KasibhāradvājasuttaMit Bhāradvāja dem Bauern
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → (sya-all) | Evam → Bai (always in this phrase) evaṁ. (pts note)So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā magadhesu viharati dakkhiṇāgirismiṁ ekanāḷāyaṁ brāhmaṇagāme.
dakkhiṇāgirismiṁ → dakkhiṇagirismiṁ (mr) | ekanāḷāyaṁ → ekanālāyaṁ (pts) | dakkhiṇāgirismiṁ → dakkhiṇagirismiṁ (cck: ka.)Einmal hielt sich der Buddha im Land der Magadher in den Südlichen Hügeln beim Brahmanendorf Ekanāḷa auf.
Tena kho pana samayena kasibhāradvājassa brāhmaṇassa pañcamattāni naṅgalasatāni payuttāni honti vappakāle.
kasibhāradvājassa → kasībhāradvājassa (bj) | Kasibhāradvājassa → Ckb generally Kasī-. (pts note) | naṅgalasatāni → Ckb naṁg- throughout, (Pj naṅg-). (pts note)Nun hatte zu dieser Zeit der Brahmane Bhāradvāja der Bauer etwa fünfhundert Pflüge gerüstet, da es die Zeit der Aussaat war.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena kasibhāradvājassa brāhmaṇassa kammanto tenupasaṅkami.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | kasibhāradvājassa → kasībhāradvājassa (bj) | nivāsetvā pattacīvaramādāya → mivāsetvā pattacīvaraṁ ādāya (pts) | pattacīvaraṁ → So Ckb Pj.; Bai -ram. (pts note) | upasaṁkami → Bai upasaṅk-. (pts note) | tenupasaṅkami → tenupasaṁkami (bjt) | tenupasaṅkami → ten upasaṁkami (pts)Da kleidete der Buddha sich am Morgen an, nahm Schale und Robe und ging dahin, wo Bhāradvāja der Bauer arbeitete.
Tena kho pana samayena kasibhāradvājassa brāhmaṇassa parivesanā vattati.
kasibhāradvājassa → kasībhāradvājassa (bj) | vattati → Bai vaṭṭati. (pts note) | parivesanā vattati → parivesanāvattati (bjt)Zu dieser Zeit teilte Bhāradvāja der Bauer Essen aus.
Atha kho bhagavā yena parivesanā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.
yena → vena (pts) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts)Da ging der Buddha dorthin, wo das Essen ausgeteilt wurde, und stellte sich zur Seite hin.
Addasā kho kasibhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ piṇḍāya ṭhitaṁ.
kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bj)Bhāradvāja der Bauer sah ihn für Almosen dastehen
Disvāna bhagavantaṁ etadavoca:
disvāna → So Pj. Bai; Ckb omit Bhagavantaṁ piṇdāya ṭhitaṁ disvāna. (pts note) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)und sagte zu ihm:
“ahaṁ kho, samaṇa, kasāmi ca vapāmi ca; kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmi.
kho → Ck Ba omit kho. (pts note) | vapāmi → Bai vapp- throughout. (pts note) | vapāmi → vappāmi (th) | vapitvā → vappitvā (th)„Ich pflüge und säe, Asket, und dann esse ich.
Tvampi, samaṇa, kasassu ca vapassu ca; kasitvā ca vapitvā ca bhuñjassū”ti.
bhuñjassūti → bhuñjāhīti (sya-all) | tvampi samaṇa → tvam pi samana (pts) | bhuñjassū → Bai bhuñjāhī. (pts note) | vapassu → vappassu (th) | vapitvā → vappitvā (th) | bhuñjassūti → bhuñjassū ti (pts)Auch du solltest pflügen und säen, und dann kannst du essen.“
“Ahampi kho, brāhmaṇa, kasāmi ca vapāmi ca; kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmī”ti.
vapāmi → vappāmi (th) | vapitvā → vappitvā (th) | ahampi → aham pi (pts) | bhuñjāmīti → bhuñjāmī ti (pts)„Auch ich pflüge und säe, Brahmane, und dann esse ich.“
“Na kho pana mayaṁ passāma bhoto gotamassa yugaṁ vā naṅgalaṁ vā phālaṁ vā pācanaṁ vā balībadde vā.
Na kho pana mayaṁ → na kho pana samaṇa (sya-all) | balībadde → balivadde (bj, pts-vp-pli1); balibaddhe (sya-all, csp1ed) | bhoto → (bj) | balībadde → balibadde (cck) | pācanaṁ → pāpanaṁ (sya-all) | mayaṁ → na kho pana samaṇa (cck: syā.) | balibadde → balivadde (cck: sī. pī.); balībadde (cck: ?) | pāpanaṁ → pācanaṁ (sya-all: yu.) | pācanaṁ → Pj. ad 77 : pājeti tenā ti pājanaṁ, taṁ idha pācanan ti vuccati. (pts note) | balivadde → Ba balipadde, Bi balibaddhe. (pts note)„Ich sehe den werten Gotama nicht mit einem Joch oder einem Pflug oder einer Pflugschar oder einer Peitsche oder Ochsen, und doch sagt er:
Atha ca pana bhavaṁ gotamo evamāha:
evamāha → evam āha (pts)
‘ahampi kho, brāhmaṇa, kasāmi ca vapāmi ca; kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmī’”ti.
aham → Bai -aṁ pi. (pts note) | vapāmi → vappāmi (th) | vapitvā → vappitvā (th) | ahampi → aham pi (pts) | bhuñjāmīti → bhuñjāmī ti (pts)‚Auch ich pflüge und säe, Brahmane, und dann esse ich.‘“
Atha kho kasibhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ gāthāya ajjhabhāsi:
kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bjt)Und Bhāradvāja der Bauer redete den Buddha mit einer Strophe an:
“Kassako paṭijānāsi, na ca passāma te kasiṁ;
passāma → Bai -mi. (pts note)„Du behauptest, ein Bauer zu sein, aber ich sehe deinen Ackerbau nicht. Kasiṁ no pucchito brūhi, yathā jānemu te kasiṁ”.
kasiṁ → kasin (pts) te → Samy. Nik. taṁ. (pts note)Sprich mir von deinem Ackerbau, wenn du gefragt wirst, sodass ich deinen Ackerbau erkennen kann.““Saddhā bījaṁ tapo vuṭṭhi, paññā me yuganaṅgalaṁ;„Vertrauen ist meine Saat, Inbrunst mein Regen, weisheit ist mein Joch und mein Pflug. Hirī īsā mano yottaṁ, sati me phālapācanaṁ.
hirī → Cb Ba hiri, Bi hīri. (pts note) | īsā → Ba issā. (pts note)Gewissen ist mein Pflugbaum, der Geist mein Riemen, achtsamkeit meine Pflugschar und meine Peitsche.Kāyagutto vacīgutto, āhāre udare yato;Der Körper bewacht, die Sprache bewacht, so beschränke ich die Aufnahme von Nahrung. Saccaṁ karomi niddānaṁ, soraccaṁ me pamocanaṁ.
niddānaṁ soraccaṁ me → niddhānaṁ soraccamme (sya-all) | niddānaṁ → Bai nidā-. (pts note) soraccaṁ me → soraccamme (th) | soraccaṁ → soraccam (pts)Die Wahrheit benutze ich als meine Sense, und Sanftmut ist mein Ausspannen.Vīriyaṁ me dhuradhorayhaṁ, yogakkhemādhivāhanaṁ;
dhuradhorayhaṁ → dhurakhorayhaṁ (pts) | viriyam → Bai -aṁ. (pts note) | dhurakhorayhaṁ → Pj. dhuradhoreyyaṁ. (pts note) | vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt, th)Energie ist mein Lasttier, das mich zum Refugium vor dem Joch trägt. Gacchati anivattantaṁ, yattha gantvā na socati.Es geht, ohne sich umzuwenden, dorthin, wo kein Kummer ist.Evamesā kasī kaṭṭhā, sā hoti amatapphalā;
evamesā kasī → evaṁ me sā kasi (sya-all) | kasī kaṭṭhā → kasīkaṭṭhā (bjt) | evamesā → evam esā (pts) amatapphalā → So Ckb Pj.; Bai amataphalā. (pts note)So betreibe ich den Ackerbau, dessen Frucht die Befreiung vom Tod ist. Etaṁ kasiṁ kasitvāna, sabbadukkhā pamuccatī”ti.
kasitvāna → kayītvāna (bj) | kasiṁ → Bai -si. (pts note) pamuccatīti → pamuccatī ti (pts)Wenn du diesen Ackerbau beendet hast, bist du von allem Leiden erlöst.“
Atha kho kasibhāradvājo brāhmaṇo mahatiyā kaṁsapātiyā pāyasaṁ vaḍḍhetvā bhagavato upanāmesi:
pāyasaṁ → pāyāsaṁ (sabbattha) | kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bj) | pāyasaṁ → pāyāsaṁ (bj, sya-all) | mahatiyā kaṁsapātiyā pāyasaṁ → mahativā kaṁsapātivā pāyāsaṁ (pts) | upanāmesi → upanāmese (pts) | pāyasaṁ → pāyāsaṁ (cck: sabbattha) | kaṁsapātivā → Ba -pātiyā. (pts note)Und Bhāradvāja der Bauer goss Milchreis in einen großen bronzenen Kelch und reichte ihn dem Buddha:
“bhuñjatu bhavaṁ gotamo pāyasaṁ.
pāyasaṁ → pāyāsaṁ (bj, sya-all, pts)„Der werte Gotama esse den Milchreis!
Kassako bhavaṁ;Der werte Herr ist ein Bauer.
yañhi bhavaṁ gotamo amatapphalaṁ kasiṁ kasatī”ti.
amatapphalaṁ → amataphalaṁ (bj, pts-vp-pli1); amatapphalampi (sn7.11:1 [11. Kasibhāradvājasutta]) | kasatīti gāthābhigītaṁ → kasatī ti gāthāghigitam (pts) | amatapphalaṁ → amatapphalampi (cck: saṁ. ni. 1.197) | hi → Bai yañ hi. (pts note) | bhavaṁ → So Pj. Bai; Cb evaṁ, Ck omits yaṁ hi bhavaṁ. (pts note)Denn der werte Gotama betreibt den Ackerbau, dessen Frucht die Befreiung vom Tod ist.“
“Gāthābhigītaṁ me abhojaneyyaṁ, sampassataṁ brāhmaṇa nesa dhammo;
Gāthāghigitam → Bai-am. (pts note) | gāthābhigītaṁ me → gāthābhigītamme (th) sampassataṁ → So Pj. (c : samaṁ ājīvasuddhiṁ passataṁ, samantā vā passataṁ); Ck samph-, Cb saṁph-, Bai saṁp-. (pts note) | nesa dhammo → nesadhammo (bjt) | nesa → n esa (pts)„Speise, die mit einem Vers besungen ist, ist für mich nicht zu genießen. das ist nicht der Grundsatz derer, die sehen, Brahmane. Gāthābhigītaṁ panudanti buddhā, dhamme satī brāhmaṇa vuttiresā.
satī → So Cb; Ck Pj. Bai sati. (pts note) | esā → Bai -i-d-esā, (pts note) | vuttiresā → vuttir esā (pts)Die Buddhas weisen Dinge zurück, die mit Versen besungen sind. da das ein Naturgesetz ist, Brahmane, leben sie so.Aññena ca kevalinaṁ mahesiṁ, khīṇāsavaṁ kukkuccavūpasantaṁ;
kukkucavūpasantaṁ → Bai kukkucca-. (pts note) | kukkuccavūpasantaṁ → kukkucca vūpasantaṁ (bjt)Mit anderer Speise und anderem Trank bewirte den Vollkommenen, den großen Seher, Annena pānena upaṭṭhahassu, khettaṁ hi taṁ puññapekkhassa hotī”ti.
khettaṁ → Bai -añ. (pts note) | hotī → Bai -pekkhassa ya(ṁ) hotī. (pts note) | puññapekkhassa → puññapekhassa (bjt) | khettaṁ hi → khettañhi (th) | puññapekkhassa hotīti → puññapekhassa hotī ti (pts)dessen Befleckungen aufgelöst sind, dessen Reue gestillt. denn er ist das Feld für den, der Verdienst sucht.“
“Atha kassa cāhaṁ, bho gotama, imaṁ pāyasaṁ dammī”ti?
pāyasaṁ → pāyāsaṁ (bj, sya-all) | kassa cāhaṁ → kassacābaṁ (pts) | pāyasaṁ dammīti → pāyāsaṁ dammī ti (pts)„Wem, werter Gotama, sollte ich dann diesen Milchreis geben?“
“Na khvāhaṁ taṁ, brāhmaṇa, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya, yassa so pāyaso bhutto sammā pariṇāmaṁ gaccheyya, aññatra tathāgatassa vā tathāgatasāvakassa vā.
pāyaso → pāyāso (bj, sya-all, pts) | yassa → yena (sya-all) | khvāhaṁ → kho han (pts) | han → Pj. Bai khv- āhan. (pts note) | sassamaṇabrāhmaṇiyā → Bai sasam-. (pts note) | yassa → Bai yena. (pts note) | sammāpariṇāmaṁ → Ck Bai -parinām-. (pts note) | gaccheyya → Ck -yyaṁ. (pts note)„Brahmane, ich sehe niemanden in dieser Welt mit ihren Göttern, Māras und Brahmās, unter dieser Bevölkerung mit ihren Asketen und Brahmanen, Göttern und Menschen – ich sehe niemanden, der diesen Milchreis richtig verdauen könnte, außer dem Klargewordenen oder einem seiner Schüler.
Tena hi tvaṁ, brāhmaṇa, taṁ pāyasaṁ appaharite vā chaḍḍehi appāṇake vā udake opilāpehī”ti.
brāhmaṇa → brāhmamaṇa (bj) | pāyasaṁ → pāyāsaṁ (bj, sya-all, pts) | chaḍḍehi → chaṭṭehi (pts) | opilāpehīti → opilāpehī ti (pts)Nun, Brahmane, wirf den Milchreis weg an eine Stelle, wo wenig wächst, oder wirf ihn in Wasser, in dem keine Lebewesen sind.“
Atha kho kasibhāradvājo brāhmaṇo taṁ pāyasaṁ appāṇake udake opilāpesi.
kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bj) | pāyasaṁ → pāyāsaṁ (bj, sya-all, pts) | appāṇake → So Pj. (and below also Ckb Bai); Ckb Bai appan-. (pts note)Und der Brahmane Bhāradvāja der Bauer warf den Milchreis in Wasser, in dem keine Lebewesen waren.
Atha kho so pāyaso udake pakkhitto cicciṭāyati ciṭiciṭāyati sandhūpāyati sampadhūpāyati.
sandhūpāyati sampadhūpāyati → saṁdhūmāyati sampadhumāyati (cck); saṁdhūmāyati sampadhūmāyati (sya1ed, sya2ed) | pāyaso → pāyāso (bj, sya-all) | sandhūpāyati sampadhūpāyati → saṁdhūmāyati sampadhūmāyati (sya-all) | sampadhūpāyati → sandhūmāyati sampadhūmāyati (cck: syā.) | saṁdhūmāyati → ba. sandhūpāyati sampadhūpāyati (sya-all: yu.) | citiciṭāyati → Ba vicitāyati viticitāyati, Bi vicicciṭāyati (throughout). (pts note) | sampadhūpāyati → Bai saṁdhūmāyati saṁpadhūmāyati (throughout). (pts note)Und als der Milchreis ins Wasser geworfen wurden, zischte und brodelte, dampfte und rauchte er.
Seyyathāpi nāma phālo divasaṁ santatto udake pakkhitto cicciṭāyati ciṭiciṭāyati sandhūpāyati sampadhūpāyati;
divasaṁ santatto → divasasantatto (bj, sya-all, km, pts-vp-pli1) | phālo divasaṁ santatto → ayogulo divasasantatto (sya-all) | sandhūpāyati sampadhūpāyati evamevaṁ → saṁdhūmāyati sampadhūmāyati evameva (sya-all) | santatto → divasasantatto (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | phālo → Bai seyyathā pi ayogulo. (pts note)Wie eine Eisenpfanne, die den ganzen Tag erhitzt wurde: Wenn man sie ins Wasser legen würde, würde sie zischen und brodeln, dampfen und rauchen.
evamevaṁ so pāyaso udake pakkhitto cicciṭāyati ciṭiciṭāyati sandhūpāyati sampadhūpāyati.
pāyaso → pāyāso (bj, sya-all, pts) | sandhūpāyati sampadhūpāyati → saṁdhūmāyati sampadhūmāyati (sya-all) | evamevaṁ → evameva (my, bjt, th) | evamevaṁ → evam eva (pts)Ebenso zischte und brodelte, dampfte und rauchte der Milchreis, als er ins Wasser geworfen wurde.
Atha kho kasibhāradvājo brāhmaṇo saṁviggo lomahaṭṭhajāto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavantaṁ etadavoca:
kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bj) | nipatitvā → Bai paṭitvā. (pts note) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da war der Brahmane Bhāradvāja der Bauer erschüttert und seine Haare sträubten sich. Er ging zum Buddha, beugte seinen Kopf zu dessen Füßen und sagte:
“abhikkantaṁ, bho gotama, abhikkantaṁ, bho gotama.
abhikkantaṁ → abhik kantaṁ (th)„Vortrefflich, werter Gotama! Vortrefflich!
Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya, ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito.
dakkhantī’ti → dakkhintīti (bj, km, pts-vp-pli1) | telapajjotaṁ → telapajjātaṁ (bj) | dakkhantīti → dakkhintīti (bj) | dakkhantīti evamevaṁ → dakkhintī ti evam evam (pts) | dakkhantīti → dakkhintīti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | nikkujjitaṁ → Bi niku-. (pts note) | ti → Bai dakkhanti. (pts note) | evam → So all MSS. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)Als würde er das Umgestürzte aufrichten oder das Verborgene enthüllen oder den Verirrten den Weg weisen oder im Dunkeln ein Licht anzünden, sodass Menschen mit klaren Augen sehen könnten, was da ist, so hat der werte Gotama die Lehre auf vielerlei Weise klargemacht.
Esāhaṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca,
ca → Pj. and Saṁy. Nik. insert upāsakaṁ maṁ bhavaṁ Gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gataṁ; (Pj. ajjatagge ti ajjataṁ aggaṁ katvā, ajjadagge vā, da-kāro padasandhikaro). Here the text of Saṁy. Nik. ends (cf. I 16110). (pts note) | bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṁghañ ca (pts)Ich nehme Zuflucht zum werten Gotama, zur Lehre und zum Saṅgha der Mönche und Nonnen.
labheyyāhaṁ bhoto gotamassa santike pabbajjaṁ, labheyyaṁ upasampadan”ti.
labheyyāhaṁ → So Bai Pj.; Ckb labheyyam ahaṁ. (pts note) | upasampadanti → upasampadan ti (pts)Darf ich in Gegenwart des werten Gotama die Weihe des Fortziehens erhalten, die Ordination?“
Alattha kho kasibhāradvājo brāhmaṇo bhagavato santike pabbajjaṁ, alattha upasampadaṁ.
kasibhāradvājo → kasībhāradvājo (bj)Und der Brahmane Bhāradvāja der Bauer erhielt in Gegenwart des Buddha die Weihe des Fortziehens, die Ordination.
Acirūpasampanno kho panāyasmā bhāradvājo eko vūpakaṭṭho appamatto ātāpī pahitatto viharanto nacirasseva—yassatthāya kulaputtā sammadeva agārasmā anagāriyaṁ pabbajanti, tadanuttaraṁ—brahmacariyapariyosānaṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihāsi.
vūpakaṭṭho → vūpakaṭṭhe (bj) | agārasmā → āgārasmā (sya-all) | vūpakaṭṭho → Ck upa-. (pts note) | nacirasseva → na cirasse va (bjt) | nacirasseva yassatthāya → nacirass eva yass atthāya (pts) | sammadeva → samma-d-eva (pts) | tadanuttaraṁ → tad anuttaraṁ (pts) | diṭṭheva → diṭṭhe va (pts)Nicht lange nach seiner Ordination gelangte der Ehrwürdige Bhāradvāja, als er allein lebte, zurückgezogen, beflissen, eifrig und entschlossen, bald in eben diesem Leben zum äußersten Höhepunkt des geistlichen Lebens. Er lebte an dem Ziel, das er durch eigene Einsicht erkannt hatte, für welches ehrbare Menschen zu Recht aus dem Haus fortziehen ins hauslose Leben.
“Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā”ti abbhaññāsi.
itthattāyā → Cb itthatakāyā, Ba ittatthāyā, Bi itthāyā. (pts note) | itthattāyāti → itthattāyā ti (pts)Er verstand: „Wiedergeburt ist beendet; das geistliche Leben ist erfüllt; was zu tun war, ist getan; es gibt nichts weiter für diesen Ort.“
Aññataro ca panāyasmā bhāradvājo arahataṁ ahosīti.
Aññataro ca → aññataro ca kho (bj, pts-vp-pli1); aññataro kho (sya-all, km, mr) | aññataro ca → aññataroca kho (bj) | ca → aññataro ca kho (cck: sī. pī.); aññataro kho (cck: syā. kaṁ. ka.) | ca → Bai omit ca. (pts note) | ahosīti → ahosī ti (pts)Und der Ehrwürdige Bhāradvāja wurde einer der Vollendeten.
Kasibhāradvājasuttaṁ catutthaṁ.
+ → niṭṭhitaṁ (my) | kasibhāradvājasuttaṁ catutthaṁ → kasībhāradvājasuttaṁ niṭṭhitaṁ (bjt) | + → suttanipāte uragavaggassa pañcamaṁ cundasuttaṁ (th) | catutthaṁ → niṭṭhitaṁ (pts)