Sakkasutta
Sakkasutta → sakyasuttaṁ (bj)Mit den Sakyern
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.
Kapilavatthusmiṁ → M. Ph. Kappi- (pts note)Einmal hielt sich der Buddha im Land der Sakyer bei Kapilavatthu auf, im Banyanbaum-Kloster.
Atha kho sambahulā sakkā upāsakā tadahuposathe yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinne kho sakke upāsake bhagavā etadavoca:
sakkā → sakyā (bj) | sakkā → sakkyā (bj) | sakke → sakye (bj) | sakkyā → sakkyā (bj: machasaṁ) | Sakkā → T. M6. M7 Sakya. (pts note) | atha kho → athakho (th) | tadahuposathe → tadah uposathe (pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da gingen mehrere Sakyer am Besinnungstag zum Buddha, verbeugten sich und setzten sich zur Seite hin. Der Buddha sagte zu ihnen:
“api nu tumhe, sakkā, aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasathā”ti?
sakkā → sakyā (bj) | kho → omitted by M. Ph. S. (pts note) | Sakkā → omitted by T. M6. M7. (pts note) | api nu → apinu (th) | upavasathāti → upavasathā ti (pts)„Sakyer, haltet ihr den Besinnungstag mit acht Faktoren ein?“
“Appekadā mayaṁ, bhante, aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasāma, appekadā na upavasāmā”ti.
mayaṁ → omitted by Ph. (pts note) | upavasāma → T. M7 -sitvā. (pts note) | ti → T. adds me sāmā. (pts note) | appekadā → app ekadā (pts) | upavasāmāti → upavasāmā ti (pts)„Herr, manchmal tun wir es und manchmal nicht.“
“Tesaṁ vo, sakkā, alābhā tesaṁ dulladdhaṁ, ye tumhe evaṁ sokasabhaye jīvite maraṇasabhaye jīvite appekadā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasatha, appekadā na upavasatha.
sakkā → sakyā (bj) | vo → Ph. kho; omitted by T. (pts note) | sokasabhaye → T. sokabhaye; Ph. -sarāye; M6 sokassayo. (pts note) | maraṇasabhaye → T. M6. M7 maraṇabhaye; Ph. -sarāye. (pts note) | appekadā → app ekadā (pts)„Das ist euer Pech, Sakyer, euer Missgeschick! In diesem Leben mit seiner Furcht vor Kummer und Tod haltet ihr manchmal den Besinnungstag ein und manchmal nicht.
Taṁ kiṁ maññatha, sakkā,
sakkā → sakyā (bj)Was denkt ihr, Sakyer?
idha puriso yena kenaci kammaṭṭhānena anāpajja akusalaṁ divasaṁ aḍḍhakahāpaṇaṁ nibbiseyya.
aḍḍhakahāpaṇaṁ → aḍḍhakahāpaṇe (bj) | kenaci → (sya-all) | anāpajja → anāpajajaṁ (bj: sīmu) | kenaci → only in M. M9 (Com.). (pts note) | anāpajja → T. M6. M7 -jjaṁ. (pts note)Nehmen wir einen Mann, der für einen Tag ehrliche Arbeit einen halben Taler verdient.
Dakkho puriso uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyā”ti?
vacanāyā → T. M7 vacanā. (pts note) | alaṁvacanāyāti → alaṁ vacanāyāti (my, bjt, th) | uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyāti → uṭṭhānasampanno ti alaṁ vacanāyā ti (pts)Reicht das aus, dass man ihn einen geschickten und fleißigen Menschen nennen kann?“
“Taṁ kiṁ maññatha, sakkā,
sakkā → sakyā (bj)„Was denkt ihr, Sakyer?
idha puriso yena kenaci kammaṭṭhānena anāpajja akusalaṁ divasaṁ kahāpaṇaṁ nibbiseyya.
kenaci → (sya-all) | divasaṁ → Ph. continues: dve kahāpaṇe as below. (pts note)Nehmen wir einen Mann, der für einen Tag ehrliche Arbeit einen Taler verdient.
Dakkho puriso uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyā”ti?
alaṁvacanāyāti → alaṁ vacanāyāti (my, bjt, th) | uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyāti → uṭṭhānasampanno ti alaṁ vacanāyā ti (pts)Reicht das aus, dass man ihn einen geschickten und fleißigen Menschen nennen kann?“
“Taṁ kiṁ maññatha, sakkā,„Was denkt ihr, Sakyer?
idha puriso yena kenaci kammaṭṭhānena anāpajja akusalaṁ divasaṁ dve kahāpaṇe nibbiseyya …
kenaci → (sya-all) | kenaci → omitted by all MSS. exc. M. (pts note) | anāpajja → T. M6. M7 -jjaṁ. (pts note)Nehmen wir einen Mann, der für einen Tag ehrliche Arbeit zwei Taler …
tayo kahāpaṇe nibbiseyya …drei Taler …
cattāro kahāpaṇe nibbiseyya …vier Taler …
pañca kahāpaṇe nibbiseyya …fünf Taler …
cha kahāpaṇe nibbiseyya …sechs Taler …
satta kahāpaṇe nibbiseyya …sieben Taler …
aṭṭha kahāpaṇe nibbiseyya …acht Taler …
nava kahāpaṇe nibbiseyya …neun Taler …
dasa kahāpaṇe nibbiseyya …zehn Taler …
vīsa kahāpaṇe nibbiseyya …
vīsa → vīsaṁ (sya-all) | vīsa → S. vīsaṁ; T. M6. M7 vīsati. (pts note)zwanzig Taler …
tiṁsa kahāpaṇe nibbiseyya …
tiṁsa → tiṁsaṁ (sya-all) | tiṁsa → S. tiṁsaṁ; M6 tiṁsati. (pts note)dreißig Taler …
cattārīsaṁ kahāpaṇe nibbiseyya …
cattārīsaṁ → cattāḷīsaṁ (sya-all); cattārisaṁ (pts) | cattārisaṁ → S. cattāḷīsaṁ; T. M6. M7 add pi. (pts note)vierzig Taler …
paññāsaṁ kahāpaṇe nibbiseyya …
nibbiseyya kahāpaṇasataṁ → (bj) | nibbiseyya → M. Ph. S. insert kahāpaṇasataṁ nibbiseyya. (pts note)fünfzig Taler …
kahāpaṇasataṁ nibbiseyya.oder hundert Taler verdient.
Dakkho puriso uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyā”ti?
alaṁvacanāyāti → alaṁ vacanāyāti (my, bjt, th) | uṭṭhānasampannoti alaṁvacanāyāti → uṭṭhānasampanno ti alaṁ vacanāyā ti (pts)Reicht das aus, dass man ihn einen geschickten und fleißigen Menschen nennen kann?“
“Taṁ kiṁ maññatha, sakkā,
kiṁ maññatha sakkā → kimmaññatha sakyā (bj)„Was denkt ihr, Sakyer?
api nu so puriso divase divase kahāpaṇasataṁ kahāpaṇasahassaṁ nibbisamāno laddhaṁ laddhaṁ nikkhipanto vassasatāyuko vassasatajīvī mahantaṁ bhogakkhandhaṁ adhigaccheyyā”ti?
divase → (sya-all) | vassasatāyuko → (sya-all); vassatāyuko (pts) | divase → M. divasadivase; T. M7. S. divase; omitted by M6. (pts note) | + → kho (th) | adhigaccheyyāti → adhigaccheyyā ti (pts)Wenn dieser Mann hundert oder tausend Taler am Tag verdienen und alles sparen würde, und wenn er hundert Jahre leben würde, würde er dann nicht ein gewaltiges Vermögen ansammeln?“
“Taṁ kiṁ maññatha, sakkā,
sakkā → sakyā (bj)„Was denkt ihr, Sakyer?
api nu so puriso bhogahetu bhoganidānaṁ bhogādhikaraṇaṁ ekaṁ vā rattiṁ ekaṁ vā divasaṁ upaḍḍhaṁ vā rattiṁ upaḍḍhaṁ vā divasaṁ ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyyā”ti?
bhogahetu → bhogahetukaṁ (sya-all) | rattiṁ upaḍḍhaṁ vā → (sya-all) | nu → S. adds kho. (pts note) | bhogahetu → S. -hetukaṁ; omitted by M6. (pts note) | bhoganidānaṁ → T. M7 -nidhānaṁ. (pts note) | vā → omitted by S. (pts note) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → ekantasukhapaṭisaṁvedī (bjt, th) | ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyyāti → ekantasukhapaṭisaṁvedī vihareyyā ti (pts)Würde dieser Mann wegen dieses Vermögens einen einzigen Tag oder eine einzige Nacht ausschließlich Glück erfahren, oder nur einen halben Tag oder eine halbe Nacht?“
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → h etaṁ (pts)„Nein, Herr.“
“Taṁ kissa hetu”?
hetu → hotu (sya-all)„Warum ist das so?“
“Kāmā hi, bhante, aniccā tucchā musā mosadhammā”ti.
aniccā → T. acchā; M7 accā. (pts note) | mosadhammāti → mosa dhammāti (bjt) | mosadhammāti → mosadhammā ti (pts)„Weil Sinnenfreuden unbeständig sind, Herr, sie sind hohl, falsch und trügerisch.“
“Idha pana vo, sakkā, mama sāvako dasa vassāni appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya.
sakkā → sakkyā (bj) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satampi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (bj, pts) | kho → omitted by M. Ph. S. (pts note) | satampi → sataṁpi (th) | satampi → satam pi (pts) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts)„Aber nehmen wir einen meiner Schüler, der zehn Jahre lang beflissen, eifrig und entschlossen lebt und im Einklang mit meiner Anleitung übt. Er kann hundert Jahre ausschließlich Glück erfahren, zehntausend Jahre oder hunderttausend Jahre.
So ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
khvassa → T. M6 kho 'sa; M7 kho 'ssa. (pts note)Und er könnte ein Einmalwiederkehrer oder ein Nichtwiederkehrer werden oder mit einer sicheren Wette in den Strom eintreten.
Tiṭṭhantu, sakkā, dasa vassāni.
sakkā → sakyā (bj)Lasst es gut sein mit den zehn Jahren;
Idha mama sāvako nava vassāni …nehmen wir einen meiner Schüler, der neun Jahre lang beflissen, eifrig und entschlossen lebt …
aṭṭha vassāni …acht Jahre …
satta vassāni …sieben Jahre …
cha vassāni …sechs Jahre …
pañca vassāni …fünf Jahre …
cattāri vassāni …vier Jahre …
tīṇi vassāni …drei Jahre …
dve vassāni …zwei Jahre …
ekaṁ vassaṁ appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya, so ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
ekantasukhappaṭisaṁvedī → satampi vassasatasahassāni ekanta sukhapaṭisaṁvedī (bj, pts) | khvassa → T. M7 kho 'ssa; M6 kho. (pts note) | satampi → sataṁpi (th) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → ekantasukhapaṭisaṁvedī (th) | satampi → satam pi (pts) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts)ein Jahr …
Tiṭṭhatu, sakkā, ekaṁ vassaṁ.
sakkā → sakyā (bj)
Idha mama sāvako dasa māse appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya, so ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
mama → pana (bj) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satampi vassasata sahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (bj, pts) | vassasatasahassāni → omitted by M. Ph. T. M7. S. (pts note) | satampi → sataṁpi (th) | satampi → satam pi (pts) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts)zehn Monate …
Tiṭṭhantu, sakkā, dasa māsā.
sakkā → sakyā (bj)
Idha mama sāvako nava māse …neun Monate …
aṭṭha māse …acht Monate …
satta māse …sieben Monate …
cha māse …sechs Monate …
pañca māse …fünf Monate …
cattāro māse …vier Monate …
tayo māse …drei Monate …
dve māse …zwei Monate …
ekaṁ māsaṁ …
ekaṁ → omitted by T. M6. M7. (pts note) | ekaṁ māsaṁ → ekamāsaṁ (th)einen Monat …
aḍḍhamāsaṁ appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya, so ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
aḍḍhamāsaṁ → addhamāsaṁ (bj) | viharanto → (bj) | vassasatāni → vassasatāni satampivassa sahassāni (bj) | vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī → vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (bj) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts) | vassasatasahassāni → omitted by M. Ph. S. (pts note) | ekantasukhapaṭisaṁvedī → T. ekantaṁ sukha- (pts note) | satampi → sataṁpi (th)einen halben Monat …
Tiṭṭhatu, sakkā, aḍḍhamāso.
sakkā aḍḍhamāso → sakyā addhamāso (bj)
Idha mama sāvako dasa rattindive appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya, so ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
rattindive → rattidive (mr) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satampi vassasatasahassāni ekanta sukhapaṭisaṁvedī (bj) | anāgāmī → ānāgāmī (sya-all) | sakadāgāmī → sakadāhāmī (pts) | rattindive → rattidive (cck: ka.) | vassasatasahassāni → omitted by M. Ph. M7. S. (pts note) | khvassa → T. M7 kho 'ssa; M6 c'assa. (pts note) | vā → omitted by T. M7. (pts note) | satampi → sataṁpi (th) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → ekantasukhapaṭisaṁvedī (th) | satampi → satam pi (pts) | satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasahassānī satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts)zehn Tage …
Tiṭṭhantu, sakkā, dasa rattindivā.
tiṭṭhantu sakkā → tiṭṭhatu sakkyā (bj)
Idha mama sāvako nava rattindive …neun Tage …
aṭṭha rattindive …acht Tage …
satta rattindive …sieben Tage …
cha rattindive …sechs Tage …
pañca rattindive …fünf Tage …
cattāro rattindive …vier Tage …
tayo rattindive …drei Tage …
dve rattindive …
dve → dvo (bj)oder zwei Tage …
ekaṁ rattindivaṁ appamatto ātāpī pahitatto viharanto yathā mayānusiṭṭhaṁ tathā paṭipajjamāno satampi vassāni satampi vassasatāni satampi vassasahassāni ekantasukhappaṭisaṁvedī vihareyya, so ca khvassa sakadāgāmī vā anāgāmī vā apaṇṇakaṁ vā sotāpanno.
ekantasukhappaṭisaṁvedī → satampi vassasatasahassāni ekanta sukhapaṭisaṁvedī (bj, pts) | ekaṁ rattindivaṁ → ekarattindivaṁ (sya-all) | vassasatasahassāni → omitted by M. Ph. S. (pts note) | khvassa → T. M7 kho 'ssa; M6 c'assa. (pts note) | sotāpanno → T. adds vā. (pts note) | satampi → sataṁpi (th) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → ekantasukhapaṭisaṁvedī (th) | satampi → satam pi (pts) | ekantasukhappaṭisaṁvedī → satam pi vassasatasahassāni ekantasukhapaṭisaṁvedī (pts)Lasst es gut sein mit den zwei Tagen; nehmen wir einen meiner Schüler, der einen Tag lang beflissen, eifrig und entschlossen lebt und im Einklang mit meiner Anleitung übt. Er kann hundert Jahre ausschließlich Glück erfahren, zehntausend Jahre oder hunderttausend Jahre. Und er könnte ein Einmalwiederkehrer oder ein Nichtwiederkehrer werden oder mit einer sicheren Wette in den Strom eintreten.
Tesaṁ vo, sakkā, alābhā tesaṁ dulladdhaṁ, ye tumhe evaṁ sokasabhaye jīvite maraṇasabhaye jīvite appekadā aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasatha, appekadā na upavasathā”ti.
sakkā → sakyā (bj) | maraṇasabhaye → Ph. -sarāye; T. M6 -bhaye; M7 sokaṁ abhaye, but maraṇasabhaye. (pts note) | appekadā → app ekadā (pts) | upavasathāti → upavasathā ti (pts)Das ist euer Pech, Sakyer, euer Missgeschick! In diesem Leben mit seiner Furcht vor Kummer und Tod haltet ihr manchmal den Besinnungstag ein und manchmal nicht.“
“Ete mayaṁ, bhante, ajjatagge aṭṭhaṅgasamannāgataṁ uposathaṁ upavasissāmā”ti.
upavasissāmāti chaṭṭhaṁ → upavasissāmā ti (pts) | ajjatagge → ajja-t-agge (pts)„Nun, Herr, von diesem Tag an wollen wir den Besinnungstag mit acht Faktoren einhalten.“