer extremistischen Ansicht fest …
sandiṭṭhiparāmāsī hoti ādhānaggāhī duppaṭinissaggī.
ādhānaggāhī → ādhānagāhī (th) | sandiṭṭhiparāmāsī → sandiṭṭhi-parāmāsī (pts) | ādhānaggāhī → ādhāna-gāhī (pts)
Er hängt an seinen Ansichten, hält sie fest und weigert sich, sie loszulassen.
Yampi, nigrodha, tapassī sandiṭṭhiparāmāsī hoti ādhānaggāhī duppaṭinissaggī.
yampi → yaṁpi kho (sya-all, pts) | duppaṭinissaggī → -8 Br omits. (pts note) | ādhānaggāhī → ādhānagāhī (th) | yampi → yam pi kho (pts) | sandiṭṭhiparāmāsī → sandiṭṭhi parāmāsī (pts) | ādhānaggāhī → ādhāna-gāhī (pts)
Ayampi kho, nigrodha, tapassino upakkileso hoti.
hoti → upakkilesā hoti (bj: kām) | ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
Auch das ist eine Unreinheit bei diesem Büßer.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
Was denkst du, Nigrodha?
yadime tapojigucchā upakkilesā vā anupakkilesā vā”ti?
upakkilesā → upakkilesā hoti (mr) | tapojigucchā → tapojigucchāya (?) | tapojigucchā → tapojigucchāya (cck: ?) | yadime → yadi me (bjt) | vāti → vā ti (bjt, pts) | yadime tapojigucchā → yadi me tapo-jigucchā (pts)
Ist eine solche Bußübung unrein oder nicht?“

“Addhā kho ime, bhante, tapojigucchā upakkilesā, no anupakkilesā.
tapojigucchā → tapojigucchāya (cck: ?) | upakkilesā → upakkilesā hoti (cck: ka.) | upakkilesā → Br adds hoti. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Herr, sie ist offensichtlich unrein.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, bhante, vijjati yaṁ idhekacco tapassī sabbeheva imehi upakkilesehi samannāgato assa;
panetaṁ → pan etaṁ (pts) | idhekacco → idh ekacco (pts) | sabbeheva → sabbeh eva (pts)
Es ist möglich, dass ein Büßer alle diese Unreinheiten besitzt,
ko pana vādo aññataraññatarenā”ti.
aññataraññatarenāti → aññataraññatarenā ti parisuddhapapaṭikappatti-kathā (bjt) | aññataraññatarenāti → aññatar-aññatarenāti (pts)
und erst recht, dass er die eine oder andere davon besitzt.“

2.2. Parisuddhapapaṭikappattakathā2.2. Wie man die Schösslinge erreicht

“Idha, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā na attamano hoti na paripuṇṇasaṅkappo.
paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇa-saṁkappo (pts)
„Zunächst, Nigrodha, nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Doch er ist damit nicht zufrieden, da er nicht alles erreicht hat, was er sich wünschte.
Yampi, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā na attamano hoti na paripuṇṇasaṅkappo.
paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṁkappo (bjt) | yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇa-saṁkappo (pts)
Evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā na attānukkaṁseti na paraṁ vambheti …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | attānukkaṁseti → attān-ukkaṁseti (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er verherrlicht sich deshalb nicht selbst, noch setzt er andere herab.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā na majjati na mucchati na pamādamāpajjati …pe…
pamādamāpajjati → madamāpajjati (sya-all) | pe → spelled out in full (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | pamādamāpajjati → pamādam āpajjati (pts)
Dann unternimmt da ein Büßer eine Bußübung. Er ist davon nicht berauscht oder betört und wird auch nicht nachlässig.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena na attamano hoti na paripuṇṇasaṅkappo …pe…
paripuṇṇasaṅkappo → paripuṇṇasaṅkappo yaṁpi nigrodha tapassī (sya-all, pts) | pe → SS drop the whole yam pi, etc. (and onwards). (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung auf. Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er ist damit nicht zufrieden, da er nicht alles erreicht hat, was er sich wünschte.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena na attānukkaṁseti na paraṁ vambheti …pe…
vambheti → vambheti yaṁpi nigrodha tapassī (sya-all, pts) | pe → spelled out in full (bjt) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokaṁ → lābha-sakkāra-silokaṁ (pts) | lābhasakkārasilokena → lābha-sakkāra-silokena (pts) | attānukkaṁseti → attān-ukkaṁseti (pts) | + → yam pi nigrodha tapassī (pts)
Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er verherrlicht sich deshalb nicht selbst, noch setzt er andere herab.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tapaṁ samādiyati, so tena tapasā lābhasakkārasilokaṁ abhinibbatteti, so tena lābhasakkārasilokena na majjati na mucchati na pamādamāpajjati …pe…
pamādamāpajjati → madamāpajjati yaṁpi nigrodha tapassī (sya-all) | pe → spelled out in full (bjt)
Er schafft sich durch diese Bußübung Besitz, Ehre und Beliebtheit. Er ist davon nicht berauscht oder betört und wird auch nicht nachlässig.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī bhojanesu na vodāsaṁ āpajjati:
tapassī → tapassī tapaṁ samādiyati (bj, sya-all, pts) | samādiyati → -2 Br omits. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann wird da ein Büßer nicht wählerisch beim Essen:
‘idaṁ me khamati, idaṁ me nakkhamatī’ti.
nakkhamatīti → na khamatīti (th) | nakkhamatīti → na-kkhamatīti (pts)
‚Das ist für mich annehmbar, das ist für mich nicht annehmbar.‘
So yañca khvassa nakkhamati, taṁ anapekkho pajahati.
khvassa nakkhamati → khvāssa na khamati (sya-all) | yañca khvassa → yaṁ hi kho ssa (pts)
Was für ihn nicht annehmbar ist, gibt er ohne Erwartung auf.
Yaṁ panassa khamati, taṁ agadhito amucchito anajjhāpanno ādīnavadassāvī nissaraṇapañño paribhuñjati …pe…
agadhito → agathito (bj, pts) | anajjhāpanno → anajjhopanno (bj) | panassa → pan assa (pts) | ādīnavadassāvī nissaraṇapañño → ādīnava-dassāvī nissaraṇa-pañño (pts)
Aber was für ihn annehmbar ist, das genießt er ungebunden, nicht betört, nicht anhänglich, er sieht die Nachteile und versteht das Entrinnen.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī na tapaṁ samādiyati lābhasakkārasilokanikantihetu:
na → (sya-all, pts) | samādiyati → samādiyati na so (sya-all, pts) | tapassī → Br inserts na. (pts note) | so → -4 Br omits. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | lābhasakkārasilokanikantihetu → na so lābha-sakkāra-siloka-nikanti-hetu (pts)
Dann nimmt da ein Büßer eine Bußübung nicht auf, weil er nach Besitz, Ehre und Beliebtheit verlangt. Er denkt nicht:
‘sakkarissanti maṁ rājāno rājamahāmattā khattiyā brāhmaṇā gahapatikā titthiyā’ti …pe…
rājamahāmattā → rāja-mahāmattā (pts) | titthiyāti → titthiyā ti (pts)
‚Könige, königliche Oberminister, Adlige, Brahmanen, Hausbesitzer und Andersgläubige werden mich ehren!‘
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī aññataraṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā nāpasādetā hoti:
nāpasādetā → nāpasāretā (bj); na apasādetā (sya-all, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | brāhmaṇaṁ → brāhmaṇam (pts)
Dann weist da ein Büßer keinen anderen Asketen oder Brahmanen zurecht:
‘kiṁ panāyaṁ sambahulājīvo sabbaṁ sambhakkheti.
sabbaṁ sambhakkheti seyyathidaṁ → sabbasabbaṁ saṁbhakkheti seyyathīdaṁ (sya-all) | sambahulājīvo → bahulājīvo (pts) | sabbaṁ → So Bmr; Scdt sabbaṁ sabbaṁ; K sabbasabbaṁ (pts note) | kiṁ panāyaṁ → kimpanāyaṁ (bjt) | kiṁ → kim (pts)
‚Aber was tut der, er lebt im Überfluss! Nach der Doktrin dieses Asketen
Seyyathidaṁ—mūlabījaṁ khandhabījaṁ phaḷubījaṁ aggabījaṁ bījabījameva pañcamaṁ, asanivicakkaṁ dantakūṭaṁ, samaṇappavādenā’ti …pe…
phaḷubījaṁ → phalubījaṁ (sya-all, pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
wird alles – was sich aus Wurzeln, Stängeln, Ablegern oder Knoten vermehrt, oder aus eigentlichen Samen als Fünftem – zusammen zermalmt wie mit dem Donner eines mahlenden Zahns!‘
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī passati aññataraṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā kulesu sakkariyamānaṁ garu kariyamānaṁ māniyamānaṁ pūjiyamānaṁ.
pūjiyamānaṁ → SS here omit disvā, cp. 11. (pts note) | sakkariyamānaṁ garu kariyamānaṁ māniyamānaṁ pūjiyamānaṁ → sakkarīyamānaṁ garukarīyamānaṁ mānīyamānaṁ pūjīyamānaṁ (bjt) | garu kariyamānaṁ → garukariyamānaṁ (th, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann sieht da ein Büßer, wie ein gewisser Asket oder Brahmane von guten Familien geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt wird.
Disvā tassa na evaṁ hoti:
Disvā tassa → tassa (sya-all, pts1ed, mr) | disvā → (sya-all, pts)
Es käme ihm niemals in den Sinn:
‘imañhi nāma sambahulājīvaṁ kulesu sakkaronti garuṁ karonti mānenti pūjenti.
sambahulājīvaṁ → sambahulājīviṁ (bj); bahulājīvaṁ (pts) | garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts) | imañhi → imamhi (th) | imañhi → imaṁ hi (pts)
‚Der hier, der im Überfluss lebt, wird von guten Familien geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt.
Maṁ pana tapassiṁ lūkhājīviṁ kulesu na sakkaronti na garuṁ karonti na mānenti na pūjentī’ti, iti so issāmacchariyaṁ kulesu nuppādetā hoti …pe…
garuṁ karonti → garukaronti (bj, sya-all, pts) | nuppādetā → anuppādetā (bj); na uppādetā (pts) | uppādetā → Bmr K nuppādetā. (pts note) | issāmacchariyaṁ → issā-macchariyaṁ (pts)
Aber ich, ein inbrünstiger Büßer, der ein raues Leben führt, werde von guten Familien nicht geehrt, geachtet, gewürdigt und verehrt.‘ So lässt er keine Eifersucht und keinen Geiz in Bezug auf Familien entstehen.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī na āpāthakanisādī hoti …pe…
āpāthakanisādī → āpātakanisādī (bj) | na āpāthakanisādī → āpāthaka nisādi (pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann meditiert da ein Büßer nicht nur, wenn er von anderen gesehen wird.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī na attānaṁ adassayamāno kulesu carati:
caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Dann schleicht da ein Büßer nicht bei Familien herum und denkt:
‘idampi me tapasmiṁ, idampi me tapasmin’ti …pe…
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | tapasminti → tapasmin ti (pts)
‚Das gehört zu meiner Bußübung, das gehört zu meiner Bußübung.‘
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī na kiñcideva paṭicchannaṁ sevati, so:
kiñcideva → kañcideva (cck) | eva → -4 Br kiñci. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | kiñcideva → kiñcid eva (pts)
Dann handelt da ein Büßer niemals verdeckt.
‘khamati te idan’ti puṭṭho samāno akkhamamānaṁ āha:
idanti → idan ti (pts)
Wenn er gefragt wird, ob etwas für ihn annehmbar sei, sagt er es ist nicht so, wenn es nicht so ist,
‘nakkhamatī’ti.
Na-kkhamatīti → So SS; Bm K na khamatīti. (pts note)
Khamamānaṁ āha:oder er sagt es ist so, wenn es so ist. ‘khamatī’ti.
khamatīti → khamatī ti (bjt)
Iti so sampajānamusā na bhāsitā hoti …pe…
sampajānamusā → sampajāna-musā (pts)
So spricht er keine bewusste Lüge.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā dhammaṁ desentassa santaṁyeva pariyāyaṁ anuññeyyaṁ anujānāti …pe…
santaṁyeva → santaṁ yeva (bjt, pts) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | tathāgatasāvakassa → tathāgata-sāvakassa (pts)
Dann stimmt da ein Büßer der Art, wie der Klargewordene oder einer seiner Schüler den Dhamma lehrt, zu, wenn diese ein stichhaltiges Argument vorbringen.
evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī akkodhano hoti anupanāhī.
caparaṁ → ca paraṁ (pts) | akkodhano → akodhano (pts)
Dann ist da ein Büßer nicht zornig oder verbittert …
Yampi, nigrodha, tapassī akkodhano hoti anupanāhī evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.
yampi → yaṁpi (th) | yampi → yam pi (pts) | akkodhano → akodhano (pts)
Puna caparaṁ, nigrodha, tapassī amakkhī hoti apaḷāsī …pe…
apaḷāsī → apalāsī (bj) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
nicht beleidigend oder verächtlich …
anissukī hoti amaccharī …
anissukī → anussukī (bj) | anissukī → Sd anussukhī; Br anussukī. (pts note)
nicht eifersüchtig oder geizig …
asaṭho hoti amāyāvī …
asaṭho → Sdt asaṭṭho: Br asatho. (pts note)
nicht verschlagen oder hinterhältig …
atthaddho hoti anatimānī …
atthaddho → athaddo (pts) | atthaddho → athaddho (th)
nicht halsstarrig oder wichtigtuerisch …
na pāpiccho hoti na pāpikānaṁ icchānaṁ vasaṁ gato …
vasaṁ gato → vasaṅgato (th)
Er hat keine unlauteren Wünsche, gerät nicht in den Bann unlauterer Wünsche …
na micchādiṭṭhiko hoti na antaggāhikāya diṭṭhiyā samannāgato …
na antaggāhikāya → anantaggāhikāya (pts) | ananta-ggāhikāya → So Sc; Sdt attagg-; Bmr K na antagāhikāya. (pts note) | micchādiṭṭhiko → micchā-diṭṭhiko (pts)
Er hat keine falsche Ansicht, hält nicht an einer extremistischen Ansicht fest …
na sandiṭṭhiparāmāsī hoti na ādhānaggāhī suppaṭinissaggī.
na sandiṭṭhiparāmāsī → asandiṭṭhiparāmāsī (pts) | na ādhānaggāhī → anādhānagāhī (pts) | ādhānaggāhī suppaṭinissaggī → ādhānagāhī supaṭinissaggī (th)
Er hängt nicht an seinen Ansichten, hält sie nicht fest und weigert sich nicht, sie loszulassen.
Yampi, nigrodha, tapassī na sandiṭṭhiparāmāsī hoti na ādhānaggāhī suppaṭinissaggī.
na sandiṭṭhiparāmāsī → asandiṭṭhiparāmāsī (pts) | na ādhānaggāhī → anādhānagāhī (pts) | yampi → yaṁpi (th) | ādhānaggāhī suppaṭinissaggī → ādhānagāhī supaṭinissaggī (th) | yampi → yam pi (pts) | na ādhānaggāhī → anādhāna-gāhī (pts)
Evaṁ so tasmiṁ ṭhāne parisuddho hoti.Somit ist er in diesem Punkt rein.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
Was denkst du, Nigrodha?
yadi evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vā”ti?
vā → (pts) | Yadi → Br omits. (pts note) | parisuddhā → Bmr K add vā. (pts note) | vāti → vā ti (bjt, pts)
Wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde geläutert oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā hoti no aparisuddhā, aggappattā ca sārappattā cā”ti.
ca → ca hoti (sya-all) | aparisuddhā → K parisuddhā. (pts note) | ca → St K add hoti, but omit in 17. (pts note) | evaṁ → evam (pts) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts) | aggappattā → agga-ppattā (pts) | sārappattā → sāra-ppattā (pts)
„Herr, wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde offensichtlich geläutert. Sie hat den Gipfel und den Kern erreicht.“

“Na kho, nigrodha, ettāvatā tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca;
ca → vā (pts) | vā → So SS; Bmr aggappattā ca sārappattā ca hoti; so K omitting ca . . . ca. (pts note) | tapojigucchā aggappattā ca → tapo-jigucchā agga-ppattā vā (pts) | sārappattā ca → sāra-ppattā vā (pts)
„Nein, Nigrodha, an diesem Punkt hat die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde noch nicht den Gipfel und den Kern erreicht.
api ca kho papaṭikappattā hotī”ti.
papaṭikappattā → pappaṭikapattā (sya-all, mr); papaṭikapattā (pts1ed) | papaṭikappattā → papaṭikappattā va (bj) | hotīti → hotīti parisuddhatvappattakatā kathā (bj) | va → papaṭikapattāva (bj: kām) | papaṭikappattā → pappaṭikapattā (cck: ka.) | papaṭika-pattā → So Sdt Sum-Sc; Sc papaṭikattā; Bmr pappaṭikappattā; K Sum-Br pappaṭikapattā. Bmr add va; K ca. (pts note)
Sie hat vielmehr erst die Schösslinge erreicht.“

2.3. Parisuddhatacappattakathā2.3. Wie man die Rinde erreicht

“Kittāvatā pana, bhante, tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca?
aggappattā ca hoti sārappattā ca → aggappattā ca sārappattā ca hoti (sya-all, csp1ed) | aggappattā → aggappattā sārappattā (sya-all) | ca → SS cāti; Bmr aggappattā ca sārappattā ca hoti; so K omitting first ca; cp. 18. (pts note) | tapojigucchā aggappattā → tapo-jigucchā agga-ppattā (pts) | sārappattā → sāra-ppattā (pts)
„Aber an welchem Punkt, Herr, erreicht die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde den Gipfel und den Kern?
Sādhu me, bhante, bhagavā tapojigucchāya aggaññeva pāpetu, sāraññeva pāpetū”ti.
me → (sya-all) | tapojigucchāya aggaññeva → tāpojigucchāya aggaṁ yeva (pts) | me → So SS; Bmr K omit. (pts note) | aggaññeva → aggaṁyeva (th) | sāraññeva → sāraṁyeva (th) | sāraññeva → sāraṁ yeva (pts)
Bitte hilf mir, den Gipfel und den Kern zu erreichen!“

“Idha, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
„Nigrodha, da ist ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.
Kathañca, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti?
kathañca → kathañ ca (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvarasaṁvuto (pts)
Und wie ist ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt?
Idha, nigrodha, tapassī na pāṇaṁ atipāteti, na pāṇaṁ atipātayati, na pāṇamatipātayato samanuñño hoti.
atipāteti → atipāpeti (si, pts1ed, mr) | pāṇaṁ atipātayati → pāṇamatipātāpayati (bj) | pāṇaṁ atipāteti → pāṇam atipāpeti (pts) | atipāteti → atipāpeti (cck: ka. sī. pī. ka.) | atipāpeti → So Br Sum-Sd-Br; Sc atipeti; Sd pānacātimāpeti; St atitamāteti; Bm K atipāteti. (pts note) | atipātayati → So Bmr K; Sc atimāpayāpeti; Sd omits; St naṇamatimāpayati. (pts note) | atipātayato → So Bmr K; Sct atimāpayato. (pts note) | pāṇaṁ atipāteti → pāṇamatipāteti (bjt) | pāṇamatipātayato → pāṇaṁ atipātayato (th) | pāṇamatipātayato → pāṇam atipātayato (pts)
Da tötet ein Büßer keine lebenden Geschöpfe, stiftet andere nicht zum Töten an und heißt das Töten nicht gut.
Na adinnaṁ ādiyati, na adinnaṁ ādiyāpeti, na adinnaṁ ādiyato samanuñño hoti.Er stiehlt nicht, stiftet andere nicht zum Stehlen an und heißt das Stehlen nicht gut. Na musā bhaṇati, na musā bhaṇāpeti, na musā bhaṇato samanuñño hoti.Er lügt nicht, stiftet andere nicht zum Lügen an und heißt das Lügen nicht gut. Na bhāvitamāsīsati, na bhāvitamāsīsāpeti, na bhāvitamāsīsato samanuñño hoti.
bhāvitamāsīsati → bhāvitamāsiṁsati (bj, sya-all, pts) | bhāvitamāsīsāpeti → bhāvitamāsiṁsāpeti (bj, sya-all, pts) | bhāvitamāsīsato → bhāvitamāsiṁsato (bj, sya-all, pts) | bhāvitamāsīsati → na bhāvitamāsiṁ sati (cck: sī. syā. pī.) | āsiṁsati → Br Sum āsīsati. (pts note) | bhāvitamāsīsati → bhāvitam āsiṁsati (pts) | bhāvitamāsīsāpeti → bhāvitam āsiṁsāpeti (pts) | bhāvitamāsīsato → bhāvitam āsiṁsato (pts)
Und er erwartet für seine Übung keinen Lohn, stiftet andere nicht dazu an, einen Lohn zu erwarten, und heißt das Erwarten eines Lohns nicht gut.
Evaṁ kho, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
kho → (sya-all) | kho → So Sc Bmr. (pts note) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātuyāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
So ist ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.

Yato kho, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti, aduṁ cassa hoti tapassitāya.
kho → (sya-all) | tapassī → tapassī evaṁ (pts) | evaṁ → So SS; Bmr K omit. (pts note) | aduṁ cassa → aduñcassa (th) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → evaṁ cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts) | aduṁ cassa → aduñ assa (pts)
Wenn ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt ist, so ist das seine Bußübung.
So abhiharati no hīnāyāvattati.
āvattati → Cp. D. ii. 67, vol. i., p. 71. (pts note) | hīnāyāvattati → hīnāy āvattati (pts)
Er geht vorwärts und fällt nicht zurück.
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
palālapuñjaṁ → palāsapuñjaṁ (sya-all) | vanapatthaṁ → Br pattaṁ. (pts note) | rukkhamūlaṁ → rukkha-mūlaṁ (pts) | giriguhaṁ → giri-guhaṁ (pts) | palālapuñjaṁ → palāla-puñjaṁ (pts)
Er sucht einen abgelegenen Platz auf: eine Wildnis, die Wurzel eines Baumes, einen Hügel, eine Schlucht, eine Berghöhle, ein Leichenfeld, einen Wald, den freien Himmel, einen Strohhaufen.
So pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto nisīdati pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
piṇḍapātapaṭikkanto → piṇḍapātappaṭikkanto (my) | pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto → pacchā-bhattaṁ piṇḍapāta-paṭikkanto (pts)
Nach dem Essen, wenn er vom Almosengang zurückkommt, setzt er sich mit gekreuzten Beinen hin, richtet den Körper gerade auf und verankert die Achtsamkeit bei sich.
So abhijjhaṁ loke pahāya vigatābhijjhena cetasā viharati, abhijjhāya cittaṁ parisodheti.
abhijjhaṁ → Cp. D. ii. 68; xiii. 30; xxii. 13; M. i. pp. 60, 144; S. v. p. 60, etc., where the first of the five nīvaraṇas is given as kāmacchanda. (pts note)
Er gibt das Begehren nach der Welt auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Begehren ist, und läutert den Geist von Begehren.
Byāpādappadosaṁ pahāya abyāpannacitto viharati sabbapāṇabhūtahitānukampī, byāpādappadosā cittaṁ parisodheti.
byāpādappadosaṁ → vyāpādadosaṁ (pts) | byāpādappadosaṁ → byāpādapadosaṁ (bjt, th) | sabbapāṇabhūtahitānukampī byāpādappadosā cittaṁ → sabbapāṇabhūtahitānukampībyāpādapadosācittaṁ (bjt) | byāpādappadosā → byāpādapadosā (th) | byāpādappadosaṁ → vyāpāda-dosaṁ (pts) | abyāpannacitto → avyāpanna-citto (pts) | sabbapāṇabhūtahitānukampī byāpādappadosā → sabba-pāṇabhūta-hitānukampī vyāpāda-padosā (pts)
Er gibt Böswilligkeit und Gehässigkeit auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Böswilligkeit ist, voller Anteilnahme für alle Lebewesen, und läutert den Geist von Böswilligkeit.
Thinamiddhaṁ pahāya vigatathinamiddho viharati ālokasaññī sato sampajāno, thinamiddhā cittaṁ parisodheti.
Thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (bj, sya-all, pts1ed) | thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts) | vigatathinamiddho → vigatathīnamiddho (sya-all, pts) | thinamiddhā → thīnamiddhā (sya-all, pts) | Thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (cck: sī. syā. pī.) | thinamiddhaṁ → thīna-middhaṁ (pts) | vigatathinamiddho → vigata-thīna-middho (pts) | ālokasaññī → āloka-saññī (pts) | thinamiddhā → thīna-middhā (pts)
Er gibt Dumpfheit und Benommenheit auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Dumpfheit und Benommenheit ist, er nimmt Licht wahr, ist achtsam und der Situation bewusst und läutert den Geist von Dumpfheit und Benommenheit.
Uddhaccakukkuccaṁ pahāya anuddhato viharati ajjhattaṁ vūpasantacitto, uddhaccakukkuccā cittaṁ parisodheti.
uddhaccakukkuccaṁ → uddhacca-kukkuccaṁ (pts) | vūpasantacitto uddhaccakukkuccā → vūpasanta-citto uddhacca-kukkuccā (pts)
Er gibt Rastlosigkeit und Reue auf, meditiert ohne Rastlosigkeit, mit innerlich friedvollem Geist, und läutert den Geist von Rastlosigkeit und Reue.
Vicikicchaṁ pahāya tiṇṇavicikiccho viharati akathaṅkathī kusalesu dhammesu, vicikicchāya cittaṁ parisodheti.
akathaṅkathī → akathaṁkathī (my, bjt, th, ms2005, pts) | tiṇṇavicikiccho → tiṇṇa-vicikiccho (pts)
Er gibt den Zweifel auf, meditiert, indem er über den Zweifel hinausgegangen ist, nicht im Unklaren über taugliche Eigenschaften, und läutert den Geist von Zweifel.

So ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe
dubbalī-karaṇe → SS add so; cp. D. xiii. 76, vol. i., p. 250; xvii. 2, 4, vol. ii., p.186. (pts note) | pañca nīvaraṇe → pañcanīvaraṇe (bjt)
Er gibt diese fünf Hindernisse auf, die Verunreinigungen des Herzens, die die Weisheit schwächen.
mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati. Tathā dutiyaṁ. Tathā tatiyaṁ. Tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
abyāpajjena → abyāpajjhena (sya-all, pts) | sabbattatāya → So Br K and D. xiii. 76, 78; SS Bm -atthatāya. (pts note) | mettāsahagatena → mettā-sahagatena (pts) | disaṁ → disam (pts) | uddhamadho → uddham adho (pts) | abyāpajjena → avyāpajjhena (pts)
Dann meditiert er, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Liebe durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Liebe – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
Karuṇāsahagatena cetasā …pe…
karuṇāsahagatena → karuṇā-sahagatena (pts)
Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Mitgefühl durchdringt …
muditāsahagatena cetasā …pe…
muditāsahagatena → muditā-sahagatena (pts) | + → upekhā (pts)
Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller freudiger Anteilnahme durchdringt …
upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati. Tathā dutiyaṁ. Tathā tatiyaṁ. Tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
abyāpajjena → abyāpajjhena (sya-all, pts) | tathā → tatha (pts) | upekkhāsahagatena → sahagatena (pts) | uddhamadho → uddham adho (pts) | upekkhāsahagatena → upekhā-sahagatena (pts) | abyāpajjena → avyāpajjhena (pts)
Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Gleichmut durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Gleichmut – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha.
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
Was denkst du, Nigrodha?
Yadi evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vā”ti?
hoti → hoti no (bj) | vāti → (bj); va ti (pts) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
Wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde geläutert oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā hoti no aparisuddhā, aggappattā ca sārappattā cā”ti.
ca → ca hoti (sya-all) | sārappattā cāti → sārappattācāti (bjt) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts) | sārappattā → sāra-ppattā (pts)
„Herr, wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde offensichtlich geläutert. Sie hat den Gipfel und den Kern erreicht.“

“Na kho, nigrodha, ettāvatā tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca;
ca → vā (sya-all, pts) | ca api ca → vā apica (sya-all) | vā → So SS K; Bmr ca . . . ca. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Nein, Nigrodha, an diesem Punkt hat die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde noch nicht den Gipfel und den Kern erreicht.
api ca kho tacappattā hotī”ti.
hotīti → hotīti parisuddhapheggupattakatā kathā (bj) | api ca → apica (th) | tacappattā → tacapattā (th) | tacappattā → taca-ppattā (pts)
Sie hat vielmehr erst die Rinde erreicht.“

2.4. Parisuddhaphegguppattakathā2.4. Wie man das Weichholz erreicht

“Kittāvatā pana, bhante, tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca?
pana → ca kho pana (bj); kho pana (csp1ed) | kittāvatā → kittāvatā ca kho (bj) | Kittāvatā → Br adds kho. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Aber an welchem Punkt, Herr, erreicht die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde den Gipfel und den Kern?
Sādhu me, bhante, bhagavā tapojigucchāya aggaññeva pāpetu, sāraññeva pāpetū”ti.
aggaññeva → aggaṁyeva (th) | sāraññeva → sāraṁyeva (th) | aggaññeva → aggaṁ yeva (pts) | sāraññeva → sāraṁ yeva (pts)
Bitte hilf mir, den Gipfel und den Kern zu erreichen!“

“Idha, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
tapassī → tapassī evaṁ (bj, csp1ed) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
„Nigrodha, da ist ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.
Kathañca, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti …pe…
Kathañca → kathañca pana (bj, csp1ed) | kathañca → kathañca pana (bj) | ca → Br adds pana. (pts note) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātuyāma saṁvarasaṁvuto (bjt) | kathañca → kathañ ca evaṁ kho (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātuyāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
yato kho, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti, aduṁ cassa hoti tapassitāya.
tapassī → tapassī evaṁ (bj) | kho → (sya-all) | yato → evaṁ (pts) | ca → Br omits ca. (pts note) | tapassī → Br adds evaṁ. (pts note) | aduṁ cassa → aduñcassa (th) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts) | aduṁ cassa → aduñ assa (pts)
So abhiharati no hīnāyāvattati.
hīnāyāvattati → hīnāy āvattati (pts)
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati …pe… so ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe
pañca nīvaraṇe → pañcanīvaraṇe (bjt) | dubbalīkaraṇe → dubbalī-karaṇe (pts)
Er gibt die fünf Hindernisse auf, die Verunreinigungen des Herzens, die die Weisheit schwächen.
mettāsahagatena cetasā …pe…
+ → ekaṁ (th)
Dann meditiert er, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Liebe …
karuṇāsahagatena cetasā …pe…Mitgefühl … muditāsahagatena cetasā …pe…freudiger Anteilnahme … upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
viharati → and so with karuṇā, muditā, and upekhā. (pts note)
und Gleichmut durchdringt.

So anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo dasapi jātiyo vīsampi jātiyo tiṁsampi jātiyo cattālīsampi jātiyo paññāsampi jātiyo jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe: ‘amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṁ, tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno’ti. Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
cattālīsampi → cattāḷīsampi (bj, sya-all); cattārīsam pi (pts) | idhūpapannoti → idhupapannoti (sya-all) | vīsampi → vīsatim pi (pts) | jātiyo → jātisataṁpi jātisahassaṁpi jātisatasahassaṁpiti pāṭhattayena bhavitabbaṁ (sya-all note) | So → Cp. D. ii. 93, vol. i., p. 81. (pts note) | jātiyo → K adds pe. (pts note) | vīsatim → So SS; Bmr K vīsaṁ. (pts note) | cattārīsam → So SS; Bmr -līsaṁ; K -ḷīsaṁ. (pts note) | pi → So SS Bm; K (note) jāti-sataṁ pi jāti-sahassaṁ pi jāti-satasahassaṁ pi pāṭhattayena bhavitabbaṁ; K (text) sataṁ pi jātiyo, sahassaṁ pi jātiyo, sata-sahassaṁ pi jātiyo. (pts note) | amutra → Br amutrā. (pts note) | āsiṁ → Br tatrāpāsiṁ. (pts note) | evaṅgotto → evaṁgotto (my, bjt, th, ms2005) | + → anekānipi jātisatāni anekānipi jātisahassāni anekānipi jātisatasahassāni (bjt) | evaṁnāmo evaṅgotto → evannāmo evaṁgotto (bjt) | evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī → evaṁsukhadukkhapaṭisaṁvedī (bjt, th) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekaṁpi (th) | vīsampi → vīsaṁpi jātiyo tiṁsaṁpi jātiyo cattāḷīsaṁpi jātiyo paññāsaṁpi (th) | tiṁsampi → sataṁpi (th) | cattālīsampi → sahassaṁpi (th) | paññāsampi → satasahassaṁpi (th) | pubbenivāsaṁ → pubbe-nivāsaṁ (pts) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam pi (pts) | dvepi → dve pi (pts) | tissopi → tisso pi (pts) | catassopi → catasso pi (pts) | pañcapi → pañca pi (pts) | dasapi → dasa pi (pts) | tiṁsampi → tiṁsam pi (pts) | paññāsampi → paññāsam pi (pts) | jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi → jāti-satam pi jātisahassam pi jāti-sata-sahassam pi aneke pi (pts) | anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → aneke pi vivaṭṭa-kappe aneke pi saṁvaṭṭa-vivaṭṭakappe amutr āsiṁ evaṁ-nāmo evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁ-sukha-dukkha-paṭisaṁvedī evam-āyupariyanto (pts) | udapādiṁ tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → upapādiṁ tatra p āsiṁ evaṁ-nāmo evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁsukha-dukkha-paṭisaṁvedī evam-āyu-pariyanto (pts) | idhūpapannoti → idhūpapanno ti (pts) | sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → sa-uddesaṁ aneka-vihitaṁ pubbe-nivāsaṁ (pts)
Er erinnert sich an viele Arten früherer Leben, das heißt: eine Wiedergeburt, zwei Wiedergeburten, drei, vier, fünf, zehn, zwanzig, dreißig, vierzig, fünfzig, hundert, tausend, hunderttausend Wiedergeburten; viele Äonen des Zusammenziehens der Welt, viele Äonen des Ausdehnens der Welt, viele Äonen des Zusammenziehens und Ausdehnens der Welt. ‚Dort hatte ich diesen Namen, gehörte zu jenem Stamm, sah so aus, und das war meine Speise. So erlebte ich Glück und Schmerz, und so lange dauerte mein Leben. Als ich von jenem Ort verschied, wurde ich woanders wiedergeboren. Und dort hatte ich diesen Namen, gehörte zu jenem Stamm, sah so aus, und das war meine Speise. So erlebte ich Glück und Schmerz, und so lange dauerte mein Leben. Als ich von jenem Ort verschied, wurde ich hier wiedergeboren.‘ Und so erinnert er sich an viele Arten früherer Leben mit ihren Merkmalen und Einzelheiten.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
Was denkst du, Nigrodha?
yadi evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vā”ti?
vāti → vā ti (bjt, pts)
Wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde geläutert oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā hoti, no aparisuddhā, aggappattā ca sārappattā cā”ti.
ca → ca hoti (sya-all) | kho → kho pana (pts) | pana → So SS; Bmr K omit. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Herr, wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde offensichtlich geläutert. Sie hat den Gipfel und den Kern erreicht.“

“Na kho, nigrodha, ettāvatā tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca;
ca → vā (sya-all) | ca api ca → vā apica (sya-all) | ca → So SS Bmr; K vā . . . vā. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Nein, Nigrodha, an diesem Punkt hat die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde noch nicht den Gipfel und den Kern erreicht.
api ca kho phegguppattā hotī”ti.
hotīti → hotīti parisuddha aggappattasārappattakatā kathā (bj) | api ca → apica (th) | phegguppattā → pheggupattā (th) | phegguppattā → pheggu-ppattā (pts)
Sie hat vielmehr erst das Weichholz erreicht.“

3. Parisuddhaaggappattasārappattakathā3. Wie man das Kernholz erreicht

“Kittāvatā pana, bhante, tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca?
ca → (pts) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Aber an welchem Punkt, Herr, erreicht die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde den Gipfel und den Kern?
Sādhu me, bhante, bhagavā tapojigucchāya aggaññeva pāpetu, sāraññeva pāpetū”ti.
aggaññeva → aggaṁyeva (th) | sāraññeva → sāraṁyeva (th) | tapojigucchāya aggaññeva → tapo-jigucchāya aggaṁ yeva (pts) | sāraññeva → sāraṁ yeva (pts)
Bitte hilf mir, den Gipfel und den Kern zu erreichen!“

“Idha, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
„Nigrodha, da ist ein Büßer mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.
Kathañca, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti …pe…
kathañca → kathañ ca evaṁ kho (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
yato kho, nigrodha, tapassī cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti, aduṁ cassa hoti tapassitāya.
yato → yato ca (sya-all); evaṁ (pts) | evaṁ → Br omits. (pts note) | aduṁ cassa → aduñcassa (th) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → evaṁ cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts) | aduṁ cassa → aduñ assa (pts)
So abhiharati no hīnāyāvattati.
hīnāyāvattati → hīnāy āvattati (pts)
So vivittaṁ senāsanaṁ bhajati …pe… so ime pañca nīvaraṇe pahāya cetaso upakkilese paññāya dubbalīkaraṇe
dubbalīkaraṇe → dubbalī-karaṇe (pts)
Er gibt die fünf Hindernisse auf, die Verunreinigungen des Herzens, die die Weisheit schwächen.
mettāsahagatena cetasā …pe…
mettāsahagatena → mettā-sahagatena (pts)
Dann meditiert er, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Liebe, Mitgefühl, freudiger Anteilnahme …
upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
abyāpajjena → abyāpajjhena (sya-all, pts) | upekkhāsahagatena → paṭhamaṁ vitthāretabbaṁ upekhā-sahagatena (pts) | abyāpajjena → avyāpajjhena (pts)
und Gleichmut durchdringt …
So anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati. Seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo …pe… iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → aneka-vihitaṁ pubbe nivāsaṁ (pts) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam pi (pts) | dvepi → dve pi (pts) | anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → aneka-vihitaṁ pubbe-nivāsaṁ (pts)
Er erinnert sich an viele Arten früherer Leben mit ihren Merkmalen und Einzelheiten.

So dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate, yathākammūpage satte pajānāti: ‘ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā. Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā. Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā’ti. Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate, yathākammūpage satte pajānāti.
So → Cp. D. ii. 95, vol. i., p. 82. (pts note) | dubbaṇṇe → SS pe down to upapannā ti. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | yathākammūpage → yathā-kammūpage (pts) | kāyaduccaritena → kāya-duccaritena (pts) | vacīduccaritena → vacī-duccaritena (pts) | manoduccaritena → mano-duccaritena (pts) | micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā → micchā-diṭṭhikā micchādiṭṭhi-kammasamādānā (pts) | kāyasucaritena → kāya-sucaritena (pts) | vacīsucaritena → vacī-sucaritena (pts) | manosucaritena → mano-sucaritena (pts) | ariyānaṁ → ariyānam (pts) | sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā → sammā-diṭṭhikā sammā-diṭṭhi kammasamādānā (pts) | atikkantamānusakena → attikkanta-mānusakena (pts)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit sieht er Lebewesen, wie sie hinscheiden und wieder geboren werden – gering oder hochstehend, schön oder hässlich, an einem guten oder einem schlechten Ort. Er versteht, wie Lebewesen entsprechend ihrer Taten weiterziehen: ‚Diese lieben Wesen taten Schlechtes mit dem Körper, der Sprache und dem Geist. Sie brachten die Edlen in Verruf, hatten falsche Ansicht und unternahmen Handlungen aus dieser falschen Ansicht heraus. Als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, wurden sie an einem verlorenen Ort wiedergeboren, einem schlechten Ort, in der Unterwelt, der Hölle. Diese lieben Wesen hingegen taten Gutes mit dem Körper, der Sprache und dem Geist. Sie brachten nie die Edlen in Verruf, hatten rechte Ansicht und unternahmen Handlungen aus dieser rechten Ansicht heraus. Als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, wurden sie an einem guten Ort wiedergeboren, in einer himmlischen Welt.‘ Und so sieht er mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit Lebewesen, wie sie hinscheiden und wieder geboren werden – gering oder hochstehend, schön oder hässlich, an einem guten oder einem schlechten Ort. Er versteht, wie Lebewesen entsprechend ihrer Taten weiterziehen.

Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
Was denkst du, Nigrodha?
yadi evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā vā hoti aparisuddhā vā”ti?
vāti → vā ti (bjt, pts)
Wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde geläutert oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante tapojigucchā parisuddhā hoti no aparisuddhā, aggappattā ca sārappattā cā”ti.
ca → ca hoti (sya-all) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Herr, wenn das so ist, ist die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde offensichtlich geläutert. Sie hat den Gipfel und den Kern erreicht.“

“Ettāvatā kho, nigrodha, tapojigucchā aggappattā ca hoti sārappattā ca.
kho, nigrodha → iti nigrodha (sya-all); atha taṁ nigrodha (km) | kho → (sya-all, pts) | Ettāvatā → Scd Bmr add kho. (pts note) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts)
„Nigrodha, an diesem Punkt hat die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde den Gipfel und den Kern erreicht.
Iti kho, nigrodha, yaṁ maṁ tvaṁ avacāsi:
kho → (sya-all) | avacāsi → abhāsi (pts) | nigrodha → atha naṁ nigrodhaṁ (bj: kām) | nigrodha → iti nigrodha (cck: syā.) | kho → K omits. (pts note) | maṁ → So Sc Bmr K; Sdt dhammaṁ. (pts note) | abhāsi → So Sct; Sd abhāsiṁ; Bmr K avacāsi. (pts note)
Nigrodha, erinnere dich, dass du zu mir gesagt hast:
‘ko nāma so, bhante, bhagavato dhammo, yena bhagavā sāvake vineti, yena bhagavatā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyan’ti.
bhante → (sya-all) | bhante → K omits. (pts note) | assāsappattā → assāsapattā (pts) | ādibrahmacariyanti → ādibrahmacariyan ti (pts)
‚Herr, mit welcher Lehre schulst du deine Schüler, sodass sie behaupten, Trost im grundlegenden Zweck des geistlichen Lebens zu finden?‘
Iti kho taṁ, nigrodha, ṭhānaṁ uttaritarañca paṇītatarañca, yenāhaṁ sāvake vinemi, yena mayā sāvakā vinītā assāsappattā paṭijānanti ajjhāsayaṁ ādibrahmacariyan”ti.
taṁ → (sya-all) | taṁ → K omits. (pts note) | uttaritarañca paṇītatarañca → uttaritarañ ca paṇītatarañ ca (pts) | assāsappattā → assāsapattā (pts) | ādibrahmacariyanti → ādibrahmacariyan ti (pts)
Es gibt da etwas, das besser und erlesener ist als das Genannte. Damit schule ich meine Schüler, sodass sie behaupten, Trost im grundlegenden Zweck des geistlichen Lebens zu finden.“

Evaṁ vutte, te paribbājakā unnādino uccāsaddamahāsaddā ahesuṁ:
uccāsaddamahāsaddā → uccāsadda-mahāsaddā (pts)
Daraufhin machten diese Wanderer einen Tumult:
“ettha mayaṁ anassāma sācariyakā, na mayaṁ ito bhiyyo uttaritaraṁ pajānāmā”ti.
sācariyakā → sācariyakā ettha mayaṁ panassāma sācariyakā (bj) | pajānāmāti → pajānāmāti nigrodhassa pajjhāyanaṁ (bj) | anassāma → So Sdt Bmr Sum-Br; Sc panassāma; K na passāma; Sc K repeat the whole clause. (pts note) | anassāma → na passāma sācariyakā ettha mayaṁ na passāma (th)
„In diesem Fall sind wir verloren, und unsere Tradition ebenfalls! Wir kennen nichts, das höher wäre als das!“

4. Nigrodhassapajjhāyana4. Nigrodha fühlt sich niedergeschlagen

Yadā aññāsi sandhāno gahapati:Da wurde dem Hausbesitzer Sandhāna klar: “aññadatthu kho dānime aññatitthiyā paribbājakā bhagavato bhāsitaṁ sussūsanti, sotaṁ odahanti, aññācittaṁ upaṭṭhāpentī”ti.
upaṭṭhāpentīti → upaṭṭhapentīti (bj, sya-all) | aññācittaṁ upaṭṭhāpentīti → aññācittam upaṭṭhapentīti (pts) | kho dānime → khodānime (th) | dānime aññatitthiyā → dān ime añña titthiyā (pts) | aññācittaṁ upaṭṭhāpentīti → aññā-cittam upaṭṭhapentīti (pts)
„Offenbar wollen diese Wanderer jetzt zuhören, was der Buddha sagt. Sie spitzen die Ohren und versuchen, zu verstehen!“

Atha nigrodhaṁ paribbājakaṁ etadavoca:
Atha → atha naṁ (mr) | Atha → atha naṁ (cck: ka.) | atha → Br adds naṁ. (pts note) | etadavoca → etad avoca (pts)
Daher sagte er zum Wanderer Nigrodha:
“iti kho, bhante nigrodha, yaṁ maṁ tvaṁ avacāsi:„Ehrenwerter Nigrodha, erinnere dich, dass du zu mir gesagt hast: ‘yagghe, gahapati, jāneyyāsi, kena samaṇo gotamo saddhiṁ sallapati, kena sākacchaṁ samāpajjati, kena paññāveyyattiyaṁ samāpajjati,
samāpajjati → āpajjati (pts) | Yagghe → Cp. 5. (pts note) | paññā-veyyattiyaṁ → So Sc Bmr K; Sdt -tikaṁ. (pts note) | āpajjati → So Sc; St āpajjissati; Bmr K samāpajjati. (pts note) | paññāveyyattiyaṁ samāpajjati → paññā-veyyattiyaṁ āpajjati (pts)
‚Das müsstest du aber besser wissen, Hausbesitzer! Mit wem unterhält sich der Asket Gotama? Mit wem lässt er sich auf Diskussionen ein? Mit wem klärt er seine Weisheit?
suññāgārahatā samaṇassa gotamassa paññā, aparisāvacaro samaṇo gotamo nālaṁ sallāpāya, so antamantāneva sevati;
antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | suññāgārahatā → suññāgāra-hatā (pts) | antamantāneva → antamantān eva (pts)
Sich in leeren Hütten aufzuhalten hat die Weisheit des Asketen Gotama zerstört. Da er keine Versammlungen besucht, ist er nicht in der Lage, eine Diskussion zu führen. Er lungert bloß im Randbereich herum.
seyyathāpi nāma gokāṇā pariyantacārinī antamantāneva sevati.
antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | gokāṇā → go kāṇā (bjt) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | gokāṇā pariyantacārinī antamantāneva → go-kāṇā pariyanta-cārinī antamantān eva (pts)
Er ist gerade wie eine einäugige Kuh, die außen herumkreist und im Randbereich herumlungert.
Evameva suññāgārahatā samaṇassa gotamassa paññā, aparisāvacaro samaṇo gotamo nālaṁ sallāpāya; so antamantāneva sevati;
suññāgārahatā → suññāgārahataṁ (bj) | antamantāneva → antapantāneva (sya-all) | evameva → evamevaṁ (th) | evameva suññāgārahatā → evam eva suññāgāra-hatā (pts) | antamantāneva → antamantān eva (pts)
iṅgha, gahapati, samaṇo gotamo imaṁ parisaṁ āgaccheyya, ekapañheneva naṁ saṁsādeyyāma, tucchakumbhīva naṁ maññe orodheyyāmā’ti.
iṅgha → iṅgha ca (bj, csp1ed) | iṅgha → iṁgha ca (bj) | tucchakumbhīva → tucchakumbhi va (pts) | Iṅgha → SS Br add ca. (pts note) | ekapañheneva → eka-pañhen eva (pts)
Bitte, Hausbesitzer, lass den Asketen Gotama zu dieser Versammlung kommen. Ich werde ihn mit einer einzigen Frage versenken! Ich werde ihn umstülpen und einwickeln wie einen leeren Topf!‘
Ayaṁ kho so, bhante, bhagavā arahaṁ sammāsambuddho idhānuppatto, aparisāvacaraṁ pana naṁ karotha, gokāṇaṁ pariyantacāriniṁ karotha, ekapañheneva naṁ saṁsādetha, tucchakumbhīva naṁ orodhethā”ti.
naṁ → naṁ maññe (bj, sya-all) | ayaṁ kho → athakho (sya-all) | tucchakumbhīva → tucchakumbhi va (pts) | orodhethāti → maññe orodethāti (pts) | Ayaṁ → So SS Bmr; K atha. (pts note) | naṁ → Sum-Scd omit naṁ; but add aparisāvacaraṁ va nan ti pi pāṭho; Br aparisavacare tan ti pi pāṭho. (pts note) | karotha → Sum-Scd add pana; Sum-Br inserts viya before karotha. (pts note) | maññe → Br omits. (pts note) | sammāsambuddho → sammā-sambuddho (pts) | gokāṇaṁ → go-kāṇaṁ (pts) | ekapañheneva → eka-pañhen eva (pts)
Jetzt ist der Gesegnete, der Vollendete, der vollkommen erwachte Buddha hierher gekommen. Warum schickst du ihn nicht aus der Versammlung fort zum Randbereich wie eine einäugige Kuh? Warum versenkst du ihn nicht mit einer einzigen Frage? Warum stülpst du ihn nicht um und wickelst ihn ein wie einen leeren Topf?“
Evaṁ vutte, nigrodho paribbājako tuṇhībhūto maṅkubhūto pattakkhandho adhomukho pajjhāyanto appaṭibhāno nisīdi.
appaṭibhāno → appaṭibhāṇo (sya-all) | tuṇhībhūto → tuṇhī-bhūto (pts) | pattakkhandho → patta-kkhandho (pts)
Auf diese Worte saß Nigrodha schweigend und betroffen da, mit hängenden Schultern und gesenktem Kopf, niedergeschlagen und sprachlos.

Atha kho bhagavā nigrodhaṁ paribbājakaṁ tuṇhībhūtaṁ maṅkubhūtaṁ pattakkhandhaṁ adhomukhaṁ pajjhāyantaṁ appaṭibhānaṁ viditvā nigrodhaṁ paribbājakaṁ etadavoca:
appaṭibhānaṁ → appaṭibhāṇaṁ (sya-all) | atha kho → athakho (th) | maṅkubhūtaṁ pattakkhandhaṁ → maṅku-bhūtaṁ patta-kkhandhaṁ (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Als der Buddha das erkannte, sagte er zu ihm:
“saccaṁ kira, nigrodha, bhāsitā te esā vācā”ti?
kira → (sya-all, pts) | vācāti → vācā ti (pts)
„Ist es wirklich wahr, Nigrodha – sind das deine Worte?“

“Saccaṁ, bhante, bhāsitā me esā vācā, yathābālena yathāmūḷhena yathāakusalenā”ti.
yathābālena yathāmūḷhena yathāakusalenāti → yathā bālena yathā mūḷhena yathā akusalenāti (bjt) | yathābālena → yathā-bālena (pts) | yathāakusalenāti → yathā-akusalenāti (pts)
„Es ist wahr, Herr, das sind meine Worte. Es war töricht, dumm und untauglich von mir.“

“Taṁ kiṁ maññasi, nigrodha.
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt)
„Was denkst du, Nigrodha?
Kinti te sutaṁ paribbājakānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ:
vuḍḍhānaṁ → vuddhānaṁ (bj, pts) | ācariyapācariyānaṁ → ācariyapacariyānaṁ (pts) | vuddhānaṁ → So Scd; St omits; Bmr K vuḍḍhānaṁ. (pts note) | kinti → kin ti (pts) | ācariyapācariyānaṁ → ācariya-pacariyānaṁ (pts)
Hast du gehört, dass Wanderer der Vergangenheit, die bejahrten und hochbetagten, die Lehrmeister der Lehrmeister, gesagt hätten,
‘ye te ahesuṁ atītamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, evaṁ su te bhagavanto saṅgamma samāgamma unnādino uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ anuyuttā viharanti.
viharanti → vihariṁsu (bj, sya-all, csp1ed) | samāgamma → (bj) | viharanti seyyathidaṁ → vihariṁsu seyyathīdaṁ (sya-all, pts) | su → Br sutaṁ. (pts note) | vihariṁsu → So Bmr K; Sc viharaṁsu; Sdt -anti. (pts note) | saṅgamma → saṁgamma (my) | saṅgamma samāgamma → saṁgamma (bjt) | evaṁ su te → evaṁsute (th) | atītamaddhānaṁ → atītam addhānaṁ (pts) | sammāsambuddhā → sammā-sambuddhā (pts) | uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ → uccāsadda-mahāsaddā aneka-vihitaṁ tiracchāna-kathaṁ (pts)
wenn die Vollendeten, die vollkommen erwachten Buddhas der Vergangenheit zusammenkamen, dann hätten sie einen Tumult gemacht, einen Höllenlärm, wenn sie zusammensaßen und unwürdige Gespräche aller Art führten,
Seyyathidaṁ—rājakathaṁ corakathaṁ …pe… itibhavābhavakathaṁ iti vā.
rājakathaṁ → rāja kathaṁ (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ rājakathaṁ corakathaṁ → seyyathīdaṁ rāja-kathaṁ cora-kathaṁ (pts) | itibhavābhavakathaṁ → iti bhavābhava-kathaṁ (pts)
Seyyathāpi tvaṁ etarahi sācariyako.
seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
so wie ihr es heutzutage in eurer Tradition tut?
Udāhu, evaṁ su te bhagavanto araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevanti appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni, seyyathāpāhaṁ etarahī’”ti.
vijanavātāni manussarāhasseyyakāni → vījanavātāni manussarāhaseyyakāni (sya-all) | araññavanapatthāni → araññe vanapatthāni (pts) | araññe → So SS; Bmr K -ña and below. Cp. ante 4. (pts note) | etarahīti → etarahī ti (bjt) | evaṁ su te → evaṁsute (th) | seyyathāpāhaṁ etarahīti → seyyathāpāhametarahīti (th) | appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni → appa-saddāni appa-nigghosāni vijana-vātāni manussa-rāhaseyyakāni (pts) | seyyathāpāhaṁ → seyyathā pāham (pts)
Oder sagten sie, dass die Buddhas abgelegene Unterkünfte in der Wildnis und im Wald aufsuchten, die ruhig und still sind, fern von der tollen Menge, fernab von menschlichen Siedlungen und für die Klausur geeignet, wie ich es heutzutage tue?“

“Sutaṁ metaṁ, bhante. Paribbājakānaṁ vuḍḍhānaṁ mahallakānaṁ ācariyapācariyānaṁ bhāsamānānaṁ:
vuḍḍhānaṁ → vuddhānaṁ (bj, pts) | taṁ → So Sct; Sd omits the whole paragraph to tassa te Nigrodha; Bmr K sutam etaṁ. (pts note) | sutaṁ metaṁ → sutametaṁ (th) | metaṁ → me taṁ (pts) | ācariyapācariyānaṁ → ācariya-pācariyānam (pts)
„Ich habe gehört, dass Wanderer der Vergangenheit, die bejahrten und hochbetagten, die Lehrmeister der Lehrmeister, gesagt hätten,
‘ye te ahesuṁ atītamaddhānaṁ arahanto sammāsambuddhā, na evaṁ su te bhagavanto saṅgamma samāgamma unnādino uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ anuyuttā viharanti.
na evaṁ su te → na evaṁsute (sya-all); nāssu te (pts1ed) | na → na evaṁsute bhagavanto (sya-all) | su te bhagavanto → (sya-all) | na evaṁ su → nāssu (pts) | su → nāssu (bj: PTS) | su → nāssu (cck: sī. pī.) | nāssu → So SS; Bmr K na evaṁ su. (pts note) | saṅgamma → saṁgamma (my, bjt) | atītamaddhānaṁ → atītam addhānaṁ (pts) | sammāsambuddhā na evaṁ su → sammā-sambuddhā nāssu (pts) | uccāsaddamahāsaddā anekavihitaṁ tiracchānakathaṁ → uccāsadda-mahāsaddā aneka-vihitaṁ tiracchāna-kathaṁ (pts)
wenn die Vollendeten, die vollkommen erwachten Buddhas der Vergangenheit zusammenkamen, dann hätten sie keinen Tumult gemacht,
Seyyathidaṁ—rājakathaṁ corakathaṁ …pe… itibhavābhavakathaṁ iti vā,
corakathaṁ → (pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ rājakathaṁ corakathaṁ → seyyathīdaṁ rāja-kathaṁ (pts) | itibhavābhavakathaṁ → iti bhavābhava-kathaṁ (pts)
seyyathāpāhaṁ etarahi sācariyako.
seyyathāpāhaṁ etarahi → seyyathāpāhametarahi (th) | seyyathāpāhaṁ → seyyathā pāham (pts)
so wie ich es heutzutage in meiner Tradition tue.
Evaṁ su te bhagavanto araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevanti appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni, seyyathāpi bhagavā etarahī’”ti.
araññavanapatthāni → araññe vanapatthāni (pts) | manussarāhasseyyakāni → manussarāhaseyyakāni (bjt, th) | evaṁ su te → evaṁsute (th) | appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni → appa-saddāni appa-nigghosāni vijana-vātāni manussa-rāhaseyyakāni (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)
Vielmehr sagten sie, dass die Buddhas der Vergangenheit abgelegene Unterkünfte in der Wildnis und im Wald aufsuchten, wie es der Buddha heutzutage tut.“

“Tassa te, nigrodha, viññussa sato mahallakassa na etadahosi:
te → kho (sya-all) | te → So SS Bmr; K kho. (pts note) | etadahosi → etad ahosi (pts)
„Nigrodha, du bist ein vernünftiger erwachsener Mensch. Ist dir da nicht in den Sinn gekommen:
‘buddho so bhagavā bodhāya dhammaṁ deseti, danto so bhagavā damathāya dhammaṁ deseti, santo so bhagavā samathāya dhammaṁ deseti, tiṇṇo so bhagavā taraṇāya dhammaṁ deseti, parinibbuto so bhagavā parinibbānāya dhammaṁ desetī’”ti?
bodhāya → sambodhāya (sya-all) | bodhāya → So SS Sum; Bmr K sambodhāya. (pts note) | samathāya → Br samatāya. (pts note) | taraṇāya → Br tiraṇāya. (pts note) | desetīti → desetī ti (bjt)
‚Der Klargewordene ist erwacht, gebändigt, gesammelt, hinübergelangt und vollkommen verloschen. Und er lehrt den Dhamma für das Erwachen, die Bändigung, die Sammlung, für das Hinübergelangen und vollkommene Erlöschen‘?“

5. Brahmacariyapariyosānasacchikiriyā5. Der Höhepunkt des geistlichen Lebens

Evaṁ vutte, nigrodho paribbājako bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Nigrodha antwortete:
“accayo maṁ, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yvāhaṁ evaṁ bhagavantaṁ avacāsiṁ.
maṁ → me (bj) | yvāhaṁ → so haṁ bhagavantaṁ (pts) | bhagavantaṁ → (pts) | Accayo → Cp. D. ii. 99, vol. i., p. 85. (pts note) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yvāhaṁ → yathā bālaṁ yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ svāhaṁ (bjt) | yathābālaṁ → yathā-bālaṁ (pts) | yathāakusalaṁ yvāhaṁ → yathā-akusalaṁ so haṁ bhagavantaṁ (pts)
„Ich habe einen Fehler gemacht, Herr. Es war töricht, dumm und untauglich von mir, so zu sprechen.
Tassa me, bhante, bhagavā accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.
paṭiggaṇhātu → paṭigaṇhātu (bjt, pts)
Bitte, Herr, nimm meinen Fehler als Fehler an, und ich will mich in Zukunft zügeln.“

“Taggha tvaṁ, nigrodha, accayo accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yo maṁ tvaṁ evaṁ avacāsi.
tvaṁ → taṁ (bj, sya-all, pts1ed) | yo maṁ tvaṁ → yaṁ mantvaṁ (sya-all) | tvaṁ → taṁ (pts) | yo → yaṁ (pts) | tvaṁ → taṁ (cck: sī. syā. pī.) | taṁ → Br tvaṁ. (pts note) | yaṁ → Br yo. (pts note) | yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ → yathā mūḷhaṁ yathā akusalaṁ (bjt) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yo → yathā-bālaṁ yathā-mūḷhaṁ yathā-akusalaṁ yaṁ (pts)
„Jawohl, Nigrodha, du hast einen Fehler gemacht. Es war töricht, dumm und untauglich von dir, so zu sprechen.
Yato ca kho tvaṁ, nigrodha, accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikarosi, taṁ te mayaṁ paṭiggaṇhāma.
tvaṁ → (sya-all) | yathādhammaṁ → yathākammaṁ (pts) | tvaṁ → K omits. (pts note) | taṁ te → tante (bjt) | paṭiggaṇhāma → paṭigaṇhāma (bjt, pts) | yathādhammaṁ → yathā-kammaṁ (pts) | taṁ → tan (pts)
Aber da du deinen Fehler als Fehler erkannt hast und richtig mit ihm verfahren bist, nehme ich ihn an.
Vuddhi hesā, nigrodha, ariyassa vinaye, yo accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikaroti āyatiṁ saṁvaraṁ āpajjati.
vuddhi → vuḍḍhi (sya-all) | Vuddhi → K vuḍḍhi. (pts note) | saṁvaraṁ āpajjati → saṁvaramāpajjati (th) | hesā → h esā (pts) | yathādhammaṁ → yathā-dhammaṁ (pts)
Denn es gilt als Fortschritt in der Schulung des Edlen, einen Fehler als Fehler zu erkennen, richtig mit ihm zu verfahren und sich zu verpflichten, sich in der Zukunft zu zügeln.
Ahaṁ kho pana, nigrodha, evaṁ vadāmi:
kho → (sya-all) | kho → K omits. (pts note)
Nigrodha, ich sage das Folgende:

‘Etu viññū puriso asaṭho amāyāvī ujujātiko, ahamanusāsāmi ahaṁ dhammaṁ desemi.
ujujātiko ahamanusāsāmi → uju-jātiko aham anusāsāmi (pts)
Da mag ein vernünftiger Mensch kommen, nicht verschlagen oder hinterhältig, ein aufrichtiger Mensch: Ich lehre ihn und leite ihn an.
Yathānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissati sattavassāni.
Yathānusiṭṭhaṁ tathā → yathānusiṭṭhaṁ (?) | brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts) | tathā → yathānusiṭṭhaṁ (cck: ?) | pariyosānaṁ → So SS Br; Bm K pariyosāna-brahmacariyaṁ. (pts note) | sattavassāni → satta vassāni (bjt, th, pts) | tathā paṭipajjamāno → tathāpaṭipajjamāno (th) | yassatthāya kulaputtā sammadeva → yass atthāya kula-puttā sammad eva (pts) | tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → tad-anuttaraṁ brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts)
Wenn er gemäß der Anleitung übt, wird er in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens gelangen, innerhalb von sieben Jahren. Er wird an dem Ziel leben, das er durch eigene Einsicht erkannt hat, für welches ehrbare Menschen zu Recht aus dem Haus fortziehen ins hauslose Leben.
Tiṭṭhantu, nigrodha, satta vassāni.Lass es gut sein mit den sieben Jahren. Etu viññū puriso asaṭho amāyāvī ujujātiko, ahamanusāsāmi ahaṁ dhammaṁ desemi.
asaṭho → asatho (pts) | ujujātiko ahamanusāsāmi → uju-jātiko aham anusāsāmi (pts)
Da mag ein vernünftiger Mensch kommen, nicht verschlagen oder hinterhältig, ein aufrichtiger Mensch: Ich lehre ihn und leite ihn an.
Yathānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissati cha vassāni.
brahmacariyapariyosānaṁ → brahmacariyapavayosānaṁ (bj) | brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts) | tathā paṭipajjamāno → tathāpaṭipajjamāno (th) | yassatthāya kulaputtā sammadeva → yass atthāya kula-puttā sammad eva (pts) | tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → tad-anuttaraṁ brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts)
Wenn er gemäß der Anleitung übt, wird er in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens gelangen, innerhalb von sechs Jahren …
Pañca vassāni …von fünf Jahren … cattāri vassāni …von vier Jahren … tīṇi vassāni …von drei Jahren … dve vassāni …von zwei Jahren … ekaṁ vassaṁ.von einem Jahr … Tiṭṭhatu, nigrodha, ekaṁ vassaṁ.Lass es gut sein mit dem einen Jahr. Etu viññū puriso asaṭho amāyāvī ujujātiko ahamanusāsāmi ahaṁ dhammaṁ desemi.Da mag ein vernünftiger Mensch kommen, nicht verschlagen oder hinterhältig, ein aufrichtiger Mensch: Ich lehre ihn und leite ihn an. Yathānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissati satta māsāni.
tathā paṭipajjamāno → tathāpaṭipajjamāno (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th)
Wenn er gemäß der Anleitung übt, wird er in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens gelangen, innerhalb von sieben Monaten …
Tiṭṭhantu, nigrodha, satta māsāni …
pe → So SS; Bm K tiṭṭhantu Nigrodha satta māsāni, cha māsāni, etc. (pts note)
cha māsāni …von sechs Monaten … pañca māsāni …
pañca → Sc omits. (pts note)
von fünf Monaten …
cattāri māsāni …von vier Monaten … tīṇi māsāni …von drei Monaten … dve māsāni …von zwei Monaten … ekaṁ māsaṁ …
ekaṁ māsaṁ → ekamāsaṁ (bjt)
von einem Monat …
aḍḍhamāsaṁ.
aḍḍhamāsaṁ → addhamāsaṁ (pts) | aḍḍhamāsaṁ → addha-māsaṁ (pts)
innerhalb eines halben Monats.
Tiṭṭhatu, nigrodha, aḍḍhamāso.
aḍḍhamāso → addamāso (pts) | aḍḍhamāso → adda-māso (pts)
Lass es gut sein mit dem halben Monat.
Etu viññū puriso asaṭho amāyāvī ujujātiko, ahamanusāsāmi ahaṁ dhammaṁ desemi.
asaṭho → asatho (pts) | ujujātiko ahamanusāsāmi → uju-jātiko aham anusāsāmi (pts)
Da mag ein vernünftiger Mensch kommen, nicht verschlagen oder hinterhältig, ein aufrichtiger Mensch: Ich lehre ihn und leite ihn an.
Yathānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissati sattāhaṁ’.
sattāhaṁ → sattāhaṁ paribbājakānaṁ pajjhāyanaṁ (bj) | brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts) | tathā paṭipajjamāno → tathāpaṭipajjamāno (th) | yassatthāya kulaputtā sammadeva → yass atthāya kula-puttā sammad eva (pts) | tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → tad-anuttaraṁ brahmacariyaṁ pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts)
Wenn er gemäß der Anleitung übt, wird er in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens gelangen, innerhalb von sieben Tagen.

6. Paribbājakānaṁpajjhāyana6. Die Wanderer fühlen sich niedergeschlagen

Siyā kho pana te, nigrodha, evamassa:
pana te → panetaṁ (csp1ed) | evamassa → evam assa (pts)
Nigrodha, du denkst vielleicht:
‘antevāsikamyatā no samaṇo gotamo evamāhā’ti.
no → (sya-all) | Antevāsikamyatā → Sd kammiyatā; Sum-Scd kammatā. (pts note) | no → K omits. (pts note) | evamāhāti → evamāhā ti (bjt) | evamāhāti → evam āhāti (pts)
‚Der Asket Gotama redet so, weil er Zöglinge haben will.‘
Na kho panetaṁ, nigrodha, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Aber so solltest du es nicht sehen.
Yo eva vo ācariyo, so eva vo ācariyo hotu.
vo → te (bj) | eva → evaṁ (sya-all) | so eva → soyeva (sya-all) | vo → te (cck: sī. syā.) | eva → K evaṁ. Many variants occur in these clauses, eva, evaṁ, ca. (pts note) | vo → Br te; so K occasionally. (pts note)
Dein Lehrmeister soll dein Lehrmeister bleiben.

Siyā kho pana te, nigrodha, evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Du denkst vielleicht:
‘uddesā no cāvetukāmo samaṇo gotamo evamāhā’ti.
evamāhāti → evamāhā ti (bjt) | cāvetukāmo → cāvetu-kāmo (pts) | evamāhāti → evam āhāti (pts)
‚Der Asket Gotama redet so, weil er will, dass wir unsere Texte nicht mehr aufsagen.‘
Na kho panetaṁ, nigrodha, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Aber so solltest du es nicht sehen.
Yo eva vo uddeso so eva vo uddeso hotu.
vo → te (bj) | eva vo → evaṁ te (sya-all) | so eva vo → soyeva te (sya-all) | vo → SS Br K evaṁ te; Br eva te; Sum eva vo. (pts note)
Euer Aufsagen soll bleiben, wie es ist.

Siyā kho pana te, nigrodha, evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Du denkst vielleicht:
‘ājīvā no cāvetukāmo samaṇo gotamo evamāhā’ti.
evamāhāti → evamāhā ti (bjt) | cāvetukāmo → cāvetu-kāmo (pts) | evamāhāti → evam āhāti (pts)
‚Der Asket Gotama redet so, weil er will, dass wir unseren Lebenserwerb aufgeben.‘
Na kho panetaṁ, nigrodha, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Aber so solltest du es nicht sehen.
Yo eva vo ājīvo, so eva vo ājīvo hotu.
vo → te (bj) | eva vo → ca te (sya-all) | so eva vo → soyeva te (sya-all)
Euer Lebenserwerb soll bleiben, wie er ist.

Siyā kho pana te, nigrodha, evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Du denkst vielleicht:
‘ye no dhammā akusalā akusalasaṅkhātā sācariyakānaṁ, tesu patiṭṭhāpetukāmo samaṇo gotamo evamāhā’ti.
no → te (sya-all) | evamāhāti → evamāhā ti (bjt) | akusalasaṅkhātā → akusala-saṁkhātā (pts) | patiṭṭhāpetukāmo → patiṭṭhāpetu-kāmo (pts) | evamāhāti → evam āhāti (pts)
‚Der Asket Gotama redet so, weil er will, dass wir anfangen, Dinge zu tun, die untauglich sind und in unserer Tradition als untauglich angesehen werden.‘
Na kho panetaṁ, nigrodha, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Aber so solltest du es nicht sehen.
Akusalā ceva vo te dhammā hontu akusalasaṅkhātā ca sācariyakānaṁ.
ceva vo te dhammā → vo dhammā (bj, mr); te dhammā (sya-all) | te → (bj) | akusalā ceva vo → akusalāyeva (sya-all) | ca → (sya-all, pts) | dhammā → vo ne dhammā (bj: PTS) | dhammā → vodhammā (cck: ka.); te dhammā (cck: syā.) | vo → So St; Sc omits; Sd kho; Bmr omit te; K omits vo. (pts note) | akusala-saṁkhātā → Br adds ca. (pts note) | ceva → eva (pts)
Die Dinge, die untauglich sind und in eurer Tradition als untauglich angesehen werden, sollen bleiben, wie sie sind.

Siyā kho pana te, nigrodha, evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Du denkst vielleicht:
‘ye no dhammā kusalā kusalasaṅkhātā sācariyakānaṁ, tehi vivecetukāmo samaṇo gotamo evamāhā’ti.
no → te (sya-all) | kusalā kusalasaṅkhātā → kusalākūsalasaṁkhātā (pts) | vivecetukāmo → vivicetukāmo (pts) | evamāhāti → evamāhā ti (bjt) | kusalā kusalasaṅkhātā → kusalā-kūsalasaṁkhātā (pts) | vivecetukāmo → vivicetu-kāmo (pts) | evamāhāti → evam āhāti (pts)
‚Der Asket Gotama redet so, weil er will, dass wir aufhören, Dinge zu tun, die tauglich sind und in unserer Tradition als tauglich angesehen werden.‘
Na kho panetaṁ, nigrodha, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Aber so solltest du es nicht sehen.
Kusalā ceva vo te dhammā hontu kusalasaṅkhātā ca sācariyakānaṁ.
te → (bj) | kusalā ceva vo → kusalāyeva (sya-all) | ca → (sya-all, pts) | eva → So Bmr K; Sc omits; Sd kusalameva; St kusalaveva. (pts note) | te → So SS; Bmr K omit. (pts note) | kusalasaṅkhātā ca → kusala-saṁkhātā (pts)
Die Dinge, die tauglich sind und in eurer Tradition als tauglich angesehen werden, sollen bleiben, wie sie sind.

Iti khvāhaṁ, nigrodha, neva antevāsikamyatā evaṁ vadāmi, napi uddesā cāvetukāmo evaṁ vadāmi, napi ājīvā cāvetukāmo evaṁ vadāmi, napi ye vo dhammā akusalā akusalasaṅkhātā sācariyakānaṁ, tesu patiṭṭhāpetukāmo evaṁ vadāmi, napi ye vo dhammā kusalā kusalasaṅkhātā sācariyakānaṁ, tehi vivecetukāmo evaṁ vadāmi.
napi ājīvā cāvetukāmo evaṁ vadāmi, napi ye vo dhammā → napi ye ca kho dhammā (bj); napi ye te dhammā (sya-all); napi ye ca vo dhammā (mr) | napi ye vo dhammā → napi ye ca kho dhammā (bj); napi ye te dhammā (sya-all); napi ye ca vo dhammā (mr) | ye → ye ca (bj) | khvāhaṁ → khohaṁ (sya-all, pts) | napi → nāpi (sya-all) | vo → te (sya-all) | kusalā → (sya-all) | dhammā → na pi ye ne dhammā (bj: syā) | dhammā → napi ye kho dhammā (cck: sī.); napi ye te dhammā (cck: syā.); napi ye ca vo dhammā (cck: ka.) | dhammā → napi ye kho dhammā (cck: sī.); napi ye te dhammā (cck: syā.); napi ye ca vo dhammā (cck: ka.) | vo → Bmr ca vo; K te, and below. (pts note) | ye → Br adds ca. (pts note) | khvāhaṁ → kho haṁ (pts) | neva antevāsikamyatā → n eva antevāsi-kamyatā (pts) | cāvetukāmo → cāvetu-kāmo (pts) | akusalasaṅkhātā → akusala-saṁkhātā (pts) | patiṭṭhāpetukāmo → patiṭṭhāpetu-kāmo (pts) | kusalasaṅkhātā → kusala-saṁkhātā (pts) | vivecetukāmo → vivecetu-kāmo (pts)
Ich spreche aus keinem dieser Gründe.
Santi ca kho, nigrodha, akusalā dhammā appahīnā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, yesāhaṁ pahānāya dhammaṁ desemi.
sadarā → sadarathā (sya-all, mr); saddarā (pts1ed, mr) | ponobbhavikā → ponobhavikā (bj, pts1ed, mr) | appahīnā → appahīṇā (bj) | ponobhavikā → ponobbhavikā (bj: machasaṁ) | sadarā → saddarā (bj: PTS, kām); sadarathā (bj: syā) | ponobbhavikā → ponobhavikā (cck: ka.) | sadarā → saddarā (cck: pī. ka.); sadarathā (cck: syā. ka.) | saddarā → So Sc Sum-Scd; Sdt sādarā; Bmr K Sum-Br sadarathā. (pts note) | yesāhaṁ → Cp. D. ix., 43, vol. i., p. 197. (pts note) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | appahīnā saṅkilesikā ponobbhavikā → appahīṇā saṁkilesikā ponobhavikā (bjt) | saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā → saṁkilesikā ponobhavikā saddarā dukkha-vipākā (pts) | jātijarāmaraṇiyā → jāti-jarā-maraṇiyā (pts)
Nigrodha, es gibt Dinge, die untauglich sind, die verunreinigen, zu künftigen Leben führen, die beschwerlich sind, zu Leiden führen, zu Wiedergeburt, Alter und Tod. Ich lehre den Dhamma, um diese Dinge aufzugeben.
Yathāpaṭipannānaṁ vo saṅkilesikā dhammā pahīyissanti, vodānīyā dhammā abhivaḍḍhissanti, paññāpāripūriṁ vepullattañca diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharissathā”ti.
saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, bjt, ms2005, pts) | yathāpaṭipannānaṁ → yathā paṭipannānaṁ (bjt, pts) | vodānīyā → vodāniyā (bjt, th, pts) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | vepullattañca diṭṭheva → vepullatañ ca diṭṭhe va (pts)
Wenn du danach übst, werden verunreinigende Eigenschaften in dir aufgegeben und läuternde Eigenschaften nehmen zu. Du wirst in die Fülle und den Überfluss der Weisheit eintreten und darin leben, nachdem du sie in eben diesem Leben durch eigene Einsicht erkannt hast.“

Evaṁ vutte, te paribbājakā tuṇhībhūtā maṅkubhūtā pattakkhandhā adhomukhā pajjhāyantā appaṭibhānā nisīdiṁsu yathā taṁ mārena pariyuṭṭhitacittā.
appaṭibhānā → appaṭibhāṇā (sya-all) | pariyuṭṭhita-cittā → Cp. D. xvi. 3. 4. (pts note) | tuṇhībhūtā maṅkubhūtā pattakkhandhā adhomukhā → tuṇhī-bhūtā maṅku-bhūtā patta-kkhandhā adho-mukhā (pts)
Auf diese Worte saßen die Wanderer schweigend und betroffen da, mit hängenden Schultern und gesenktem Kopf, niedergeschlagen, und konnten nichts sagen, als wäre ihr Geist von Māra besessen.
Atha kho bhagavato etadahosi:
atha kho → athakho (th) | etadahosi → etad ahosi (pts)
Da dachte der Buddha:
“sabbepime moghapurisā phuṭṭhā pāpimatā.
sabbepime → sabbepīme (sya-all) | phuṭṭhā → phuṭṭhā mārena (sya-all) | sabbepime → sabbe pime (my) | sabbepime → sabbe pi me (bjt) | sabbepime → sabbe p ime (pts)
„All diese unnützen Leute sind von Māra dem Bösen berührt worden!
Yatra hi nāma ekassapi na evaṁ bhavissati:
ekassapi → ekassa pi (pts)
Denn nicht ein Einziger denkt:
‘handa mayaṁ aññāṇatthampi samaṇe gotame brahmacariyaṁ carāma, kiṁ karissati sattāho’”ti?
Gotame → So Bmr K; SS -ṇo -mo. (pts note) | aññāṇatthampi → aññāṇatthaṁpi (th) | aññāṇatthampi → aññāṇattham pi (pts) | sattāhoti → sattāho ti (pts)
‚Kommt, lasst uns das geistliche Leben unter dem Asketen Gotama um der Erleuchtung willen führen – was machen schon sieben Tage aus?‘“

Atha kho bhagavā udumbarikāya paribbājakārāme sīhanādaṁ naditvā vehāsaṁ abbhuggantvā gijjhakūṭe pabbate paccupaṭṭhāsi.
paccupaṭṭhāsi → paccuṭṭhāsi (bj, sya-all, pts1ed) | paccupaṭṭhāsi → paccuṭṭhāsi (pts) | paccuṭṭhāsi → paccupaṭṭhāsi (bj: machasaṁ) | paccupaṭṭhāsi → paccuṭṭhāsi (cck: sī. syā. pī.) | paccuṭṭhāsi → Br paccupaṭṭhāsi. (pts note) | atha kho → athakho (th) | gijjhakūṭe → gijjha-kūṭe (pts)
Nachdem der Buddha im Wandererkloster der Dame Udumbarikā sein Löwengebrüll gebrüllt hatte, erhob er sich in die Luft und landete auf der Geierkuppe.
Sandhāno pana gahapati tāvadeva rājagahaṁ pāvisīti.
pana → (sya-all, pts) | Sandhāno → Bmr add pana. (pts note) | pāvisīti → pāvisī ti (bjt) | tāvadeva → tāvad eva (pts)
Unterdessen ging der Hausbesitzer Sandhāna geradewegs zurück nach Rājagaha.

Udumbarikasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.
Udumbarika-Sīhanāda-Suttantaṁ → SS Suttaṁ; Bmr Udumbarika-Suttantaṁ; K Udumbarika-Suttaṁ. (pts note)

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Српски · ไทย