- Saṁyutta Nikāya 56.11Konulara Göre Düzenlenmiş Suttalar 56.11
- 2. Dhammacakkappavattanavagga2. Dhamma Çarkı’nı Döndürme Vaazı
Dhammacakkappavattanasutta
Dhammacakkappavattanasutta → tathāgatena vutta 1 (pts1ed)Dhamma Çarkı’nı Döndürme Vaazı
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bārāṇasiyaṁ viharati isipatane migadāye.
+ → evaṁ me sutaṁ (bjt) | + → evamme sutaṁ (th) | samayaṁ → samayam (pts)Duydum ki Kutlu Kişi bir seferinde Benares’te İsipatana’daki Geyik Parkı’nda konaklamıştı.
Tatra kho bhagavā pañcavaggiye bhikkhū āmantesi:Burada beş münzeviye hitap etti:
“Dveme, bhikkhave, antā pabbajitena na sevitabbā.
sevitabbā → nasevitabbā katame dve (bj: machasaṁ, syā) | dveme → dve me (bjt, pts) | sevitabbā → sevittabbā (pts)"Ev hayatını terk edip keşiş olan bir kişinin uzak durması gereken iki aşırı uç vardır.
Katame dve?
katame dve yo cāyaṁ → yocāyaṁ (bj) | dve → ba. evaṁ. sī. idaṁ pāṭhadvayaṁ na dissati (sya-all note)Nedir bunlar?
Yo cāyaṁ kāmesu kāmasukhallikānuyogo hīno gammo pothujjaniko anariyo anatthasaṁhito, yo cāyaṁ attakilamathānuyogo dukkho anariyo anatthasaṁhito.
anatthasaṁhito ete kho → anatthasañhito etete (sya-all) | kāmasukhallikānuyogo → kāmesu khallikānuyogo (pts) | pothujjaniko → puthujjanīko (pts) | puthujjanīko → B1 pothuj- -- the text of B2, after a long interruption, reappears here at thuj- with the sheet dhāh. (pts note) | yo cāyaṁ → yocāyaṁ (bjt) | cāyaṁ → cāyam (pts)İlki duyuları tatmin etmek uğruna kendini hazza adamaktır ki bu kabadır, sıradandır, soylu değildir ve herhangi bir kazanç getirmez. Diğeri ise kendine eziyet etmektir ki bu da acı verir, soylu değildir ve herhangi bir fayda sağlamaz.
Ete kho, bhikkhave, ubho ante anupagamma majjhimā paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati.
kho → te (bj, pts) | anupagamma → anupakamma (pts) | te → ete kho (bj: machasaṁ) | etete → evaṁ. ba. ete kho (sya-all: sī.)Tathāgata bu iki aşırılıktan da uzak durarak Orta Yol’u fark etmiştir. Bu yol içgörü ve bilgelik kazandırarak huzura, doğrudan bilgiye, kişisel uyanışa ve tüm bağlardan özgürleşmeye (Nibbāna) ulaştırır.
Katamā ca sā, bhikkhave, majjhimā paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati?Peki Tathāgata tarafından keşfedilen, içgörü ve bilgelik kazandırarak huzura, doğrudan bilgiye, kişisel uyanışa ve tüm bağlardan özgürleşmeye ulaştıran Orta Yol nedir?
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṁ—
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | ayameva → ayam eva (pts)Tam olarak Sekiz Basamaklı Soylu Yol’dur:
sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā sammākammanto sammāājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi.doğru (tam, eksiksiz, soylu) anlayış, doğru düşünce, doğru söz, doğru eylem, doğru yaşam, doğru çaba, doğru farkındalık ve doğru kıpırtısız konsantrasyon.
Ayaṁ kho sā, bhikkhave, majjhimā paṭipadā tathāgatena abhisambuddhā cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṁvattati.
cakkhukaraṇī ñāṇakaraṇī → cakkhu ñaṇa karaṇī (pts) | ayaṁ → ayam (pts)İşte Tathāgata tarafından keşfedilen, içgörü ve bilgelik kazandırarak huzura, doğrudan bilgiye, kişisel uyanışa ve tüm bağlardan özgürleşmeye ulaştıran Orta Yol budur.
Idaṁ kho pana, bhikkhave, dukkhaṁ ariyasaccaṁ—
ariyasaccaṁ jātipi → sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā pi (pts) | dukkhaṁ → dukkham (pts)Izdırap ilk soylu gerçektir keşişler:
jātipi dukkhā, jarāpi dukkhā, byādhipi dukkho, maraṇampi dukkhaṁ, appiyehi sampayogo dukkho, piyehi vippayogo dukkho, yampicchaṁ na labhati tampi dukkhaṁ—saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā.
pañcupādānakkhandhā → pañcupādānakkhandhāpi (pts1ed, mr) | byādhipi dukkho → byādhīpi dukkhā (sya-all) | pañcupādānakkhandhā → pañcupādānakkhandhā pi (pts) | pañcupādānakkhandhā → pañcupādānakkhandhāpi (cck: pī. ka.) | dukkhā → S1-3 B2 omit soka- (pts note) | labhati → B1 labbhati. (pts note) | pi → in B1-2 only. (pts note) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005, pts) | byādhipi → vyādhipi (bjt) | jātipi → jāti pi dukkhā jarā pi (pts) | jarāpi → vyādhi pi (pts) | byādhipi dukkho maraṇampi → maraṇam pi (pts) | + → sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā pi dukkhā (pts) | yampicchaṁ → yam picchaṁ (pts) | tampi → tam pi (pts)Yeniden doğum ızdıraptır, yaşlanma ızdıraptır, ölüm ızdıraptır; keder, yas, acı, sıkıntı ve çaresizlik ızdıraptır; sevilmeyenle bir arada olmak, sevilenden ayrı olmak, istenilene ulaşamamak ızdıraptır. Kısaca tutunulan beş kümelenme ızdıraptır.
Idaṁ kho pana, bhikkhave, dukkhasamudayaṁ ariyasaccaṁ—
dukkhasamudayaṁ → dukkhasamudayo (bj, sya-all) | dukkhasamudayo → samudayaṁ (bj: machasaṁ, sīmu) | pana → B1 puts pana before kho. (pts note) | ariyasaccaṁ → B2 saccaṁ without ariya. (pts note) | idaṁ → idam (pts) | dukkhasamudayaṁ → dukkhasamudayam (pts)Izdırabın kaynağını açıklayan soylu gerçek şudur keşişler:
yāyaṁ taṇhā ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī, seyyathidaṁ—
ponobbhavikā → ponobhavikā (bj) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | ponobbhavikā → ponobhavikā (cck: sī. pī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | tatratatrābhinandinī → tatra tatrābhinandinī (bjt) | nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī seyyathidaṁ → nandī rāgasahagatā tatra tatrābhinandinī seyyathīdaṁ (pts)Sürekli olarak var olmaya çalışmanın neden olduğu arzu ve ona eşlik eden tutku, şimdi şunun şimdi bunun tadını çıkarmak.
kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā.Kısacası duyusal hazları arzulamak, var olmayı arzulamak, yok olmayı arzulamak.
Idaṁ kho pana, bhikkhave, dukkhanirodhaṁ ariyasaccaṁ—
dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodho (bj, sya-all) | dukkhanirodho → nirodhaṁ (bj: machasaṁ, sīmu) | kho → B1 vo. (pts note) | bhikkhave → S1 inserts here dukkhaṁ ariyasaccaṁ. (pts note) | dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodham (pts)Izdırabın sonlanmasını anlatan soylu gerçek şudur keşişler:
yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo.
tassāyeva → tassā yeva (th, pts)Arzuların kendilerinden geriye tek bir iz bile bırakmadan sonlanması ve ortadan kalkması, arzuları bırakmak, onlardan vazgeçmek ve tek bir arzuya bile tutunmamak.
Idaṁ kho pana, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ—
dukkhanirodhagāminī paṭipadā → dukkhanirodhagāminīpaṭipadā (th) | ariyasaccaṁ → ariyasaccam (pts)Ve keşişler, bu da ızdırabın sonlanmasına ulaştıran yolu ve yöntemi açıklayan soylu gerçektir.
ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṁ—
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | ayameva → ayam eva (pts)Sekiz Basamaklı Soylu Yol:
sammādiṭṭhi …pe… sammāsamādhi.
+ → la-pe (pts)doğru anlayış, doğru düşünce, doğru söz, doğru eylem, doğru yaşam, doğru çaba, doğru farkındalık, doğru kıpırtısız konsantrasyon.
‘Idaṁ dukkhaṁ ariyasaccan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
dukkhaṁ ariyasaccanti → dukkham ariyasaccan ti (pts) | cakkhuṁ → cakkhum (pts) | ñāṇaṁ → ñāṇam (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu, ızdırabın soylu gerçeği.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhaṁ ariyasaccaṁ pariññeyyan’ti me, bhikkhave, pubbe …pe… udapādi.
pubbe → pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi (bj) | la → S1-3 ananussutem- -āloko udapādi. (pts note) | pe → spelled out in full (pts) | + → ananussutesu dhammesu cakkhum udapādi (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Izdırap ile ilgili bu soylu gerçek tümüyle anlaşılmalı.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhaṁ ariyasaccaṁ pariññātan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Izdırap ile ilgili bu soylu gerçek tümüyle anlaşıldı.’
‘Idaṁ dukkhasamudayaṁ ariyasaccan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
dukkhasamudayaṁ → dukkhasamudayo (bj, sya-all) | ariyasaccanti → ariyasaccan ti (pts) | cakkhuṁ → cakkhum (pts) | ñāṇaṁ → ñāṇam (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu, ızdırabın kaynağının soylu gerçeği.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhasamudayaṁ ariyasaccaṁ pahātabban’ti me, bhikkhave, pubbe …pe… udapādi.
dukkhasamudayaṁ → dukkhasamudayo (bj, sya-all) | pubbe → pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi (bj) | dukkhasamudayam → S1 B2 -samudaya. (pts note) | ariyasaccam → S1 -saccanti B2 saccaṁ omitting ariya. (pts note) | + → āloko (bjt) | dukkhasamudayaṁ ariyasaccaṁ pahātabbanti → dukkhasamudayam ariyasaccam pahātabban ti (pts) | udapādi → la-pe (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın kaynağı bırakılmalı.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhasamudayaṁ ariyasaccaṁ pahīnan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
dukkhasamudayaṁ → dukkhasamudayo (bj)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın kaynağı bırakıldı.’
‘Idaṁ dukkhanirodhaṁ ariyasaccan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodho (bj, sya-all) | dukkhanirodhaṁ ariyasaccanti → dukkhanirodham ariyasaccan ti (pts) | cakkhuṁ → cakkhum (pts) | ñāṇaṁ → ñāṇam (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu, ızdırabın sonlanmasının soylu gerçeği.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhanirodhaṁ ariyasaccaṁ sacchikātabban’ti me, bhikkhave, pubbe …pe… udapādi.
dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodho (bj, sya-all) | pubbe → pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi (bj) | + → āloko (bjt) | dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodham (pts) | sacchikātabbanti → sacchikātabban ti (pts) | udapādi → la-pe (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın nasıl sonlanacağı anlaşılmalı.’
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhanirodhaṁ ariyasaccaṁ sacchikatan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
dukkhanirodhaṁ → dukkhanirodho (bj, sya-all)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın nasıl sonlanacağı anlaşıldı.'
‘Idaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
idaṁ → tam kho panidaṁ (pts) | dukkhanirodhagāminī paṭipadā → dukkhanirodhagāminīpaṭipadā (th) | ariyasaccanti → ariyasaccan ti (pts) | cakkhuṁ → cakkhum (pts) | ñāṇaṁ → ñāṇam (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu, ızdırabın sonlanmasına ulaştıran soylu gerçek.'
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ bhāvetabban’ti me, bhikkhave, pubbe …pe… udapādi.
pubbe → pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi (bj); (sya-all) | + → āloko (bjt) | dukkhanirodhagāminī paṭipadā → dukkhanirodhagāminīpaṭipadā (th) | taṁ → tam (pts) | ariyasaccaṁ bhāvetabbanti → ariyasaccam bhāvetabban ti (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın sonlanmasına ulaştıran soylu yol geliştirilmeli.'
‘Taṁ kho panidaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ bhāvitan’ti me, bhikkhave, pubbe ananussutesu dhammesu cakkhuṁ udapādi, ñāṇaṁ udapādi, paññā udapādi, vijjā udapādi, āloko udapādi.
pa → S1-3 have pubbe ananussutesu- -āloko udapādi. (pts note) | taṁ kho panidaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṁ bhāvitanti → bhāvitan ti (pts) | cakkhuṁ → cakkhum (pts) | ñāṇaṁ → ñāṇam (pts)İçimde daha önceden duyulmamış şeyler konusunda bir bilgi ve sezgi doğdu, farkındalık ve aydınlanma oldu: 'Bu ızdırabın sonlanmasına ulaştıran soylu yol geliştirildi.'
Yāvakīvañca me, bhikkhave, imesu catūsu ariyasaccesu evaṁ tiparivaṭṭaṁ dvādasākāraṁ yathābhūtaṁ ñāṇadassanaṁ na suvisuddhaṁ ahosi, neva tāvāhaṁ, bhikkhave, sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya ‘anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddho’ti paccaññāsiṁ.
abhisambuddho’ti paccaññāsiṁ → abhisambuddho paccaññāsiṁ (bj, sya-all, km) | catūsu → catusu (pts) | ñāṇadassanaṁ → ñāṇaḍassanaṁ (pts) | abhisambuddho → abhisambuddhoti (bj: machasaṁ) | paccaññāsiṁ → abhisambuddho paccaññāsiṁ (cck: sī. syā. kaṁ.) | abhisambuddho → evaṁ. ba. abhisambuddhoti (sya-all: sī.) | suvisuddham → B1-2 visuddhaṁ. (pts note) | tāvāham → B1 tāhaṁ. (pts note) | ti → S1-3 omit ti. (pts note) | evaṁ tiparivaṭṭaṁ → evantiparivaṭṭaṁ (th) | yāvakīvañca → yāva kīvañca (pts) | sammāsambodhiṁ abhisambuddhoti → sammāsambodhim abhisambuddho ti (pts)Henüz olanı olduğu gibi görme bilgim bu üç konuda, Dört Soylu Gerçek'i içeren bu on iki yolda yeterince berrak değilken bu yaşamdaki tanrılara, Māralara ve Brahmālara, bu kuşaktaki münzevilere ve brahminlere, devalara ve insanlara eşi benzeri bulunmayan mutlak aydınlanmaya ulaştığımı iddia etmedim.
Yato ca kho me, bhikkhave, imesu catūsu ariyasaccesu evaṁ tiparivaṭṭaṁ dvādasākāraṁ yathābhūtaṁ ñāṇadassanaṁ suvisuddhaṁ ahosi, athāhaṁ, bhikkhave, sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya ‘anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddho’ti paccaññāsiṁ.
catūsu → catusu (pts) | ti → S3 omit ti. (pts note) | abhisambuddhoti → abhisambuddho (bjt, th) | evaṁ tiparivaṭṭaṁ → evantiparivaṭṭaṁ (th) | tiparivaṭṭaṁ → tiparivaṭṭam (pts) | yathābhūtaṁ → yathābhūtam (pts) | suvisuddhaṁ → suvisuddham (pts) | athāhaṁ → athāham (pts) | anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddhoti → anuttaram sammāsambodhim abhisambuddho ti (pts)Ne zaman ki olanı olduğu gibi görme bilgim bu üç konuda, Dört Soylu Gerçek'i içeren bu on iki yolda yeterince berrak hale geldi o zaman bu yaşamdaki tanrılara, Māralara ve Brahmālara, bu kuşaktaki münzevilere ve brahminlere, devalara ve insanlara eşi benzeri bulunmayan mutlak aydınlanmaya ulaştığımı beyan ettim.
Ñāṇañca pana me dassanaṁ udapādi:
dassanaṁ → dassanam (pts)Ardından içimde şöyle bir bilgi ve sezgi doğdu:
‘akuppā me vimutti, ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo’”ti.
vimutti → cetovimutti (bj, pts1ed) | vimutti ayamantimā → cetovimutti ayam antimā (pts) | vimutti → cetovimutti (cck: sī. pī.) | cetovimutti → B1 vimutti without ceto. (pts note) | natthi dāni → natthidāni (my, bjt, th) | natthi dāni punabbhavoti → natthidāni punabbhavo ti (pts)'Zihnim yerinden oynatılamaz özgürlüğe ulaştı, doğum tükendi, bu hayatta herhangi bir varoluş boyutunda yaşanacak başka bir doğum kalmadı.'”
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)Kutlu Kişi bunları söylerken
Attamanā pañcavaggiyā bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.
bhāsitaṁ abhinandunti imasmiñca → bhāsitam abhinanduṁ imasmiṁ ca (pts) | abhinandunti → evaṁ. ba. abhinanduṁ (sya-all: sī.)beş keşişin kalbi Kutlu Kişi'nin sözleriyle mutlulukla doldu.
Imasmiñca pana veyyākaraṇasmiṁ bhaññamāne āyasmato koṇḍaññassa virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādi:
āyasmato → B1 āyasmāto. (pts note) | Koṇḍaññassa → B1 koṇḍassa. (pts note) | imasmiñca → ca (pts) | veyyākaraṇasmiṁ → veyyākaraṇasmim (pts) | dhammacakkhuṁ → dhammacakkhum (pts)Bu sözler dile dökülürken Saygıdeğer Koṇḍañña'nın Dhamma gözü açıldı, zihninde kusursuz Hakikat bilgisi uyandı ve artık biliyordu ki:
“yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti.
nirodhadhammanti → nirodhadhamman ti evam (pts) | samudayadhammaṁ → B1 samudayaṁ- (pts note) | Evam → in B1-2 only. (pts note) | sabbaṁ taṁ → sabbantaṁ (bjt, th) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | sabbaṁ → sabban (pts)"Doğasında doğmak olan her şeyin doğasında sona ermek de vardı."
Pavattite ca pana bhagavatā dhammacakke bhummā devā saddamanussāvesuṁ:
pana → (sya-all) | bhagavatā → ca bhagavatā (bj: syā) | ca → ba. ca pana (sya-all: sī.) | saddamanussāvesuṁ → saddam anussāvesuṁ (pts)Kutlu Kişi Dhamma Çarkı'nı harekete geçirdiğinde kutsal varlıklar bir ağızdan haykırdılar:
“etaṁ bhagavatā bārāṇasiyaṁ isipatane migadāye anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ appaṭivattiyaṁ samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmin”ti.
appaṭivattiyaṁ → appativattiyaṁ (bj, pts) | etaṁ → etam (pts) | bārāṇasiyaṁ → bārāṇasiyam (pts) | dhammacakkaṁ → dhammacakkam (pts) | lokasminti → lokasmin ti (pts)"Eşsiz Dhamma Çarkı Kutlu Kişi tarafından İsipatana'da, Benares yakınındaki Geyik Parkı'nda harekete geçirildi ve evrendeki hiçbir keşiş, brahmin, tanrı, Māra, Brahmā ya da bir başka varlık artık onu durduramaz."
Bhummānaṁ devānaṁ saddaṁ sutvā cātumahārājikā devā saddamanussāvesuṁ:
cātumahārājikā → cātummahārājikā (bjt, th, pts) | saddamanussāvesuṁ → saddam anussāvesuṁ (pts)
“etaṁ bhagavatā bārāṇasiyaṁ isipatane migadāye anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ, appaṭivattiyaṁ samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmin”ti.
appaṭivattiyaṁ → appativattiyaṁ (bj, pts) | appativattiyaṁ → appaṭivattiyā (bj: machasaṁ, syā) | etaṁ → etam (pts) | bārāṇasiyaṁ → bārāṇasiyam (pts) | dhammacakkaṁ pavattitaṁ appaṭivattiyaṁ → dhammacakkam pavattitam appativattiyaṁ (pts) | brahmunā → brahmuṇā (pts) | lokasminti → lokasmin ti (pts)
Cātumahārājikānaṁ devānaṁ saddaṁ sutvā tāvatiṁsā devā …pe…
devā → devā saddamanussāvesuṁ (bj) | devā → S1-3 insert saddam anusāvesuṁ -pe- (pts note) | cātumahārājikānaṁ → cātummahārājikānaṁ (bjt, th, pts) | tāvatiṁsā → tāvaṭiṁsā (pts)
yāmā devā …pe…
tusitā devā …pe…
nimmānaratī devā …pe…
Paranimmittavasavattino → B1 -vattī. (pts note)
paranimmitavasavattī devā …pe…
paranimmitavasavattī → vasavattino (bj: sīmu)
brahmakāyikā devā saddamanussāvesuṁ:
saddamanussāvesuṁ → saddam anussāvesuṁ (pts)
“etaṁ bhagavatā bārāṇasiyaṁ isipatane migadāye anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ appaṭivattiyaṁ samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmin”ti.
appaṭivattiyaṁ → appativattiyaṁ (bj) | etaṁ → etam (pts) | dhammacakkaṁ → dhammacakkam (pts) | lokasminti → lokasmin ti (pts)
Itiha tena khaṇena tena layena tena muhuttena yāva brahmalokā saddo abbhuggacchi.
tena layena → etthantare pāṭho si, sya-all, km potthakesu | layena tena → (bj, sya-all) | abbhuggacchi → abbhuggañchi (bj) | layena → ( ) natthi (sī. syā. kaṁ.) (cck note) | layena → S1-3 omit tenalayena. (pts note) | abbhuggacchi → B1 abbhugacchi S1-3 abbhuggañchi B2 abbhuggachati. (pts note) | itiha → iti ha (pts)
Ayañca dasasahassilokadhātu saṅkampi sampakampi sampavedhi, appamāṇo ca uḷāro obhāso loke pāturahosi atikkamma devānaṁ devānubhāvanti.
dasasahassilokadhātu → dasasahassī lokadhātu (bj, sya-all) | uḷāro → oḷāro (sya-all) | atikkamma → atikkammeva (sya-all) | atikkamma → atikkammeva (bj: syā) | atikkammeva → ba. atikkamma (sya-all: sī.) | lokadhātu → S1 dasahassī- B1-2 -sahassi- (pts note) | ayañca dasasahassilokadhātu saṅkampi → ayañ ca dasasahassī lokadhātu saṁkampi (pts) | pāturahosi → pātur ahosi (pts) | devānubhāvanti → devānubhāvan ti (pts)O anda bir şimşek çakması kadar kısacık bir zamanda Dhamma Çarkı'nın harekete geçmesiyle Brahmā Dünyası ve on bin dünyadan oluşan tüm evren sistemi bir depremle sarsıldı. Tüm tanrıların ışıltısının ötesinde sınırsız ve yüce bir ışık evrene yayıldı.
Atha kho bhagavā imaṁ udānaṁ udānesi:
imaṁ → (bj, sya-all) | imaṁ udānaṁ → udānam (pts) | udānaṁ → idaṁ udānaṁ (bj: machasaṁ)Bunun üzerine Kutlu Kişi konuştu:
“aññāsi vata bho, koṇḍañño, aññāsi vata bho, koṇḍañño”ti.
koṇḍaññoti → koṇḍañño ti (pts)"Gerçekten de Koṇḍañña anladı! Koṇḍañña da biliyor!"
Iti hidaṁ āyasmato koṇḍaññassa “aññāsikoṇḍañño” tveva nāmaṁ ahosīti.
aññāsikoṇḍañño tveva → aññākoṇḍaññotveva (bj, sya-all) | aññāsikoṇḍañño → aññātakoṇḍañño (pts) | nāmaṁ ahosīti paṭhamaṁ → nāmam ahosī ti (pts) | aññākoṇḍaññotveva → aññāsikoṇḍaññātveva (bj: machasaṁ) | Aññāta-Koṇḍañño → B1-2 aññata-koṇḍañño S1-3 aññākoṇḍañño (S3 -ñña). (pts note) | tveva → B1-2 teva. (pts note) | iti hidaṁ → itihidaṁ (bjt) | hidaṁ → hidam (pts)Böylece Saygıdeğer Koṇḍañña, Bilge Koṇḍañña (aññāsikoṇḍañño) olarak adlandırıldı.