Vassaṁvutthasutta
Vassaṁvutthasutta → vassavutthaṁ (pts1ed)๕๒ วัสสังวุตถสูตร
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
ekaṁ samayaṁ → ekam samayam (pts)สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อาราม ของอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตกรุงสาวัตถี
Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu sāvatthiyaṁ vassaṁvuttho kapilavatthuṁ anuppatto hoti kenacideva karaṇīyena.
vassaṁvuttho → vassaṁ vuttho (bjt, th) | kenacideva → kenaci deva (th) | vassaṁvuttho kapilavatthuṁ → vassaṁ vuttho kapilavatthum (pts) | kenacideva → kenacid eva (pts)สมัยนั้น ภิกษุรูปหนึ่งอยู่จำพรรษาในกรุง สาวัตถีแล้ว ไปถึงกรุงกบิลพัสดุ์โดยลำดับด้วยกรณียกิจบางอย่าง
Assosuṁ kho kāpilavatthavā sakyā: “aññataro kira bhikkhu sāvatthiyaṁ vassaṁvuttho kapilavatthuṁ anuppatto”ti.
sakyā → sakkā (bj) | kira → (pts) | sakkā → sakyā (bj: machasaṁ, syā) | Kāpilavatthavā → B1 Kapila- always. (pts note) | aññataro → B1 -tara. (pts note) | vassaṁvuttho → vassaṁ vuttho (bjt, th) | assosuṁ → assosum (pts) | vassaṁvuttho kapilavatthuṁ anuppattoti → vassaṁ vutto kapilavatthum anuppatto ti (pts)พวกเจ้าศากยะ ผู้ครองกรุงกบิลพัสดุ์ทรงสดับข่าวว่า ภิกษุรูปหนึ่งอยู่จำพรรษาในกรุงสาวัตถีมาถึง กรุงกบิลพัสดุ์แล้ว
Atha kho kāpilavatthavā sakyā yena so bhikkhu tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā taṁ bhikkhuṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho kāpilavatthavā sakyā taṁ bhikkhuṁ etadavocuṁ:
sakyā → sakkā (bj) | Kāpilavatthavā → S1 -vatthuvā. (pts note) | sakyā → S1-3 sakkā. (pts note) | taṁ bhikkhuṁ → tam bhikkhum (pts) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | taṁ bhikkhuṁ etadavocuṁ → tam bhikkhum etad avocuṁ (pts)จึงเสด็จเข้าไปหาภิกษุนั้นถึงที่อยู่ ทรงอภิวาทแล้วประทับนั่ง ณ ที่สมควร ได้ตรัสถามภิกษุนั้นดังนี้ว่า
“kacci, bhante, bhagavā arogo ceva balavā cā”ti?
ceva → ca (bj) | cāti → cāti bhagavā āvuso (bj) | ca → ceva (bj: machasaṁ, syā) | arogo → S3 āro- (pts note) | ceva → S1-3 ca. (pts note) | cāti → cā ti (pts)“ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคไม่มีพระโรคาพาธ และมีพระพลานามัยแข็งแรง อยู่หรือ”
“Arogo cāvuso, bhagavā balavā cā”ti.
cāvuso bhagavā → ca (bj) | cāvuso → ceva āvuso (sya-all) | ca → arogo cāvuso bhagavā (bj: machasaṁ); arogo cevāvuso bhagavā (bj: syā) | Bhagavā → S3 Bhagavā āvuso arogo instead of arogo-; S1 omits the phrase. (pts note) | cāti → cā ti (pts)ภิกษุนั้นถวายพระพรว่า “ขอถวายพระพร มหาบพิตร พระผู้มีพระภาคไม่มี พระโรคาพาธ และมีพระพลานามัยแข็งแรงอยู่”
“Kacci pana, bhante, sāriputtamoggallānā arogā ceva balavanto cā”ti?
ceva → ca (bj) | sāriputtamoggallānā → sārīputta moggallānā (sya-all) | Sāriputta-Moggalānā → S1 -lāni. (pts note) | cāti → cā ti sāriputta-moggalānā (pts)“ท่านผู้เจริญ พระสารีบุตรและพระโมคคัลลานะไม่มีโรคาพาธ และมีพลานามัย แข็งแรงอยู่หรือ”
“Sāriputtamoggallānāpi kho, āvuso, arogā ceva balavanto cā”ti.
ceva → ca (bj) | sāriputtamoggallānāpi → sārīputtamoggallānāpi (sya-all) | āvuso → avuso (pts) | arogā → S3 ārogā. (pts note) | ceva → S3 ca. (pts note) | sāriputtamoggallānāpi → pi (pts) | cāti → cā ti (pts)“มหาบพิตร แม้พระสารีบุตรและพระโมคคัลลานะก็ไม่มีโรคาพาธ และมี พลานามัยแข็งแรงอยู่”
“Kacci pana, bhante, bhikkhusaṅgho arogo ca balavā cā”ti.
balavā → S1 balava. (pts note) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | cāti → cā ti (pts)“ท่านผู้เจริญ ภิกษุสงฆ์ไม่มีโรคาพาธ และมีพลานามัยแข็งแรงอยู่หรือ”
“Bhikkhusaṅghopi kho, āvuso, arogo ca balavā cā”ti.
bhikkhusaṅghopi → bhikkhusaṁghopi (ms2005) | bhikkhusaṅghopi → bhikkhusaṅgho pi (pts) | cāti → cā ti (pts)“มหาบพิตร แม้ภิกษุสงฆ์ก็ไม่มีโรคาพาธ และมีพลานามัยแข็งแรงอยู่”
“Atthi pana te, bhante, kiñci iminā antaravassena bhagavato sammukhā sutaṁ sammukhā paṭiggahitan”ti?
te → (bj) | paṭiggahitanti → paṭiggahītan ti (pts)“ท่านผู้เจริญ ระหว่างพรรษานี้ อะไร ๆ ที่ท่านได้ฟังมา ได้รับมาเฉพาะ พระพักตร์พระผู้มีพระภาค มีอยู่หรือ”
“Sammukhā metaṁ, āvuso, bhagavato sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ:
paṭiggahitaṁ → paṭiggahītaṁ (pts) | metaṁ → me tam (pts)“มหาบพิตร อาตมภาพได้ฟังมา ได้รับเรื่องนี้มาเฉพาะพระพักตร์พระผู้มี พระภาคว่า
‘appakā te, bhikkhave, bhikkhū ye āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharanti.
te → S3 appakante S1 appaka or appakā te corrected from appakaṁ te. (pts note) | cetovimuttiṁ → ceto vimuttiṁ (bjt) | sayaṁ → sayam (pts)‘ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ทำให้แจ้งเจโตวิมุตติ ปัญญาวิมุตติอันไม่มีอาสวะ เพราะอาสวะสิ้นไปด้วยปัญญาอันยิ่งเองเข้าถึงอยู่ในปัจจุบัน มีจำนวนน้อย
Atha kho eteva bahutarā bhikkhū ye pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyino anāvattidhammā tasmā lokā’ti.
tasmā → asmā (sya-all) | tasmā lokāti → asmā lokā ti (pts) | eteva → B1 ete ca. (pts note) | asmā → S3 tasmā. (pts note) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | pañcannaṁ → pañcannam (pts) | saṁyojanānaṁ → saṁyojanānam (pts)ที่แท้ ภิกษุผู้เป็นโอปปาติกะจักนิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก เพราะ โอรัมภาคิยสังโยชน์(สังโยชน์เบื้องต่ำ) ๕ ประการสิ้นไป มีจำนวนมากกว่า’
Aparampi kho me, āvuso, bhagavato sammukhā sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ:
paṭiggahitaṁ → paṭiggahītaṁ (pts) | aparampi → aparaṁpi (th)อีกเรื่องหนึ่ง ที่อาตมภาพได้ฟังมา ได้รับมาเฉพาะพระพักตร์พระผู้มีพระภาคว่า
‘appakā te, bhikkhave, bhikkhū ye pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā opapātikā tattha parinibbāyino anāvattidhammā tasmā lokā.
tasmā → asmā (sya-all, pts) | saṁyojanānam → B1 samghoja- (pts note) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | parinibbāyino → pari nibbāyino (th) | pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ → pañcannam orambhāgiyānam saṁyojanānam (pts)‘ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เป็นโอปปาติกะเพราะโอรัมภาคิยสังโยชน์ ๕ ประการสิ้นไป จักนิพพานในภพนั้น ไม่หวนกลับมาจากโลกนั้นอีก มีจำนวนน้อย
Atha kho eteva bahutarā bhikkhū ye tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmino, sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissantī’ti.
sakadāgāmino → missing in S1. (pts note) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | eteva → ete (pts) | tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ → tiṇṇam saṁyojanānam (pts) | lokaṁ → lokam (pts) | karissantīti → karissantī ti (pts)ที่แท้ภิกษุผู้เป็น สกทาคามีเพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และเพราะบรรเทาราคะ โทสะ และ โมหะให้เบาบาง มาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวเท่านั้น ก็จักทำที่สุดแห่งทุกข์ได้ มีจำนวน มากกว่า’
Aparampi kho me, āvuso, bhagavato sammukhā sutaṁ sammukhā paṭiggahitaṁ:
paṭiggahitaṁ → patiggahītaṁ (pts) | aparampi → aparaṁpi (th) | aparampi → aparam pi (pts)อีกเรื่องหนึ่ง อาตมภาพได้ฟังมา ได้รับมาเฉพาะพระพักตร์พระผู้มีพระภาคว่า
‘appakā te, bhikkhave, bhikkhū ye tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā rāgadosamohānaṁ tanuttā sakadāgāmino, sakideva imaṁ lokaṁ āgantvā dukkhassantaṁ karissanti.
sakadāgāmino → B sikad- (pts note) | eva → B1 sakiṁdeva. (pts note) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | saṁyojanānaṁ → samyojanānaṁ (pts) | sakideva → sakid eva (pts) | lokaṁ → lokam (pts)‘ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้เป็นสกทาคามีเพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป และเพราะ บรรเทาราคะ โทสะ และโมหะให้เบาบาง มาสู่โลกนี้อีกครั้งเดียวเท่านั้น ก็จักทำ ที่สุดแห่งทุกข์ได้ มีจำนวนน้อยกว่า
Atha kho eteva bahutarā bhikkhū ye tiṇṇaṁ saṁyojanānaṁ parikkhayā sotāpannā avinipātadhammā niyatā sambodhiparāyaṇā’”ti.
sambodhiparāyaṇāti dutiyaṁ → sambodhiparāyanāti (bj, sya-all, pts) | saṁyojanānaṁ → saññojanānaṁ (th) | saṁyojanānaṁ → saṁyojanānam (pts) | sambodhiparāyaṇāti → sambodhiparāyanā (pts)ที่แท้ภิกษุผู้เป็นโสดาบัน ไม่มีทางตกต่ำ มี ความแน่นอนที่จะสำเร็จสัมโพธิในวันข้างหน้า เพราะสังโยชน์ ๓ ประการสิ้นไป มีจำนวนมากกว่า”