Dutiyasamuddasutta๘ ทุติยสมุททสูตร
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj); viharati tatra kho bhagavā (sya-all)พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ... เขตกรุงสาวัตถี ณ ที่นั้น พระผู้มีพระภาค...
“Seyyathāpi, bhikkhave, mahāsamuddo parikkhayaṁ pariyādānaṁ gaccheyya, ṭhapetvā dve vā tīṇi vā udakaphusitāni.
parikkhayaṁ → parikkhāyaṁ (pts) | tīṇi → ti (pts)“ภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนน้ำในมหาสมุทรพึงเหือดแห้งไป เหลือน้ำอยู่ ๒ หยดหรือ ๓ หยด
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)เธอทั้งหลายจะเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร
katamaṁ nu kho bahutaraṁ, yaṁ vā mahāsamudde udakaṁ parikkhīṇaṁ pariyādiṇṇaṁ yāni vā dve vā tīṇi vā udakaphusitāni avasiṭṭhānī”ti?
pariyādiṇṇaṁ → pariyādinnaṁ (bj, cck, sya-all) | tīṇi → ti (pts) | avasiṭṭhānīti etadeva → avasīṭṭhānīti etad eva (pts) | mahāsamudde → mahā-samudde (pts)คือ น้ำในมหาสมุทร ที่เหือดแห้งไปก็ดี น้ำ ๒ หยดหรือ ๓ หยดที่เหลืออยู่ก็ดี อย่างไหนจะมากกว่ากัน”
“Etadeva, bhante, bahutaraṁ mahāsamudde udakaṁ, yadidaṁ parikkhīṇaṁ pariyādiṇṇaṁ;
pariyādiṇṇaṁ appamattakāni → pariyādinnaṁ appamattāni (bj) | pariyādiṇṇaṁ → pariyādinnaṁ (sya-all) | etadeva → etad eva (pts) | yadidaṁ → yad idaṁ (pts)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ น้ำในมหาสมุทรที่เหือดแห้งไปนี้แหละมีมากกว่า
appamattakāni dve vā tīṇi vā udakaphusitāni avasiṭṭhāni.
tīṇi → ti (pts) | appamattakāni → appamattāni (bjt)ส่วนน้ำ ๒ หยดหรือ ๓ หยดที่เหลืออยู่มีปริมาณน้อย
Neva satimaṁ kalaṁ upenti na sahassimaṁ kalaṁ upenti na satasahassimaṁ kalaṁ upenti mahāsamudde udakaṁ parikkhīṇaṁ pariyādiṇṇaṁ upanidhāya dve vā tīṇi vā udakaphusitāni avasiṭṭhānī”ti.
pariyādiṇṇaṁ → pariyādinnaṁ (bj, sya-all) | tīṇi → ti (pts) | kalaṁ → kalam (pts) | satasahassimaṁ → satasahassimam (pts) | pariyādiṇṇaṁ → pariyādiṇṇam (pts)เมื่อเทียบกับน้ำในมหาสมุทร ที่เหือดแห้งไป น้ำ ๒ หยดหรือ ๓ หยดที่เหลืออยู่มีปริมาณน้อย ไม่ถึงเศษหนึ่ง ส่วน ๑๐๐ ไม่ถึงเศษหนึ่งส่วน ๑,๐๐๐ ไม่ถึงเศษหนึ่งส่วน ๑๐๐,๐๐๐”
“Evameva kho, bhikkhave …pe…
+ → evaṁ mahatthiyo (th) | evameva → evam eva (pts)“ภิกษุทั้งหลาย อุปมานี้ฉันใด อุปไมยก็ฉันนั้น ฯลฯ
dhammacakkhupaṭilābho”ti.การได้ธรรมจักษุมี ประโยชน์ยิ่งใหญ่อย่างนี้”