Naḷakapānasutta๖๘ นฬกปานสูตร
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ me → evam-me (pts)ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้
ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu viharati naḷakapāne palāsavane.สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ในป่าไม้ทองกวาว หมู่บ้านนฬกปานะ แคว้นโกศล
Tena kho pana samayena sambahulā abhiññātā abhiññātā kulaputtā bhagavantaṁ uddissa saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā honti—สมัยนั้นแล กุลบุตรผู้มีชื่อเสียงจำนวนมาก คือ
āyasmā ca anuruddho, āyasmā ca bhaddiyo, āyasmā ca kimilo, āyasmā ca bhagu, āyasmā ca koṇḍañño, āyasmā ca revato, āyasmā ca ānando, aññe ca abhiññātā abhiññātā kulaputtā.
kimilo → kimbilo (bj, sya1ed, sya2ed, km, pts1ed); kimmilo (cck) | bhaddiyo → nandiyo (pts1ed) | koṇḍañño → kuṇḍadhāno (bj, pts1ed) | kimilo → kimbilo (sya-all, pts) | bhaddiyo → nandiyo (pts) | koṇḍañño → kuṇḍadhāno (pts) | kimbilo → kimilo (bj: machasaṁ) | kuṇḍadhāno → koṇḍañño (bj: machasaṁ) | bhaddiyo → nandiyo (sī. pī.) vinaye ca ma. ni. 1 cūḷagosiṅge ca (cck note) | kimilo → kimbilo (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | koṇḍañño → kuṇḍadhāno (cck: sī. pī.) | bhaddiyo → ba. evaṁ. sī. yu. nandiyo (sya-all note) | koṇḍañño → ba. evaṁ. sī. yu. koṇḍadhāno (sya-all note)ท่านพระอนุรุทธะ ท่านพระภัททิยะ ท่านพระกิมพิละ ท่านพระภัคคุ ท่านพระโกณฑัญญะ ท่านพระ เรวตะ ท่านพระอานนท์ และกุลบุตรที่มีชื่อเสียงอื่น ๆ มีศรัทธาออกจากเรือนบวช เป็นบรรพชิตอุทิศพระผู้มีพระภาค
Tena kho pana samayena bhagavā bhikkhusaṅghaparivuto abbhokāse nisinno hoti.
bhikkhusaṅghaparivuto → bhikkhusaṁghaparivuto (ms2005)สมัยนั้น พระผู้มีพระภาคมีหมู่ภิกษุแวดล้อมแล้วประทับนั่งอยู่ ณ ที่กลางแจ้ง
Atha kho bhagavā te kulaputte ārabbha bhikkhū āmantesi:
te → (sya-all)ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคทรงปรารภกุลบุตรเหล่านั้น รับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมา ตรัสว่า
“ye te, bhikkhave, kulaputtā mamaṁ uddissa saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, kacci te, bhikkhave, bhikkhū abhiratā brahmacariye”ti?
bhikkhū → (sya-all) | brahmacariyeti → brahmacariye ti (pts)“ภิกษุทั้งหลาย กุลบุตรผู้มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิตอุทิศ เรานั้น ยังยินดีในพรหมจรรย์อยู่หรือ”
Evaṁ vutte, te bhikkhū tuṇhī ahesuṁ.
evaṁ vutte → (sya-all)เมื่อพระผู้มีพระภาคตรัสอย่างนี้แล้ว ภิกษุเหล่านั้นได้พากันนิ่งอยู่
Dutiyampi kho bhagavā te kulaputte ārabbha bhikkhū āmantesi:
dutiyampi → dutiyam-pi kho tatiyam-pi (pts)แม้ครั้งที่ ๒ พระผู้มีพระภาคก็ทรงปรารภกุลบุตรเหล่านั้น รับสั่งเรียกภิกษุ ทั้งหลายมาตรัสว่า
“ye te, bhikkhave, kulaputtā mamaṁ uddissa saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, kacci te, bhikkhave, bhikkhū abhiratā brahmacariye”ti?“ภิกษุทั้งหลาย กุลบุตรผู้มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็น บรรพชิตอุทิศเรานั้น ยังยินดีในพรหมจรรย์อยู่หรือ”
Dutiyampi kho te bhikkhū tuṇhī ahesuṁ.แม้ครั้งที่ ๒ ภิกษุเหล่านั้นก็พากันนิ่งอยู่
Tatiyampi kho bhagavā te kulaputte ārabbha bhikkhū āmantesi:แม้ครั้งที่ ๓ พระผู้มีพระภาคก็ทรงปรารภกุลบุตรเหล่านั้น รับสั่งเรียกภิกษุ ทั้งหลายมาตรัสว่า
“ye te, bhikkhave, kulaputtā mamaṁ uddissa saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, kacci te, bhikkhave, bhikkhū abhiratā brahmacariye”ti?“ภิกษุทั้งหลาย กุลบุตรผู้มีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็น บรรพชิตอุทิศเรานั้น ยังยินดีในพรหมจรรย์อยู่หรือ”
Tatiyampi kho te bhikkhū tuṇhī ahesuṁ.
tatiyampi → tatiyam-pi (pts)แม้ครั้งที่ ๓ ภิกษุเหล่านั้นก็พากันนิ่งอยู่
Atha kho bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคทรงดำริว่า
“yannūnāhaṁ te kulaputte puccheyyan”ti.
te → teva (bj, sya-all, pts) | teva → te (bj: machasaṁ) | yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan-nūnāhaṁ (pts) | + → va (pts) | puccheyyanti → puccheyyan-ti (pts)“ทางที่ดี เราควรถามกุลบุตร เหล่านั้นดู”
Atha kho bhagavā āyasmantaṁ anuruddhaṁ āmantesi:แล้วได้รับสั่งเรียกท่านพระอนุรุทธะมาตรัสว่า
“kacci tumhe, anuruddhā, abhiratā brahmacariye”ti?
brahmacariyeti → brahmacariye ti (pts)“อนุรุทธะ เธอทั้งหลาย ยังยินดีในพรหมจรรย์อยู่หรือ”
“Taggha mayaṁ, bhante, abhiratā brahmacariye”ti.
brahmacariyeti → brahmacariye ti (pts)ท่านพระอนุรุทธะกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ทั้งหลาย ยังยินดีในพรหมจรรย์อยู่”
“Sādhu sādhu, anuruddhā.“ดีละ ดีละ
Etaṁ kho, anuruddhā, tumhākaṁ patirūpaṁ kulaputtānaṁ saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitānaṁ yaṁ tumhe abhirameyyātha brahmacariye.
patirūpaṁ → paṭirūpaṁ (sya-all)อนุรุทธะ การที่เธอทั้งหลายยินดีในพรหมจรรย์นี้แล เป็นการ สมควรแก่เธอทั้งหลายผู้เป็นกุลบุตรมีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต
Yena tumhe, anuruddhā, bhadrena yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā susukāḷakesā kāme paribhuñjeyyātha tena tumhe, anuruddhā, bhadrenapi yobbanena samannāgatā paṭhamena vayasā susukāḷakesā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā.
susukāḷakesā → susu kālakesā (bj) | bhadrena → bhadrenapi (bj: machasaṁ)เพราะ เธอทั้งหลาย กำลังหนุ่มแน่น มีผมดำสนิท เจริญอยู่ในปฐมวัยสมควรบริโภคกาม ยังออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิตได้
Te ca kho pana tumhe, anuruddhā, neva rājābhinītā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, na corābhinītā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, na iṇaṭṭā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, na bhayaṭṭā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā, nājīvikāpakatā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā.
ca → (bj, sya-all, pts) | nājīvikāpakatā → na ājīvikāpakatā (bj, sya-all) | agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā → (pts) | agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā nājīvikāpakatā → na ājīvikāpakatā (pts) | kho → te ca kho (bj: machasaṁ) | neva → n eva (pts)เธอทั้งหลายนั้นมิใช่ผู้ทำความผิดต่อพระราชา จึงออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต มิใช่ผู้ถูกตามจับว่าเป็นโจรจึงออกจากเรือนบวช เป็นบรรพชิต มิใช่ถูกหนี้สินบีบคั้นจึงออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต มิใช่เดือดร้อน เพราะภัยจึงออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต มิใช่ถูกอาชีพบีบคั้นจึงออกจากเรือน บวชเป็นบรรพชิต
Api ca khomhi otiṇṇo jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, dukkhotiṇṇo dukkhapareto;
api ca → apica (th) | khomhi → kho mhi (pts)ความจริง เธอทั้งหลายมีศรัทธาออกจากเรือนบวชเป็นบรรพชิต ด้วยความคิดอย่างนี้ว่า ‘เราเป็นผู้ถูกชาติ ชรา มรณะ โสกะ ปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาส ครอบงำแล้ว ตกอยู่ในกองทุกข์ มีทุกข์ประดังเข้ามา
appeva nāma imassa kevalassa dukkhakkhandhassa antakiriyā paññāyethāti—
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app-eva (pts)ไฉนหนอ การทำ กองทุกข์ทั้งหมดนี้ให้สิ้นสุดจะพึงปรากฏ’
nanu tumhe, anuruddhā, evaṁ saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā”ti?
pabbajitāti → pabbajitā ti (pts)มิใช่หรือ”
“Evaṁ, bhante”.
evaṁ bhante → evambhante (pts)“ใช่ พระพุทธเจ้าข้า”
“Evaṁ pabbajitena ca pana, anuruddhā, kulaputtena kimassa karaṇīyaṁ?
kimassa → kim-assa (pts)กุลบุตรผู้บวชแล้วอย่างนี้ควรทำกิจอะไรบ้าง
Vivekaṁ, anuruddhā, kāmehi vivekaṁ akusalehi dhammehi pītisukhaṁ nādhigacchati aññaṁ vā tato santataraṁ, tassa abhijjhāpi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, byāpādopi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, thinamiddhampi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati uddhaccakukkuccampi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, vicikicchāpi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, aratīpi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, tandīpi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati.
thinamiddhampi → thīnamiddhampi (bj, sya-all, km, pts1ed) | aññaṁ vā → aññaṁ ca (mr) | tandīpi → tatdīpi (bj) | thinamiddhampi → thīnamiddhampi (cck) | thinamiddhampi cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati → thīnamiddhampi (pts) | vā → aññaṁ ca (cck: ka.) | thīnamiddhampi → thīnamiddhampi (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | uddhaccakukkuccampi → vicikicchāpi (th) | vicikicchāpi → uddhaccakukkuccampi (th) | aratīpi → aratipi (th) | abhijjhāpi → abhijjhā pi (pts) | byāpādopi → byāpādo pi (pts)คือ กุลบุตร ยังไม่บรรลุปีติและสุข หรือสุขอื่นที่ละเอียดกว่านั้นอันสงัดจากกาม และอกุศลธรรมทั้งหลาย แม้อภิชฌาก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้พยาบาท ก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้ถีนมิทธะก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้อุทธัจจกุกกุจจะก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้วิจิกิจฉาก็ยังครอบงำจิต ของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้ความริษยาก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ แม้ความเป็น ผู้เกียจคร้านก็ยังครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่
Vivekaṁ, anuruddhā, kāmehi vivekaṁ akusalehi dhammehi pītisukhaṁ nādhigacchati aññaṁ vā tato santataraṁ.กุลบุตรนั้น ยังไม่บรรลุปีติและสุข หรือสุขอื่นที่ละเอียดกว่านั้นอันสงัดจากกามและอกุศลธรรมทั้งหลาย
Vivekaṁ, anuruddhā, kāmehi vivekaṁ akusalehi dhammehi pītisukhaṁ adhigacchati aññaṁ vā tato santataraṁ, tassa abhijjhāpi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, byāpādopi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, thinamiddhampi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, uddhaccakukkuccampi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, vicikicchāpi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, aratīpi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati, tandīpi cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati.
thinamiddhampi → thīnamiddhampi (bj, cck) | aññaṁ vā → aññañca (pts) | aratīpi → aratipi (th) | aññaṁ vā → aññañ-ca (pts) | abhijjhāpi → abhijjhā pi (pts) | byāpādopi → byāpādo pi (pts) | thinamiddhampi → thīnamiddham-pi uddhaccakukkuccam-pi vicikicchā pi arati pi tandī pi (pts)อนุรุทธะ กุลบุตรบรรลุปีติและสุข หรือสุขอื่นที่ละเอียดกว่านั้นอันสงัดจากกาม และอกุศลธรรมทั้งหลาย แม้อภิชฌาก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้ แม้พยาบาท ก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้ แม้ถีนมิทธะก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ ไม่ได้ แม้อุทธัจจกุกกุจจะก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้ แม้วิจิกิจฉาก็ครอบงำ จิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้ แม้ความริษยาก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้ แม้ความ เป็นผู้เกียจคร้านก็ครอบงำจิตของกุลบุตรนั้นอยู่ไม่ได้
Vivekaṁ, anuruddhā, kāmehi vivekaṁ akusalehi dhammehi pītisukhaṁ adhigacchati aññaṁ vā tato santataraṁ.
aññaṁ vā → aññañca (pts) | aññaṁ vā → aññañ-ca (pts)กุลบุตรนั้น บรรลุปีติและสุข หรือสุขอื่นที่ละเอียดกว่านั้นอันสงัดจากกามและอกุศลธรรมทั้งหลายได้
Kinti vo, anuruddhā, mayi hoti:อนุรุทธะ เธอทั้งหลายจะคิดอย่างไรในเราว่า
‘ye āsavā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, appahīnā te tathāgatassa;
ponobbhavikā → ponobhavikā (bj, pts1ed) | jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (bj) | ponobbhavikā → ponobhavikā (cck: sī. pī.) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā ponobhavikā (bjt)“ตถาคตยังละอาสวะ อันทำให้เศร้าหมอง ให้เกิดในภพใหม่ มีความกระวนกระวาย มีวิบากเป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไปไม่ได้
tasmā tathāgato saṅkhāyekaṁ paṭisevati, saṅkhāyekaṁ adhivāseti, saṅkhāyekaṁ parivajjeti, saṅkhāyekaṁ vinodetī’”ti?
saṅkhāyekaṁ → saṅkhāy ekaṁ (pts)เพราะเหตุนั้น ตถาคตพิจารณาแล้วจึงเสพของ อย่างหนึ่ง อดกลั้นของอย่างหนึ่ง เว้นของอย่างหนึ่ง บรรเทาของอย่างหนึ่งบ้างไหม”
“Na kho no, bhante, bhagavati evaṁ hoti:“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์มิได้คิดในพระผู้มีพระภาคอย่างนี้ว่า
‘ye āsavā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, appahīnā te tathāgatassa;
saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | ponobbhavikā → ponobhavikā (bjt, pts)‘พระตถาคตยังทรงละอาสวะอันทำให้เศร้าหมอง ให้เกิดในภพใหม่ มีความกระวน กระวาย มีวิบากเป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไปไม่ได้
tasmā tathāgato saṅkhāyekaṁ paṭisevati, saṅkhāyekaṁ adhivāseti, saṅkhāyekaṁ parivajjeti, saṅkhāyekaṁ vinodetī’ti.
saṅkhāyekaṁ → saṅkhāy ekaṁ (pts)เพราะเหตุนั้น พระตถาคตพิจารณาแล้วจึงทรงเสพของอย่างหนึ่ง อดกลั้นของอย่างหนึ่ง เว้นของ อย่างหนึ่ง บรรเทาของอย่างหนึ่ง’
Evaṁ kho no, bhante, bhagavati hoti:แต่ข้าพระองค์ทั้งหลายได้คิดในพระผู้มีพระภาคอย่างนี้ว่า
‘ye āsavā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, pahīnā te tathāgatassa;
jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (bj) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | saṅkilesikā ponobbhavikā → saṁkilesikā ponobhavikā (bjt) | ponobbhavikā → ponobhavikā (pts)‘พระตถาคตทรง ละอาสวะอันทำให้เศร้าหมอง ให้เกิดในภพใหม่ มีความกระวนกระวาย มีวิบาก เป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไปได้แล้ว
tasmā tathāgato saṅkhāyekaṁ paṭisevati, saṅkhāyekaṁ adhivāseti, saṅkhāyekaṁ parivajjeti, saṅkhāyekaṁ vinodetī’”ti.
saṅkhāyekaṁ → saṅkhāy ekaṁ (pts)เพราะเหตุนั้น พระตถาคตพิจารณา แล้วจึงทรงเสพของอย่างหนึ่ง อดกลั้นของอย่างหนึ่ง เว้นของอย่างหนึ่ง บรรเทาของ อย่างหนึ่ง พระพุทธเจ้าข้า”
“Sādhu sādhu, anuruddhā.“ดีละ ดีละ อนุรุทธะ
Tathāgatassa, anuruddhā, ye āsavā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, pahīnā te ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts); anabhāvaṅgatā (sya-all) | te → (pts) | anabhāvakatā → anabhāvaṁ katā (bj: machasaṁ) | anabhāvaṅgatā → ba. evaṁ. sī. yu. anabhāvakatā (sya-all note) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, ms2005) | ponobbhavikā → ponobhavikā (bjt, pts)ตถาคตละอาสวะอันทำให้เศร้าหมอง ให้เกิดในภพใหม่ มีความกระวนกระวาย มีวิบากเป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไปได้แล้ว ตัดรากถอนโคน เหมือนต้นตาลที่ถูกตัดรากถอนโคนไปแล้วเหลือแต่พื้นที่ ทำให้ไม่มี เกิดขึ้นต่อไปไม่ได้
Seyyathāpi, anuruddhā, tālo matthakacchinno abhabbo punavirūḷhiyā;
matthakacchinno → matthakācchinno (pts) | punavirūḷhiyā → puna virūḷhiyā (th, pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)ต้นตาลที่ถูกตัดยอดแล้วไม่อาจงอกขึ้นอีกได้ แม้ฉันใด
evameva kho, anuruddhā, tathāgatassa ye āsavā saṅkilesikā ponobbhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṁ jātijarāmaraṇiyā, pahīnā te ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā;
jātijarāmaraṇiyā → jātijarāmaraṇīyā (bj) | anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj); anabhāvaṅgatā (sya-all) | te → (sya-all) | anabhāvakatā → anabhāvaṁ katā (bj: machasaṁ) | saṅkilesikā → saṁkilesikā (my, ms2005) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, ms2005) | ponobbhavikā → ponobhavikā (bjt)ตถาคตก็ ฉันนั้นเหมือนกัน ละอาสวะอันทำให้เศร้าหมอง ให้เกิดในภพใหม่ มีความกระวน กระวาย มีวิบากเป็นทุกข์ ให้มีชาติ ชรา และมรณะต่อไปได้แล้ว ตัดรากถอนโคน เหมือนต้นตาลที่ถูกตัดรากถอนโคนไปแล้ว เหลือแต่พื้นที่ ทำให้ไม่มี เกิดขึ้นต่อไป ไม่ได้
tasmā tathāgato saṅkhāyekaṁ paṭisevati, saṅkhāyekaṁ adhivāseti, saṅkhāyekaṁ parivajjeti, saṅkhāyekaṁ vinodeti.
vinodeti → vinodetīti (sya-all) | saṅkhāyekaṁ → saṅkhāy ekaṁ (pts)เพราะเหตุนั้น ตถาคตพิจารณาแล้วจึงเสพของอย่างหนึ่ง อดกลั้นของอย่างหนึ่ง เว้นของอย่างหนึ่ง บรรเทาของอย่างหนึ่ง
Taṁ kiṁ maññasi, anuruddhā,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ maññasi → kim-maññasi (pts)เธอเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร
kaṁ atthavasaṁ sampassamāno tathāgato sāvake abbhatīte kālaṅkate upapattīsu byākaroti:
kālaṅkate → kālakate (bj, sya-all) | kālaṅkate upapattīsu → kālakate upapattisu (pts)ตถาคตพิจารณาเห็นอำนาจประโยชน์อะไร จึงพยากรณ์สาวกทั้งหลายผู้ล่วงลับไปแล้วในภพที่เกิดทั้งหลายว่า
‘asu amutra upapanno; asu amutra upapanno’”ti?
upapanno → uppanno (sya-all) | upapannoti → uppannoti (sya-all) | upapannoti → upapanno ti (pts)‘สาวกชื่อโน้นเกิด ในภพชื่อโน้น สาวกชื่อโน้นเกิดในภพชื่อโน้น”
“Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā. Sādhu vata, bhante, bhagavantaṁyeva paṭibhātu etassa bhāsitassa attho. Bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantī”ti.
bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | bhagavaṁnettikā bhagavaṁpaṭisaraṇā → bhagavannettikā bhagavampaṭisaraṇā (bjt) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaññeva (bjt) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)“ธรรมของข้าพระองค์ทั้งหลายมีพระผู้มีพระภาคเป็นหลัก มีพระผู้มีพระภาค เป็นผู้นำ มีพระผู้มีพระภาคเป็นที่พึ่ง ชอบแล้วพระพุทธเจ้าข้า ขอพระผู้มีพระภาค ทรงโปรดอธิบายเนื้อความแห่งพระภาษิตนี้ให้แจ่มแจ้งเถิด ภิกษุทั้งหลายได้ฟังคำ อธิบายของพระผู้มีพระภาคแล้วจักทรงจำไว้ พระพุทธเจ้าข้า”
“Na kho, anuruddhā, tathāgato janakuhanatthaṁ na janalapanatthaṁ na lābhasakkārasilokānisaṁsatthaṁ na ‘iti maṁ jano jānātū’ti sāvake abbhatīte kālaṅkate upapattīsu byākaroti:
kālaṅkate → kālakate (bj, sya-all) | kālaṅkate upapattīsu → kālakate upapattisu (pts)“อนุรุทธะ ตถาคตจะพยากรณ์สาวกทั้งหลายผู้ล่วงลับไปแล้วในภพที่เกิดทั้งหลาย
‘asu amutra upapanno, asu amutra upapanno’ti.
upapanno → uppanno (sya-all) | upapannoti → uppannoti (sya-all) | upapannoti → upapanno ti (pts)ว่า ‘สาวกชื่อโน้นเกิดในภพโน้น สาวกชื่อโน้นเกิดในภพโน้น’ เพื่อให้คนเกิดความ พิศวงก็หามิได้ เพื่อเกลี้ยกล่อมคนก็หามิได้ เพื่ออานิสงส์คือลาภสักการะและความ สรรเสริญก็หามิได้ หรือด้วยความประสงค์ว่า ‘คนจงรู้จักเราด้วยเหตุนี้’ ก็หามิได้
Santi ca kho, anuruddhā, kulaputtā saddhā uḷāravedā uḷārapāmojjā.
uḷāravedā uḷārapāmojjā → oḷāravedā oḷārapāmujjā (sya-all) | uḷārapāmojjā → uḷārapāmujjā (pts) | uḷārapāmojjā → pāmujjā (bj: sīmu8)อนุรุทธะ กุลบุตรผู้มีศรัทธา มีความยินดีมาก มีความปราโมทย์มาก มีอยู่
Te taṁ sutvā tadatthāya cittaṁ upasaṁharanti.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)กุลบุตรเหล่านั้นได้ฟังคำพยากรณ์นั้นแล้ว จะน้อมจิตไปเพื่อความเป็นอย่างนั้น
Tesaṁ taṁ, anuruddhā, hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
tesaṁ taṁ → tesantaṁ (bjt) | tesaṁ taṁ → tesan-taṁ (pts)ข้อนั้นจะเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อสุขแก่กุลบุตรเหล่านั้นตลอดกาลนาน
Idhānuruddhā, bhikkhu suṇāti:อนุรุทธะ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo bhikkhu kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, km, pts1ed) | kālaṅkato → kālakato (pts) | kālakato → kālaṁkato (bj: machasaṁ) | kālaṅkato → kālakato (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)‘ภิกษุชื่อนี้มรณภาพแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับ พยากรณ์จากพระผู้มีพระภาคว่า
aññāya saṇṭhahī’ti.‘ท่านรูปนั้นดำรงอยู่ในอรหัตตผล’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)ภิกษุนั้นได้เห็น เองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo so āyasmā ahosi itipi, evaṁpañño so āyasmā ahosi itipi, evaṁvihārī so āyasmā ahosi itipi, evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁpañño → evampañño (bjt) | evaṁvimutto → evaṁ vimutto (bjt, th) | itipi → iti pi (pts) | itipi evaṁvimutto → iti pi evaṁ vimutto (pts) | itipīti → iti pīti (pts)‘ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีธรรม อย่างนี้ ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านรูปนั้น เป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts) | saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca → saddhañ-ca sīlañ-ca sutañ-ca cāgañ-ca paññañ-ca (pts)ภิกษุนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญา ของท่านรูปนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuno phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ ภิกษุ ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhu suṇāti:ภิกษุในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo bhikkhu kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุชื่อนี้มรณภาพแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับพยากรณ์จาก พระผู้มีพระภาคว่า
pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātiko tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | tattha parinibbāyī → tatthaparinibbāyī (th, pts) | lokāti → lokā ti (pts)‘ท่านรูปนั้นเป็นโอปปาติกะ เพราะโอรัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการสิ้นไป จักปรินิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavasuto → anussavassuto (bj: machasaṁ) | panassa → pan assa (pts)ภิกษุนั้น ได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo …pe… evaṁpañño … evaṁvihārī … evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁvimutto → evaṁ vimutto (th, pts) | itipi → iti pi (pts) | itipīti → iti pīti (pts)‘ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ...เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านรูปนั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้ว อย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts) | sīlañca sutañca cāgañca paññañca → pepaññañca (pts)ภิกษุนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของท่านรูปนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuno phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ภิกษุ ด้วยประการ ฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhu suṇāti:
idhānuruddhā → idhūnuruddhā (pts)ภิกษุในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo bhikkhu kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุชื่อนี้มรณภาพแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับพยากรณ์จาก พระผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmī sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissatī’ti.
rāgadosamohānaṁ → rāgadosamohāna (bjt) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sakideva → sakid-eva (pts) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)‘ท่านรูปนั้นเป็นสกทาคามี เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และเพราะราคะ โทสะ โมหะ เบาบาง จักกลับมาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวแล้วจะทำที่สุด แห่งทุกข์ได้’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)ภิกษุนั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo …pe… evaṁpañño … evaṁvihārī … evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁsīlo → evaṁsīlo evaṁ vimutto (pts) | evaṁpañño → evaṁ pañño (bjt)‘ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านรูป นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และ ปัญญาของท่านรูปนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuno phāsuvihāro hoti.การอยู่อย่างผาสุกย่อม มีแก่ภิกษุ ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhu suṇāti:อนุรุทธะ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo bhikkhu kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุชื่อนี้มรณภาพแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับพยากรณ์ จากพระผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’ti.
sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyanoti (sya-all, pts) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyano ti (pts)‘ท่านรูปนั้นเป็นโสดาบัน เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป เป็นผู้ไม่มีทางตกต่ำ มีความแน่นอนที่จะสำเร็จสัมโพธิในวันข้างหน้า‘
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)ภิกษุนั้นได้ เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo …pe… evaṁpañño … evaṁvihārī … evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
āyasmā → ayasmā (bj) | evaṁsīlo → evaṁsīlo evaṁ vimutto (pts) | evaṁvihārī → evaṁ vihārī (bjt)‘ท่านรูปนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านรูปนั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้ว อย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของท่านรูปนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuno phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ภิกษุ ด้วยประการ ฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhunī suṇāti:อนุรุทธะ ภิกษุณีในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā bhikkhunī kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุณีชื่อนี้มรณภาพแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับพยากรณ์จากพระผู้มีพระภาคว่า
aññāya saṇṭhahī’ti.‘น้องหญิงนั้นดำรงอยู่ในอรหัตตผล’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
panassā → panassa (bj) | anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)ภิกษุณี นั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁpaññā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁvihārinī sā bhaginī ahosi itipi, evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁvimuttā → evaṁ vimuttā (th)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มี ธรรมอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีวิหารธรรม อย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุณีนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuniyā phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ภิกษุณี ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhunī suṇāti:ภิกษุณีในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā bhikkhunī kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (bj, sya-all, pts) | kālakatā → kālaṁkatā (bj: machasaṁ)‘ภิกษุณีชื่อนี้มรณภาพแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับพยากรณ์จาก พระผู้มีพระภาคว่า
pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyinī anāvattidhammā tasmā lokā’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | tattha parinibbāyinī → tatthaparinibbāyinī (th, pts) | lokāti → lokā ti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นโอปปาติกะ เพราะโอรัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการสิ้นไป จักปรินิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)ภิกษุณีนั้นได้ เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā …pe… evaṁpaññā … evaṁvihārinī … evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁpaññā → evaṁpaññā sā bhaginī ahosi itipi (sya-all) | evaṁsīlā → evaṁsīlā evaṁ vimuttā (pts) | evaṁvimuttā → sā bhaginī ahosi itipi evaṁ vimuttā (th)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีธรรม อย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุณีนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuniyā phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่ อย่างผาสุกย่อมมีแก่ภิกษุณี ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhunī suṇāti:ภิกษุณีในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā bhikkhunī kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุณีชื่อนี้มรณภาพแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับพยากรณ์จาก พระผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāminī sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissatī’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sakideva → sakid-eva (pts) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นสกทาคามี เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และเพราะราคะ โทสะ โมหะ เบาบาง จักกลับมาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวแล้วจะทำที่สุด แห่งทุกข์ได้’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)ภิกษุณีนั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā …pe… evaṁpaññā … evaṁvihārinī … evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁsīlā → evaṁsīlā evaṁ vimuttā (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิง นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุณีนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และ ปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuniyā phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุก ย่อมมีแก่ภิกษุณี ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, bhikkhunī suṇāti:อนุรุทธะ ภิกษุณีในธรรมวินัยนี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā bhikkhunī kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (bj, sya-all, pts)‘ภิกษุณีชื่อนี้มรณภาพแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับ พยากรณ์จากพระผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā’ti.
sambodhiparāyaṇāti → sambodhiparāyanāti (sya-all, pts) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sambodhiparāyaṇāti → sambodhiparāyanā ti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นโสดาบัน เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป เป็นผู้ไม่มีทางตกต่ำ มีความแน่นอนที่จะสำเร็จสัมโพธิในวันข้างหน้า’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)ภิกษุณีนั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā … evaṁpaññā … evaṁvihārinī … evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁsīlā → evaṁsīlā evaṁ vimuttā (pts) | evaṁpaññā → evaṁ paññā (bjt)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรม อย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้ หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)ภิกษุณีนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญา ของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, bhikkhuniyā phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ ภิกษุณี ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsako suṇāti:อนุรุทธะ อุบาสกในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo upāsako kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘อุบาสกชื่อนี้ตายแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับ พยากรณ์จากพระผู้มีพระภาคว่า
pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātiko tattha parinibbāyī anāvattidhammo tasmā lokā’ti.
opapātiko tattha parinibbāyī → upapātiko tatthaparinibbāyī (sya-all) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | lokāti → lokā ti (pts)‘ท่านผู้นั้นเป็นโอปปาติกะ เพราะโอรัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการสิ้นไป จักปรินิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)อุบาสกนั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo so āyasmā ahosi itipi, evaṁpañño so āyasmā ahosi itipi, evaṁvihārī so āyasmā ahosi itipi, evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁvimutto → evaṁ vimutto (th)‘ท่านผู้นั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้มี ธรรมอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
So tassa saddhañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts) | saddhañca → saddhañca sīlañca (sya-all) | saddhañca sutañca cāgañca paññañca → saddhañ-ca paññañ-ca (pts)อุบาสกนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของท่านผู้นั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, upāsakassa phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุก ย่อมมีแก่อุบาสก ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsako suṇāti:อุบาสกในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo upāsako kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘อุบาสกชื่อนี้ตายแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับพยากรณ์จากพระผู้มี พระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmī sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissatī’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sakideva → sakid-eva (pts) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)‘ท่านผู้นั้นเป็นสกทาคามี เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และเพราะ ราคะ โทสะ โมหะ เบาบาง จักกลับมาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวแล้วจะทำที่สุดแห่งทุกข์ได้’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)อุบาสกนั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo … evaṁpañño … evaṁvihārī … evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁsīlo → evaṁsīlo evaṁ vimutto (pts)‘ท่านผู้นั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรม อย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้ หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)อุบาสกนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญา ของท่านผู้นั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, upāsakassa phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่ อุบาสก ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsako suṇāti:อนุรุทธะ อุบาสกในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmo upāsako kālaṅkato;
kālaṅkato → kālakato (bj, sya-all, pts)‘อุบาสกชื่อนี้ตายแล้ว
so bhagavatā byākato—ได้รับพยากรณ์ จากพระผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo’ti.
sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyanoti (sya-all, pts) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sambodhiparāyaṇoti → sambodhiparāyano ti (pts)‘ท่านผู้นั้นเป็นโสดาบัน เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป เป็นผู้ไม่มีทางตกต่ำ มีความแน่นอนที่จะสำเร็จสัมโพธิในวันข้างหน้า’
So kho panassa āyasmā sāmaṁ diṭṭho vā hoti anussavassuto vā:
anussavassuto → anussavasuto (bjt, th, pts) | panassa → pan assa (pts)อุบาสกนั้นได้ เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlo so āyasmā ahosi itipi, evaṁdhammo … evaṁpañño … evaṁvihārī … evaṁvimutto so āyasmā ahosi itipī’ti.
evaṁsīlo → evaṁsīlo evaṁ vimutto (pts) | evaṁpañño → evaṁpaññā (bjt)‘ท่านผู้นั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็น ผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ ท่านผู้นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
So tassa saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussaranto tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts) | sīlañca sutañca cāgañca paññañca → pepaññañca (pts)อุบาสกนั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และปัญญาของท่านผู้นั้น ก็จะ น้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā upāsakassa phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุกย่อมมีแก่อุบาสก ด้วยประการ ฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsikā suṇāti:อนุรุทธะ อุบาสิกาในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā upāsikā kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (bj, sya-all, pts) | kālakatā → kālaṁkatā (bj: machasaṁ)‘อุบาสิกาชื่อนี้ตายแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับ พยากรณ์จากพระผู้มีพระภาคว่า
pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyinī anāvattidhammā tasmā lokā’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | tattha parinibbāyinī → tatthaparinibbāyinī (pts) | lokāti → lokā ti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นโอปปาติกะ เพราะโอรัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการสิ้นไป จักปรินิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
panassā → panassa (bj) | anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)อุบาสิกานั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā … evaṁpaññā … evaṁvihārinī … evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
+ → sā bhaginī ahosi itipi (bjt) | evaṁvimuttā → evaṁ vimuttā (th, pts) | itipi → iti pi (pts) | itipīti → iti pīti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มี ธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิงนั้น เป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (sya-all, pts)อุบาสิกานั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และ ปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, upāsikāya phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุก ย่อมมีแก่อุบาสิกา ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsikā suṇāti:อุบาสิกาในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā upāsikā kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (sya-all, pts) | kālakatā → kālaṁkatā (bj: machasaṁ)‘อุบาสิกาชื่อนี้ตายแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับพยากรณ์จากพระ ผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāminī sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissatī’ti.
saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นสกทาคามี เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และ เพราะราคะ โทสะ โมหะเบาบาง จักกลับมาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวแล้วจะทำที่สุดแห่ง ทุกข์ได้’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)อุบาสิกานั้นได้เห็นเองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā … evaṁpaññā … evaṁvihārinī … evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁsīlā → evaṁsīlā evaṁ vimuttā (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ ... เป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ ... เป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ ... เป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิง นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (sya-all, pts)อุบาสิกานั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และ ปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, upāsikāya phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุก ย่อมมีแก่อุบาสิกา ด้วยประการฉะนี้แล
Idhānuruddhā, upāsikā suṇāti:อุบาสิกาในศาสนานี้ได้ฟังว่า
‘itthannāmā upāsikā kālaṅkatā;
kālaṅkatā → kālakatā (sya-all, pts)‘อุบาสิกาชื่อนี้ตายแล้ว
sā bhagavatā byākatā—ได้รับพยากรณ์จากพระ ผู้มีพระภาคว่า
tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā’ti.
sambodhiparāyaṇāti → sambodhiparāyanāti (sya-all, pts) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | sambodhiparāyaṇāti → sambodhiparāyanā ti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นโสดาบัน เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป เป็นผู้ ไม่มีทางตกต่ำ มีความแน่นอนที่จะสำเร็จสัมโพธิในวันข้างหน้า’
Sā kho panassā bhaginī sāmaṁ diṭṭhā vā hoti anussavassutā vā:
anussavassutā → anussavasutā (bjt, th, pts) | panassā → pan assā (pts)อุบาสิกานั้นได้เห็น เองหรือได้ฟังมาว่า
‘evaṁsīlā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁdhammā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁpaññā sā bhaginī ahosi itipi, evaṁvihārinī sā bhaginī ahosi itipi, evaṁvimuttā sā bhaginī ahosi itipī’ti.
evaṁvimuttā → evaṁ vimuttā (th) | itipi → iti pi (pts) | itipi evaṁvimuttā → iti pi evaṁ vimuttā (pts) | itipīti → iti pīti (pts)‘น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีศีลอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีธรรมอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีปัญญาอย่างนี้ น้องหญิงนั้นเป็นผู้มีวิหารธรรมอย่างนี้ น้องหญิง นั้นเป็นผู้หลุดพ้นแล้วอย่างนี้’
Sā tassā saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca anussarantī tadatthāya cittaṁ upasaṁharati.
tadatthāya → tathattāya (sya-all, pts) | saddhañca sīlañca sutañca cāgañca paññañca → saddhañ-ca sīlañ-ca sutañ-ca cāgañ-ca paññañ-ca (pts)อุบาสิกานั้นเมื่อระลึกถึงศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ และ ปัญญาของน้องหญิงนั้น ก็จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Evampi kho, anuruddhā, upāsikāya phāsuvihāro hoti.
evampi → evam-pi (pts)การอยู่อย่างผาสุก ย่อมมีแก่อุบาสิกา ด้วยประการฉะนี้แล
Iti kho, anuruddhā, tathāgato na janakuhanatthaṁ na janalapanatthaṁ na lābhasakkārasilokānisaṁsatthaṁ na ‘iti maṁ jano jānātū’ti sāvake abbhatīte kālaṅkate upapattīsu byākaroti:
kālaṅkate → kālakate (bj, sya-all) | kālaṅkate upapattīsu → kālakate upapattisu (pts)ตามที่กล่าวมานี้แล ตถาคตพยากรณ์สาวกทั้งหลายผู้ล่วงลับไปแล้วในภพที่ เกิดทั้งหลาย
‘asu amutra upapanno, asu amutra upapanno’ti.
upapanno → uppanno (sya-all) | upapannoti → uppannoti (sya-all) | upapannoti → upapanno ti (pts)ว่า ‘สาวกชื่อโน้นเกิดในภพโน้น สาวกชื่อโน้นเกิดในภพโน้น’ เพื่อให้คน เกิดความพิศวงก็หามิได้ เพื่อเกลี้ยกล่อมคนก็หามิได้ เพื่ออานิสงส์คือลาภสักการะ และความสรรเสริญก็หามิได้ หรือด้วยความประสงค์ว่า ‘คนจงรู้จักเราด้วยเหตุนี้’ ก็หามิได้
Santi ca kho, anuruddhā, kulaputtā saddhā uḷāravedā uḷārapāmojjā.
ca → (sya-all) | uḷāravedā uḷārapāmojjā → oḷāravedā oḷārapāmujjā (sya-all) | uḷārapāmojjā → uḷārapāmujjā (pts)อนุรุทธะ กุลบุตรผู้มีศรัทธา มีความยินดีมาก มีความปราโมทย์มาก มีอยู่
Te taṁ sutvā tadatthāya cittaṁ upasaṁharanti.
tadatthāya → tathattāya (bj, sya-all, pts)กุลบุตรเหล่านั้นได้ฟังคำพยากรณ์นั้นแล้ว จะน้อมจิตไปเพื่อศรัทธาเป็นต้นนั้น
Tesaṁ taṁ, anuruddhā, hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
tesaṁ taṁ → tesantaṁ (th) | tesaṁ taṁ → tesan-taṁ (pts)ข้อนั้น ย่อมเป็นไปเพื่อประโยชน์เกื้อกูล เพื่อสุขแก่กุลบุตรเหล่านั้นสิ้นกาลนาน”
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam-avoca (pts)พระผู้มีพระภาคได้ตรัสภาษิตนี้แล้ว
Attamano āyasmā anuruddho bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.ท่านพระอนุรุทธะมีใจยินดีชื่นชมพระภาษิต ของพระผู้มีพระภาค ดังนี้แล