Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Majjhima Nikāya 83Discorsi medi 83

Maghadevasutta
Maghadevasutta → makhādevasuttaṁ (bj)
Il discorso sul Re Maghadeva

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
Così ho sentito.
ekaṁ samayaṁ bhagavā mithilāyaṁ viharati maghadevaambavane.
maghadevaambavane → makhādevambavane (bj, pts); maghadevambavane (sya-all) | makhādevambavane → maghadevambavane (bj: machasaṁ, syā) | maghadevaambavane → makhādevaambavane (cck: sī. pī.); magghadevaambavane (cck: ka.) | maghadevambavane → makhādevambavane (sya-all: sī.) | Makhādevambavane → Sk Bu Makhādeva throughout, as also Jātaka No. 9; Bm Magghadeva; Si Maghadeva, a spelling which repeats Pl. XLVIII (2) of the ‘Stūpa of Bharhut'. Si notes that the Sinh. spelling is Makhādeva. (pts note)
Una volta il Buddha dimorava vicino a Mithilā, nel bosco di mango di Maghadeva.
Atha kho bhagavā aññatarasmiṁ padese sitaṁ pātvākāsi.
pātvākāsi → patvākāsi (pts)
Il Buddha in un certo punto sorrise.

Atha kho āyasmato ānandassa etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
Allora il Venerabile Ānanda pensò:
“ko nu kho hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya?“Qual è la causa, qual è la ragione per cui il Buddha ha sorriso? Na akāraṇena tathāgatā sitaṁ pātukarontī”ti.
akāraṇe → na akāraṇena (bj: PTS) | pātukarontīti → Bm patuṁk. (pts note)
I Realizzati non sorridono senza motivo”.

Atha kho āyasmā ānando ekaṁsaṁ cīvaraṁ katvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca:
tenañjaliṁ paṇāmetvā → tenañjalimpaṇāmetvā (bjt, th) | tenañjaliṁ → ten añjalim (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Quindi Ānanda si sistemò l’abito su una spalla, alzò le mani giunte verso il Buddha, e disse:
“ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo bhagavato sitassa pātukammāya?“Qual è la causa, qual è la ragione per cui il Buddha ha sorriso? Na akāraṇena tathāgatā sitaṁ pātukarontī”ti.
akāraṇe → na akāraṇena (bj: PTS)
I Realizzati non sorridono senza motivo”.

“Bhūtapubbaṁ, ānanda, imissāyeva mithilāyaṁ rājā ahosi maghadevo nāma dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā;
maghadevo → makhādevo (bj, pts) | makhādevo → maghadevo (bj: machasaṁ, syā) | maghadevo → makhādevo (sya-all: sī.) | imissāyeva → imissā yeva (pts)
“C’era una volta, Ānanda, proprio qui a Mithilā, un re giusto e di principio di nome Maghadeva, un grande re che rispettava i suoi compiti.
dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca;
ceva → cepi (bj) | negamesu → nigamesu (bj: sīmu8) | negamesu → So Si (& Sk infra); Sk Bm nigamesu. (pts note) | jānapadesu → So Si (& Sk infra) Sk Bm janapadesu. (pts note) | ceva → eva (pts)
Trattava giustamente i bramini e i laici, e la gente di città e del Paese.
uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassa.
pañcaddasiṁ → Sk Si pañcadasiṁ; at p. 78 Sk pannarasiṁ. (pts note) | aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | uposathañca → uposathañ ca (pts) | pañcadasiṁ aṭṭhamiñca → pañcaddasiṁ aṭṭhamiñ ca (pts)
E rispettava il giorno di festa il quattordicesimo, quindicesimo, e ottavo giorno del mezzo mese.

Atha kho, ānanda, rājā maghadevo bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena kappakaṁ āmantesi:
maghadevo bahūnaṁ → makhādevo bahunnaṁ (bj, pts) | bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts) | bahunnaṁ → bahūnaṁ (bj: machasaṁ, syā) | bahunnaṁ → Bm Si bahūnaṁ always. (pts note)
Poi, dopo molti anni, molte centinaia di anni, molte migliaia di anni, il Re Maghadeva si rivolse al suo barbiere:
‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha me āroceyyāsī’ti.
palitāni → phalitāni (pts) | palitāni → phalitāni (bj: PTS) | phalitāni → Sk Bu sts. pahalitāni sts. palitāni; Bm Si palitāni throughout. (pts note)
‘Mio caro barbiere, quando vedi dei capelli grigi sulla mia testa, per favore, dimmelo’

‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa paccassosi.
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts)
‘Sì, Sua Maestà’, rispose il barbiere.

Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena rañño maghadevassa sirasmiṁ palitāni jātāni.
bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts) | maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | palitāni → phalitāni (pts)
Dopo molti anni, molte centinaia di anni, molte migliaia di anni, il barbiere vide dei capelli grigi crescere sulla testa del re.
Disvāna rājānaṁ maghadevaṁ etadavoca:
maghadevaṁ → makhādevaṁ (bj) | maghadevaṁ etadavoca → makhādevaṁ etad avoca (pts)
Disse al re:
‘pātubhūtā kho devassa devadūtā, dissanti sirasmiṁ palitāni jātānī’ti.
palitāni → phalitāni (pts) | palitāni → phalitāni (bj: PTS)
‘I messaggeri degli dei si sono mostrati a lei. Ci sono capelli grigi che le crescono sulla testa’

‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṁ patiṭṭhāpehī’ti.
palitāni → phalitāni (pts) | mama → mamaṁ (pts) | mama → mamaṁ (bj: PTS) | mamaṁ → Bm Si mama. (pts note) | tena hi → tenahi (th)
‘Beh, allora, mio caro barbiere, staccali attentamente con delle pinzette e mettili nella mia mano’

‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā rañño maghadevassa añjalismiṁ patiṭṭhāpesi.
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | maghadevassa paṭissutvā → makhādevassa paṭisutvā (pts) | palitāni → phalitāni (pts) | patiṭṭhāpesi → patiṭṭhāpesī (pts)
‘Sì, Sua Maestà’, rispose il barbiere, e fece come il re aveva chiesto.

Atha kho, ānanda, rājā maghadevo kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ āmantāpetvā etadavoca:
maghadevo → makhādevo (bj, pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Il re assegnò al barbiere un villaggio come ricompensa, poi convocò il principe della corona, e disse:
‘pātubhūtā kho me, tāta kumāra, devadūtā;‘Caro principe, i messaggeri degli dei si sono mostrati a me. dissanti sirasmiṁ palitāni jātāni;
palitāni → phalitāni (pts)
Ci sono capelli grigi che mi crescono sulla testa.
bhuttā kho pana me mānusakā kāmā;
kāmā → So Si throughout & Sk infra; Bm mānussakā always; Sk here mānussakakāmā. (pts note)
Mi sono goduto i piaceri umani.
samayo dibbe kāme pariyesituṁ.Ora è arrivato il momento di rincorrere i piaceri divini. Ehi tvaṁ, tāta kumāra, imaṁ rajjaṁ paṭipajja.Vieni, caro principe, governa il regno. Ahaṁ pana kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajissāmi.Io mi taglierò capelli e barba, indosserò l’abito marrone, e lascerò la vita di casa per quella mendicante.

Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyāsi.
tvampi → tvaṁ (sya-all) | palitāni → phalitāni (pts) | pi → Si omits pi. (pts note) | tena hi → tenahi (th) | tvampi → tvam pi (pts)
Poiché, caro principe, anche tu un giorno vedrai i capelli grigi crescerti sulla testa. Quando questo accadrà, dopo aver assegnato un villaggio al barbiere come ricompensa e aver istruito attentamente il principe della corona riguardo alla regalità, dovrai tagliarti capelli e barba, indossare l’abito marrone, e lasciare la vita di casa per quella mendicante.
Yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosi.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | vaṭṭaṁ → vattaṁ (bj: machasaṁ, syā) | vaṭṭaṁ → So Bu & Sk infra; Bm Si vattaṁ; Sk here vaddhaṁ. (pts note) | nihitaṁ → So Sk Si Bu; Bm nihataṁ. (pts note) | anuppavatteyyāsi → Bm anupav-. (pts note)
Mantieni viva questa buona pratica che ho fondato. Non essere il mio ultimo uomo.
Yasmiṁ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṁ antimapuriso hoti.
vattassa → vaṭṭassa (bj, pts)
Quando due uomini sono in vita, quello che rompe una pratica così buona è il suo ultimo uomo.
Taṁ tāhaṁ, tāta kumāra, evaṁ vadāmi—
tāhaṁ → Bm tathā 'haṁ. (pts note) | taṁ tāhaṁ → tantāhaṁ (th) | taṁ → tan (pts)
Quindi ti dico:
yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosī’ti.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
“Mantieni viva questa buona pratica che ho fondato. Non essere il mio ultimo uomo”’.

Atha kho, ānanda, rājā maghadevo kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā imasmiṁyeva maghadevaambavane kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbaji.
maghadevo → makhādevo (bj, pts) | maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts)
E quindi, dopo aver assegnato un villaggio al barbiere come ricompensa e aver istruito attentamente il principe della corona riguardo alla regalità, il Re Maghadeva si tagliò capelli e barba, indossò l’abito marrone, e lasciò la vita di casa per quella mendicante qui in questo bosco di mango.
So mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, km); avyāpajjhena (pts1ed); abyāpajjena (mr) | catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts) | catutthiṁ → catutthaṁ (bj: machasaṁ, syā) | abyābajjhena → abyāpajjhena (cck: sī. syā. kaṁ. pī.); abyāpajjena (cck: ka.) | catutthiṁ → Bm Si catutthaṁ. (pts note) | mettāsahagatena → Sk here & infra upekhāsahagatena, as Bm infra. (pts note) | avyāpajjhena → Bm abyābajjhena. (pts note)
Dimorò diffondendo una mente piena di amichevolezza verso una direzione, verso la seconda, verso la terza, e verso la quarta. Allo stesso modo, sopra, sotto, attraverso, dappertutto, tutt’intorno, diffuse una mente piena di amichevolezza verso il mondo intero, abbondante, espansiva, immensurabile, libera da inimicizia e malevolenza.
Karuṇāsahagatena cetasā …
pe → Bm omits. (pts note)
Dimorò diffondendo una mente piena di compassione …
muditāsahagatena cetasā …
cetasā → Si inserts pe. (pts note)
di esultanza …
upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj); catuṭṭhiṁ (pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | catutthiṁ → catutthaṁ (bj: machasaṁ, syā) | upekhāsahagatena → Bm Si upekkh-. (pts note) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
di equanimità verso una direzione, verso la seconda, verso la terza, e verso la quarta. Allo stesso modo, sopra, sotto, attraverso, dappertutto, tutt’intorno, diffuse una mente piena di equanimità verso il mondo intero, abbondante, espansiva, immensurabile, libera da inimicizia e malevolenza.

Rājā kho panānanda, maghadevo caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṁ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṁ pabbajito brahmacariyamacari.
maghadevo → makhādevo (bj) | maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | brahmacariyamacari → brahmacariyaṁ cari (bj, sya-all, pts) | kumārakīḷitaṁ → kumārakīḷikaṁ (sya-all, pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (sya-all) | panānanda maghadevo → pan ānanda makhādevo (pts) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (bj: syā) | kīḷi → So Si Sk Bu; Bm -kiḷikaṁ kiḷi. (pts note) | oparajjaṁ → Si uparajjaṁ. (pts note) | cari → Bm acariṁ. (pts note)
Per 84.000 anni il Re Maghadeva si divertì con giochi infantili, per 84.000 anni fu viceré, per 84.000 anni governò il regno, e per 84.000 anni seguì il percorso spirituale dopo aver lasciato casa qui in questo bosco di mango.
So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmalokūpago ahosi.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
E avendo sviluppato le quattro dimore divine, alla dissoluzione del corpo, dopo la morte, rinacque in un bel posto, nel regno di Dio.

Atha kho rañño, ānanda, maghadevassa putto bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena kappakaṁ āmantesi:
kho → kho ānanda (bj, pts) | ānanda maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts)
Poi, dopo molti anni, molte centinaia di anni, molte migliaia di anni, il figlio del Re Maghadeva si rivolse al suo barbiere:
‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha kho āroceyyāsī’ti.
kho → me (bj, sya-all, pts) | palitāni → phalitāni (pts)
‘Mio caro barbiere, quando vedi dei capelli grigi sulla mia testa, per favore, dimmelo’
‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa puttassa paccassosi.
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts)
E tutto accadde come per suo padre.
Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena rañño maghadevassa puttassa sirasmiṁ palitāni jātāni.
bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts) | maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | palitāni → phalitāni (pts) | addasā → addassā (pts)
Disvāna rañño maghadevassa puttaṁ etadavoca:
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | disvāna → disvā (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
‘pātubhūtā kho devassa devadūtā; dissanti sirasmiṁ palitāni jātānī’ti.
palitāni → phalitāni (pts)
‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṁ patiṭṭhāpehī’ti.
palitāni → phalitāni (pts) | tena hi → tenahi (th)
‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako rañño maghadevassa puttassa paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā rañño maghadevassa puttassa añjalismiṁ patiṭṭhāpesi.
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | palitāni → phalitāni (pts) | paṭissutvā → paṭisutvā (pts)
Atha kho, ānanda, rañño maghadevassa putto kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ āmantāpetvā etadavoca:
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
‘pātubhūtā kho me, tāta kumāra, devadūtā; dissanti sirasmiṁ palitāni jātāni;
sirasmiṁ palitāni → sirasmim phalitāni (pts)
bhuttā kho pana me mānusakā kāmā; samayo dibbe kāme pariyesituṁ. Ehi tvaṁ, tāta kumāra, imaṁ rajjaṁ paṭipajja. Ahaṁ pana kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajissāmi. Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyāsi.
palitāni → phalitāni (pts) | tena hi → tenahi (th) | tvampi → tvam pi (pts)
Yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosi.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
Yasmiṁ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṁ antimapuriso hoti.
vattassa → vaṭṭassa (bj, pts)
Taṁ tāhaṁ, tāta kumāra, evaṁ vadāmi—
taṁ tāhaṁ → tantāhaṁ (th) | taṁ → tan (pts)
yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosī’ti.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
Atha kho, ānanda, rañño maghadevassa putto kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā imasmiṁyeva maghadevaambavane kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbaji.
maghadevassa → makhādevassa (bj, pts) | maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts)
So mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | sabbattatāya → sabbatthatāya (bj: sīmu8) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
Karuṇāsahagatena cetasā … muditāsahagatena cetasā … upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
Rañño kho panānanda, maghadevassa putto caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṁ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṁ pabbajito brahmacariyamacari.
maghadevassa → makhādevassa (bj) | maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | brahmacariyamacari → brahmacariyaṁ cari (bj, sya-all, pts) | kumārakīḷitaṁ → kumārakīḷikaṁ (sya-all, pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (sya-all) | panānanda maghadevassa → pan ānanda makhādevassa (pts) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts)
So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmalokūpago ahosi.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
E avendo sviluppato le quattro dimore divine, alla dissoluzione del corpo, dopo la morte, rinacque in un bel posto, nel regno di Dio.

Rañño kho panānanda, maghadevassa puttapaputtakā tassa paramparā caturāsītirājasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajiṁsu.
maghadevassa puttapaputtakā → makhādevassa puttappaputtakā (bj) | caturāsītirājasahassāni → caturāsītikhattiyasahassāni (bj) | maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | paramparā caturāsītirājasahassāni → paraṁparā caturāsītisahassāni (sya-all) | panānanda maghadevassa → pan ānanda makhādevassa (pts) | caturāsītirājasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane → caturāsītikhattiyasahassāni imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts) | anagāriyaṁ → anagārīyaṁ (pts) | puttappaputtakā → puttappaputtikā (bj: sīmu8) | caturāsītikhattiyasahassāni → caturāsītirājasahassāni (bj: machasaṁ); caturāsītisahassāni (bj: syā) | caturāsītirājasahassāni → caturāsītikhattiyasahassāni (cck: sī. pī.); caturāsītisahassāni (cck: syā. kaṁ.) | caturāsītikhattiyasahassāni → So Sk; Bm caturāsītirājasahassāni; Si caturāsītisahassāni. (pts note)
E un lignaggio di 84.000 re, figli dei figli del Re Maghadeva, si tagliarono capelli e barba, indossarono l’abito marrone, e lasciarono la vita di casa per quella mendicante qui in questo bosco di mango.
Te mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihariṁsu, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihariṁsu.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | catutthiṁ → catutthaṁ (bj: machasaṁ, syā) | Te → Sk omits te. (pts note) | mettāsahagatena → So all MSS. here. (pts note) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
Dimorarono diffondendo una mente piena di amichevolezza …
Karuṇāsahagatena cetasā …di compassione … muditāsahagatena cetasā …di esultanza … upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihariṁsu, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihariṁsu.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | vihariṁsu → vihariṁsu te (bj, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | Te → Bm Si omit te here. (pts note) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
di equanimità verso una direzione, verso la seconda, verso la terza, e verso la quarta. Allo stesso modo, sopra, sotto, attraverso, dappertutto, tutt’intorno, diffusero una mente piena di equanimità verso il mondo intero, abbondante, espansiva, immensurabile, libera da inimicizia e malevolenza.
Caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṁ kīḷiṁsu, caturāsītivassasahassāni oparajjaṁ kāresuṁ, caturāsītivassasahassāni rajjaṁ kāresuṁ, caturāsītivassasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṁ pabbajitā brahmacariyamacariṁsu.
maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | brahmacariyamacariṁsu → brahmacariyaṁ cariṁsu (bj, sya-all); brahmacariṁ cariṁsu (pts) | kumārakīḷitaṁ → kumārakīḷikaṁ (sya-all, pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (sya-all) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ makhādevambavane (pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (bj: machasaṁ, syā) | kāresuṁ → Si kāresu. (pts note)
Per 84.000 anni si divertirono con giochi infantili, per 84.000 anni furono viceré, per 84.000 anni governarono il regno, e per 84.000 anni seguirono il percorso spirituale dopo aver lasciato casa qui in questo bosco di mango.
Te cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmalokūpagā ahesuṁ.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
E avendo sviluppato le quattro dimore divine, alla dissoluzione del corpo, dopo la morte, rinacquero in un bel posto, nel regno di Dio.

Nimi tesaṁ rājā pacchimako ahosi dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā;
rājā → rājānaṁ (bj, pts1ed) | rājā → rājā rājānaṁ (bj); rājānaṁ (pts) | rājānaṁ → rājā (bj: syā) | rājā → rājānaṁ (cck: sī. pī.) | rājānaṁ → Si rājā. (pts note)
Nimi fu l’ultimo di quei re, un re giusto e di principio, un grande re che rispettava i suoi compiti.
dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca;
ceva → eva (pts)
Trattava giustamente i bramini e i laici, e la gente di città e del Paese.
uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassa.
aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | uposathañca → uposathañ ca (pts) | pañcadasiṁ aṭṭhamiñca → pañcaddasiṁ aṭṭhamiñ ca (pts)
E rispettava il giorno di festa il quattordicesimo, quindicesimo, e ottavo giorno del mezzo mese.

Bhūtapubbaṁ, ānanda, devānaṁ tāvatiṁsānaṁ sudhammāyaṁ sabhāyaṁ sannisinnānaṁ sannipatitānaṁ ayamantarākathā udapādi:
devānaṁ → Bu devatānaṁ. (pts note) | ayamantarākathā → ayam antarākathā (pts)
Una volta, Ānanda, mentre gli Angeli dei Trentatré erano seduti insieme nella Sala della Giustizia, partì questa conversazione:
‘lābhā vata, bho, videhānaṁ, suladdhaṁ vata, bho, videhānaṁ,‘La gente di Videha è così fortunata, così molto fortunata yesaṁ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā;ad avere Nimi come re. È un re giusto e di principio, un grande re che rispetta i suoi compiti. dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca;
ceva → eva (pts)
Tratta giustamente i bramini e i laici, e la gente di città e del Paese.
uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.
aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | uposathañca → uposathañ ca (pts) | pañcadasiṁ aṭṭhamiñca → pañcaddasiṁ aṭṭhamiñ ca (pts)
E rispetta il giorno di festa il quattordicesimo, quindicesimo, e ottavo giorno del mezzo mese’.

Atha kho, ānanda, sakko devānamindo deve tāvatiṁse āmantesi:
devānamindo → devānam indo (pts)
Allora, Sakka, signore degli angeli, si rivolse agli Angeli dei Trentatré:
‘iccheyyātha no tumhe, mārisā, nimiṁ rājānaṁ daṭṭhun’ti?
nimiṁ rājānaṁ → nimirājānaṁ (sya-all) | nimiṁ rājānaṁ daṭṭhunti → nimirājānaṁ daṭṭhun ti (pts) | nimiṁ rājānaṁ daṭṭhunti → nimi-rājānaṁ daṭṭhun ti (pts)
‘Cari signori, vi piacerebbe vedere il re Nimi?’

‘Icchāma mayaṁ, mārisa, nimiṁ rājānaṁ daṭṭhun’ti.
mārisa nimiṁ rājānaṁ → mārisā nimirājānaṁ (sya-all) | nimiṁ rājānaṁ daṭṭhunti → nimirājānaṁ daṭṭhun ti (pts) | nimiṁ rājānaṁ daṭṭhunti → nimi-rājānaṁ daṭṭhun ti (pts)
‘Ci piacerebbe’.

Tena kho pana, ānanda, samayena nimi rājā tadahuposathe pannarase sīsaṁnhāto uposathiko uparipāsādavaragato nisinno hoti.
sīsaṁnhāto → sasīsaṁ nahāto (bj); sīsanhāto (sya-all, km); sīsaṁ nahāto (pts1ed) | ānanda → (bj, pts) | pana ānanda → panānanda (sya-all) | pannarase sīsaṁnhāto → paṇṇarase sīsanhāto (sya-all) | sīsaṁnhāto → sīsaṁ nahāto (pts) | nahāto → sīhanahāto (bj: syā); sīsaṁ nahāto (bj: PTS) | sīsaṁnhāto → sasīsaṁ nahāto (cck: sī.); sīsanhāto (cck: syā. kaṁ.) | pana → Bm Si insert Ananda. (pts note) | nahāto → So Sk; Bm sīsaṁ nhāto; Si sīsanhāto. (pts note) | uparipāsādavaragato → upari pāsādavaragato (bjt, th, pts) | nimi rājā tadahuposathe → nimirājā tadahu posathe (pts)
Ora, in quell’occasione era il giorno di festa, e il re Nimi si era lavato la testa e sedeva al piano di sopra del palazzo reale per rispettare il giorno di festa.
Atha kho, ānanda, sakko devānamindo—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—devesu tāvatiṁsesu antarahito nimissa rañño pamukhe pāturahosi.
pamukhe → sammukhe (sya-all); mukhe (pts) | sammiñjitaṁ → So Sk Si; Bm samiñjitaṁ, as Vol. I 168. Cf. I Dīgha 222 & I Sum. Vil. 196. (pts note) | mukhe → So Bu (bis); Si sammukhe; Sk Bm pamukhe. (pts note) | samiñjeyya evameva → sammiñjeyya evamevaṁ (bjt) | samiñjeyya → sammiñjeyya (th) | devānamindo → devānam indo (pts) | samiñjeyya evameva → sammiñjeyya evam eva (pts)
Poi, tanto facilmente quanto una persona forte che estende o contrae il proprio braccio, Sakka scomparve dagli Angeli dei Trentatré e riapparve di fronte al Re Nimi.
Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṁ rājānaṁ etadavoca:
devānamindo nimiṁ rājānaṁ etadavoca → devānam indo nimi-rājānaṁ etad avoca (pts)
Disse al re:
‘lābhā te, mahārāja, suladdhaṁ te, mahārāja.
te → Bm vo here et infra. (pts note)
‘Sei fortunato, grande re, molto fortunato.
Devā, mahārāja, tāvatiṁsā sudhammāyaṁ sabhāyaṁ kittayamānarūpā sannisinnā:
devā → devā te (bj)
Gli Angeli dei Trentatré erano seduti insieme nella Sala della Giustizia, dove ti stavano lodando.
“lābhā vata, bho, videhānaṁ, suladdhaṁ vata, bho, videhānaṁ, yesaṁ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassā”ti.
aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | pakkhassāti → pakkhassā ti (ms2005)
Devā te, mahārāja, tāvatiṁsā dassanakāmā.Vorrebbero vederti. Tassa te ahaṁ, mahārāja, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ pahiṇissāmi;Manderò una carrozza con mille purosangue per te, grande re. abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṁ yānaṁ avikampamāno’ti.
abhiruheyyāsi → abhirūheyyāsi (sya-all, pts) | avikampamānoti → avikampamāno ti (pts)
Sali sulla carrozza celeste, grande re, senza timore!’
Adhivāsesi kho, ānanda, nimi rājā tuṇhībhāvena.
Adhivāsesi → So Si Bu; Sk Bm a-ti. (pts note)
Il Re Nimi acconsentì in silenzio.

Atha kho, ānanda, sakko devānamindo nimissa rañño adhivāsanaṁ viditvā—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—nimissa rañño pamukhe antarahito devesu tāvatiṁsesu pāturahosi.
pamukhe → sammukhe (sya-all) | evameva → evamevaṁ (bjt) | samiñjitaṁ → sammiñjitaṁ (th) | samiñjeyya → sammiñjeyya (th) | devānamindo → devānam indo (pts)
Poi, sapendo che il re aveva acconsentito, tanto facilmente quanto una persona forte che estende o contrae il proprio braccio, Sakka scomparve dal Re Nimi e riapparve tra gli Angeli dei Trentatré.

Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ āmantesi:
devānamindo mātaliṁ → devānam indo mātali (pts) | saṁgāhakaṁ → So Sk Bm; Si Mātaliṁ (as Nimiṁ rājānaṁ supra et infra). (pts note) | mātaliṁ saṅgāhakaṁ → mātalisaṅgāhakaṁ (bjt) | devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ → devānam indo mātali saṁgāhakaṁ (pts)
Poi Sakka, signore degli angeli, si rivolse al proprio cocchiere Mātali:
‘ehi tvaṁ, samma mātali, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā nimiṁ rājānaṁ upasaṅkamitvā evaṁ vadehi—
vadehi → vadesi (bj) | nimiṁ rājānaṁ → nimirājānaṁ (pts) | vadehi ayaṁ → vadesi ayan (pts) | nimiṁ rājānaṁ upasaṅkamitvā → nimi-rājānaṁ upasaṁkamitvā (pts)
‘Vieni, caro Mātali, prepara la carrozza con mille purosangue. Poi vai dal re Nimi e digli:
ayaṁ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito;
ayaṁ te → ayante (th) | ayaṁ → ayan (pts) | devānamindena → devānam indena (pts)
“Grande re, questa carrozza è stata mandate per te da Sakka, il signore degli angeli.
abhiruheyyāsi, mahārāja, dibbaṁ yānaṁ avikampamāno’ti.
abhiruheyyāsi → abhirūheyyāsi (sya-all, pts) | avikampamānoti → avikampamāno ti (pts)
Sali sulla carrozza celeste, grande re, senza timore!”’

‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā nimiṁ rājānaṁ upasaṅkamitvā etadavoca:
bhaddantavāti → hotu bhaddan tavāti (pts) | nimiṁ rājānaṁ → nimirājānaṁ (pts) | bhaddantavāti → evaṁ hotu bhaddantavāti (bj: PTS) | tavāti → So Bu; Sk Bm evaṁ bhaddaṁ tavāti; Si evaṁ bhadantavāti. (pts note) | saṅgāhako → saṁgāhako (pts) | devānamindassa paṭissutvā → devānam indassa paṭisutvā (pts) | nimiṁ rājānaṁ upasaṅkamitvā etadavoca → nimi-rājānaṁ upasaṁkamitvā etad avoca (pts)
‘Sì, Signore’, rispose Mātali. Fece come Sakka aveva chiesto, e disse al re:
‘ayaṁ te, mahārāja, sahassayutto ājaññaratho sakkena devānamindena pesito;
ayaṁ → ayan (pts) | devānamindena → devānam indena (pts)
‘Grande re, questa carrozza è stata mandata per te da Sakka, il signore degli angeli.
abhiruha, mahārāja, dibbaṁ yānaṁ avikampamāno.
abhiruha → abhirūha (sya-all, pts) | avikampamāno → Bm Si add ti. (pts note)
Sali sulla carrozza celeste, grande re, senza timore!
Api ca, mahārāja, katamena taṁ nemi, yena vā pāpakammā pāpakānaṁ kammānaṁ vipākaṁ paṭisaṁvedenti, yena vā kalyāṇakammā kalyāṇakammānaṁ vipākaṁ paṭisaṁvedentī’ti?
kalyāṇakammānaṁ → kalyāṇānaṁ kammānaṁ (bj, pts) | api ca → apica (th)
Ma da che parte andiamo? Dove ci sono quelli che fanno esperienza del risultato delle azioni malvagie, o dove ci sono quelli che fanno esperienza del risultato delle buone azioni?’

‘Ubhayeneva maṁ, mātali, nehī’ti.
ubhayeneva → ubhayen eva (pts)
‘Portami da entrambe le parti, Mātali’.

Sampavesesi kho, ānanda, mātali, saṅgāhako nimiṁ rājānaṁ sudhammaṁ sabhaṁ.
Sampavesesi → sampāpesi (bj, pts1ed); saṁpavesi (sya-all) | sampavesesi → sampāpesi (bj, pts); saṁpavesi (sya-all) | sudhammaṁ sabhaṁ → sudhammāyaṁ sabhāyaṁ (sya-all) | nimiṁ rājānaṁ → nimirājānaṁ (pts) | sampāpesi → sampavesesi (bj: syā, machasaṁ) | sabhaṁ → sudhammāyaṁ sabhāyaṁ (bj: syā) | Sampavesesi → sampāpesi (cck: sī. pī.) | saṁpavesi → sampāpesi (sya-all: sī.) | sabhāyaṁ → sudhammaṁ sabhaṁ (sya-all: sī.) | Sampāpesi → So Sk; Bm saṁpaveseti; Si saṁpavesi, with note that the Sinh. reading is sampāpesi. (pts note) | sabhaṁ → So Sk Bm; Si sudhammāyaṁ sabhāyam, with note that the Sinh. reading is sudhammaṁ sabhaṁ. (pts note) | mātali saṅgāhako → mātalisaṅgāhako (bjt) | saṅgāhako nimiṁ rājānaṁ → saṁgāhako nimi-rājānaṁ (pts)
Mātali portò il Re Nimi alla Sala della Giustizia.
Addasā kho, ānanda, sakko devānamindo nimiṁ rājānaṁ dūratova āgacchantaṁ.
devānamindo nimiṁ rājānaṁ dūratova → devānam indo nimi-rājānaṁ dūrato va (pts)
Sakka vide il Re Nimi arrivare da lontano,
Disvāna nimiṁ rājānaṁ etadavoca:
nimiṁ rājānaṁ etadavoca → nimirājānaṁ etad avoca (pts) | disvāna → disvā (th)
e gli disse:
‘ehi kho, mahārāja.‘Vieni, grande re! Svāgataṁ, mahārāja.
svāgataṁ → sāgataṁ (pts) | svāgataṁ → sāgataṁ (bj: sīmu8, PTS)
Benvenuto, grande re!
Devā te dassanakāmā, mahārāja, tāvatiṁsā sudhammāyaṁ sabhāyaṁ kittayamānarūpā sannisinnā:
dassanakāmā → (bj, sya-all, pts) | te → te dassanakāmā (bj: machasaṁ) | kittayamānarūpā → Sk here, as Bm always, kittiyamānarūpa. (pts note)
Gli Angeli dei Trentatré che volevano vederti erano seduti insieme nella Sala della Giustizia, dove ti stavano lodando.
“lābhā vata, bho, videhānaṁ, suladdhaṁ vata, bho, videhānaṁ,
vata → suladdhalābhā vata (bj: sīmu8)
yesaṁ nimi rājā dhammiko dhammarājā dhamme ṭhito mahārājā; dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca; uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassā”ti.
aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | pakkhassāti → pakkhassā ti (ms2005)
Devā te, mahārāja, tāvatiṁsā dassanakāmā.Gli Angeli dei Trentatré vorrebbero vederi. Abhirama, mahārāja, devesu devānubhāvenā’ti.Goditi la gloria divina degli angeli!’

‘Alaṁ, mārisa, tattheva maṁ mithilaṁ paṭinetu.
mārisa → Bm mārisā. (pts note) | tattheva → tatth eva (pts)
‘Basta, cari signori. Fatemi tornare subito a Mithilā.
Tathāhaṁ dhammaṁ carissāmi brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca;
tathāhaṁ → tatthāhaṁ (bjt, pts) | ceva → eva (pts)
Così potrò trattare giustamente i bramini e i laici, e la gente di città e del Paese.
uposathañca upavasāmi cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassā’ti.
upavasāmi → upavasissāmi (bj, sya-all) | aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | uposathañca upavasāmi cātuddasiṁ → uposathañ ca upavasissāmi catuddasiṁ (pts) | aṭṭhamiñca → aṭṭhamiñ ca (pts)
E potrò rispettare il giorno di festa il quattordicesimo, quindicesimo, e ottavo giorno del mezzo mese’.

Atha kho, ānanda, sakko devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ āmantesi:
devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ → devānam indo mātalisaṁgāhakaṁ (pts) | mātaliṁ → mātali (bjt) | devānamindo mātaliṁ saṅgāhakaṁ → devānam indo mātali-saṁgāhakaṁ (pts)
Allora, Sakka, signore degli angeli, si rivolse al proprio cocchiere Mātali:
‘ehi tvaṁ, samma mātali, sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā nimiṁ rājānaṁ tattheva mithilaṁ paṭinehī’ti.
nimiṁ rājānaṁ tattheva → nimirājānaṁ tatth eva (pts) | nimiṁ rājānaṁ tattheva → nimi-rājānaṁ tatth eva (pts)
‘Vieni, caro Mātali, prepara la carrozza con mille purosangue e porta subito indietro a Mithilā il Re Nimi’

‘Evaṁ, bhaddantavā’ti kho, ānanda, mātali saṅgāhako sakkassa devānamindassa paṭissutvā sahassayuttaṁ ājaññarathaṁ yojetvā nimiṁ rājānaṁ tattheva mithilaṁ paṭinesi.
nimiṁ rājānaṁ tattheva → nimirājānaṁ tatth eva (pts) | bhaddantavāti → bhadantavāti (th) | bhaddantavāti → bhaddan tavāti (pts) | saṅgāhako → saṁgāhako (pts) | devānamindassa paṭissutvā → devānam indassa paṭisutvā (pts) | nimiṁ rājānaṁ tattheva → nimi-rājānaṁ tatth eva (pts)
‘Sì, Signore’, rispose Mātali, e fece come Sakka aveva chiesto.
Tatra sudaṁ, ānanda, nimi rājā dhammaṁ carati brāhmaṇagahapatikesu negamesu ceva jānapadesu ca, uposathañca upavasati cātuddasiṁ pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassāti.
pakkhassāti → pakkhassa (bj) | nimi rājā → mahārājā (sya-all) | aṭṭhamiñca → aṭṭhamiṁ ca (th) | nimi rājā → nimirājā (pts) | ceva → eva (pts) | uposathañca → uposathañ ca (pts) | pañcadasiṁ aṭṭhamiñca pakkhassāti → pañcaddasiṁ aṭṭhamiñ ca pakkhassa (pts)
E lì il re Nimi trattava giustamente il proprio popolo e rispettava il giorno di festa.

Atha kho, ānanda, nimi rājā bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena kappakaṁ āmantesi:
bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts) | nimi rājā bahūnaṁ → nimirājā bahunnaṁ (pts) | vassasahassānaṁ → bahunnaṁ vassasahassānaṁ (bj: bujamu) | nimi rājā bahūnaṁ → nimi-rājā bahunnaṁ (pts)
Poi, dopo molti anni, molte centinaia di anni, molte migliaia di anni, il Re Nimi si rivolse al suo barbiere:
‘yadā me, samma kappaka, passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha me āroceyyāsī’ti.
passeyyāsi → passeyyayāsi (sya-all) | palitāni → phalitāni (pts)
‘Mio caro barbiere, quando vedi dei capelli grigi sulla mia testa, per favore, dimmelo’
‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako nimissa rañño paccassosi.E tutto accadde come prima. Addasā kho, ānanda, kappako bahūnaṁ vassānaṁ bahūnaṁ vassasatānaṁ bahūnaṁ vassasahassānaṁ accayena nimissa rañño sirasmiṁ palitāni jātāni.
bahūnaṁ → bahunnaṁ (bj, pts) | palitāni → phalitāni (pts)
Disvāna nimiṁ rājānaṁ etadavoca:
disvāna nimiṁ rājānaṁ etadavoca → disvā nimirājānaṁ etad avoca (pts)
‘pātubhūtā kho devassa devadūtā; dissanti sirasmiṁ palitāni jātānī’ti.
palitāni → phalitāni (pts)
‘Tena hi, samma kappaka, tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā mama añjalismiṁ patiṭṭhāpehī’ti.
palitāni → phalitāni (pts) | tena hi → tenahi (th)
‘Evaṁ, devā’ti kho, ānanda, kappako nimissa rañño paṭissutvā tāni palitāni sādhukaṁ saṇḍāsena uddharitvā nimissa rañño añjalismiṁ patiṭṭhāpesi.
palitāni → phalitāni (pts) | paṭissutvā → paṭisutvā (pts)
Atha kho, ānanda, nimi rājā kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ āmantāpetvā etadavoca:
nimi → (sya-all) | etadavoca → etad avoca (pts)
‘pātubhūtā kho me, tāta kumāra, devadūtā; dissanti sirasmiṁ palitāni jātāni;
palitāni → phalitāni (pts)
bhuttā kho pana me mānusakā kāmā; samayo dibbe kāme pariyesituṁ. Ehi tvaṁ, tāta kumāra, imaṁ rajjaṁ paṭipajja. Ahaṁ pana kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajissāmi. Tena hi, tāta kumāra, yadā tvampi passeyyāsi sirasmiṁ palitāni jātāni, atha kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyāsi.
tena hi tāta → tenahi (sya-all) | palitāni → phalitāni (pts) | tvampi → tvam pi (pts)
Yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosi.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
Yasmiṁ kho, tāta kumāra, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṁ antimapuriso hoti.
vattassa → vaṭṭassa (bj, pts)
Taṁ tāhaṁ, tāta kumāra, evaṁ vadāmi:
taṁ tāhaṁ → tantāhaṁ (th) | taṁ → tan (pts)
“yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyāsi, mā kho me tvaṁ antimapuriso ahosī”’ti.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | ahosīti → ahosī ti (ms2005)

Atha kho, ānanda, nimi rājā kappakassa gāmavaraṁ datvā jeṭṭhaputtaṁ kumāraṁ sādhukaṁ rajje samanusāsitvā imasmiṁyeva maghadevaambavane kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbaji.
maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts) | nimi rājā → nimi-rājā (pts)
So mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
Karuṇāsahagatena cetasā … muditāsahagatena cetasā … upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā vihāsi, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā vihāsi.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj); catuṭṭhiṁ (pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | abyābajjhena → avyāpajjhena (pts)
Nimi kho panānanda, rājā caturāsītivassasahassāni kumārakīḷitaṁ kīḷi, caturāsītivassasahassāni oparajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni rajjaṁ kāresi, caturāsītivassasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane agārasmā anagāriyaṁ pabbajito brahmacariyamacari.
maghadevaambavane → makhādevambavane (bj); maghadevambavane (sya-all) | brahmacariyamacari → brahmacariyaṁ cari (bj, sya-all, pts) | kumārakīḷitaṁ → kumārakīḷikaṁ (sya-all, pts) | oparajjaṁ → uparajjaṁ (sya-all) | panānanda → pan ānanda (pts) | rajjaṁ kāresi caturāsītivassasahassāni imasmiṁyeva maghadevaambavane → imasmiṁ yeva makhādevambavane (pts)
So cattāro brahmavihāre bhāvetvā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā brahmalokūpago ahosi.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
E avendo sviluppato le quattro dimore divine, alla dissoluzione del corpo, dopo la morte, rinacque in un bel posto, nel regno di Dio.

Nimissa kho panānanda, rañño kaḷārajanako nāma putto ahosi.
panānanda → panānananda (bj, cck) | kaḷārajanako → kalārajanako (bj) | + → so (bjt, th, pts) | panānanda → pan ānanda (pts)
Ma il re Nimi aveva un figlio di nome Kaḷārajanaka.
Na so agārasmā anagāriyaṁ pabbaji.Lui non lasciò la vita di casa per quella mendicante. So taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ samucchindi.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
Ruppe quella buona pratica.
So tesaṁ antimapuriso ahosi.Fu il loro ultimo uomo.

Siyā kho pana te, ānanda, evamassa:
Siyā → So Bm Si; Skt yā. (pts note) | evamassa → evam assa (pts)
Ānanda, potresti pensare:
‘añño nūna tena samayena rājā maghadevo ahosi, yena taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitan’ti.
yena taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitan’ti → yo taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihinīti (si) | maghadevo → makhādevo (bj, pts) | vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj) | vattaṁ nihitanti → vaṭṭaṁ nihitan ti (pts) | yena → yo (bj: sīmu8) | nihitanti → nihinīti (bj: sīmu8) | nihita’nti → yo taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihinīti (cck: sī.) | yena → Skt so. (pts note) | ti → Sk nīhanīti; St nahanīti; Bm nihataṁ. (pts note)
‘Sicuramente il Re Mahadeva deve essere stato qualcun altro a quel tempo?’
Na kho panetaṁ, ānanda, evaṁ daṭṭhabbaṁ.
panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Ma non devi vederla così.
Ahaṁ tena samayena rājā maghadevo ahosiṁ.
maghadevo → makhādevo (bj, pts)
Io stesso ero il Re Maghadeva a quel tempo.
Ahaṁ taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihiniṁ, mayā taṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ;
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | nihiniṁ → nihaniṁ (pts) | nihiniṁ → nihaniṁ (bj: PTS) | nihiniṁ → ( ) natthi (ka.) (cck note) | nihaniṁ → So Sk; St nīhaniṁ yā taṁ; Si nihiniṁ; Bm omits these five words. (pts note) | ahaṁ → ahan (pts)
Fui io a fondare quella buona pratica,
pacchimā janatā anuppavattesi.che fu mantenuta viva da coloro che vennero dopo.

Taṁ kho panānanda, kalyāṇaṁ vattaṁ na nibbidāya na virāgāya na nirodhāya na upasamāya na abhiññāya na sambodhāya na nibbānāya saṁvattati, yāvadeva brahmalokūpapattiyā.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | yāvadeva brahmalokūpapattiyā → yāvad eva brahmalokupapattiyā (pts) | panānanda → pan ānanda (pts)
Ma quella buona pratica non porta alla disillusione, allo svanire dell’avidità, alla cessazione, alla pace, alla conoscenza diretta, al risveglio, e all’estinzione. Porta solamente alla rinascita nel regno di Dio.
Idaṁ kho panānanda, etarahi mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj) | panānanda → pan ānanda (pts)
Ma ora ho fondato una buona pratica che porta alla disillusione, allo svanire dell’avidità, alla cessazione, alla pace, alla conoscenza diretta, al risveglio, e all’estinzione.

Katamañcānanda, etarahi mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati?
katamañcānanda → katamā cānanda (bj) | vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | katamañcānanda → katamā ānanda (pts)
E qual è quella buona pratica?
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṁ—
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | ayameva → ayam eva (pts)
È semplicemente questo nobile ottuplice sentiero, cioè:
sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvācā, sammākammanto, sammāājīvo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi.
sammāsaṅkappo → sammāsaṁkappo (pts)
opinione corretta, pensiero corretto, linguaggio corretto, azione corretta, sostentamento corretto, sforzo corretto, consapevolezza corretta, e concentrazione corretta.
Idaṁ kho, ānanda, etarahi mayā kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts)
Questa è la buona pratica che ora ho fondato che porta alla disillusione, allo svanire dell’avidità, alla cessazione, alla pace, alla conoscenza diretta, al risveglio, e all’estinzione.

Taṁ vo ahaṁ, ānanda, evaṁ vadāmi:
taṁ vo → tam kho (pts) | kho → Bm Si vo. (pts note)
Ānanda, ti dico:
‘yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyātha, mā kho me tumhe antimapurisā ahuvattha’.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj) | antimapurisā → antimapuriso (pts) | ahuvattha → So Skt; Bm purisā āhuvatthāti; Si purisā ahuvatthāti. (pts note)
‘Tutti voi dovete mantenere viva questa buona pratica che ho fondato. Non siate i miei ultimi uomini’.
Yasmiṁ kho, ānanda, purisayuge vattamāne evarūpassa kalyāṇassa vattassa samucchedo hoti so tesaṁ antimapuriso hoti.
vattassa → vaṭṭassa (bj, pts)
Quando due uomini sono in vita, quello che rompe una pratica così buona è il suo ultimo uomo.
Taṁ vo ahaṁ, ānanda, evaṁ vadāmi:Ānanda, ti dico: ‘yena me idaṁ kalyāṇaṁ vattaṁ nihitaṁ anuppavatteyyātha, mā kho me tumhe antimapurisā ahuvatthā’”ti.
vattaṁ → vaṭṭaṁ (bj, pts) | antimapurisā → antimapuriso (pts)
‘Tutti voi dovete mantenere viva questa buona pratica che ho fondato. Non siate i miei ultimi uomini’”

Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)
Questo è ciò che il Buddha disse.
Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.Contento, il Venerabile Ānanda trasse piacere da ciò che il Buddha disse.

Maghadevasuttaṁ niṭṭhitaṁ tatiyaṁ.
makhādeva → maghadeva (bj: machasaṁ, syā) | maghadevasuttaṁ niṭṭhitaṁ → makhādeva suttaṁ (bjt)

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Italiano · Српски · ไทย