SaṁvarasuttaRestraint
“Saṁvarañca vo, bhikkhave, desessāmi, asaṁvarañca.
desessāmi → desissāmi (bj, pts) | desissāmi → B2 desessāmi (pts note)“Mendicants, I will teach you who is restrained and who is unrestrained.
Taṁ suṇātha.Listen …
Kathañca, bhikkhave, asaṁvaro hoti?And how is someone unrestrained?
Santi, bhikkhave, cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)There are sights known by the eye, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.
Tañce bhikkhu abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)If a mendicant approves, welcomes, and keeps clinging to them, they should understand:
‘parihāyāmi kusalehi dhammehi.
Parihāyāmi → S1-3 parihāyāyāmi (pts note)‘My skillful qualities are declining.
Parihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti …pe…
parihānañhetaṁ → parihānaṁ hetaṁ (bjt, th)For this is what the Buddha calls decline.’
santi, bhikkhave, jivhāviññeyyā rasā …pe…
jivhāviññeyyā → sotaviññeyyā saddā ghānaviññeyyā gandhā jivhā viññeyyā (bjt) | + → kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā (bjt)There are sounds … smells … tastes … touches …
santi, bhikkhave, manoviññeyyā dhammā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)ideas known by the mind, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.
Tañce bhikkhu abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)If a mendicant approves, welcomes, and keeps clinging to them, they should understand:
‘parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘My skillful qualities are declining.
Parihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti.
parihānañhetaṁ → parihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | parihānañhetaṁ vuttaṁ → parihānam hetaṁ vuttam (pts)For this is what the Buddha calls decline.’
Evaṁ kho, bhikkhave, asaṁvaro hoti.This is how someone is unrestrained.
Kathañca, bhikkhave, saṁvaro hoti?And how is someone restrained?
Santi, bhikkhave, cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)There are sights known by the eye, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.
Tañce bhikkhu nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ, bhikkhave, bhikkhunā:
nājjhosāya → na ajjhosāya (sya-all) | tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam (pts)If a mendicant doesn’t approve, welcome, and keep clinging to them, they should understand:
‘na parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘My skillful qualities are not declining.
Aparihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti …pe…
aparihānañhetaṁ → aparihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | bhagavatāti → bhagavatā ti (bjt) | aparihānañhetaṁ vuttaṁ → aparihānaṁ hetaṁ vuttam (pts)For this is what the Buddha calls non-decline.’
santi, bhikkhave, jivhāviññeyyā rasā …pe…
+ → sotaviññeyyā saddā ghānaviññeyyā gandhā (bjt) | + → kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā (bjt)There are sounds … smells … tastes … touches …
santi, bhikkhave, manoviññeyyā dhammā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā.
kāmūpasaṁhitā → kāmupasaṁhitā (pts) | kāmūpasaṁhitā rajanīyā → kāmūpasañhitā rajaniyā (th)ideas known by the mind, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.
Tañce bhikkhu nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati, veditabbametaṁ bhikkhunā:
veditabbametaṁ → veditabbametaṁ bhikkhave (bj, sya-all, pts) | nājjhosāya → na ajjhosāya (sya-all) | tañce → taṁ ce (pts) | veditabbametaṁ → veditabbam etam bhikkhave (pts)If a mendicant doesn’t approve, welcome, and keep clinging to them, they should understand:
‘na parihāyāmi kusalehi dhammehi.‘My skillful qualities are not declining.
Aparihānañhetaṁ vuttaṁ bhagavatā’ti.
aparihānañhetaṁ → aparihānaṁ hetaṁ (bjt, th) | bhagavatāti → bhagavatā ti (bjt) | aparihānañhetaṁ vuttaṁ → aparihānaṁ hetaṁ vuttam (pts)For this is what the Buddha calls non-decline.’
Evaṁ kho, bhikkhave, saṁvaro hotī”ti.
hotīti pañcamaṁ → hotī ti (bj)This is how someone is restrained.”