Āḷavakasutta
su → kiṁ sū (bj)Mit Āḷavaka
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → (sya-all) | evaṁ → evam (pts)So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā āḷaviyaṁ viharati āḷavakassa yakkhassa bhavane.Einmal hielt sich der Buddha bei Āḷavī auf, in der Behausung des Naturgeistes Āḷavaka.
Atha kho āḷavako yakkho yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ etadavoca:
tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da ging der Naturgeist Āḷavaka zum Buddha und sagte zu ihm:
“nikkhama, samaṇā”ti.
samaṇāti → samaṇā ti (pts)„Geh raus, Asket!“
“Sādhāvuso”ti bhagavā nikkhami.
nikkhami → nikkhamī (bj) | sādhāvusoti → sādh āvuso ti (pts)Mit den Worten „Sehr wohl, Geehrter“ ging der Buddha hinaus.
“Pavisa, samaṇā”ti.
samaṇāti → samaṇā ti (pts)„Geh rein, Asket!“
“Sādhāvuso”ti bhagavā pāvisi.
pāvisi → Ba pāvīsi throughout. (pts note) | sādhāvusoti → sādh āvuso ti (pts)Mit den Worten „Sehr wohl, Geehrter“ ging der Buddha hinein.
Dutiyampi kho …pe…
pe → spelled out in full (bjt) | dutiyampi kho → dutiyam pi (pts)Zum zweiten Mal …
tatiyampi kho āḷavako yakkho bhagavantaṁ etadavoca:
kho → kho so (sya-all) | etadavoca → etad avoca (pts)Und zum dritten Mal sagte der Naturgeist Āḷavaka zum Buddha:
“nikkhama, samaṇā”ti.
samaṇāti → samaṇā ti (pts)„Geh raus, Asket!“
“Sādhāvuso”ti bhagavā nikkhami.
sādhāvusoti → sādh āvuso ti (pts)Mit den Worten „Sehr wohl, Geehrter“ ging der Buddha hinaus.
“Pavisa, samaṇā”ti.
samaṇāti → samaṇā ti (pts)„Geh rein, Asket!“
“Sādhāvuso”ti bhagavā pāvisi.
sādhāvusoti → sādh āvuso ti (pts)Mit den Worten „Sehr wohl, Geehrter“ ging der Buddha hinein.
Catutthampi kho āḷavako yakkho bhagavantaṁ etadavoca:
catutthampi → tatiyam pi (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Und zum vierten Mal sagte der Naturgeist Āḷavaka zum Buddha:
“nikkhama, samaṇā”ti.
pe → spelled out in full (pts)„Geh raus, Asket!“
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, nikkhamissāmi.
taṁ → (sya-all) | taṁ → Saṁy. Nik. na kho panāhaṁ āvuso ...,(Pj. tan ti hetuvacanaṁ!). (pts note) | na khvāhaṁ → nakhvāhaṁ (bjt) | khvāhaṁ → khv-āhan (pts)„Nein, Geehrter, ich werde nicht hinausgehen.
Yaṁ te karaṇīyaṁ, taṁ karohī”ti.
yaṁ te → yante (th) | yaṁ → yan (pts) | karohīti → karohī ti (pts)Tu, was du tun musst.“
“Pañhaṁ taṁ, samaṇa, pucchissāmi.
pañhaṁ taṁ → pañhantaṁ (th) | pañhaṁ → pañhan (pts)„Ich werde dir eine Frage stellen, Asket.
Sace me na byākarissasi, cittaṁ vā te khipissāmi, hadayaṁ vā te phālessāmi, pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipissāmī”ti.
byākarissasi → vyākarissasi (bjt, pts) | byākarissasi → byā karissasi (th) | pāragaṅgāya khipissāmīti → pāra-gaṅgāya khipissāmī ti (pts)Wenn du mir nicht antwortest, werde ich dich um den Verstand bringen oder dein Herz zum Zerspringen bringen oder dich an den Füßen packen und über den Ganges schleudern!“
“Na khvāhaṁ taṁ, āvuso, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya yo me cittaṁ vā khipeyya hadayaṁ vā phāleyya pādesu vā gahetvā pāragaṅgāya khipeyya.
passāmi → passāmā (bj) | khvāhaṁ taṁ āvuso → khvāhantaṁ (sya-all) | phāleyya → phāḷeyya (pts) | sassamaṇabrāhmaṇiyā → Cb Bai sasam-. (pts note) | phāḷeyya → Ck phaḷe-, Cb Bai phāle- (cf. [F.101 15]{=104 23}). (pts note) | na khvāhaṁ → nakhvāhaṁ (bjt) | khvāhaṁ → khv-āhan (pts) | pāragaṅgāya → pāra-gaṅgāya (pts)„Ich sehe niemanden in dieser Welt mit ihren Göttern, Māras und Brahmās, unter dieser Bevölkerung mit ihren Asketen und Brahmanen, Göttern und Menschen – ich sehe niemanden, der mir so etwas antun könnte.
Api ca tvaṁ, āvuso, puccha yadākaṅkhasī”ti.
tvaṁ → tuvaṁ (sya-all) | yadākaṅkhasīti → yad ākaṁkhasī ti (pts)Aber dennoch, frage, was du willst.“
Atha kho āḷavako yakkho bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:Da redete der Naturgeist Āḷavaka den Buddha mit einer Strophe an:
“Kiṁ sūdha vittaṁ purisassa seṭṭhaṁ, kiṁ su suciṇṇaṁ sukhamāvahāti;
kiṁ sūdha → kiṁsūdha (bjt) | sūdha → sū dha (pts) kiṁ su → kiṁsū (bj) | suciṇṇaṁ → suciṇṇo (bj: hemu) | suciṇṇaṁ → Bai -ṇṇo. (pts note) | sukhamāvahāti → sukham āvahāti (pts)„Was ist das beste Vermögen eines Menschen? was bringt Glück, wenn es gut geübt wird? Kiṁ su have sādutaraṁ rasānaṁ, kathaṁjīviṁ jīvitamāhu seṭṭhaṁ”.
kiṁ su → kiṁsū (bj) | sādutaraṁ → sādhutaraṁ (sya-all) | sādutaraṁ → sādhutaraṁ (bj: a.pu, syā) | su → kiṁ sū (cck: sī.) | su → Cb sū. (pts note) kathaṁjīviṁ → kathaṁ jīviṁ (my, bjt) | kathaṁjīviṁ jīvitamāhu → kathaṁjīvim jīvitam āhu (pts)Was ist der süßeste Geschmack von allen? wie lebt der, von dem es heißt, er habe das beste Leben?““Saddhīdha vittaṁ purisassa seṭṭhaṁ, dhammo suciṇṇo sukhamāvahāti;
īdha → Bai idha. (pts note) | saddhīdha → saddh īdha (pts) āvahāti → Ck āvahati. (pts note) | sukhamāvahāti → sukham āvahāti (pts)„Vertrauen ist das beste Vermögen eines Menschen. die Lehre bringt Glück, wenn sie gut geübt wird. Saccaṁ have sādutaraṁ rasānaṁ, paññājīviṁ jīvitamāhu seṭṭhaṁ”.
have → bhave (bj) | sādutaraṁ → sādhutaraṁ (sya-all) | sādutaraṁ → Bi sādhu-; Pj. sādutaran ti atisayena sāduṁ, sādhutaran ti pi pāṭho. (pts note) jīvitamāhu → jīvanamāhu (bj: a.pu) | jīvitam → Bi -jīvi jivitaṁ; Pjk.... kathaṁjīvino jīvitaṁ kathaṁjīviṁ jīvitan ti, gāthābandhasukhatthaṁ pana sānunāsikaṁ vuccati; kathaṁjīviṁ jīvatan (or jīvinan, MS. jīvitan) ti vā pāṭho, tassa ‘jīvantānaṁ kathaṁjīvin'; ti attho. (pts note) | jīvitamāhu → jīvitam āhu (pts)Die Wahrheit ist der süßeste Geschmack von allen. mit Weisheit lebt der, von dem es heißt, er habe das beste Leben.““Kathaṁ su tarati oghaṁ, kathaṁ su tarati aṇṇavaṁ;
tarati → taratī (pts) | taratī → Bai -ti. (pts note)„Wie überquert man hier die Flut? wie überquert man die Sintflut? Kathaṁ su dukkhamacceti, kathaṁ su parisujjhati”.
dukkhaṁ → Pj. Bai -am. (pts note) | dukkhamacceti → dukkhaṁ acceti (bjt, pts)Wie kommt man über das Leiden hinweg? wie wird man geläutert?““Saddhāya tarati oghaṁ, appamādena aṇṇavaṁ;
tarati → taratī (pts) | taratī → Bai -ti. (pts note) | saddhāya → saddhā (my)„Durch Vertrauen überquert man die Flut und durch Beflissenheit die Sintflut. Vīriyena dukkhamacceti, paññāya parisujjhati”.
Vīriyena → viriyena (bj, sya-all, km, pts-vp-pli1) | dukkhamacceti → dukkhaṁ acce ti (bj: hemu) | Vīriyena → viriyena (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | dukkhaṁ → Pj. Baim -am. (pts note) | vīriyena dukkhamacceti → viriyena dukkhaṁ acceti (pts)Durch Energie kommt man über das Leiden hinweg, und durch Weisheit wird man geläutert.““Kathaṁ su labhate paññaṁ, kathaṁ su vindate dhanaṁ;
kathaṁ → katha (bjt)„Wie erlangt man Weisheit? wie gewinnt man Reichtum? Kathaṁ su kittiṁ pappoti, kathaṁ mittāni ganthati;Wie kommt man zu einem guten Ruf? wie hält man an Freunden fest? Asmā lokā paraṁ lokaṁ, kathaṁ pecca na socati”.Wie sind Verstorbene nicht bekümmert, wenn sie von dieser Welt zu jener gehen?““Saddahāno arahataṁ, dhammaṁ nibbānapattiyā;
saddahāno → saddāhāno (bj)„Wer Vertrauen hat zu den Vollendeten und zur Lehre, die zum Erlöschen führt, Sussūsaṁ labhate paññaṁ, appamatto vicakkhaṇo.
Sussūsaṁ → sussūsā (bj, pts-vp-pli1) | sussūsaṁ → sussūsā (bj) | sussūsaṁ labhate → sussūsā labbate (pts) | Sussūsaṁ → sussūsā (cck: sī. pī.) | sussūsā → Baim susussaṁ. (pts note)der erlangt durch Lerneifer Weisheit, wenn er beflissen und klar sehend ist.Patirūpakārī dhuravā, uṭṭhātā vindate dhanaṁ;
patirūpakārī → paṭirūpakārī (sya-all) | patirūpakārī → Ba paṭi-. (pts note) | dhuravā → Cb Bai dhūr-. (pts note)Indem man Verantwortung trägt, angemessen handelt und hart arbeitet, gewinnt man Reichtum. Saccena kittiṁ pappoti, dadaṁ mittāni ganthati.
kittiṁ → Bai -tti. (pts note)Durch Wahrhaftigkeit kommt man zu einem guten Ruf. an Freunden hält man durch Geben fest.Yassete caturo dhammā, saddhassa gharamesino;
yassete → yass ete (pts)Ein vertrauensvoller, urteilsfähiger Hausbesitzer, der diese vier Eigenschaften besitzt – Saccaṁ dhammo dhiti cāgo, sa ve pecca na socati.
dhammo → damo (?) | dhiti → dhitī (bj) | dhammo → damo (cck: ?) pecca → Bai pacca. (pts note)Wahrheit, Grundsatz, Standhaftigkeit und Großzügigkeit –, ist nicht bekümmert, wenn er verschieden ist.Iṅgha aññepi pucchassu, puthū samaṇabrāhmaṇe;
iṅgha aññepi → iṁgha aññe pi (pts) puthū → puthu (bj) | samaṇabrāhmaṇe → MSS. -brāhmano. (pts note)Los, frag auch andere, es gibt viele Asketen und Brahmanen. Yadi saccā damā cāgā, khantyā bhiyyodha vijjati”.
saccā → Bai saccaṁ. (pts note) | damā → Bai dhamma. (pts note) bhiyyodha → bhīneyā (bj) | dha → Ckb na (Pj. idha). (pts note) | bhiyyodha → bhiyyo dha (pts)Schau, ob etwas Besseres zu finden ist als Wahrheit, Grundsatz, Großzügigkeit und Geduld.““Kathaṁ nu dāni puccheyyaṁ, puthū samaṇabrāhmaṇe;
Kathan → Bai -aṁ. (pts note) | nu dāni → nudāni (th) puthū → puthu (bj) | puthū → Cb Bai puthu. (pts note)„Warum sollte ich jetzt die vielen Asketen und Brahmanen fragen? Yohaṁ ajja pajānāmi, yo attho samparāyiko.
Yohaṁ → sohaṁ (bj, pts-vp-pli1) | yohaṁ → so haṁ (bj, pts) | Yohaṁ → sohaṁ (cck: sī. pī.) attho → cattho (bj) | attho → Baim yo (Bm so) c'attho. (pts note)Heute verstehe ich, was für künftige Leben gut ist.Atthāya vata me buddho, vāsāyāḷavimāgamā;
vāsāyāḷavimāgamā yohaṁ → vāsāyā ḷavimāgamī so haṁ (bj) | so → Bai yo. (pts note) | vāsāyāḷavimāgamā → vāsāy āḷavim āgamā so (pts)Es war wahrlich ein Segen für mich, dass der Buddha zu einem Aufenthalt nach Āḷavī gekommen ist. Yohaṁ ajja pajānāmi, yattha dinnaṁ mahapphalaṁ.
Yohaṁ → sohaṁ (bj, pts-vp-pli1) | Yohaṁ → aṭṭhinhārūhi saṁyutto (cck: syā. ka.) | yohaṁ → so haṁ (bjt) | yohaṁ → ham (pts)Heute verstehe ich, wo eine Gabe äußerst fruchtbar ist.So ahaṁ vicarissāmi, gāmā gāmaṁ purā puraṁ;
vicarissāmi → vivarissāmi (bj) purā puraṁ → purāpuraṁ (bjt)Ich selbst werde von Dorf zu Dorf, von Stadt zu Stadt wandern, Namassamāno sambuddhaṁ, dhammassa ca sudhammatan”ti.
sudhammatanti → sudhammatan ti (pts)dem Buddha Ehrerbietung erweisen und der klaren Richtigkeit der Lehre.“
Āḷavakasuttaṁ dasamaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | pe → spelled out in full (bjt) | dasamaṁ → niṭṭhitaṁ (bjt, pts) | + → suttanipāte uragavaggassa ekādasamaṁ vijayasuttaṁ (th)