Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 35.89สังยุตตนิกาย
  • 9. Channavagga

Bāhiyasutta๘๙ พาหิยสูตร

Atha kho āyasmā bāhiyo yena bhagavā tenupasaṅkami …pe… ekamantaṁ nisinno kho āyasmā bāhiyo bhagavantaṁ etadavoca:
ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
ครั้งนั้น ท่านพระพาหิยะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ฯลฯ นั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคว่า

“sādhu me, bhante, bhagavā saṅkhittena dhammaṁ desetu, yamahaṁ bhagavato dhammaṁ sutvā eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto vihareyyan”ti.
pahitatto vihareyyanti → pāhitatto vihareyyan ti (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | yamahaṁ → yam aham (pts)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอประทาน วโรกาส ขอพระผู้มีพระภาคโปรดแสดงธรรมแก่ข้าพระองค์โดยย่อ ซึ่งข้าพระองค์ ได้ฟังแล้วจะพึงหลีกออกไปอยู่คนเดียว ไม่ประมาท มีความเพียร อุทิศกายและใจ อยู่เถิด”

“Taṁ kiṁ maññasi, bāhiya,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “พาหิยะ เธอเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร
cakkhu niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
cakkhu → cakkhuṁ (bj, sya-all, pts)
จักขุ เที่ยงหรือไม่เที่ยง”

“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts)
“ไม่เที่ยง พระพุทธเจ้าข้า”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
sukhaṁ → sukkaṁ (pts) | yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์หรือเป็นสุข”

“Dukkhaṁ, bhante”.“เป็นทุกข์ พระพุทธเจ้าข้า”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
vipariṇāmadhammaṁ → viparināmadhammaṁ (pts) | yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | kallaṁ nu taṁ → kallannutaṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ควรหรือที่จะพิจารณา เห็นสิ่งนั้นว่า
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
etaṁ → etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts)
‘นั่นของเรา เราเป็นนั่น นั่นเป็นอัตตาของเรา”

“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“ข้อนั้นไม่ควรเลย พระพุทธเจ้าข้า”

“Rūpā niccā vā aniccā vā”ti?“รูปเที่ยงหรือไม่เที่ยง” “Aniccā, bhante” …pe…“ไม่เที่ยง พระพุทธเจ้าข้า” ฯลฯ cakkhuviññāṇaṁ …pe…
+ → niccaṁ vā aniccaṁ vāti aniccaṁ bhante (bjt) | cakkhuviññāṇaṁ → cakkhuviññāṇam (pts)
“จักขุวิญญาณ ฯลฯ
cakkhusamphasso …pe…
+ → nicco vā anicco vāti anicco bhante (bjt) | + → yam (pts)
จักขุสัมผัส ฯลฯ

yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
manosamphassapaccayā → cakkhusamphassapaccayā (sya-all) | yampidaṁ → idam (pts) | adukkhamasukhaṁ → adukkham asukham (pts) | tampi → tam pi (pts)
แม้ความเสวยอารมณ์ที่เป็นสุขหรือ ทุกข์หรือมิใช่สุขมิใช่ทุกข์ที่เกิดขึ้นเพราะมโนสัมผัสเป็นปัจจัยเที่ยงหรือไม่เที่ยง”

“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts)
“ไม่เที่ยง พระพุทธเจ้าข้า”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | yaṁ → yam (pts)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์หรือเป็นสุข”

“Dukkhaṁ, bhante”.
dukkhaṁ → dukkham (pts)
“เป็นทุกข์ พระพุทธเจ้าข้า”

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
vipariṇāmadhammaṁ kallaṁ → viparināmadhammaṁ kallan (pts) | taṁ samanupassituṁ etaṁ → tam anupassituṁ etam (pts) | yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt) | kallaṁ nu → kallannu (bjt) | yaṁ → yam (pts)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ควรหรือที่จะพิจารณา เห็นสิ่งนั้นว่า
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
etaṁ → etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts)
‘นั่นของเรา เราเป็นนั่น นั่นเป็นอัตตาของเรา”

“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“ข้อนั้นไม่ควรเลย พระพุทธเจ้าข้า”

“Evaṁ passaṁ, bāhiya, sutavā ariyasāvako cakkhusmimpi nibbindati, rūpesupi nibbindati, cakkhuviññāṇepi nibbindati, cakkhusamphassepi nibbindati …pe…
nibbindati → (bj) | cakkhusmimpi nibbindati rūpesupi → cakkhusmiṁpi (sya-all) | Bāhiya → B2 Bāhīra here only (pts note)
“พาหิยะ อริยสาวกผู้ได้สดับเห็นอยู่อย่างนี้ ย่อมเบื่อหน่ายแม้ในจักขุ ย่อม เบื่อหน่ายแม้ในรูป ย่อมเบื่อหน่ายแม้ในจักขุวิญญาณ ย่อมเบื่อหน่ายแม้ใน จักขุสัมผัส ฯลฯ

yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tasmimpi nibbindati.
tasmimpi → tasmiṁpi (th) | yampidaṁ → yampidam (pts) | sukhaṁ → sukkhaṁ (pts) | adukkhamasukhaṁ → adukkham asukhaṁ (pts) | tasmimpi → tasmim pi (pts)
ย่อมเบื่อหน่ายแม้ในความเสวยอารมณ์ที่เป็นสุขหรือทุกข์หรือ มิใช่สุขมิใช่ทุกข์ที่เกิดขึ้นเพราะมโนสัมผัสเป็นปัจจัย

Nibbindaṁ virajjati; virāgā vimuccati; vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti.
vimuttasmiṁ vimuttamiti → vimuttasmim pī vimuttam iti (pts)
เมื่อเบื่อหน่ายย่อมคลายกำหนัด เพราะคลายกำหนัด จิตย่อมหลุดพ้น เมื่อจิตหลุดพ้นแล้ว ก็รู้ว่า ‘หลุดพ้นแล้ว’

‘Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānātī”ti.
khīṇā jāti → khīṇājāti (bjt) | vusitaṁ → vusitam (pts) | nāparaṁ → nāparam (pts)
รู้ชัดว่า ‘ชาติสิ้นแล้ว อยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ไม่มีกิจอื่น เพื่อความเป็นอย่างนี้อีกต่อไป”

Atha kho āyasmā bāhiyo bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
pakkāmi → pakkami (bj) | bhāsitaṁ → bhāsitam (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts)
ครั้งนั้น ท่านพระพาหิยะชื่นชมยินดีพระภาษิตของพระผู้มีพระภาคแล้ว ลุกขึ้น จากอาสนะ ถวายอภิวาท กระทำประทักษิณแล้วจากไป

Atha kho āyasmā bāhiyo eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi.
vihāsi → viharati (sya-all) | vūpakaṭṭho → vupakaṭṭho (pts) | sayaṁ abhiññā → sayam abhiññāya (pts) | vihāsi → B1-2 viharati (pts note) | nacirasseva → na cirasseva (bjt, th, pts) | brahmacariyapariyosānaṁ → brahmacariya pariyosānaṁ (bjt) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | anagāriyaṁ → anagāriyam (pts) | tadanuttaraṁ → tadanuttaram (pts)
ต่อมาท่านพระพาหิยะ หลีกออกไปอยู่คนเดียว ไม่ประมาท มีความเพียร อุทิศกายและใจอยู่ ไม่นานนัก ได้ทำให้แจ้งซึ่งประโยชน์ยอดเยี่ยมอันเป็นที่สุดแห่งพรหมจรรย์ที่เหล่ากุลบุตรออกจาก เรือนบวชเป็นบรรพชิตโดยชอบต้องการด้วยปัญญาอันยิ่งเองเข้าถึงอยู่ในปัจจุบัน

“Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā”ti abbhaññāsi.
vusitaṁ brahmacariyaṁ → vusitam brahmacariyam (pts) | nāparaṁ → nāparam (pts)
รู้ ชัดว่า “ชาติสิ้นแล้ว อยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ไม่มีกิจอื่น เพื่อความเป็นอย่างนี้อีกต่อไป”
Aññataro ca panāyasmā bāhiyo arahataṁ ahosīti.อนึ่ง ท่านพระพาหิยะได้เป็นพระอรหันต์องค์หนึ่ง ในบรรดาพระอรหันต์ทั้งหลาย

Chaṭṭhaṁ.พาหิยสูตรที่ ๖ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · ไทย