KalyāṇamittasuttaDobar prijatelj
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj); sāvatthiyaṁ viharati ekamantaṁ nisīdi (sya-all) | sāvatthinidānaṁ ekamantaṁ → (pts)Kraj Sāvatthija.
Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th) | pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca → pasenadi-kosalo bhagavantam etad avoca (pts)Dok je sedeo sa strane, Pasenadi, kralj Kosale, ovako reče Blaženome:
“idha mayhaṁ, bhante, rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi:
evaṁ cetaso → evañcetaso (th) | mayhaṁ → mayham (pts) | evaṁ → evam (pts)„Poštovani gospodine, dok sam boravio u osami, povučen, javi mu se ova misao:
‘svākkhāto bhagavatā dhammo, so ca kho kalyāṇamittassa kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa, no pāpamittassa no pāpasahāyassa no pāpasampavaṅkassā’”ti.
svākkhāto → svākhyāto (pts) | pāpasahāyassa → papasahāyassa (pts) | Svākhyāto → SS. svākkhāto here and further on. (pts note) | ti → B. sampavaṅkassa. (pts note) | kalyāṇamittassa kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa → kalyāṇa-mittassa kalyāṇa-sahāyassa kalyāṇa-sampavaṅkassa (pts) | pāpamittassa → pāpa-mittassa (pts) | pāpasahāyassa → papa-sahāyassa (pts) | pāpasampavaṅkassāti → pāpasampavaṅkassā ti (pts)’Blaženi je dobro izložio Dhammu i to za onoga koji ima dobre prijatelje, dobre saputnike, dobre drugove, a ne za onoga koji ima loše prijatelje, loše saputnike, loše drugove’.”
“Evametaṁ, mahārāja, evametaṁ, mahārāja.
evametaṁ → evam etam (pts)„Tako je, veliki kralju! Tako je!”
Svākkhāto, mahārāja, mayā dhammo. So ca kho kalyāṇamittassa kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa, no pāpamittassa no pāpasahāyassa no pāpasampavaṅkassāti.
svākkhāto → svākhyāto (pts) | kalyāṇamittassa → kalyāṇa-mittassa (pts) | kalyāṇasampavaṅkassa → kalyāṇa-sampavaṅkassa (pts) | pāpamittassa → pāpa-mittassa (pts) | pāpasampavaṅkassāti → pāpa-sampavaṅkassā ti (pts)Ja jesam dobro izložio Dhammu i to za onoga koji ima dobre prijatelje, dobre saputnike, dobre drugove, a ne za onoga koji ima loše prijatelje, loše saputnike, loše drugove.
Ekamidāhaṁ, mahārāja, samayaṁ sakkesu viharāmi nagarakaṁ nāma sakyānaṁ nigamo.
nagarakaṁ → nāgarakaṁ (bj) | nagarakaṁ nāma → (pts) | nigamo atha → nigame atho (pts) | nāgarakaṁ → nagarakaṁ (bj: machasaṁ, syā) | nāma → sakkaraṁ nāmāti pāṭhena bhavitabbaṁ (sya-all note) | idāhaṁ → So all the MSS. (pts note) | Sakkesu → S1 adds nāgarakaṇṇā; S2-3 nāgarakaṁ. (pts note) | Sakyānaṁ → S2 omits sakyānaṁ. (pts note) | nigame → B. nigāmo; S1 nigamo; S3 gāme; S2 game. The true reading of the whole is sakkaraṁ nāma sakyānaṁ nigame. (pts note) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | samayaṁ → samayam (pts)Jednom sam prilikom, veliki kralju, boravio u plemenu Sakya, u gradu po imenu Nagaraka.
Atha kho, mahārāja, ānando bhikkhu yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho, mahārāja, ānando bhikkhu maṁ etadavoca:
atha → atho (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | maṁ etadavoca → mam etad avoca (pts)Onda monah Ānanda dođe do mene, pokloni mi se, sede sa strane i ovako mi reče:
‘upaḍḍhamidaṁ, bhante, brahmacariyassa—yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā’ti.
upaḍḍhamidaṁ → upaḍḍham idam (pts) | yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatāti → yad idaṁ kalyāṇa-mittatā kalyāṇa-sahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā ti (pts)’Poštovani gospodine, dobro prijateljstvo, dobro saputništvo, dobro drugarstvo jeste polovina svetačkog života.’
Evaṁ vuttāhaṁ, mahārāja, ānandaṁ bhikkhuṁ etadavocaṁ:
mahārāja → S3 etaṁ mahaṁ (with erasure); S2 Eva . . . rāja, the interval being left empty. (pts note) | avocam → S3 avocuṁ. (pts note) | evaṁ vuttāhaṁ → evam vuttāham (pts) | ānandaṁ bhikkhuṁ etadavocaṁ → ānandam bhikkhum etad avocam (pts)Kada to bi rečeno, veliki kralju, ja odgovorih monahu Ānandi:
‘mā hevaṁ, ānanda, mā hevaṁ, ānanda.
mā hevaṁ ānanda → (sya-all) | hevaṁ → h-evam (pts)„Ne govori tako, Ānanda! Ne govori tako!
Sakalameva hidaṁ, ānanda, brahmacariyaṁ—yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā.
Ānanda → SS. omit Ānanda. (pts note) | sakalameva hidaṁ → sakalam eva h-idam (pts) | yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā → yad idaṁ kalyāṇa mittatā kalyāṇa-sahāyatā kalyāṇa-sampavaṅkatā kalyaṇamittassa (pts)Dobro prijateljstvo, dobro saputništvo, dobro drugarstvo jeste čitav svetački život.
Kalyāṇamittassetaṁ, ānanda, bhikkhuno pāṭikaṅkhaṁ kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessati ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkarissati.
bahulīkarissati → bahulīkarissatīti (bj, sya-all) | pāṭikaṅkhaṁ → pāṭikaṅkhaṁ kalyāṇamittassa (sya-all, pts) | ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ → ariyam atthaṅgikam maggam (pts) | bhāvessati → bhāveyya (bj: sīmu) | kalyāṇamittassetaṁ → kalyāṇamittassidaṁ (sya-all: sī.) | etam → SS. -idaṁ. (pts note) | bahulī-karissati → SS. -karissatīti. (pts note)Kada monah ima dobrog prijatelja, dobrog saputnika, dobrog druga, treba očekivati da će on negovati i razvijati plemeniti osmostruki put.
Kathañca, ānanda, bhikkhu kalyāṇamitto kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaroti?
bhāveti → antaritapāṭho na dissate PTS potthake (bj note) | kathañca → kathañ ca (pts) | kalyāṇamitto → kalyāṇa-mitto (pts) | kalyāṇasampavaṅko ariyaṁ → kalyāṇa-sampavaṅko ariyam (pts) | bhāveti ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaroti → bahulī-karoti idha ānanda (pts)A kako to, Ānanda, monah koji ima dobrog prijatelja, dobrog saputnika, dobrog druga razvija i neguje plemeniti osmostruki put?
Idhānanda, bhikkhu sammādiṭṭhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ, sammāsaṅkappaṁ bhāveti … sammāvācaṁ bhāveti … sammākammantaṁ bhāveti … sammāājīvaṁ bhāveti … sammāvāyāmaṁ bhāveti … sammāsatiṁ bhāveti … sammāsamādhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ.
idhānanda → idha ānanda (pts) | vossaggapariṇāmiṁ sammāsaṅkappaṁ → vossaggapariṇamiṁ sammāsaṅkappam (pts) | bhāveti sammāsatiṁ → sammāsatim (pts) | sammādiṭṭhiṁ → sammā-diṭṭhim (pts) | virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ sammāsaṅkappaṁ → virāga-nissitam nirodha-nissitaṁ vossaggapariṇamiṁ sammā-saṅkappam (pts) | sammāvācaṁ → sammāvācam (pts) | sammākammantaṁ → sammā-kammantam (pts) | sammāājīvaṁ → sammā-ājīvam (pts) | + → sammā-satim (pts) | sammāsatiṁ → sammā-samādhiṁ (pts) | sammāsamādhiṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ → viveka-nissitaṁ virāga-nissitaṁ nirodha-nissitaṁ (pts)Tako što monah razvija ispravno razumevanje, zasnovano na osami, hlađenju strasti i prestanku, tako što napreduje u oslobađanju. On razvija ispravnu nameru… ispravan govor… ispravno delovanje… ispravno življenje… ispravan napor… ispravnu svesnost… ispravnu koncentraciju, zasnovanu na osami, bestrašću i prestanku, tako što napreduje u oslobađanju.
Evaṁ kho, ānanda, bhikkhu kalyāṇamitto kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bahulīkaroti.
ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ → ariyam atthaṅgikam maggam (pts)Na taj način, monah koji ima dobrog prijatelja, dobrog saputnika, dobrog druga neguje i razvija plemeniti osmostruki put?
Tadamināpetaṁ, ānanda, pariyāyena veditabbaṁ yathā sakalamevidaṁ brahmacariyaṁ—yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatāti.
tadamināpetaṁ → tadimināpetaṁ (sya-all) | yadidaṁ kalyāṇamittatā → yadidam kālyāṇamittatā (pts) | tadamināpetaṁ → etam (pts) | veditabbaṁ → veditabbam (pts) | sakalamevidaṁ → sakalam ev-idam (pts) | yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatāti → yad-idam kālyāṇamittatā kalyāṇa-sahāyatā kalyāṇa-sampavaṅkatā ti mamaṁ (pts)I na sledeći način, Ānanda, može se razumeti kako dobro prijateljstvo, dobro saputništvo, dobro drugarstvo jeste čitav svetački život.
Mamañhi, ānanda, kalyāṇamittaṁ āgamma jātidhammā sattā jātiyā parimuccanti, jarādhammā sattā jarāya parimuccanti, byādhidhammā sattā byādhito parimuccanti, maraṇadhammā sattā maraṇena parimuccanti, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā sattā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsehi parimuccanti.
byādhito → vyādhinā (bj); vyādhiyā (pts) | parimuccanti → parimuccantīti (sya-all) | vyādhinā → vyādhito (bj: machasaṁ, syā); vyādhiyā (bj: PTS) | hi → SS. omit hi. (pts note) | vyādhiyā → B. vyādhito. (pts note) | parimuccanti → SS. parimuccantīti. (pts note) | mamañhi → mamaṁ hi (bjt) | byādhidhammā → vyādhidhammā (bjt, pts) | kalyāṇamittaṁ → kalyāṇa-mittam (pts) | maraṇadhammā → maraṇa-dhammā (pts) | sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā → soka-parideva-dukkha-domanass-upāyāsa-dhammā (pts) | sokaparidevadukkhadomanassupāyāsehi → soka-paridevadukkha-domanass-upāyāsehi (pts)Oslanjajući se na dobrog prijatelja, bića podložna smrti se oslobađaju smrti; bića podložna tuzi, naricanju, patnji, jadu i očaju se oslobađaju tuge, naricanja, patnje, jada i očaja.
Iminā kho etaṁ, ānanda, pariyāyena veditabbaṁ yathā sakalamevidaṁ brahmacariyaṁ—yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatā’ti.
sakalamevidaṁ → sakalamevahidaṁ (bj) | kalyāṇasampavaṅkatāti tasmātiha → kalyaṇasampavaṅkatāti tasmāt iha (pts) | etam → SS. evaṁ. (pts note) | kalyaṇa-sampavaṅkatāti → This intercalated sutta is the second of the first vaggo of the Magga-Saṁyutta (the first of the fifth and last section of this Nikāya,-- the Mahāvaggo); it is entitled Upaḍḍha. Already published (Journal Asiatique, Janvier, 1873, p. 55, 6). (pts note) | sakalamevidaṁ → sakalam ev-idaṁ (pts) | yadidaṁ kalyāṇamittatā kalyāṇasahāyatā kalyāṇasampavaṅkatāti → yad idaṁ kalyāṇa-mittatā kalyāṇa-sahāyatā kalyaṇa-sampavaṅkatāti (pts)Na taj način može se razumeti kako dobro prijateljstvo, dobro saputništvo, dobro drugarstvo jeste čitav svetački život.”
Tasmātiha te, mahārāja, evaṁ sikkhitabbaṁ:
tasmātiha → tasmāt iha (pts)Zato, veliki kralju, ovako sebe treba da vežbaš:
‘kalyāṇamitto bhavissāmi kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko’ti.
ti → All this phrase is omitted by S3. (pts note) | kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅkoti → kalyāṇa-sahāyo kalyāṇa-sampavaṅko ti evaṁ (pts)’Biću onaj koji ima dobre prijatelje, dobre saputnike, dobre drugove.’
Evañhi te, mahārāja, sikkhitabbaṁ.
evañhi → evaṁ hi (bjt, th) | evañhi → hi (pts)Tako bi sebe trebalo da vežbaš.
Kalyāṇamittassa te, mahārāja, kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa ayaṁ eko dhammo upanissāya vihātabbo—
kalyāṇamittassa → kalyāṇa-mittassa (pts) | kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa ayaṁ → kalyāṇa-sahāyassa kalyāṇa-sampavaṅkassa ayam (pts)Kada, veliki kralju, imaš dobre prijatelje, dobre saputnike, dobre drugove, trebalo bi da kao potporu imaš jednu stvar:
appamādo kusalesu dhammesu.prilježnost u povoljnim stanjima.
Appamattassa te, mahārāja, viharato appamādaṁ upanissāya, itthāgārassa anuyantassa evaṁ bhavissati:
anuyantassa → (bj); anuyāyantassa (sya-all) | anuyantassa evaṁ → evam (pts) | itthāgārassa → itthāgārassa anuyantassa (bj: machasaṁ); anuyāyantassa (bj: syā) | appamādaṁ → appamādam (pts)Kada si, veliki kralju, prilježan, kada prilježnost imaš kao potporu, žene u tvom haremu će ovako pomisliti:
‘rājā kho appamatto viharati, appamādaṁ upanissāya.
appamādaṁ → appamādam (pts)’Naš kralj je prilježan, prilježnost ima kao potporu.
Handa mayampi appamattā viharāma, appamādaṁ upanissāyā’ti.
appamādaṁ upanissāyāti → appamādam upanissayā ti (pts) | mayampi → mayaṁpi (th) | mayampi → mayam pi (pts)Zašto ne bismo i mi bile prilježne, zašto ne bismo imale prilježnost kao potporu?’
Appamattassa te, mahārāja, viharato appamādaṁ upanissāya, khattiyānampi anuyantānaṁ evaṁ bhavissati:
anuyantānaṁ → anuyuttānaṁ (bj) | khattiyānampi anuyantānaṁ evaṁ → khattiyānam pi anuyuttānaṁ evam (pts) | anuyuttānaṁ → anuyuttānaṁ (bj: syā, machasaṁ) | anuyuttānaṁ → B. anuyantānam (Cf. Devaputta-S. III. 3. 5) omitted by S2. (pts note) | appamādaṁ → appamādam (pts)Kada si, veliki kralju, prilježan, kada prilježnost imaš kao potporu, tvoji vazali će ovako misliti…
‘rājā kho appamatto viharati appamādaṁ upanissāya.
appamādaṁ → appamādam (pts)
Handa mayampi appamattā viharāma, appamādaṁ upanissāyā’ti.
mayampi → mayaṁpi (th) | mayampi → mayam pi (pts) | appamādaṁ upanissāyāti → appamādam upanissāyā ti (pts)
Appamattassa te, mahārāja, viharato appamādaṁ upanissāya, balakāyassapi evaṁ bhavissati:
balakāyassapi evaṁ → negamajānapadassa pi evam (pts) | negamajānapadassa → B. nigamajanapadassa. (pts note) | appamādaṁ → appamādam (pts)tvoji vojnici će ovako pomisliti…
‘rājā kho appamatto viharati appamādaṁ upanissāya.
appamādaṁ → appamādam (pts)
Handa mayampi appamattā viharāma, appamādaṁ upanissāyā’ti.
mayampi → mayaṁpi (th) | mayampi → mayam pi (pts) | appamādaṁ upanissāyāti → appamādam upanissāyā ti (pts)
Appamattassa te, mahārāja, viharato appamādaṁ upanissāya, negamajānapadassapi evaṁ bhavissati:
negamajānapadassapi → negamajānapadassāpi (bj, sya-all) | negamajānapadassāpi → jānapadassapi (bj: machasaṁ, PTS) | negamajānapadassapi → negama jānapadassāpi (th) | appamādaṁ → appamādam (pts)tvoji podanici u gradu i u unutrašnjosti će ovako pomisliti:
‘rājā kho appamatto viharati, appamādaṁ upanissāya.’Naš kralj je prilježan, prilježnost ima kao potporu.
Handa mayampi appamattā viharāma, appamādaṁ upanissāyā’ti?
mayampi → mayaṁpi (th)Zašto ne bismo i mi bili prilježni, zašto ne bismo imali prilježnost kao potporu?’
Appamattassa te, mahārāja, viharato appamādaṁ upanissāya, attāpi gutto rakkhito bhavissati—Kada si, veliki kralju, prilježan, kada prilježnost imaš kao potporu, tada ćeš i ti biti čuvan i zaštićen,
itthāgārampi guttaṁ rakkhitaṁ bhavissati, kosakoṭṭhāgārampi guttaṁ rakkhitaṁ bhavissatī”ti.
pi → S2-3 omit kosa. (pts note) | itthāgārampi → itthāgāram pi (pts) | rakkhitaṁ → rakkhitam (pts) | kosakoṭṭhāgārampi → kosakoṭṭhāgāram pi (pts)tvoj harem će biti čuvan i zaštićen, tvoja riznica i skladišta će biti čuvani i zaštićeni.”
Idamavoca …pe…Tako reče Blaženi…
“Bhoge patthayamānena, uḷāre aparāpare;Onome ko želi bogatstvo za mnogo vremena, Appamādaṁ pasaṁsanti, puññakiriyāsu paṇḍitā;
appamādaṁ → appamādam (pts) puññakiriyāsu → puññakriyāsu (pts) | puñña-kriyāsu → SS. kiriyāsu. (pts note)mudri savetuju prilježnost u činjenju dobrih dela. Appamatto ubho atthe, adhiggaṇhāti paṇḍito.
adhiggaṇhāti → adhigaṇhāti (bjt, pts)Mudrac koji je prilježan, osigurava sebi dve vrste dobra:Diṭṭhe dhamme ca yo attho, yo cattho samparāyiko;
diṭṭhe → diṭṭheva dhamme (bj: sīmu) cattho → c-attho (pts)dobro vidljivo već u ovom životu i dobro u životu što tek sledi. Atthābhisamayā dhīro, paṇḍitoti pavuccatī”ti.
atthābhisamayā dhīro → atthābhisamayādhīro (pts) pavuccatīti → pavuccatīti sāvatthi nidānaṁ (pts) | pavuccatīti → Already published (Journal Asiatique, Janv. 1874, p. 80-1). (pts note) | paṇḍitoti → paṇḍito ti (pts)Ko je postojan, te tako dobrim sebe obezbedi, toga istinskim mudracem zovu.”