MahāsīhanādasuttaDas Löwengebrüll vor dem nackten Asketen Kassapa
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā uruññāyaṁ viharati kaṇṇakatthale migadāye.
uruññāyaṁ → ujuññāyaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | uruññāyaṁ → ujuññāyaṁ (pts) | ujuññāyaṁ → uruññāyaṁ (bj: sīmu) | kaṇṇakatthale → kaṇṇathale (bj: sīmu) | uruññāyaṁ → ujuññāyaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | Ujuññāyaṁ → Sc Ujukāyā; Sm Ujuṁñāyam; St Ujañāyaṁ; BB Ujuñāyaṁ. (pts note) | Kaṇṇakatthale → Sct Gr Kannakatthale. (pts note) | kaṇṇakatthale → kaṇṇakathale (th) | migadāye → miga-dāye (pts)Einmal hielt sich der Buddha bei Ujuññā auf, im Wildpark bei Kaṇṇakatthala.
Atha kho acelo kassapo yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi.
atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts)Da ging der nackte Asket Kassapa zum Buddha und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | aṭṭhāsi → atthāsi (pts) | sammodanīyaṁ → sammodaniyaṁ (bj: machasaṁ) | sārāṇīyaṁ → sāraṇīyaṁ (bj: machasaṁ) | etadavoca → etad avoca (pts)Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten stellte Kassapa sich zur Seite hin und sagte zum Buddha:
“sutaṁ metaṁ, bho gotama:
sutammetaṁ → sutametaṁ (bj: sīmu) | sutaṁ metaṁ → sutam m etaṁ (pts)„Werter Gotama, ich habe gehört:
‘samaṇo gotamo sabbaṁ tapaṁ garahati, sabbaṁ tapassiṁ lūkhājīviṁ ekaṁsena upakkosati upavadatī’ti.
lūkhājīviṁ → Sd adds taṁ. (pts note) | sabbaṁ tapaṁ → sabbantapaṁ (th) | sabbaṁ tapassiṁ → sabbantapassiṁ (th) | sabbaṁ → sabban (pts)‚Der Asket Gotama tadelt alle inbrünstigen Bußübungen. Er verurteilt kategorisch alle inbrünstigen Büßer, die ein raues Leben führen, und prangert sie an.‘
Ye te, bho gotama, evamāhaṁsu: ‘samaṇo gotamo sabbaṁ tapaṁ garahati, sabbaṁ tapassiṁ lūkhājīviṁ ekaṁsena upakkosati upavadatī’ti, kacci te bhoto gotamassa vuttavādino, na ca bhavantaṁ gotamaṁ abhūtena abbhācikkhanti, dhammassa cānudhammaṁ byākaronti, na ca koci sahadhammiko vādānuvādo gārayhaṁ ṭhānaṁ āgacchati?
cānudhammaṁ → ca anudhammaṁ (sya-all) | bhavantaṁ → bhagavantaṁ (pts) | bho → BB bhoto. (pts note) | sabbaṁ tapaṁ → sabbantapaṁ (th) | sabbaṁ tapassiṁ → sabbantapassiṁ (th) | evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts) | sabbaṁ → sabban (pts) | vuttavādino → vutta-vādino (pts) | byākaronti → vyākaronti (pts)Geben die, die das sagen, die Worte des Buddha wieder und stellen ihn nicht auf unzutreffende Art falsch dar? Ist ihre Erklärung im Einklang mit der Lehre, und gibt es keinen rechtmäßigen Grund für eine Gegendarstellung und Tadel?
Anabbhakkhātukāmā hi mayaṁ bhavantaṁ gotaman”ti.
ti → Comp. A. iii. 57; M. i. 368, 482. (pts note) | bhavantaṁ gotamanti → bhavantam gotaman ti (pts)Denn wir wollen den werten Gotama nicht falsch darstellen.“
“Ye te, kassapa, evamāhaṁsu: ‘samaṇo gotamo sabbaṁ tapaṁ garahati, sabbaṁ tapassiṁ lūkhājīviṁ ekaṁsena upakkosati upavadatī’ti, na me te vuttavādino, abbhācikkhanti ca pana maṁ te asatā abhūtena.
abbhācikkhanti → abbhācikkhanti na (sya-all) | sabbaṁ tapaṁ → sabbantapaṁ (th) | sabbaṁ tapassiṁ → sabbantapassiṁ (th) | evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts) | sabbaṁ → sabban (pts) | vuttavādino → vutta-vādino (pts) | maṁ → man (pts)„Kassapa, die das sagen, geben nicht meine Worte wieder. Sie stellen mich mit einer irrigen und unzutreffenden Behauptung falsch dar.
Idhāhaṁ, kassapa, ekaccaṁ tapassiṁ lūkhājīviṁ passāmi dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannaṁ.
idhāhaṁ → idāhaṁ (bj) | upapannaṁ → uppannaṁ (pts) | atikkanta-mānusakena → BB mānussakena, and below. (pts note) | pe → All MSS. omit. (pts note) | uppannaṁ → BB upapannaṁ, and below. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | ekaccaṁ → ekaccan (pts) | paraṁ → param (pts)Mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit sehe ich manchen inbrünstigen Büßer, der ein raues Leben führt, wie er an einem verlorenen Ort wiedergeboren wird, einem schlechten Ort, in der Unterwelt, der Hölle.
Idha panāhaṁ, kassapa, ekaccaṁ tapassiṁ lūkhājīviṁ passāmi dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannaṁ.
upapannaṁ → uppannaṁ (pts) | pe → BB omit thrice. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | paraṁ → param (pts)Aber ich sehe einen anderen inbrünstigen Büßer, der ein raues Leben führt, wie er an einem guten Ort wiedergeboren wird, in einer himmlischen Welt.
Idhāhaṁ, kassapa, ekaccaṁ tapassiṁ appadukkhavihāriṁ passāmi dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannaṁ.
idhāhaṁ → idāhaṁ (bj) | upapannaṁ → uppannaṁ (pts) | idāhaṁ → idhapanāhaṁ (bj: syā) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | idhāhaṁ → idha panāhaṁ (th) | appadukkhavihāriṁ → appa-dukkha-vihāriṁ (pts) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | paraṁ → param (pts)Ich sehe manchen inbrünstigen Büßer, der es leicht nimmt, wie er an einem verlorenen Ort wiedergeboren wird, in der Hölle.
Idha panāhaṁ, kassapa, ekaccaṁ tapassiṁ appadukkhavihāriṁ passāmi dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannaṁ.
upapannaṁ yohaṁ → uppannaṁ yo haṁ (pts) | idha panāhaṁ → idhapanāhaṁ (bjt) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | appadukkhavihāriṁ → appa-dukkha-vihāriṁ (pts) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | paraṁ → param (pts)Aber ich sehe einen anderen inbrünstigen Büßer, der es leicht nimmt, wie er an einem guten Ort wiedergeboren wird, in einer himmlischen Welt.
Yohaṁ, kassapa, imesaṁ tapassīnaṁ evaṁ āgatiñca gatiñca cutiñca upapattiñca yathābhūtaṁ pajānāmi, sohaṁ kiṁ sabbaṁ tapaṁ garahissāmi, sabbaṁ vā tapassiṁ lūkhājīviṁ ekaṁsena upakkosissāmi upavadissāmi?
yohaṁ → sohaṁ (sya-all) | sabbaṁ vā tapassiṁ → sabbantapassiṁ (sya-all) | vā → (pts) | āgatiñ → SS agatiñ. (pts note) | uppattiñ → BB upapattiñ. (pts note) | sabbaṁ → BB add vā. Sd BB te bhindantā. See i. 2. 26. (pts note) | sabbaṁ tapaṁ → sabbantapaṁ (th) | yohaṁ → yo haṁ (pts) | āgatiñca gatiñca cutiñca upapattiñca → āgatiñ ca gatiñ ca cutiñ ca uppattiñ ca (pts) | sohaṁ → so haṁ (pts)Da ich das Kommen und Gehen, das Sterben und Wiedergeborenwerden dieser inbrünstigen Büßer auf diese Art wahrheitsgemäß verstehe, wie könnte ich da alle inbrünstigen Bußübungen tadeln oder alle diese inbrünstigen Büßer, die ein raues Leben führen, kategorisch verurteilen und anprangern?
Santi, kassapa, eke samaṇabrāhmaṇā paṇḍitā nipuṇā kataparappavādā vālavedhirūpā. Te bhindantā maññe caranti paññāgatena diṭṭhigatāni.
vālavedhirūpā te bhindantā → vāḷavedhirūpā vobhindantā (bj) | paṇḍitā → paṇḍita (pts) | te bhindantā → vobhindantā (pts) | vobhindantā → te bhindantā (bj: machasaṁ) | samaṇabrāhmaṇā paṇḍitā → samaṇa-brāhmaṇā paṇḍita (pts) | kataparappavādā vālavedhirūpā te bhindantā → kata-para-ppavādā vāla-vedhirūpā vobhindantā (pts) | paññāgatena diṭṭhigatāni → paññā-gatena diṭṭhi-gatāni (pts)Es gibt manche klugen Asketen und Brahmanen, die scharfsinnig sind, in den Doktrinen anderer vervollkommnet, Haarspalter. Man könnte meinen, sie lebten, um mit ihrem Verstand Überzeugungen niederzureißen.
Tehipi me saddhiṁ ekaccesu ṭhānesu sameti, ekaccesu ṭhānesu na sameti.
sameti → samenti (sya-all) | sameti yaṁ te → samenti yante (sya-all) | sameti → samenti (bj: syā) | sameti → samenti (bj: syā) | tehipi me → tehipime (th) | tehipi → tehi pi (pts)Bei manchen Dingen sind sie mit mir einer Meinung und bei anderen nicht.
Yaṁ te ekaccaṁ vadanti ‘sādhū’ti, mayampi taṁ ekaccaṁ vadema ‘sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj, sya-all, pts) | ekaccaṁ → yantekacce (sya-all: sī.) | vadenti → BB vadanti eight times; SS here a, then seven times e. (pts note) | yaṁ te → yante (bjt, th) | mayampi → mayaṁpi (th)Manche Dinge, die sie begrüßen, begrüße ich auch.
Yaṁ te ekaccaṁ vadanti ‘na sādhū’ti, mayampi taṁ ekaccaṁ vadema ‘na sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj, sya-all, pts) | yaṁ te → yante (bjt, th) | mayampi → mayaṁpi (th)Manche Dinge, die sie nicht begrüßen, begrüße ich auch nicht.
Yaṁ te ekaccaṁ vadanti ‘sādhū’ti, mayaṁ taṁ ekaccaṁ vadema ‘na sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj, sya-all, pts) | yaṁ te → yante (bjt, th) | + → pi (pts)Aber manche Dinge, die sie begrüßen, begrüße ich nicht.
Yaṁ te ekaccaṁ vadanti ‘na sādhū’ti, mayaṁ taṁ ekaccaṁ vadema ‘sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj, sya-all, pts) | yaṁ te → yante (bjt, th)Und manche Dinge, die sie nicht begrüßen, begrüße ich.
Yaṁ mayaṁ ekaccaṁ vadema ‘sādhū’ti, parepi taṁ ekaccaṁ vadanti ‘sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj, sya-all, pts) | parepi → pare pi (pts)Manche Dinge, die ich begrüße, begrüßen sie auch.
Yaṁ mayaṁ ekaccaṁ vadema ‘na sādhū’ti, parepi taṁ ekaccaṁ vadanti ‘na sādhū’ti.
vadanti → vadenti (bj)Manche Dinge, die ich nicht begrüße, begrüßen sie auch nicht.
Yaṁ mayaṁ ekaccaṁ vadema ‘na sādhū’ti, pare taṁ ekaccaṁ vadanti ‘sādhū’ti.
pare → parepi (bj, sya-all, pts) | vadanti → vadenti (bj) | + → pi (pts) | vadanti → vadenti na (pts)Aber manche Dinge, die ich nicht begrüße, begrüßen sie.
Yaṁ mayaṁ ekaccaṁ vadema ‘sādhū’ti, pare taṁ ekaccaṁ vadanti ‘na sādhū’ti.
pare → parepi (bj) | vadanti → vadenti (bj) | sādhūti → BB invert these clauses. (pts note) | vadanti → vadenti na sādhūti yaṁ mayaṁ ekaccaṁ vadema (th, pts) | + → parepi taṁ ekaccaṁ vadenti sādhūti (th) | + → pi (pts) | + → pare pi taṁ ekaccaṁ vadenti sādhūti (pts)Und manche Dinge, die ich begrüße, begrüßen sie nicht.
1. Samanuyuñjāpanakathā1. Prüfung
Tyāhaṁ upasaṅkamitvā evaṁ vadāmi:
upasaṅkamitvā → upasaṁkamitvā (pts)Ich gehe zu ihnen und sage:
‘yesu no, āvuso, ṭhānesu na sameti, tiṭṭhantu tāni ṭhānāni.
sameti → samenti (sya-all) | āvuso → avuso (pts)‚Geehrte, wir wollen die Dinge beiseite lassen, über die wir verschiedener Meinung sind.
Yesu ṭhānesu sameti, tattha viññū samanuyuñjantaṁ samanugāhantaṁ samanubhāsantaṁ satthārā vā satthāraṁ saṅghena vā saṅghaṁ:
sameti → samenti (sya-all) | samanugāhantaṁ → samanuggāhantaṁ (th) | saṅghena → saṁghena (ms2005, pts) | saṅghaṁ → saṁghaṁ (ms2005, pts)Aber es gibt einige Dinge, über die wir einer Meinung sind. Vernünftige Menschen, die auf diese Dinge eindringen, ihnen nachgehen und sie ins Kreuzverhör nehmen, würden Lehrer mit Lehrer oder Gemeinschaft mit Gemeinschaft vergleichen:
“ye imesaṁ bhavataṁ dhammā akusalā akusalasaṅkhātā, sāvajjā sāvajjasaṅkhātā, asevitabbā asevitabbasaṅkhātā, na alamariyā na alamariyasaṅkhātā, kaṇhā kaṇhasaṅkhātā.
imesaṁ → Sm always imesam. (pts note) | nālam-ariyā → BB na alam, four times. (pts note) | kiṇhā → BB kaṇh-, four times. (pts note) | na alamariyā na alamariyasaṅkhātā → naalamariyā naalamariyasaṅkhātā (th) | akusalasaṅkhātā → akusala saṁkhātā (pts) | sāvajjasaṅkhātā → sāvajja-saṁkhātā (pts) | asevitabbasaṅkhātā na alamariyā na alamariyasaṅkhātā kaṇhā kaṇhasaṅkhātā → asevitabba-saṁkhātā nālam-ariyā nālamariya-saṁkhātā kiṇhā kiṇha-saṁkhātā (pts)„Es gibt Dinge, die untauglich sind, tadelnswert, die nicht gepflegt werden sollten, die der Edlen nicht würdig und dunkel sind, und die als solche gerechnet werden.
Ko ime dhamme anavasesaṁ pahāya vattati, samaṇo vā gotamo, pare vā pana bhonto gaṇācariyā”ti?
vā → (sya-all) | Gotamo → SS insert vā. (pts note) | gaṇācariyāti → gaṇācariyā ti (bjt, ms2005, pts)Wer geht vor, indem er diese Dinge vollständig aufgegeben hat: der Asket Gotama oder die Lehrmeister anderer Gemeinschaften?“‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā evaṁ vadeyyuṁ:
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass sie sagen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā akusalā akusalasaṅkhātā, sāvajjā sāvajjasaṅkhātā, asevitabbā asevitabbasaṅkhātā, na alamariyā na alamariyasaṅkhātā, kaṇhā kaṇhasaṅkhātā.
na alamariyā na alamariyasaṅkhātā → naalamariyā naalamariyasaṅkhātā (th) | akusalasaṅkhātā → akusala-saṁkhātā (pts) | sāvajjasaṅkhātā → sāvajja-saṁkhātā (pts) | asevitabbasaṅkhātā na alamariyā na alamariyasaṅkhātā kaṇhā kaṇhasaṅkhātā → asevitabbā-saṁkhātā nālam-ariyā nālamariya-saṁkhātā kiṇhā kiṇhā-saṁkhātā (pts)
Samaṇo gotamo ime dhamme anavasesaṁ pahāya vattati, yaṁ vā pana bhonto pare gaṇācariyā’ti.
anavasesaṁ → anavesasaṁ (pts) | gaṇācariyāti → gaṇācariyā ti (pts)‚Der Asket Gotama geht vor, indem er diese Dinge vollständig aufgegeben hat, verglichen mit den Lehrmeistern anderer Gemeinschaften.‘
Itiha, kassapa, viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā amheva tattha yebhuyyena pasaṁseyyuṁ.
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | amheva → amhe va (th, pts) | itiha → iti ha (pts)Und so kommt es, dass vernünftige Menschen, wenn sie den Dingen nachgehen, uns meistens loben werden.
Aparampi no, kassapa, viññū samanuyuñjantaṁ samanugāhantaṁ samanubhāsantaṁ satthārā vā satthāraṁ saṅghena vā saṅghaṁ:
aparampi → aparaṁpi (th) | samanugāhantaṁ → samanuggāhantaṁ (th) | saṅghena → saṁghena (ms2005, pts) | saṅghaṁ → saṁghaṁ (ms2005, pts) | aparampi → aparam pi (pts)Zusätzlich würden vernünftige Menschen, die auf diese Dinge eindringen, ihnen nachgehen und sie ins Kreuzverhör nehmen, Lehrer mit Lehrer oder Gemeinschaft mit Gemeinschaft vergleichen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā kusalā kusalasaṅkhātā, anavajjā anavajjasaṅkhātā, sevitabbā sevitabbasaṅkhātā, alamariyā alamariyasaṅkhātā, sukkā sukkasaṅkhātā.
kusalasaṅkhātā → kusala-saṁkhātā (pts) | anavajjasaṅkhātā → anavajja-saṁkhātā (pts) | sevitabbasaṅkhātā alamariyā alamariyasaṅkhātā → sevitabba-saṁkhātā alam-ariyā alamariya-saṁkhātā (pts) | sukkasaṅkhātā → sukka-saṁkhātā (pts)‚Es gibt Dinge, die tauglich sind, ohne Tadel, die gepflegt werden sollten, die der Edlen würdig und hell sind, und die als solche gerechnet werden.
Ko ime dhamme anavasesaṁ samādāya vattati, samaṇo vā gotamo, pare vā pana bhonto gaṇācariyā’ti?
vā → (sya-all) | gaṇācariyāti → gaṇācariyā ti (my, bjt, pts)Wer geht vor, indem er diese Dinge vollständig unternommen hat: der Asket Gotama oder die Lehrmeister anderer Gemeinschaften?‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā evaṁ vadeyyuṁ:
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass sie sagen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā kusalā kusalasaṅkhātā, anavajjā anavajjasaṅkhātā, sevitabbā sevitabbasaṅkhātā, alamariyā alamariyasaṅkhātā, sukkā sukkasaṅkhātā.
kusalasaṅkhātā → kusala-saṁkhātā (pts) | anavajjasaṅkhātā → anavajja-saṁkhātā (pts) | sevitabbasaṅkhātā alamariyā alamariyasaṅkhātā → sevitabba-saṁkhātā alam-ariyā alamariya-saṁkhātā (pts) | sukkasaṅkhātā → sukka-saṁkhātā (pts)
Samaṇo gotamo ime dhamme anavasesaṁ samādāya vattati, yaṁ vā pana bhonto pare gaṇācariyā’ti.
gaṇācariyāti → gaṇācariyā ti (pts)‚Der Asket Gotama geht vor, indem er diese Dinge vollständig unternommen hat, verglichen mit den Lehrmeistern anderer Gemeinschaften.‘
Itiha, kassapa, viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā amheva tattha yebhuyyena pasaṁseyyuṁ.
va → -1 Scdmt aham eva. (pts note) | samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | amheva → amhe va (th, pts) | itiha → iti ha (pts) | pasaṁseyyuṁ → pasaṁ seyyuṁ (pts)Und so kommt es, dass vernünftige Menschen, wenn sie den Dingen nachgehen, uns meistens loben werden.
Aparampi no, kassapa, viññū samanuyuñjantaṁ samanugāhantaṁ samanubhāsantaṁ satthārā vā satthāraṁ saṅghena vā saṅghaṁ:
aparampi → aparaṁpi (th) | samanugāhantaṁ → samanuggāhantaṁ (th) | saṅghena → saṁghena (ms2005, pts) | saṅghaṁ → saṁghaṁ (ms2005, pts) | aparampi → aparam pi (pts)Zusätzlich würden vernünftige Menschen, die auf diese Dinge eindringen, ihnen nachgehen und sie ins Kreuzverhör nehmen, Lehrer mit Lehrer oder Gemeinschaft mit Gemeinschaft vergleichen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā akusalā akusalasaṅkhātā, sāvajjā sāvajjasaṅkhātā, asevitabbā asevitabbasaṅkhātā, na alamariyā na alamariyasaṅkhātā, kaṇhā kaṇhasaṅkhātā.
akusalā akusalasaṅkhātā → kusalā kusalasaṅkhātā (sya-all) | na alamariyā na alamariyasaṅkhātā → naalamariyā naalamariyasaṅkhātā (th) | akusalasaṅkhātā → akusala-saṁkhātā (pts) | sāvajjasaṅkhātā → sāvajja-saṁkhātā (pts) | asevitabbasaṅkhātā na alamariyā na alamariyasaṅkhātā kaṇhā kaṇhasaṅkhātā → asevitabba-saṁkhātā nālam-ariyā nālamariya-saṁkhātā kiṇhā kiṇha-saṁkhātā (pts)‚Es gibt Dinge, die untauglich sind, tadelnswert, die nicht gepflegt werden sollten, die der Edlen nicht würdig und dunkel sind, und die als solche gerechnet werden.
Ko ime dhamme anavasesaṁ pahāya vattati, gotamasāvakasaṅgho vā, pare vā pana bhonto gaṇācariyasāvakasaṅghā’ti?
dhamme → dhammā (pts) | pare → BB apare. (pts note) | ti → Sd saṁgho. (pts note) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṅghā ti (bjt) | gotamasāvakasaṅgho → gotamasāvakasaṁgho (ms2005) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṁghāti (ms2005) | gotamasāvakasaṅgho → gotama-sāvaka-saṁgho (pts) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariya-sāvaka-saṁghā ti (pts)Wessen Schüler gehen vor, indem sie diese Dinge vollständig aufgegeben haben: die Schüler des Asketen Gotama oder die Schüler anderer Lehrmeister?‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā evaṁ vadeyyuṁ:
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass sie sagen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā akusalā akusalasaṅkhātā, sāvajjā sāvajjasaṅkhātā, asevitabbā asevitabbasaṅkhātā, na alamariyā na alamariyasaṅkhātā, kaṇhā kaṇhasaṅkhātā.
na alamariyā na alamariyasaṅkhātā → naalamariyā naalamariyasaṅkhātā (th) | akusalasaṅkhātā → akusala-saṁkhātā (pts) | sāvajjasaṅkhātā → sāvajja-saṁkhātā (pts) | asevitabbasaṅkhātā na alamariyā na alamariyasaṅkhātā kaṇhā kaṇhasaṅkhātā → asevitabba-saṁkhātā nālam-ariyā nālamariya-saṁkhātā kiṇhā kiṇha-saṁkhātā gotama-sāvaka (pts)
Gotamasāvakasaṅgho ime dhamme anavasesaṁ pahāya vattati, yaṁ vā pana bhonto pare gaṇācariyasāvakasaṅghā’ti.
gotamasāvakasaṅgho → gotamasāvakasaṁgho (ms2005) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṁghāti (ms2005) | gotamasāvakasaṅgho → saṁgho (pts) | yaṁ → yam (pts) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariya-sāvaka-saṁghā ti (pts)‚Die Schüler des Asketen Gotama gehen vor, indem sie diese Dinge vollständig aufgegeben haben, verglichen mit den Schülern anderer Lehrmeister.‘
Itiha, kassapa, viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā amheva tattha yebhuyyena pasaṁseyyuṁ.
ha → SS vā. (pts note) | samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | amheva → amhe va (th, pts) | itiha → iti ha (pts)Und so kommt es, dass vernünftige Menschen, wenn sie den Dingen nachgehen, uns meistens loben werden.
Aparampi no, kassapa, viññū samanuyuñjantaṁ samanugāhantaṁ samanubhāsantaṁ satthārā vā satthāraṁ saṅghena vā saṅghaṁ.
aparampi → aparaṁpi (th) | samanugāhantaṁ → samanuggāhantaṁ (th) | saṅghena → saṁghena (ms2005, pts) | saṅghaṁ → saṁghaṁ (ms2005, pts) | aparampi → aparam pi (pts)Zusätzlich würden vernünftige Menschen, die auf diese Dinge eindringen, ihnen nachgehen und sie ins Kreuzverhör nehmen, Lehrer mit Lehrer oder Gemeinschaft mit Gemeinschaft vergleichen:
‘Ye imesaṁ bhavataṁ dhammā kusalā kusalasaṅkhātā, anavajjā anavajjasaṅkhātā, sevitabbā sevitabbasaṅkhātā, alamariyā alamariyasaṅkhātā, sukkā sukkasaṅkhātā.
kusalasaṅkhātā → kusala-saṁkhātā (pts) | anavajjasaṅkhātā → anavajja-saṁkhātā (pts) | sevitabbasaṅkhātā alamariyā alamariyasaṅkhātā → sevitabba-saṁkhātā alam-ariyā alamariya-saṁkhātā (pts) | sukkasaṅkhātā → sukka-saṁkhātā (pts)‚Es gibt Dinge, die tauglich sind, ohne Tadel, die gepflegt werden sollten, die der Edlen würdig und hell sind, und die als solche gerechnet werden.
Ko ime dhamme anavasesaṁ samādāya vattati, gotamasāvakasaṅgho vā, pare vā pana bhonto gaṇācariyasāvakasaṅghā’ti?
ti → SS saṁgho. (pts note) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṅghā ti (bjt) | gotamasāvakasaṅgho → gotamasāvakasaṁgho (ms2005) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṁghāti (ms2005) | gotamasāvakasaṅgho → gotama-sāvaka-saṁgho (pts) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariya-sāvaka-saṁghā ti (pts)Wessen Schüler gehen vor, indem sie diese Dinge vollständig unternommen haben: die Schüler des Asketen Gotama oder die Schüler anderer Lehrmeister?‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā evaṁ vadeyyuṁ:
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | ṭhānaṁ → ṭhānam (pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass sie sagen:
‘ye imesaṁ bhavataṁ dhammā kusalā kusalasaṅkhātā, anavajjā anavajjasaṅkhātā, sevitabbā sevitabbasaṅkhātā, alamariyā alamariyasaṅkhātā, sukkā sukkasaṅkhātā.
kusalasaṅkhātā → kusala-saṁkhātā (pts) | anavajjasaṅkhātā → anavajja-saṁkhātā (pts) | sevitabbasaṅkhātā alamariyā alamariyasaṅkhātā → sevitabba-saṁkhātā alam-ariyā alamariya-saṁkhātā (pts) | sukkasaṅkhātā → sukka-saṁkhātā gotama (pts)
Gotamasāvakasaṅgho ime dhamme anavasesaṁ samādāya vattati, yaṁ vā pana bhonto pare gaṇācariyasāvakasaṅghā’ti.
pare → All MSS insert vā. 3 SS saṁgho. (pts note) | gotamasāvakasaṅgho → gotamasāvakasaṁgho (ms2005) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → gaṇācariyasāvakasaṁghāti (ms2005) | gotamasāvakasaṅgho → sāvaka-saṁgho (pts) | gaṇācariyasāvakasaṅghāti → vā gaṇācariya-sāvaka-saṁghā ti (pts)‚Die Schüler des Asketen Gotama gehen vor, indem sie diese Dinge vollständig unternommen haben, verglichen mit den Schülern anderer Lehrmeister.‘
Itiha, kassapa, viññū samanuyuñjantā samanugāhantā samanubhāsantā amheva tattha yebhuyyena pasaṁseyyuṁ.
samanugāhantā → samanuggāhantā (th) | amheva → amhe va (th, pts) | itiha → iti ha (pts)Und so kommt es, dass vernünftige Menschen, wenn sie den Dingen nachgehen, uns meistens loben werden.
2. Ariyaaṭṭhaṅgikamagga2. Der edle achtfache Pfad
Atthi, kassapa, maggo atthi paṭipadā, yathāpaṭipanno sāmaññeva ñassati sāmaṁ dakkhati:
dakkhati → dakkhiti (bj); dākkhīti (pts1ed) | dakkhati → dakkhiti (cck: sī.) | yathā → SS insert vā. (pts note) | dakkhiti → Scmt dakkhīti; Sd dakkhiti here, below -īti; BB dakkhati (see M. i.566). (pts note) | sāmaññeva → sāmaṁyeva (my) | yathāpaṭipanno → yathā paṭipanno (bjt) | yathāpaṭipanno sāmaññeva → yathā paṭipanno sāmaṁ yeva (pts)Kassapa, es gibt einen Pfad, es gibt eine Übung – wenn du im Einklang damit übst, wirst du selbst erkennen und sehen:
‘samaṇova gotamo kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī’ti.
samaṇova → samaṇo (th)‚Nur die Worte des Asketen Gotama kommen zur rechten Zeit, sind zutreffend, bedeutsam, im Einklang mit der Lehre und Schulung.‘
Katamo ca, kassapa, maggo, katamā ca paṭipadā, yathāpaṭipanno sāmaññeva ñassati sāmaṁ dakkhati:
ca → (bj) | dakkhati → dakkhiti (bj) | sāmaññeva → sāmaṁyeva (my) | yathāpaṭipanno → yathā paṭipanno (bjt) | yathāpaṭipanno sāmaññeva → yathā paṭipanno sāmaṁ yeva (pts)Und was ist dieser Pfad?
‘samaṇova gotamo kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī’ti?
vinayavādīti → vinayavādī ti (bjt) | samaṇova → samaṇo (th) | samaṇova → samaṇo va (pts) | kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādīti → kāla-vādī bhūta-vādī attha-vādī dhamma-vādī vinaya-vādī ti (pts)
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo.
ayameva → ayam eva (pts)Es ist einfach dieser edle achtfache Pfad:
Seyyathidaṁ—sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi.
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)nämlich rechte Ansicht, rechtes Bestreben, rechte Rede, rechtes Handeln, rechter Lebenserwerb, rechter Einsatz, rechte Achtsamkeit und rechte Versenkung.
Ayaṁ kho, kassapa, maggo, ayaṁ paṭipadā, yathāpaṭipanno sāmaññeva ñassati sāmaṁ dakkhati ‘samaṇova gotamo kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī’”ti.
dakkhati → dakkhiti (bj) | dakkhati samaṇova → dakkhiti samaṇo va (pts) | sāmaññeva → sāmaṁyeva (my) | yathāpaṭipanno → yathā paṭipanno (bjt) | yathāpaṭipanno sāmaññeva → yathā paṭipanno sāmaṁ yeva (pts) | kālavādī bhūtavādī → kāla-vādī bhūta-vādī (pts) | dhammavādī vinayavādīti → dhamma-vādī vinaya-vādī ti (pts)Das ist der Pfad, das ist die Übung – wenn du im Einklang damit übst, wirst du selbst erkennen und sehen: ‚Nur die Worte des Asketen Gotama kommen zur rechten Zeit, sind zutreffend, bedeutsam, im Einklang mit der Lehre und Schulung.‘“
3. Tapopakkamakathā3. Die Gänge der inbrünstigen Bußübung
Evaṁ vutte, acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca imepi → etad avoca ime (pts)Daraufhin sagte Kassapa zum Buddha:
“imepi kho, āvuso gotama, tapopakkamā etesaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ sāmaññasaṅkhātā ca brahmaññasaṅkhātā ca.
etesaṁ → ekesaṁ (bj, pts) | brahmaññasaṅkhātā → brāhmaññasaṁkhātā (pts) | Ime → BB add pi. (pts note) | ekesaṁ → BB etesaṁ thrice. (pts note) | tapopakkamā etesaṁ → tapo-pakkamā ekesaṁ (pts) | sāmaññasaṅkhātā → sāmañña-saṁkhātā (pts) | brahmaññasaṅkhātā → brāhmañña-saṁkhātā (pts)„Geehrter Gotama, diese Asketen und Brahmanen betrachten die folgenden Gänge der inbrünstigen Bußübung als etwas, das einen zu einem wahren Asketen oder Brahmanen macht:
Acelako hoti, muttācāro, hatthāpalekhano, naehibhaddantiko, natiṭṭhabhaddantiko, nābhihaṭaṁ, na uddissakataṁ, na nimantanaṁ sādiyati.
uddissakataṁ → uddissakaṭaṁ (bj, pts) | acelako → acelako ca (sya-all) | hatthāpalekhano naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko nābhihaṭaṁ → hatthāvalekhano (sya-all) | Acelako → For this description of the Acelako, comp. M. i. 77, PP. iv. 24 etc. (pts note) | na-ehibhadantiko → BB bhaddantiko always. (pts note) | nimantanaṁ → So all seven MSS. Faus. at J. i. 116, etc., and Tr. loc. cit. ṇ. Old. C. vi. 21, etc., and Morris have n. (pts note) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na ehibhaddantiko na tiṭṭhabhaddantiko (my) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na ehibhadantiko na tiṭṭhabhadantiko (bjt) | hatthāpalekhano naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko nābhihaṭaṁ → hatthāvalekhano na ehibhadantiko na tiṭṭhabhadantiko nābhihataṁ (th) | uddissakataṁ → uddissa kataṁ (th) | naehibhaddantiko natiṭṭhabhaddantiko → na-ehibhadantiko na-tiṭṭha-bhadantiko (pts)Man geht nackt, wahrt den Anstand nicht. Man leckt die Hände ab und kommt oder wartet nicht, wenn man gerufen wird. Man nimmt keine Speise an, die einem gebracht wird oder eigens für einen zubereitet wurde, auch keine Einladung zum Essen.
So na kumbhimukhā paṭiggaṇhāti, na kaḷopimukhā paṭiggaṇhāti, na eḷakamantaraṁ, na daṇḍamantaraṁ, na musalamantaraṁ, na dvinnaṁ bhuñjamānānaṁ, na gabbhiniyā, na pāyamānāya, na purisantaragatāya, na saṅkittīsu, na yattha sā upaṭṭhito hoti, na yattha makkhikā saṇḍasaṇḍacārinī, na macchaṁ, na maṁsaṁ, na suraṁ, na merayaṁ, na thusodakaṁ pivati.
kaḷopimukhā → kalopimukhā (sya-all) | daṇḍamantaraṁ → daṇḍakamantaraṁ (sya-all) | paṭiggaṇhāti → patigaṇhāti (pts) | saṅkittīsu → saṁkittisu (pts) | suraṁ → sūram (pts) | patigaṇhāti → SS omit n. k. p. Child. spells khalopi. Tr. at Mil. 107 has khaḷopi, at M. i. 77 kaḷopi (as BB here. See his "Pāli Misc.," p. 60). Morris has khaḷopi. (pts note) | saṁkittisu → Sm BB samkittīsu. (pts note) | saṇḍa-saṇḍa-cārinī → Sm cārīni; Sc cāriti; BB carinī. (pts note) | pivati → Scmt pipati. (pts note) | saṅkittīsu → saṁkittīsu (bjt) | kumbhimukhā paṭiggaṇhāti → kumbhi-mukhā patigaṇhāti (pts) | kaḷopimukhā paṭiggaṇhāti → kaḷopi-mukhā patigaṇhāti (pts) | purisantaragatāya → purisantara-gatāya (pts)Man nimmt nichts aus einem Topf oder einer Schüssel an, nichts von jemandem, der Schafe hält, der eine Waffe oder einen Spaten im Haus hat, nichts von da, wo ein Paar isst, wo eine Frau schwanger ist, stillt oder mit einem Mann lebt, nichts von da, wo ein Hund wartet oder Fliegen summen. Man nimmt weder Fisch noch Fleisch an, weder Bier noch Wein, und trinkt keine vergorene Grütze.
So ekāgāriko vā hoti ekālopiko, dvāgāriko vā hoti dvālopiko … sattāgāriko vā hoti sattālopiko;
vā → va (pts)Man geht um Almosen nur zu einem Haus und nimmt nur einen Bissen, oder zu zwei Häusern und zwei Bissen, bis zu sieben Häusern und sieben Bissen.
ekissāpi dattiyā yāpeti, dvīhipi dattīhi yāpeti … sattahipi dattīhi yāpeti;
ekissāpi → ekissā pi (pts) | dvīhipi → dvīhi pi (pts) | sattahipi → sattahi pi (pts)Man lebt von einem Schüsselchen voll am Tag, zwei Schüsselchen voll, bis zu sieben Schüsselchen voll am Tag.
ekāhikampi āhāraṁ āhāreti, dvīhikampi āhāraṁ āhāreti … sattāhikampi āhāraṁ āhāreti. Iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
dvīhikampi → dvāhikampi (bj) | ekāhikampi → ekāhikaṁpi (th) | dvīhikampi → dvīhikaṁpi (th) | sattāhikampi → sattāhikaṁpi (th) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | ekāhikampi → ekāhikam pi (pts) | dvīhikampi → dvīhikam pi (pts) | sattāhikampi → sattāhikam pi (pts) | addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → addha-māsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)Man isst einmal am Tag, einmal jeden zweiten Tag, bis zu einmal pro Woche und so weiter, selbst bis zu einmal in zwei Wochen. Man lebt hingegeben an die Übung, in festen Abständen zu essen.
Imepi kho, āvuso gotama, tapopakkamā etesaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ sāmaññasaṅkhātā ca brahmaññasaṅkhātā ca.
etesaṁ → ekesaṁ (bj, pts) | imepi → ime hi (pts) | brahmaññasaṅkhātā → brāhmaññasaṁkhātā (pts)Diese Asketen und Brahmanen betrachten auch die folgenden Gänge der inbrünstigen Bußübung als etwas, das einen zu einem wahren Asketen oder Brahmanen macht:
Sākabhakkho vā hoti, sāmākabhakkho vā hoti, nīvārabhakkho vā hoti, daddulabhakkho vā hoti, haṭabhakkho vā hoti, kaṇabhakkho vā hoti, ācāmabhakkho vā hoti, piññākabhakkho vā hoti, tiṇabhakkho vā hoti, gomayabhakkho vā hoti, vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
nīvārabhakkho → nivārabhakkho (sya-all) | haṭabhakkho → niyāsabhakkho (sya-all) | kaṇabhakkho → hatabhakkho vā hoti kaṇṇabhakkho (sya-all) | haṭabhakkho → niyāsabhakkho vā hoti hatabhakkho (th) | sākabhakkho → sāka-bhakkho (pts) | sāmākabhakkho → sāmāka-bhakkho (pts) | nīvārabhakkho → nīvāra-bhakkho (pts) | daddulabhakkho → daddula-bhakkho (pts) | haṭabhakkho → haṭa-bhakkho (pts) | kaṇabhakkho → kaṇa-bhakkho (pts) | ācāmabhakkho → ācāma-bhakkho (pts) | piññākabhakkho → piññāka-bhakkho (pts) | gomayabhakkho → gomaya-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūlaphalāhāro (pts) | pavattaphalabhojī → pavatta-phala-bhojī ime (pts)Man isst Kräuter, Hirse, wilden Reis, mageren Reis, Wasserlattich, Reiskleie, Schaum von gekochtem Reis, Sesammehl, Gras oder Kuhmist. Man überlebt mit Wurzeln und Waldbeeren oder isst herabgefallene Früchte.
Imepi kho, āvuso gotama, tapopakkamā etesaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ sāmaññasaṅkhātā ca brahmaññasaṅkhātā ca.
etesaṁ → ekesaṁ (bj) | imepi → ime hi (pts) | etesaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ → ekesaṁ samaṇabrāhmaṇānam (pts) | brahmaññasaṅkhātā → brāhmaññasaṁkhātā (pts)Diese Asketen und Brahmanen betrachten auch die folgenden Gänge der inbrünstigen Bußübung als etwas, das einen zu einem wahren Asketen oder Brahmanen macht:
Sāṇānipi dhāreti, masāṇānipi dhāreti, chavadussānipi dhāreti, paṁsukūlānipi dhāreti, tirīṭānipi dhāreti, ajinampi dhāreti, ajinakkhipampi dhāreti, kusacīrampi dhāreti, vākacīrampi dhāreti, phalakacīrampi dhāreti, kesakambalampi dhāreti, vāḷakambalampi dhāreti, ulūkapakkhikampi dhāreti,
vāḷakambalampi → vālakambalampi (bj, sya-all, pts) | tirīṭānipi → tiriṭānipi (sya-all) | ajinampi → ajinānipi (sya-all, pts) | ulūkapakkhikampi → ulūkapakkhaṁpi (sya-all, pts) | paṁsukūlānipi → paṅsukūlāni pi (pts) | vākacīrampi → vākācīram pi (pts) | tirīṭāni → BB tiriṭāni. (pts note) | ajināni → So all MSS; Sum. ajinaṁ. (pts note) | ajinakkhipam → SS ajinakkhisaṁ. (pts note) | sāṇānipi → sāṇāni pi (bjt, pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (bjt, pts) | chavadussānipi → chavadussāni pi (bjt) | paṁsukūlānipi → paṁsukūlāni pi (bjt) | tirīṭānipi → tirīṭāni pi (bjt, pts) | ajinakkhipampi → ajinakkhipaṁpi (th) | kusacīrampi → kusacīraṁpi (th) | vākacīrampi → vākacīraṁpi (th) | phalakacīrampi → phalakacīraṁpi (th) | kesakambalampi → kesakambalaṁpi (th) | vāḷakambalampi → vālakambalaṁpi (th) | chavadussānipi → chava-dussāni pi (pts) | paṁsukūlānipi → paṅsu-kūlāni pi (pts) | ajinampi → ajināni pi (pts) | ajinakkhipampi → ajinakkhipam pi (pts) | kusacīrampi → kusacīram pi (pts) | vākacīrampi → vākā-cīram pi (pts) | phalakacīrampi → phalaka-cīram pi (pts) | kesakambalampi → kesa-kambalam pi (pts) | vāḷakambalampi → vāla-kambalam pi (pts) | ulūkapakkhikampi → ulūka-pakkham pi (pts)Man trägt Roben aus Hanf, Hanf-Mischgewebe, Leichentuch, Lumpen, Lodhrabaum-Rinde, Antilopenfell, Antilopenfell-Streifen, Gewebe aus Kusagras, Rinden- oder Holzstückchen, Menschenhaar, Pferdehaar oder Eulenflügeln.
kesamassulocakopi hoti kesamassulocanānuyogamanuyutto,
kesamassulocakopi → kesa-massu-locako pi (pts) | kesamassulocanānuyogamanuyutto → kesa-massu-locanānuyogam anuyutto (pts)Man reißt sich Haar und Bart aus, verschreibt sich dieser Übung.
ubbhaṭṭhakopi hoti āsanapaṭikkhitto,
ubbhaṭṭhakopi → ubbhaṭṭhikopi (mr) | ubbhaṭṭhakopi → ubbhaṭṭhikopi (cck: ka.) | ubbhaṭṭhakopi → ubbhaṭṭhako pi (pts) | āsanapaṭikkhitto → āsana-paṭikkhitto (pts)Man steht fortwährend, verweigert einen Sitz.
ukkuṭikopi hoti ukkuṭikappadhānamanuyutto,
ukkuṭikopi → ukkuṭiko pi (pts) | ukkuṭikappadhānamanuyutto → ukkuṭika-ppadhānam anuyutto (pts)Man sitzt in der Hocke, verschreibt sich dem Unterfangen des Hockens.
kaṇṭakāpassayikopi hoti kaṇṭakāpassaye seyyaṁ kappeti,
kaṇṭakāpassayikopi → kaṇṭakapassayikopi (sya-all) | kaṇṭakāpassaye → kaṇṭakapassaye (sya-all) | kappeti → M. and PP. omit down to sāyatatiyakaṁ. (pts note) | kaṇṭakāpassayikopi → kaṇṭakāpassayiko pi (pts)Man legt sich auf eine Dornenmatte, benutzt eine Dornenmatte als Bett.
phalakaseyyampi kappeti, thaṇḍilaseyyampi kappeti,
thaṇḍilaseyyampi → taṇḍilaseyyaṁpi (sya-all) | kappeti → Sct omit down to āpānako. (pts note) | phalakaseyyampi → phalakaseyyaṁpi (th) | phalakaseyyampi → phalaka-seyyam pi (pts) | thaṇḍilaseyyampi → thaṇḍila-seyyam pi (pts)Man macht ein Brett zu seinem Bett, oder den blanken Boden.
ekapassayikopi hoti
ekapassayikopi → ekapassayiko pi (pts)Man liegt nur auf einer Seite.
rajojalladharo,
rajojalladharo abbhokāsikopi → rajojalladhare abbhokāsiko pi (pts)Man kleidet sich in Staub und Schmutz.
abbhokāsikopi hoti
abbhokāsikopi → abbhokāsiko (th) | abbhokāsikopi → abbhokāsiko pi (pts)Man lebt unter freiem Himmel.
yathāsanthatiko,Man schläft da, wo man seine Matte hinlegt.
vekaṭikopi hoti vikaṭabhojanānuyogamanuyutto,
vikaṭabhojanānuyogamanuyutto apānakopi → vikaṭabhojanānuyogam anuyutto āpānako pi (pts) | vekaṭikopi → vekaṭiko pi (pts) | vikaṭabhojanānuyogamanuyutto → vikaṭa-bhojanānuyogam anuyutto (pts)Man isst unnatürliche Dinge, verschreibt sich der Übung, unnatürliche Speisen zu essen.
apānakopi hoti apānakattamanuyutto,
apānakopi → āpānakopi (sya-all) | apānakattamanuyutto sāyatatiyakampi → āpānakamanuyutto sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | apānakopi → āpānako pi (pts) | apānakattamanuyutto → āpānakattam anuyutto (pts)Man trinkt nicht, verschreibt sich der Übung, keine Flüssigkeiten zu trinken.
sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharatī”ti.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakanti pi pāṭho (bj note) | sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (th) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyutto (pts)Man betreibt die Übung des rituellen Badens dreimal am Tag, auch am Abend.“
4. Tapopakkamaniratthakathā4. Die Nutzlosigkeit der inbrünstigen Bußübung
“Acelako cepi, kassapa, hoti, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
hatthāpalekhano → hatthāvalekhano (sya-all) | + → sattāhikampi āhāraṁ āhāreti (bjt) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | cepi → ce pi (pts) | addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → addha-māsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)„Kassapa, jemand kann all diese Arten der inbrünstigen Bußübung üben,
Tassa cāyaṁ sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā abhāvitā hoti asacchikatā. Atha kho so ārakāva sāmaññā ārakāva brahmaññā.
cāyaṁ → vāyaṁ (sya-all) | ārakāva → ārakā ca (sya-all) | va → Scmt ca . . . ca (thrice). (pts note) | atha kho → athakho (th) | sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā → sīla-sampadā citta-sampadā paññā-sampadā (pts) | ārakāva → ārakā va (pts)aber wenn er keine Vervollkommnung von Tugend, Geist und Weisheit entwickelt und verwirklicht hat, ist er weit davon entfernt, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein.
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | avyāpajjhaṁ → BB abyāpajjaṁ (thrice). (pts note) | ca → SS omit ca, thrice. (pts note) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)Aber wenn ein Mönch ein liebevolles Herz entwickelt, frei von Feindschaft und Böswilligkeit, wenn er mit der Auflösung der Befleckungen in eben diesem Leben die fleckenlose Freiheit des Herzens erlangt, die fleckenlose Freiheit durch Weisheit, sie durch eigene Einsicht erkennt und darin lebt:
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → iti pi (pts)Wenn er das erlangt, ist er ein Mönch, den man einen ‚wahren Asketen‘ und auch einen ‚wahren Brahmanen‘ nennt. …“
Sākabhakkho cepi, kassapa, hoti, sāmākabhakkho …pe… vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
sāmākabhakkho → sāmākabhakkho cepi kassapa hoti (bj) | pe → spelled out in full (pts) | sāmākabhakkho → nīvāra-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojī → pavatta-phala-bhojī (pts)
Tassa cāyaṁ sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā abhāvitā hoti asacchikatā.
cāyaṁ → vāyaṁ (sya-all) | sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā → sīla-sampadā citta-sampadā paññā-sampadā (pts)
Atha kho so ārakāva sāmaññā ārakāva brahmaññā.
ārakāva → ārakā ca (sya-all) | atha kho → athakho (th) | ārakāva → ārakā va (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → iti pi (pts)
Sāṇāni cepi, kassapa, dhāreti, masāṇānipi dhāreti …pe…
cepi → ce pi (pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (pts)
sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharati.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyutto (pts)
Tassa cāyaṁ sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā abhāvitā hoti asacchikatā.
cāyaṁ → vāyaṁ (sya-all) | cittasampadā paññāsampadā → citta-sampadā paññā-sampadā (pts)
Atha kho so ārakāva sāmaññā ārakāva brahmaññā.
ārakāva → ārakā ca (sya-all) | atha kho → athakho (th) | ārakāva → ārakā va (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ mettacittam (pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittam (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipī”ti.
itipi → iti pi (pts) | itipīti → iti pīti (pts)
Evaṁ vutte, acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Daraufhin sagte Kassapa zum Buddha:
“dukkaraṁ, bho gotama, sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan”ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)„Werter Gotama, es ist schwer, ein wahrer Asket oder ein wahrer Brahmane zu sein.“
“Pakati kho esā, kassapa, lokasmiṁ ‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
Pakati → Sd pakatikā; Scmt kacci nu (see 17). (pts note) | brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)„Es ist in dieser Welt üblich, Kassapa, zu denken, es sei schwer, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein.
Acelako cepi, kassapa, hoti, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
hatthāpalekhano → (bj); hatthāvalekhano (sya-all) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | cepi → ce pi (pts) | evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → evarūpam addha-māsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)Aber jemand könnte all diese Arten der inbrünstigen Bußübung üben,
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
iminā → iminā ca (bj, sya-all, pts) | tapopakkamena → ca tapo-pakkamena (pts) | netaṁ → n etam (pts)und wenn es nur eben deshalb wäre, nur wegen dieses Gangs der inbrünstigen Bußübung, dass es so schwer wäre, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein, so wäre es nicht angebracht, zu sagen,
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)es sei schwer, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein.
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
vā → va (pts) | panetaṁ → pan etaṁ (pts) | + → va gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbha-dāsiyā pi (pts)Denn es wäre gut möglich, dass ein Hausbesitzer oder das Kind eines Hausbesitzers – oder sogar die abhängige Magd, die den Wasserkrug trägt –
‘handāhaṁ acelako homi, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharāmī’ti.
hatthāpalekhano → (bj); hatthāvalekhano (sya-all) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → addha-māsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)all diese Arten der inbrünstigen Bußübung übte.
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)Es ist, weil es etwas anderes gibt als nur eben das, etwas anderes als diesen Gang der inbrünstigen Bußübung, dass es so schwer ist, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein. Und deshalb ist es angebracht, zu sagen,
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)es sei schwer, ein wahrer Asket oder Brahmane zu sein.
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)Wenn ein Mönch ein liebevolles Herz entwickelt, frei von Feindschaft und Böswilligkeit, wenn er mit der Auflösung der Befleckungen in eben diesem Leben die fleckenlose Freiheit des Herzens erlangt, die fleckenlose Freiheit durch Weisheit, sie durch eigene Einsicht erkennt und darin lebt:
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → iti pi (pts)Wenn er das erlangt, ist er ein Mönch, den man einen ‚wahren Asketen‘ und auch einen ‚wahren Brahmanen‘ nennt. …“
Sākabhakkho cepi, kassapa, hoti, sāmākabhakkho …pe… vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
sāmākabhakkho → (bj) | sākabhakkho cepi → sāka-bhakkho ce pi (pts) | sāmākabhakkho → sāmāka-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojī → pavatta-phala-bhojī (pts)
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
iminā → iminā ca (sya-all, pts) | tapopakkamena → ca tapo-pakkamena (pts) | sudukkaraṁ netaṁ → sudukkaram n etaṁ (pts)
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
panetaṁ → pan etaṁ (pts) | gahapatiputtena → gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbha-dāsiyā pi (pts)
‘handāhaṁ sākabhakkho vā homi, sāmākabhakkho vā …pe… vanamūlaphalāhāro yāpemi pavattaphalabhojī’ti.
sāmākabhakkho vā → (bj) | pavattaphalabhojīti → pavittaphalabhojīti (bj) | vā → (sya-all, pts) | sākabhakkho → sāka-bhakkho (pts) | sāmākabhakkho vā → sāmāka-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojīti → pavatta-phalabhojī ti (pts)
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → iti pi (pts)
Sāṇāni cepi, kassapa, dhāreti, masāṇānipi dhāreti …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharati.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | cepi → ce pi (pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (pts) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyutto (pts)
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā abhavissa brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
iminā → iminā ca (sya-all) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)
Sakkā ca panetaṁ abhavissa kātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
panetaṁ → pan etaṁ (pts) | gahapatiputtena → gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbha-dāsiyā pi (pts)
‘handāhaṁ sāṇānipi dhāremi, masāṇānipi dhāremi …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharāmī’ti.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāyatatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyogo (pts) | sāṇānipi → sāṇāni pi (pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (pts) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyogo (pts)
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena sāmaññaṁ vā hoti brahmaññaṁ vā dukkaraṁ sudukkaraṁ, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)
‘dukkaraṁ sāmaññaṁ dukkaraṁ brahmaññan’ti.
brahmaññanti → brahmaññan ti (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipī”ti.
itipi → iti pi (pts) | itipīti → iti pīti (pts)
Evaṁ vutte, acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Daraufhin sagte Kassapa zum Buddha:
“dujjāno, bho gotama, samaṇo, dujjāno brāhmaṇo”ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)„Werter Gotama, es ist schwer, einen wahren Asketen oder einen wahren Brahmanen zu erkennen.“
“Pakati kho esā, kassapa, lokasmiṁ ‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)„Es ist in dieser Welt üblich, Kassapa, zu denken, es sei schwer, einen wahren Asketen oder Brahmanen zu erkennen.
Acelako cepi, kassapa, hoti, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharati.
muttācāro hatthāpalekhano → (bj) | hatthāpalekhano → hatthāvalekhano (sya-all) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | cepi → ce pi (pts) | addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → addhamāsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)Aber jemand könnte all diese Arten der inbrünstigen Bußübung üben,
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena samaṇo vā abhavissa brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
ca → (bj) | iminā → iminā ca (sya-all) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)und wenn es nur eben deshalb wäre, nur wegen dieses Gangs der inbrünstigen Bußübung, dass es so schwer wäre, einen wahren Asketen oder Brahmanen zu erkennen, so wäre es nicht angebracht, zu sagen,
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)es sei schwer, einen wahren Asketen oder Brahmanen zu erkennen.
Sakkā ca paneso abhavissa ñātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
paneso → panetaṁ (sya-all) | ñātuṁ → SS kātuṁ. (pts note) | kumbhadāsiyāpi → kumbha dāsiyāpi (bjt) | paneso → pan eso (pts) | gahapatiputtena → gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbha-dāsiyā pi (pts)Denn es wäre gut möglich, dass ein Hausbesitzer oder das Kind eines Hausbesitzers – oder sogar die abhängige Magd, die den Wasserkrug trägt – erkennen würde,
‘ayaṁ acelako hoti, muttācāro, hatthāpalekhano …pe… iti evarūpaṁ addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto viharatī’ti.
hatthāpalekhano → (bj); hatthāvalekhano (sya-all) | ayaṁ acelako hoti → ayaṁpi acelo (sya-all) | hoti → (pts) | acelako → BB add hoti. (pts note) | addhamāsikampi → addhamāsikaṁpi (th) | addhamāsikampi pariyāyabhattabhojanānuyogamanuyutto → addha-māsikam pi pariyāya-bhatta-bhojanānuyogam anuyutto (pts)dass jemand all diese Arten der inbrünstigen Bußübung übt.
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena samaṇo vā hoti brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)Es ist, weil es etwas anderes gibt als nur eben das, etwas anderes als diesen Gang der inbrünstigen Bußübung, dass es so schwer ist, einen wahren Asketen oder Brahmanen zu erkennen. Und deshalb ist es angebracht, zu sagen,
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)es sei schwer, einen wahren Asketen oder Brahmanen zu erkennen.
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
Yato kho → yato ca kho (bj, mr) | yato → yato ca (bj) | abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | kho → yato ca kho (cck: ka.) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)Wenn ein Mönch ein liebevolles Herz entwickelt, frei von Feindschaft und Böswilligkeit, wenn er mit der Auflösung der Befleckungen in eben diesem Leben die fleckenlose Freiheit des Herzens erlangt, die fleckenlose Freiheit durch Weisheit, sie durch eigene Einsicht erkennt und darin lebt:
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → itipīti (bj) | itipi → iti pi (pts)Wenn er das erlangt, ist er ein Mönch, den man einen ‚wahren Asketen‘ und auch einen ‚wahren Brahmanen‘ nennt.“
Sākabhakkho cepi, kassapa, hoti sāmākabhakkho …pe… vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī.
sāmākabhakkho → sāmākabhakkho cepi kassapa hoti (bj) | sākabhakkho cepi → sāka-bhakkho ce pi (pts) | sāmākabhakkho → sāmāka-bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojī → pavatta-phalabhojī (pts)
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena samaṇo vā abhavissa brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
iminā → iminā ca (sya-all) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)
Sakkā ca paneso abhavissa ñātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
kumbhadāsiyāpi → kumbhadasiyā pi (pts) | paneso → pan eso (pts) | gahapatiputtena → gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbha-dasiyā pi (pts)
‘ayaṁ sākabhakkho vā hoti sāmākabhakkho …pe… vanamūlaphalāhāro yāpeti pavattaphalabhojī’ti.
sāmākabhakkho → sāmākabhakkho vā (bj) | vā hoti sāmākabhakkho → sāmāka bhakkho (pts) | sākabhakkho vā hoti sāmākabhakkho → sāka-bhakkho sāmāka bhakkho (pts) | vanamūlaphalāhāro → vana-mūla-phalāhāro (pts) | pavattaphalabhojīti → pavatta-phalabhojī ti (pts)
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena samaṇo vā hoti brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
yato → yato ca (sya-all) | abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → anāsavam ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipi.
itipi → iti pi (pts)
Sāṇāni cepi, kassapa, dhāreti, masāṇānipi dhāreti …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharati.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | cepi → ce pi (pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (pts) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāyatatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyutto (pts)
Imāya ca, kassapa, mattāya iminā tapopakkamena samaṇo vā abhavissa brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, netaṁ abhavissa kallaṁ vacanāya:
iminā → iminā ca (sya-all) | abhavissa → BB Samaṇo vā abhavissa Brahmaṇo vā. (pts note) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts) | netaṁ → n etam (pts)
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)
Sakkā ca paneso abhavissa ñātuṁ gahapatinā vā gahapatiputtena vā antamaso kumbhadāsiyāpi:
ca → All MSS. omit here. (pts note) | paneso → pan eso (pts) | gahapatiputtena → gahapati-puttena (pts) | kumbhadāsiyāpi → kumbhadāsiyā pi (pts)
‘ayaṁ sāṇānipi dhāreti, masāṇānipi dhāreti …pe… sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto viharatī’ti.
sāyatatiyakampi → sāyaṁtatiyakaṁpi (sya-all) | sāṇānipi → sāṇāni pi (pts) | masāṇānipi → masāṇāni pi (pts) | sāyatatiyakampi udakorohanānuyogamanuyutto → sāya-tatiyakam pi udakorohanānuyogam anuyutto (pts)
Yasmā ca kho, kassapa, aññatreva imāya mattāya aññatra iminā tapopakkamena samaṇo vā hoti brāhmaṇo vā dujjāno sudujjāno, tasmā etaṁ kallaṁ vacanāya:
imāya → imāya ca (sya-all) | iminā → iminā ca (sya-all) | aññatreva → aññatr eva (pts) | tapopakkamena → tapo-pakkamena (pts)
‘dujjāno samaṇo dujjāno brāhmaṇo’ti.
brāhmaṇoti → brāhmaṇo ti (pts)
Yato kho, kassapa, bhikkhu averaṁ abyāpajjaṁ mettacittaṁ bhāveti, āsavānañca khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
yato → yato ca (sya-all) | abyāpajjaṁ → abyāpajjhaṁ (sya-all, pts) | anāsavaṁ cetovimuttiṁ → anāsavañcetovimuttiṁ (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | abyāpajjaṁ mettacittaṁ → avyāpajjhaṁ metta-cittaṁ (pts) | āsavānañca → āsavānañ ca (pts) | cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva → ceto-vimuttiṁ paññā-vimuttiṁ diṭṭhe va (pts)
Ayaṁ vuccati, kassapa, bhikkhu samaṇo itipi brāhmaṇo itipī”ti.
itipi → iti pi (pts) | itipīti → iti pīti (pts)
5. Sīlasamādhipaññāsampadā5. Die Vervollkommnung von Tugend, Geist und Weisheit
Evaṁ vutte, acelo kassapo bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)Daraufhin sagte Kassapa zum Buddha:
“katamā pana sā, bho gotama, sīlasampadā, katamā cittasampadā, katamā paññāsampadā”ti?
paññāsampadāti → paññāsampadā ti (bjt) | sīlasampadā → sīla-sampadā (pts) | cittasampadā → citta-sampadā (pts) | paññāsampadāti → paññā-sampadā ti (pts)„Aber werter Gotama, was ist diese Vervollkommnung von Tugend, Geist und Weisheit?“
“Idha, kassapa, tathāgato loke uppajjati arahaṁ, sammāsambuddho …pe…
sammāsambuddho → (bj) | pe → D. ii. 40-42. (pts note) | + → yathā anucchedesu evaṁ vitthāretabbaṁ (my)„Da erscheint ein Klargewordener in der Welt, vollendet, ein vollkommen erwachter Buddha …
bhayadassāvī samādāya sikkhati sikkhāpadesu, kāyakammavacīkammena samannāgato kusalena parisuddhājīvo sīlasampanno indriyesu guttadvāro satisampajaññena samannāgato santuṭṭho.
bhayadassāvī → bhaya-dassāvī (pts) | sikkhāpadesu kāyakammavacīkammena → sikkhā-padesu kāyakamma vacī-kammena (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts) | guttadvāro satisampajaññena → gutta-dvāro sati-sampajaññena (pts)Ein Mönch sieht die Gefahr im kleinsten Fehler und hält die Schulungsregeln ein, die er aufgenommen hat. Er handelt tauglich mit dem Körper und der Sprache. Sein Lebenserwerb ist rein und er hat die Tugend vervollkommnet. Er bewacht die Tore der Sinne, besitzt Achtsamkeit und Situationsbewusstsein und ist zufrieden.
Kathañca, kassapa, bhikkhu sīlasampanno hoti?
kathañca → kathañ ca (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts)Und wie hat ein Mönch die Tugend vervollkommnet?
Idha, kassapa, bhikkhu pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno, sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.
nihitadaṇḍo nihitasattho → nihita-daṇḍo nihita-sattho (pts) | sabbapāṇabhūtahitānukampī → sabbapāṇabhūta-hitānukampī (pts)Da gibt ein Mönch das Töten lebender Geschöpfe auf und tötet nicht mehr. Er verzichtet auf Stock und Schwert. Er ist einfühlsam und gütig und lebt voller Anteilnahme für alle Lebewesen.
Idampissa hoti sīlasampadāya …pe…
Sāmañña-phale → D. ii. 43-61 inclusive. (pts note) | + → yathā sāmaññaphale evaṁ vitthāretabbaṁ (bjt) | idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts) | sīlasampadāya → sīla-sampadāya yathā sāmañña-phale evaṁ vitthāretabbaṁ (pts)Das ist Teil seiner Vervollkommnung der Tugend. …
Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, pts) | yathā → yathā yāva anucchedesu yathā (cck) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ → eva-rūpāya tiracchāna-vijjāya micchā-jīvena jīvikaṁ (pts)Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen …
Seyyathidaṁ—santikammaṁ paṇidhikammaṁ …pe… osadhīnaṁ patimokkho
paṇidhikammaṁ → (bj) | patimokkho → paṭimokkho (bj, pts) | pe → D. ii. 62. (pts note) | + → yathā anucchede (my)
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
micchājīvā → micchā-jīvā (pts)Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasampadāya.
idampissa → idamassa (bj, pts) | idampissa → idam assa (pts) | sīlasampadāya → sīla sampadāya (pts)Das ist Teil seiner Vervollkommnung der Tugend.
Sa kho so, kassapa, bhikkhu evaṁ sīlasampanno na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ sīlasaṁvarato.
Sa kho so → ayaṁ kho (mr) | so → ayaṁ kho (cck: ka.) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts) | yadidaṁ sīlasaṁvarato → yad idam sīla-saṁvarato (pts)Ein Mönch, der so die Tugend vervollkommnet hat, hat in Bezug auf seine Zügelung in der Tugend von keiner Seite etwas zu befürchten.
Seyyathāpi, kassapa, rājā khattiyo muddhāvasitto nihatapaccāmitto na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ paccatthikato;
nihatapaccāmitto → nihitapaccāmitto (pts) | paccatthikato → BB paccattikato (and so at D. ii. 63). (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | yadidaṁ → yad idaṁ (pts)Wie ein König, der seine Feinde besiegt hat: Er hat von seinen Feinden von keiner Seite etwas zu befürchten.
evameva kho, kassapa, bhikkhu evaṁ sīlasampanno na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ sīlasaṁvarato.
evameva → evam eva (pts) | yadidaṁ sīlasaṁvarato → yad idaṁ sīla-saṁvarato (pts)Ebenso hat ein Mönch, der so die Tugend vervollkommnet hat, in Bezug auf seine Zügelung in der Tugend von keiner Seite etwas zu befürchten.
So iminā ariyena sīlakkhandhena samannāgato ajjhattaṁ anavajjasukhaṁ paṭisaṁvedeti.
sīlakkhandhena → sīla-kkhandhena (pts) | anavajjasukhaṁ → anavajja-sukhaṁ (pts)Wenn er diesen Umfang der edlen Tugend besitzt, erfährt er im Innern ein Glück, das ohne Tadel ist.
Evaṁ kho, kassapa, bhikkhu sīlasampanno hoti.
kho → (sya-all) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts)So hat ein Mönch die Tugend vervollkommnet.
Ayaṁ kho, kassapa, sīlasampadā …pe…
kho → kho sā (sya-all, pts) | sā → BB omit. (pts note) | pe → D. ii. 64. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)Das, Kassapa, ist diese Vervollkommnung der Tugend. …
paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
pe → D. ii. 64-75. (pts note)Er tritt in die erste Vertiefung ein und verweilt darin …
Idampissa hoti cittasampadāya …pe…
idampissa hoti cittasampadāya → (bj) | pe → D. ii. 77-79. (pts note) | idampissa → idaṁpissa (th)Das ist Teil seiner Vervollkommnung des Geistes. …
dutiyaṁ jhānaṁ …
dutiyaṁ jhānaṁ → tatiyajjhānaṁ (pts)Er tritt in die zweite Vertiefung ein und verweilt darin …
tatiyaṁ jhānaṁ …
pe → D. ii. 79-81. (pts note)in die dritte Vertiefung …
catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
catutthaṁ jhānaṁ → catutthajjhānaṁ (pts)in die vierte Vertiefung.
Idampissa hoti cittasampadāya.
pe → D. ii. 81,82. (pts note) | idampissa → idam pi ssa (pts) | cittasampadāya → citta-sampadāya (pts)Das ist Teil seiner Vervollkommnung des Geistes.
Ayaṁ kho, kassapa, cittasampadā.
kho → kho sā (bj, pts)Das, Kassapa, ist diese Vervollkommnung des Geistes.
So evaṁ samāhite citte …pe…
so evaṁ samāhite citte → (sya-all) | citte → BB . . . pa . . . abhinīharati abhininnāmeti . . . pa . . . idam assa hoti paññā-sampadāya. (pts note) | pe → spelled out in full (pts)Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist,
ñāṇadassanāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti …
ñāṇadassanāya → ñāṇa-dassanāya (pts)dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen und Sehen. …
idampissa hoti paññāsampadāya …pe…
pe → D. ii. 85-98. (pts note) | idampissa → idamassa (bjt) | idampissa → idaṁpissa (th) | pe → spelled out in full (pts)Das ist Teil seiner Vervollkommnung der Weisheit. …
nāparaṁ itthattāyāti pajānāti.Er versteht: ‚… es gibt nichts weiter für diesen Ort.‘
Idampissa hoti paññāsampadāya.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts) | paññāsampadāya → paññā-sampadāya (pts)Das ist Teil seiner Vervollkommnung der Weisheit.
Ayaṁ kho, kassapa, paññāsampadā.
kho → kho sā (bj, pts) | paññāsampadā → pañañāsampadā (sya-all) | paññāsampadā → paññā-sampadā (pts)Das, Kassapa, ist diese Vervollkommnung der Weisheit.
Imāya ca, kassapa, sīlasampadāya cittasampadāya paññāsampadāya aññā sīlasampadā cittasampadā paññāsampadā uttaritarā vā paṇītatarā vā natthi.
sīlasampadāya → sīlasampadāya imāya ca (bj) | cittasampadāya → cittasampadāya imāya ca (bj) | sīlasampadāya cittasampadāya paññāsampadāya → sīla-sampadāya citta-sampadāya paññā-sampadāya (pts) | sīlasampadā cittasampadā → sīla-sampadā citta-sampadā (pts) | natthi → n atthi (pts)Und, Kassapa, es gibt keine Vervollkommnung von Tugend, Geist und Weisheit, die besser oder erlesener wäre als diese.
6. Sīhanādakathā6. Das Löwengebrüll
Santi, kassapa, eke samaṇabrāhmaṇā sīlavādā.
samaṇabrāhmaṇā sīlavādā → samaṇa-brāhmaṇā sīla-vādā (pts)Es gibt, Kassapa, manche Asketen und Brahmanen, die Tugend lehren.
Te anekapariyāyena sīlassa vaṇṇaṁ bhāsanti.
sīlassa vaṇṇaṁ → sīlavaṇṇaṁ (sya-all) | anekapariyāyena → aneka-pariyāyena (pts)Sie preisen Tugend auf vielerlei Art.
Yāvatā, kassapa, ariyaṁ paramaṁ sīlaṁ, nāhaṁ tattha attano samasamaṁ samanupassāmi, kuto bhiyyo.
bhiyyo → bhīyyo (pts) | bhīyyo → BB bhiyyo, and below. (pts note) | ariyaṁ → ariyam (pts) | samasamaṁ → sama-samaṁ (pts)Aber soweit die höchste edle Tugend reicht, sehe ich niemanden, der mir gleichkäme, und erst recht niemanden, der über mir stünde.
Atha kho ahameva tattha bhiyyo, yadidaṁ adhisīlaṁ.
bhiyyo → bhīyyo (pts) | kho → SS omit atha kho, but all give it below. (pts note) | atha kho → athakho (th) | ahameva → aham eva (pts)Vielmehr bin ich der Höherstehende, wenn es um die höhere Tugend geht.
Santi, kassapa, eke samaṇabrāhmaṇā tapojigucchāvādā.
tapojigucchāvādā → tapojigucchavādā (sya-all) | samaṇabrāhmaṇā tapojigucchāvādā → samaṇa-brāhmaṇā tapo-jigucchāvādā (pts)Es gibt, Kassapa, manche Asketen und Brahmanen, die inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde lehren.
Te anekapariyāyena tapojigucchāya vaṇṇaṁ bhāsanti.
anekapariyāyena tapojigucchāya → aneka-pariyāyena tapo-jigucchāya (pts)Sie preisen inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde auf vielerlei Art.
Yāvatā, kassapa, ariyā paramā tapojigucchā, nāhaṁ tattha attano samasamaṁ samanupassāmi, kuto bhiyyo.
bhiyyo → bhīyyo (pts) | tapojigucchā → tapo-jigucchā (pts) | samasamaṁ → sama-samaṁ (pts)Aber soweit die höchste edle inbrünstige Bußübung aus Ekel vor Sünde reicht, sehe ich niemanden, der mir gleichkäme, und erst recht niemanden, der über mir stünde.
Atha kho ahameva tattha bhiyyo, yadidaṁ adhijegucchaṁ.
bhiyyo → bhīyyo (pts) | atha kho → athakho (th) | ahameva → aham eva (pts)Vielmehr bin ich der Höherstehende, wenn es um den höheren Ekel vor Sünde geht.
Santi, kassapa, eke samaṇabrāhmaṇā paññāvādā.
samaṇabrāhmaṇā paññāvādā → samaṇa-brāhmaṇā paññā-vādā (pts)Es gibt, Kassapa, manche Asketen und Brahmanen, die Weisheit lehren.
Te anekapariyāyena paññāya vaṇṇaṁ bhāsanti.
anekapariyāyena → aneka-pariyāyena (pts)Sie preisen Weisheit auf vielerlei Art.
Yāvatā, kassapa, ariyā paramā paññā, nāhaṁ tattha attano samasamaṁ samanupassāmi, kuto bhiyyo.
bhiyyo → bhīyyo (pts)Aber soweit die höchste edle Weisheit reicht, sehe ich niemanden, der mir gleichkäme, und erst recht niemanden, der über mir stünde.
Atha kho ahameva tattha bhiyyo, yadidaṁ adhipaññaṁ.
adhipaññaṁ → adhipaññā (bj, sya-all) | bhiyyo yadidaṁ adhipaññaṁ → bhīyyo yadidam adhipaññā (pts) | adhipaññā → SS paññāya; BB paññaṁ. (pts note) | atha kho → athakho (th) | ahameva → aham eva (pts)Vielmehr bin ich der Höherstehende, wenn es um die höhere Weisheit geht.
Santi, kassapa, eke samaṇabrāhmaṇā vimuttivādā.
samaṇabrāhmaṇā vimuttivādā → samaṇa-brāhmaṇā vimutti-vādā (pts)Es gibt, Kassapa, manche Asketen und Brahmanen, die Freiheit lehren.
Te anekapariyāyena vimuttiyā vaṇṇaṁ bhāsanti.
anekapariyāyena → aneka-pariyāyena (pts)Sie preisen Freiheit auf vielerlei Art.
Yāvatā, kassapa, ariyā paramā vimutti, nāhaṁ tattha attano samasamaṁ samanupassāmi, kuto bhiyyo.
bhiyyo → bhīyyo (pts)Aber soweit die höchste edle Freiheit reicht, sehe ich niemanden, der mir gleichkäme, und erst recht niemanden, der über mir stünde.
Atha kho ahameva tattha bhiyyo, yadidaṁ adhivimutti.
adhivimutti → adhimutti (bj) | bhiyyo yadidaṁ adhivimutti → bhīyyo yadidam adhimutti (pts) | atha kho → athakho (th) | ahameva → aham eva (pts)Vielmehr bin ich der Höherstehende, wenn es um die höhere Freiheit geht.
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ aññatitthiyā paribbājakā evaṁ vadeyyuṁ:
aññatitthiyā → St adds riyo. (pts note) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)Es ist möglich, dass Wanderer anderer Konfessionen sagen:
‘sīhanādaṁ kho samaṇo gotamo nadati, tañca kho suññāgāre nadati, no parisāsū’ti.
no → no ca (sya-all) | sīhanādaṁ → sīha-nādaṁ (pts) | tañca → tañ ca (pts)‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll nur in einer leeren Hütte, nicht in einer Versammlung.‘
Te: ‘mā hevan’tissu vacanīyā.
assu → BB 'ssu. (pts note) | hevantissu → h evan ti assu (pts)Man sollte ihnen sagen: ‚So nicht!‘
‘Sīhanādañca samaṇo gotamo nadati, parisāsu ca nadatī’ti evamassu, kassapa, vacanīyā.
ca → ca nadati no ca suññāgāre (sya-all) | sīhanādañca → sīhanādañ ca (pts) | evamassu → evam assu (pts)Was man sagen sollte, ist Folgendes: ‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll, und er brüllt es in den Versammlungen.‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ aññatitthiyā paribbājakā evaṁ vadeyyuṁ:
panetaṁ → pan etaṁ (pts) | yaṁ aññatitthiyā → yam añña-titthiyā (pts)Es ist möglich, dass Wanderer anderer Konfessionen sagen:
‘sīhanādañca samaṇo gotamo nadati, parisāsu ca nadati, no ca kho visārado nadatī’ti.
sīhanādañca → sīhanādaṁ (sya-all) | no → na (pts) | sīhanādañca → sīha-nādañ ca (pts)‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll, und er brüllt es in den Versammlungen. Aber er brüllt es nicht kühn.‘
Te: ‘mā hevan’tissu vacanīyā.Man sollte ihnen sagen: ‚So nicht!‘
‘Sīhanādañca samaṇo gotamo nadati, parisāsu ca nadati, visārado ca nadatī’ti evamassu, kassapa, vacanīyā.Was man sagen sollte, ist Folgendes: ‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll, er brüllt es in den Versammlungen, und er brüllt es kühn.‘
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, kassapa, vijjati, yaṁ aññatitthiyā paribbājakā evaṁ vadeyyuṁ:Es ist möglich, dass Wanderer anderer Konfessionen sagen:
‘sīhanādañca samaṇo gotamo nadati, parisāsu ca nadati, visārado ca nadati, no ca kho naṁ pañhaṁ pucchanti …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | no → na (pts)‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll, er brüllt es in den Versammlungen, und er brüllt es kühn. Aber sie befragen ihn nicht …
pañhañca naṁ pucchanti; no ca kho nesaṁ pañhaṁ puṭṭho byākaroti …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | pañhañca → pañhañ ca (pts) | no → na (pts) | nesaṁ → pan etaṁ (pts) | byākaroti → vyākaroti (pts)oder er beantwortet ihre Fragen nicht …
pañhañca nesaṁ puṭṭho byākaroti; no ca kho pañhassa veyyākaraṇena cittaṁ ārādheti …pe…
veyyākaraṇena → byākaraṇena (sya-all) | byākaroti no ca kho → vyākaroti (pts) | pe → spelled out in full (bjt) | pañhañca → pañhañ ca (pts) | byākaroti no → vyākaroti na (pts)oder seine Antworten sind nicht befriedigend …
pañhassa ca veyyākaraṇena cittaṁ ārādheti; no ca kho sotabbaṁ maññanti …pe…
veyyākaraṇena → byākaraṇena (sya-all) | pe → spelled out in full (bjt)oder sie halten es nicht für wert, ihm zuzuhören …
sotabbañcassa maññanti; no ca kho sutvā pasīdanti …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | sotabbañcassa maññanti no → na (pts) | + → sutvā assa pasīdanti (pts)oder sie sind nicht zuversichtlich, wenn sie zugehört haben …
sutvā cassa pasīdanti; no ca kho pasannākāraṁ karonti …pe…
kho → kho pasannā (bj, sya-all) | pe → spelled out in full (bjt) | + → tathattāya (bjt) | + → pasannā ca (th) | sutvā cassa pasīdanti no → na (pts) | + → pasannā pasannākārañ ca karonti (pts)oder sie zeigen ihre Zuversicht nicht …
pasannākārañca karonti; no ca kho tathattāya paṭipajjanti …pe…
pasannākārañca → pasannākāraṁ (th) | pasannākārañca karonti no → na (pts)oder sie üben nicht entsprechend …
tathattāya ca paṭipajjanti; no ca kho paṭipannā ārādhentī’ti.
ārādhentīti → All the MSS. are very confused throughout this intricate passage in which they omit all the spaces and pe's. (pts note) | tathattāya → na (pts)oder sie haben mit ihrer Übung keinen Erfolg.‘
Te: ‘mā hevan’tissu vacanīyā.
hevantissu → h evan ti ssu (pts)Man sollte ihnen sagen: ‚So nicht!‘
‘Sīhanādañca samaṇo gotamo nadati, parisāsu ca nadati, visārado ca nadati, pañhañca naṁ pucchanti, pañhañca nesaṁ puṭṭho byākaroti, pañhassa ca veyyākaraṇena cittaṁ ārādheti, sotabbañcassa maññanti, sutvā cassa pasīdanti, pasannākārañca karonti, tathattāya ca paṭipajjanti, paṭipannā ca ārādhentī’ti evamassu, kassapa, vacanīyā.
pasannākārañca → pasannā ca pasannākāraṁ (bj, sya-all, pts) | ca → (sya-all) | assa → BB ca (omitting assa), both here and above. (pts note) | pasannākāraṁ → BB for p. c. p. k. have (here and above) pasannākārañ ca karonti. (pts note) | sīhanādañca → sīha-nādañ ca (pts) | pañhañca → pañhañ ca (pts) | byākaroti → vyākaroti (pts) | sotabbañcassa → sotabbañ assa (pts) | evamassu → evam assu (pts)Was man sagen sollte, ist Folgendes: ‚Der Asket Gotama brüllt sein Löwengebrüll; er brüllt es in den Versammlungen; er brüllt es kühn; sie befragen ihn; er beantwortet ihre Fragen; seine Antworten sind befriedigend; sie halten es für wert, ihm zuzuhören; sie sind zuversichtlich, wenn sie zugehört haben; sie zeigen ihre Zuversicht; sie üben entsprechend; und sie haben mit ihrer Übung Erfolg.‘
7. Titthiyaparivāsakathā7. Die Probezeit für einen, der vorher ordiniert war
Ekamidāhaṁ, kassapa, samayaṁ rājagahe viharāmi gijjhakūṭe pabbate.
ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | gijjhakūṭe → gijjha-kūṭe (pts)Kassapa, dieses eine Mal hielt ich mich bei Rājagaha auf der Geierkuppe auf.
Tatra maṁ aññataro tapabrahmacārī nigrodho nāma adhijegucche pañhaṁ apucchi.
apucchi → pucchi (bj, sya-all, pts) | tapabrahmacārī → te sabrahmacārī (sya-all); tapasabrahmacārī (pts) | nāma → nāma paribbājako (sya-all) | pucchi → BB apucchi. (The whole dialogue is given in D. xxv. See also Sum. 45). (pts note) | tapabrahmacārī → tapasa-brahmacārī (pts)Dort fragte mich ein gewisser keusch lebender Asket der inbrünstigen Bußübung mit Namen Nigrodha nach dem höheren Ekel vor Sünde.
Tassāhaṁ adhijegucche pañhaṁ puṭṭho byākāsiṁ.
byākāsiṁ → vyākāsiṁ (pts)Ich beantwortete seine Frage.
Byākate ca pana me attamano ahosi paraṁ viya mattāyā”ti.
byākate → byākato (bj) | byākate → vyākate (pts)Er war über meine Antwort überglücklich.“
“Ko hi, bhante, bhagavato dhammaṁ sutvā na attamano assa paraṁ viya mattāya?
paraṁ → SS na attamano aparam. (pts note)„Herr, wer wäre nicht überglücklich, wenn er die Lehre des Buddha gehört hätte?
Ahampi hi, bhante, bhagavato dhammaṁ sutvā attamano paraṁ viya mattāya.
hi → (bj) | ahampi hi → ahaṁpi (sya-all, pts) | pi → BB add hi. (pts note) | ahampi hi → aham pi (pts)Denn auch ich bin überglücklich, da ich die Lehre des Buddha gehört habe!
Abhikkantaṁ, bhante, abhikkantaṁ, bhante.Vortrefflich, Herr! Vortrefflich!
Seyyathāpi, bhante, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhagavatā anekapariyāyena dhammo pakāsito.
pakāsito → desito (sya-all) | dakkhantīti evamevaṁ → dakkhintīti evam evaṁ (pts) | dakkhintīti → BB dakkhanti. (pts note) | evaṁ → BB eva. (pts note) | evamevaṁ → evameva (bjt, th) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | telapajjotaṁ → tela-pajjotaṁ (pts) | anekapariyāyena → aneka-pariyāyena (pts)Als würde er das Umgestürzte aufrichten oder das Verborgene enthüllen oder den Verirrten den Weg weisen oder im Dunkeln ein Licht anzünden, sodass Menschen mit klaren Augen sehen könnten, was da ist, so hat der Buddha die Lehre auf vielerlei Weise klargemacht.
Esāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi, dhammañca bhikkhusaṅghañca.
bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhu-saṁghañ ca (pts)Ich nehme Zuflucht zum Buddha, zur Lehre und zum Saṅgha der Mönche und Nonnen.
Labheyyāhaṁ, bhante, bhagavato santike pabbajjaṁ, labheyyaṁ upasampadan”ti.
upasampadanti → upasampadan ti (pts)Herr, darf ich in Gegenwart des Buddha die Weihe des Fortziehens erhalten, die Ordination?“
“Yo kho, kassapa, aññatitthiyapubbo imasmiṁ dhammavinaye ākaṅkhati pabbajjaṁ, ākaṅkhati upasampadaṁ, so cattāro māse parivasati, catunnaṁ māsānaṁ accayena āraddhacittā bhikkhū pabbājenti, upasampādenti bhikkhubhāvāya.
āraddhacittā → āraddhacitta (pts) | Yo → SS Ye. (pts note) | añña-titthiya-pubbo → Sct pubbe. (pts note) | pabbajjaṁ → -8 Scd omit. (pts note) | āraddha-citta → S. xii. 17.17 adds parivuṭṭha-parivāsaṁ (read -vāsā). M.PṢ. p. 59 and M. i. 391 as here. (pts note) | + → taṁ (bjt) | dhammavinaye → dhamma-vinaye (pts) | bhikkhubhāvāya → bhikkhu-bhāvāya (pts)„Kassapa, wenn jemand, der zuvor in einer anderen Konfession ordiniert war, in dieser Lehre und Schulung die Weihe des Fortziehens, die Ordination, erhalten möchte, hat er vier Monate Probezeit. Wenn die Mönche nach Ablauf von vier Monaten zufrieden sind, geben sie ihm die Weihe des Fortziehens, die Ordination zum Mönch.
Api ca mettha puggalavemattatā viditā”ti.
api ca → apica (th) | mettha puggalavemattatā viditāti → m ettha puggala-vemattatā viditā ti (pts)Allerdings habe ich in dieser Sache individuelle Unterschiede anerkannt.“
“Sace, bhante, aññatitthiyapubbā imasmiṁ dhammavinaye ākaṅkhanti pabbajjaṁ, ākaṅkhanti upasampadaṁ, cattāro māse parivasanti, catunnaṁ māsānaṁ accayena āraddhacittā bhikkhū pabbājenti, upasampādenti bhikkhubhāvāya. Ahaṁ cattāri vassāni parivasissāmi, catunnaṁ vassānaṁ accayena āraddhacittā bhikkhū pabbājentu, upasampādentu bhikkhubhāvāyā”ti.
ākaṅkhanti → ākaṅkhantā (bj, pts); ākaṅkhati (sya-all) | aññatitthiyapubbā → aññatitthiyapubbo (sya-all) | parivasanti → parivasati (sya-all) | pabbājentu upasampādentu → pabbājenti upasampādenti (sya-all) | pabbajjaṁ → -10 SS omit. (pts note) | ākaṅkhantā → BB ākaṅkhanti twice. (pts note) | + → taṁ (bjt) | + → maṁ (bjt) | aññatitthiyapubbā → añña-titthiya-pubbā (pts) | āraddhacittā → āraddha-cittā (pts) | bhikkhubhāvāyāti → bhikkhu-bhāvāyāti (pts)„Herr, wenn in einem solchen Fall vier Monate Probezeit erforderlich sind, werde ich vier Jahre auf Probe verbringen. Wenn die Mönche nach Ablauf von vier Jahren zufrieden sind, mögen sie mir die Weihe des Fortziehens geben, die Ordination zum Mönch.“
Alattha kho acelo kassapo bhagavato santike pabbajjaṁ, alattha upasampadaṁ.
alattha upasampadaṁ → alatthūpasampadaṁ (bj, pts) | alatthūpasampadaṁ → BB alatth'; upa- . . . acir'; upa- (Childers, Trenckner, and Feer alattha). (pts note)Und der nackte Asket Kassapa erhielt in Gegenwart des Buddha die Weihe des Fortziehens, die Ordination.
Acirūpasampanno kho panāyasmā kassapo eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto na cirasseva—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi.
vihāsi → viharati (sya-all) | na cirasseva → nacirasseva (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | panāyasmā → pan āyasmā (pts) | cirasseva yassatthāya kulaputtā sammadeva → cirass eva yass atthāya kula-puttā sammad eva (pts) | tadanuttaraṁ brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva → tad anuttaraṁ brahma-cariya-pariyosānaṁ diṭṭhe va (pts)Nicht lange nach seiner Ordination gelangte der Ehrwürdige Kassapa, als er allein lebte, zurückgezogen, beflissen, eifrig und entschlossen, bald in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens. Er lebte an dem Ziel, das er durch eigene Einsicht erkannt hatte, für welches ehrbare Menschen zu Recht aus dem Haus fortziehen ins hauslose Leben.
“Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā”ti abbhaññāsi.Er verstand: „Wiedergeburt ist beendet; das geistliche Leben ist erfüllt; was zu tun war, ist getan; es gibt nichts weiter für diesen Ort.“
Aññataro kho panāyasmā kassapo arahataṁ ahosīti.
aññataro → aññataro ca (bj, pts) | panāyasmā → pan āyasmā (pts)Und der Ehrwürdige Kassapa wurde einer der Vollendeten.
Mahāsīhanādasuttaṁ niṭṭhitaṁ aṭṭhamaṁ.
mahāsīhanādasuttaṁ → sīhanādasuttaṁ (bjt)