KesamuttisuttaMit den Kālāmern von Kesamutta
Evaṁ me sutaṁ—So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā kosalesu cārikaṁ caramāno mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ yena kesamuttaṁ nāma kālāmānaṁ nigamo tadavasari.
kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (pts) | kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | Kesaputtaṁ → ChS. Kesamu-throughout. (pts note) | bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (th, ms2005) | tadavasari → tad avasari (pts)Einmal wanderte der Buddha mit einem großen Saṅgha von Mönchen und Nonnen durch das Land der Kosaler. Er kam zu einem Marktflecken der Kālāmer mit Namen Kesamutta.
Assosuṁ kho kesamuttiyā kālāmā:
kesamuttiyā → kesaputtiyā (bj, sya-all, pts)Die Kālāmer von Kesamutta hörten:
“samaṇo khalu, bho, gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito kesamuttaṁ anuppatto.
kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (bj, sya-all) | kesamuttaṁ anuppatto → kesaputtaṁ anupatto (pts)„Es scheint, der Asket Gotama – ein Sakyer, der von einer Familie der Sakyer fortgezogen ist – ist in Kesamutta angekommen.
Taṁ kho pana bhavantaṁ gotamaṁ evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
bhavantaṁ → bhagavantaṁ (sya-all, pts) | bhavantaṁ → bhagavantaṁ (bj: sīmu)Er hat diesen guten Ruf:
‘itipi so bhagavā …pe…
bhagavā → bhagavā arahaṁ sammāsambuddho (bj); bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno (pts) | pe → spelled out in full (th) | itipi → iti pi (pts) | + → pakāseti (pts)‚Dieser Gesegnete ist vollendet, ein vollkommen erwachter Buddha …
sādhu kho pana tathārūpānaṁ arahataṁ dassanaṁ hotī’”ti.
hotīti → hotī ti (pts)Es ist gut, solche Vollendeten zu sehen.‘“
Atha kho kesamuttiyā kālāmā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā appekacce bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu, appekacce bhagavatā saddhiṁ sammodiṁsu, sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu, appekacce yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu, appekacce nāmagottaṁ sāvetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu, appekacce tuṇhībhūtā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te kesamuttiyā kālāmā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
kesamuttiyā → kesaputtiyā (bj, pts) | sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all) | te kesamuttiyā → kesaputtiyā (bj, sya-all, pts) | atha kho kesamuttiyā → athakho kesaputtiyā (sya-all) | avocuṁ:- → ChS. purisakara-. (pts note) | tenañjaliṁ paṇāmetvā → tenañjalimpaṇāmetvā (th) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | abhivādetvā → abhivadetvā (pts) | tenañjaliṁ → ten añjaliṁ (pts) | etadavocuṁ → etad avocuṁ (pts)Da gingen die Kālāmer zum Buddha. Manche verbeugten sich, manche begrüßten ihn und tauschten Höflichkeiten aus, manche hielten ihm ihre zusammengelegten Hände entgegen, manche nannten ihren Namen und Stamm und manche schwiegen. Sie setzten sich zur Seite hin und sagten zum Buddha:
“Santi, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā kesamuttaṁ āgacchanti.
kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (bj, sya-all, pts)„Herr, es gibt manche Asketen und Brahmanen, die nach Kesamutta kommen.
Te sakaṁyeva vādaṁ dīpenti jotenti, parappavādaṁ pana khuṁsenti vambhenti paribhavanti omakkhiṁ karonti.
parappavādaṁ → paravādaṁ (bj, sya-all) | paribhavanti omakkhiṁ → opapakkhiṁ (si, sya-all, km, pts1ed), omakkhikaṁ (mr) | vambhenti → vambhenti opapakkhiṁ karonti (bj) | omakkhiṁ karonti → (bj) | parappavādaṁ → paravādaṁ (pts) | omakkhiṁ → opapakkhiṁ (pts) | pana → parappavādaṁ (bj: machasaṁ) | opapakkhiṁ → omakkhiṁ (bj: machasaṁ) | omakkhiṁ → opapakkhiṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.); omakkhikaṁ (cck: ka.) | paravādaṁ → Ph. parappavādaṁ. (pts note) | paribhavanti → Omitted by Ph., Tr. (pts note) | opapakkhiṁ → Ph. omakkhikaṁ; Com. opakkhiṁ; ChS. omakkhiṁ. (pts note) | sakaṁyeva → sakaññeva (bjt) | sakaṁyeva → sakaṁ yeva (pts)Sie erklären und verbreiten nur ihre eigene Doktrin; über die Doktrinen anderer fallen sie her, zerreißen sich das Maul darüber, verunglimpfen und verleumden sie.
Aparepi, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā kesamuttaṁ āgacchanti.
kesamuttaṁ → kesaputtaṁ (bj, sya-all, pts) | aparepi → apare pi (pts)Dann gibt es manche anderen Asketen und Brahmanen, die nach Kesamutta kommen.
Tepi sakaṁyeva vādaṁ dīpenti jotenti, parappavādaṁ pana khuṁsenti vambhenti paribhavanti omakkhiṁ karonti.
parappavādaṁ → paravādaṁ (bj, sya-all, pts) | vambhenti → vambhenti opapakkhiṁ karonti (bj) | omakkhiṁ karonti → (bj) | omakkhiṁ → opapakkhiṁ (sya-all, pts) | pana → Ph. pina. (pts note) | paribhavanti → Omitted by Ph., Tr. (pts note) | opapakkhiṁ → Ph. amakkhikaṁ; Com. opakkhiṁ; ChS. omakkhiṁ. (pts note) | sakaṁyeva → sakaññeva (bjt) | tepi sakaṁyeva → te pi sakaṁ yeva (pts)Auch sie erklären und verbreiten nur ihre eigene Doktrin; über die Doktrinen anderer fallen sie her, zerreißen sich das Maul darüber, verunglimpfen und verleumden sie.
Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ hoteva kaṅkhā hoti vicikicchā:
amhākaṁ hoteva → amhākam hot eva (pts)Daher, Herr, haben wir Zweifel und sind unsicher:
‘ko su nāma imesaṁ bhavataṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ saccaṁ āha, ko musā’”ti?
bhavataṁ → bhavantānaṁ (bj, sya-all) | su → si (pts) | bhavataṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ → bhavantānaṁ samaṇānaṁ (pts) | ko su nāma → kosunāma (th) | musāti → musā ti alaṁ (pts)‚Wer von diesen werten Asketen und Brahmanen spricht wohl die Wahrheit und wer die Unwahrheit?‘“
“Alañhi vo, kālāmā, kaṅkhituṁ alaṁ vicikicchituṁ.
kaṅkhituṁ → D. kañcituṁ. (pts note) | alañhi → alaṁhi (bjt) | alañhi → alaṁ hi (th) | alañhi → hi (pts)„Kein Wunder, Kālāmer, dass ihr Zweifel habt und unsicher seid.
Kaṅkhanīyeva pana vo ṭhāne vicikicchā uppannā.
Kaṅkhanīyeva pana → kaṅkhanīye ca pana (bj); kaṅkhāniyeva pana (sya-all, pts1ed) | kaṅkhanīyeva → kaṅkhāniyeva (sya-all, pts) | pana → kaṅkhanīyeva ca pana (cck: saṁyuttanikāye) | kaṅkhanīyeva → kaṅkhanīye va (bjt) | kaṅkhanīyeva → kaṅkhāniye va (pts)Die Sache, über die euch Zweifel aufgekommen ist, ist unsicher.
Etha tumhe, kālāmā, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā samaṇo no garūti.
bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts) | nayahetu → Ph. -gāhena. (pts note) | garūti → garū ti (pts)Daher, Kālāmer, geht bitte nicht nach mündlicher Überlieferung, nicht nach der Übertragungslinie, nicht nach den Sagen, nicht nach kanonischer Autorität, nicht nach Logik, nicht nach Rückschlüssen, nicht nach einem vernünftigen Gedankengang, nicht nach der Annahme einer Ansicht nach Überlegung, nicht nach dem Anschein von Kompetenz, und denkt nicht: ‚Der Asket ist unser geachteter Lehrer.‘
Yadā tumhe, kālāmā, attanāva jāneyyātha:
attanāva → attanā va (pts)Aber wenn ihr selbst versteht:
‘ime dhammā akusalā, ime dhammā sāvajjā, ime dhammā viññugarahitā, ime dhammā samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantī’ti, atha tumhe, kālāmā, pajaheyyātha.
samādinnā → samādiṇṇā (mr) | samādinnā → samādiṇṇā (cck: ka.) | saṁvattantīti → saṁvattantī ti (pts)‚Diese Dinge sind untauglich, tadelnswert, werden von vernünftigen Menschen getadelt, und wenn man sie unternimmt, führen sie zu Schaden und Leiden‘, dann solltet ihr sie aufgeben.
Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)Was denkt ihr, Kālāmer?
lobho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?
vāti → vā ti (pts)Wenn Gier in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden?“
“Ahitāya, bhante”.„Zu seinem Schaden, Herr.“
“Luddho panāyaṁ, kālāmā, purisapuggalo lobhena abhibhūto pariyādinnacitto pāṇampi hanati, adinnampi ādiyati, paradārampi gacchati, musāpi bhaṇati, parampi tathattāya samādapeti, yaṁ sa hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāyā”ti.
tathattāya → tadatthāya (mr) | yaṁ sa → yaṁ tassa (mr) | hanati → hanti (bj) | hanti → hananti (bj: machasaṁ, syā) | tathattāya → tadatthāya (cck: ka.) | sa → yaṁ tassa (ka.) anantarasutte pana ‘‘yaṁ’ sa’’ itveva sabbatthapi dissati (cck note) | yaṁ sa → yaṁsa (th) | pāṇampi hanati adinnampi → pāṇaṁ pi hanti adinnam pi (pts) | paradārampi → paradāram pi (pts) | musāpi → musā pi (pts) | parampi → param pi (pts) | dukkhāyāti → dukkhāyā ti (pts)„Ein gieriges Individuum, von Gier überwältigt, tötet lebende Geschöpfe, stiehlt, begeht Ehebruch, lügt und stiftet andere an, das Gleiche zu tun. Ist das zu seinem langanhaltenden Schaden und Leiden?“
“Evaṁ, bhante”.
evaṁ → evam (pts)„Ja, Herr.“
“Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)„Was denkt ihr, Kālāmer?
doso purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?
vāti → vā ti (pts)Wenn Hass in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden?“
“Ahitāya, bhante”.„Zu seinem Schaden, Herr.“
“Duṭṭho panāyaṁ, kālāmā, purisapuggalo dosena abhibhūto pariyādinnacitto pāṇampi hanati, adinnampi ādiyati, paradārampi gacchati, musāpi bhaṇati, parampi tathattāya samādapeti, yaṁ sa hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāyā”ti.
hanati → hanti (bj, pts1ed) | hanati → hanti (cck: sī. pī.) | tathattāya → Ph. tadatthāya; D. tatthattāya. (pts note) | yaṁ sa → yaṁsa (th) | pāṇampi hanati adinnampi → pāṇam pi hanti adinnam pi (pts) | paradārampi → paradāram pi (pts) | musāpi → musā pi (pts) | parampi → param pi (pts) | dukkhāyāti → dukkhāyā ti (pts)„Ein hasserfülltes Individuum, von Hass überwältigt, tötet lebende Geschöpfe, stiehlt, begeht Ehebruch, lügt und stiftet andere an, das Gleiche zu tun. Ist das zu seinem langanhaltenden Schaden und Leiden?“
“Evaṁ, bhante”.
evaṁ → evam (pts)„Ja, Herr.“
“Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)„Was denkt ihr, Kālāmer?
moho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?
vāti → vā ti (pts)Wenn Täuschung in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden?“
“Ahitāya, bhante”.„Zu seinem Schaden, Herr.“
“Mūḷho panāyaṁ, kālāmā, purisapuggalo mohena abhibhūto pariyādinnacitto pāṇampi hanati, adinnampi ādiyati, paradārampi gacchati, musāpi bhaṇati, parampi tathattāya samādapeti, yaṁ sa hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāyā”ti.
hanati → hanti (bj) | yaṁ sa → yaṁsa (th) | pāṇampi hanati adinnampi → pāṇam pi hanti adinnam pi (pts) | paradārampi → paradāram pi (pts) | musāpi → musā pi (pts) | parampi → param pi (pts) | dukkhāyāti → dukkhāyā ti (pts)„Ein Individuum, das sich täuscht, von Täuschung überwältigt, tötet lebende Geschöpfe, stiehlt, begeht Ehebruch, lügt und stiftet andere an, das Gleiche zu tun. Ist das zu seinem langanhaltenden Schaden und Leiden?“
“Evaṁ, bhante”.
evaṁ → evam (pts)„Ja, Herr.“
“Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā, ime dhammā kusalā vā akusalā vā”ti?
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt) | vāti → vā ti (pts)„Was denkt ihr, Kālāmer, sind diese Dinge tauglich oder untauglich?“
“Akusalā, bhante”.„Untauglich, Herr.“
“Sāvajjā vā anavajjā vā”ti?
vāti → vā ti (pts)„Tadelnswert oder ohne Tadel?“
“Sāvajjā, bhante”.„Tadelnswert, Herr.“
“Viññugarahitā vā viññuppasatthā vā”ti?
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | vāti → vā ti (pts)„Werden sie von vernünftigen Menschen getadelt oder gepriesen?“
“Viññugarahitā, bhante”.
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj)„Von vernünftigen Menschen werden sie getadelt, Herr.“
“Samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattanti, no vā?„Führen sie, wenn man sie unternimmt, zu Schaden und Leiden, oder nicht?
Kathaṁ vā ettha hotī”ti?
Kathaṁ vā → kathaṁ vā vo (?) | ettha → hettha (bj) | vā → kathaṁ vā vo (cck: ?) | hotīti → hotī ti (pts)Oder wie seht ihr das?“
“Samattā, bhante, samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantīti.
saṁvattantīti → saṁvattanti (bj, sya-all, pts)„Wenn man sie unternimmt, führen sie zu Schaden und Leiden.
Evaṁ no ettha hotī”ti.
ettha → hettha (bj) | hotīti → hotī ti (pts)So sehen wir das.“
“Iti kho, kālāmā, yaṁ taṁ avocumhā:
avocumhā → avocumha (bj, sya-all, km, pts1ed) | yaṁ taṁ avocumhā → yantaṁ avocumha (bj, sya-all) | taṁ avocumhā → tam avocumha (pts) | avocumhā → avocumha (sī. syā. kaṁ. pī.) a. ni. 4.193 (cck note)„Also, Kālāmer, ich habe gesagt:
‘etha tumhe, kālāmā.‚Bitte,
Mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā samaṇo no garūti.
bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts) | garūti → garū ti (pts)geht nicht nach mündlicher Überlieferung, nicht nach der Übertragungslinie, nicht nach den Sagen, nicht nach kanonischer Autorität, nicht nach Logik, nicht nach Rückschlüssen, nicht nach einem vernünftigen Gedankengang, nicht nach der Annahme einer Ansicht nach Überlegung, nicht nach dem Anschein von Kompetenz, und denkt nicht: „Der Asket ist unser geachteter Lehrer.“
Yadā tumhe kālāmā attanāva jāneyyātha:
attanāva → attanā va (pts)Aber wenn ihr selbst versteht:
“ime dhammā akusalā, ime dhammā sāvajjā, ime dhammā viññugarahitā, ime dhammā samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantīti, atha tumhe, kālāmā, pajaheyyāthā”’ti,
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | pajaheyyāthāti → pajaheyyāthā ti (ms2005, pts) | saṁvattantīti → saṁvattantī ti (pts)„Diese Dinge sind untauglich, tadelnswert, werden von vernünftigen Menschen getadelt, und wenn man sie unternimmt, führen sie zu Schaden und Leiden“, dann solltet ihr sie aufgeben.‘
iti yaṁ taṁ vuttaṁ, idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt, th) | idametaṁ → idam etaṁ (pts)Das habe ich gesagt, und insofern habe ich es gesagt.
Etha tumhe, kālāmā, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā samaṇo no garūti.
bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts)Daher, Kālāmer, geht bitte nicht nach mündlicher Überlieferung, nicht nach der Übertragungslinie, nicht nach den Sagen, nicht nach kanonischer Autorität, nicht nach Logik, nicht nach Rückschlüssen, nicht nach einem vernünftigen Gedankengang, nicht nach der Annahme einer Ansicht nach Überlegung, nicht nach dem Anschein von Kompetenz, und denkt nicht: ‚Der Asket ist unser geachteter Lehrer.‘
Yadā tumhe, kālāmā, attanāva jāneyyātha:
attanāva → attanā va (pts)Aber wenn ihr selbst versteht:
‘ime dhammā kusalā, ime dhammā anavajjā, ime dhammā viññuppasatthā, ime dhammā samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattantī’ti, atha tumhe, kālāmā, upasampajja vihareyyātha.
viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | saṁvattantīti → saṁvattantī ti (pts)‚Diese Dinge sind tauglich, ohne Tadel, werden von vernünftigen Menschen gepriesen, und wenn man sie unternimmt, führen sie zu Nutzen und Glück‘, dann solltet ihr sie unternehmen und daran festhalten.
Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)Was denkt ihr, Kālāmer?
alobho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?
vāti → vā ti (pts)Wenn Zufriedenheit in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden?“
“Hitāya, bhante”.„Zu seinem Nutzen, Herr.“
“Aluddho panāyaṁ, kālāmā, purisapuggalo lobhena anabhibhūto apariyādinnacitto neva pāṇaṁ hanati, na adinnaṁ ādiyati, na paradāraṁ gacchati, na musā bhaṇati, na parampi tathattāya samādapeti, yaṁ sa hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
hanati → hanti (bj) | na → (bj, sya-all) | tathattāya → Ph. na param pi tadatthāya. (pts note) | yaṁ sa → yaṁsa (th) | neva → n eva (pts) | adinnaṁ → adinnam (pts) | na parampi → paraṁ pi (pts) | sukhāyāti → sukhāyā ti (pts)„Ein zufriedenes Individuum, nicht von Gier überwältigt, tötet keine lebenden Geschöpfe, stiehlt nicht, begeht keinen Ehebruch, lügt nicht und stiftet andere nicht an, das zu tun. Ist das zu seinem langanhaltenden Nutzen und Glück?“
“Evaṁ, bhante”.
+ → ti (pts)„Ja, Herr.“
“Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)„Was denkt ihr, Kālāmer?
adoso purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati …pe…
pe → spelled out in full (bjt)Wenn Liebe in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden? …
amoho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati …pe…
pe → spelled out in full (bjt)Wenn richtiges Verstehen in einem Menschen aufkommt, ist das zu seinem Nutzen oder zu seinem Schaden? …
hitāya sukhāyā”ti.
hoti → Ph. yaṁ tassa pahoti; D. sa yaṁ sa hoti. (pts note) | pe → spelled out in full (pts)Ein Individuum, das versteht, tötet keine lebenden Geschöpfe … Ist das zu seinem langanhaltenden Nutzen und Glück?“
“Taṁ kiṁ maññatha, kālāmā, ime dhammā kusalā vā akusalā vā”ti?
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt) | vāti → vā ti (pts)„Was denkt ihr, Kālāmer, sind diese Dinge tauglich oder untauglich?“
“Kusalā, bhante”.„Tauglich, Herr.“
“Sāvajjā vā anavajjā vā”ti?
vāti → vā ti (pts)„Tadelnswert oder ohne Tadel?“
“Anavajjā, bhante”.„Ohne Tadel, Herr.“
“Viññugarahitā vā viññuppasatthā vā”ti?
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | vāti → vā ti (pts)„Werden sie von vernünftigen Menschen getadelt oder gepriesen?“
“Viññuppasatthā, bhante”.
viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj)„Von vernünftigen Menschen werden sie gepriesen, Herr.“
“Samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattanti no vā?„Führen sie, wenn man sie unternimmt, zu Nutzen und Glück, oder nicht?
Kathaṁ vā ettha hotī”ti?
ettha → hettha (bj) | hotīti → hotī ti (pts)Oder wie seht ihr das?“
“Samattā, bhante, samādinnā hitāya sukhāya saṁvattanti.„Wenn man sie unternimmt, führen sie zu Nutzen und Glück.
Evaṁ no ettha hotī”ti.
ettha → hettha (bj) | hotīti → hotī ti (pts)So sehen wir das.“
“Iti kho, kālāmā, yaṁ taṁ avocumhā:
yaṁ taṁ avocumhā → yantaṁ avocumha (bj, sya-all)„Also, Kālāmer, ich habe gesagt:
‘etha tumhe, kālāmā.‚Bitte,
Mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā samaṇo no garūti.
nayahetu → Ph. -gāhena. (pts note) | garū → Ph. gurū. (pts note) | bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts) | garūti → garū ti (pts)geht nicht nach mündlicher Überlieferung, nicht nach der Übertragungslinie, nicht nach den Sagen, nicht nach kanonischer Autorität, nicht nach Logik, nicht nach Rückschlüssen, nicht nach einem vernünftigen Gedankengang, nicht nach der Annahme einer Ansicht nach Überlegung, nicht nach dem Anschein von Kompetenz, und denkt nicht: „Der Asket ist unser geachteter Lehrer.“
Yadā tumhe, kālāmā, attanāva jāneyyātha—
attanāva → attanā va (pts)Aber wenn ihr selbst versteht:
ime dhammā kusalā, ime dhammā anavajjā, ime dhammā viññuppasatthā, ime dhammā samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattantīti, atha tumhe, kālāmā, upasampajja vihareyyāthā’ti,
viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | saṁvattantīti → saṁvattantī ti (pts) | vihareyyāthāti → vihareyyāthā ti (pts)„Diese Dinge sind tauglich, ohne Tadel, werden von vernünftigen Menschen gepriesen, und wenn man sie unternimmt, führen sie zu Nutzen und Glück“, dann solltet ihr sie unternehmen und daran festhalten.‘
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt, th) | yaṁ → yan (pts) | idametaṁ → idam etaṁ (pts)Das habe ich gesagt, und insofern habe ich es gesagt.
Sa kho so, kālāmā, ariyasāvako evaṁ vigatābhijjho vigatabyāpādo asammūḷho sampajāno patissato mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ, iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjhena pharitvā viharati.
Sa kho so → yo kho (mr) | patissato → sato (mr) | catutthaṁ → catuṭṭhiṁ (pts) | mettāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | so → yo kho (cck: ka.) | patissato → sato (cck: ka.) | so → Ph. yo kho; D. yo kho so; T. sa kho so. (pts note)Dann ist dieser edle Schüler frei von Begehrlichkeit, frei von Böswilligkeit, nicht verwirrt, der Situation bewusst und achtsam. Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Liebe durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Liebe – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
Karuṇāsahagatena cetasā …pe…Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Mitgefühl durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Mitgefühl – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
muditāsahagatena cetasā …pe…
+ → upekhāsahagatena (pts)Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller freudiger Anteilnahme durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller freudiger Anteilnahme – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ, iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjhena pharitvā viharati.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj) | catutthaṁ → catuṭṭhiṁ (pts) | uddhamadho → uddham adho (pts) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | abyāpajjhena → avyāpajjhena (pts)Er meditiert, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Gleichmut durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Gleichmut – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
Sa kho so, kālāmā, ariyasāvako evaṁ averacitto evaṁ abyāpajjhacitto evaṁ asaṅkiliṭṭhacitto evaṁ visuddhacitto.
Sa → sace (mr) | Sa → sace (cck: ka.) | asaṅkiliṭṭhacitto → asaṁkiliṭṭhacitto (my, bjt, th, ms2005) | abyāpajjhacitto → avyāpajjhacitto (pts)Wenn der Geist dieses edlen Schülers frei von Feindschaft und Böswilligkeit ist, unbefleckt und geläutert,
Tassa diṭṭheva dhamme cattāro assāsā adhigatā honti.
diṭṭheva → diṭṭh eva (pts)hat er in eben diesem Leben einen vierfachen Trost gewonnen.
‘Sace kho pana atthi paro loko, atthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, athāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjissāmī’ti, ayamassa paṭhamo assāso adhigato hoti.
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | athāhaṁ → ṭhānamahaṁ (bj, pts1ed); ṭhānametaṁ yenāhaṁ (sya-all, km) | phalaṁ vipāko athāhaṁ → phalavipāko ṭhānametaṁ yenāhaṁ (sya-all) | paro loko → paraloko (pts) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (pts) | athāhaṁ → ṭhānam ahaṁ (pts) | upapajjissāmīti ayamassa → uppajjissāmī ti ayam assa (pts) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | athāhaṁ → ṭhānamahaṁ (cck: sī. pī.); ṭhānametaṁ yenāhaṁ (cck: syā. kaṁ.) | ahaṁ → Ph. athāhaṁ; SS. ṭhānam ahaṁ. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)‚Wenn sich herausstellt, dass es jene Welt gibt und dass gute und schlechte Taten eine Wirkung haben, dann werde ich, wenn mein Körper auseinanderbricht, nach dem Tod, an einem guten Ort wiedergeboren werden, in einer himmlischen Welt.‘ Das ist der erste Trost, den er gewonnen hat.
‘Sace kho pana natthi paro loko, natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, athāhaṁ diṭṭheva dhamme averaṁ abyāpajjhaṁ anīghaṁ sukhiṁ attānaṁ pariharāmī’ti, ayamassa dutiyo assāso adhigato hoti.
athāhaṁ → idhāhaṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | sukhiṁ → sukhaṁ (bj); sukhī (sya-all, km) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all) | athāhaṁ → idāhaṁ (bj) | phalaṁ vipāko athāhaṁ → phalavipāko idhāhaṁ (sya-all) | athāhaṁ diṭṭheva → idhāhaṁ diṭṭh eva (pts) | athāhaṁ → idhāhaṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | sukhiṁ → sukhaṁ (cck: sī.); sukhī (cck: syā. kaṁ.) | sukhiṁ → MSS. sukhī; Com. sukhaṁ. (pts note) | natthi paro loko natthi sukatadukkaṭānaṁ → n atthi paraloko n atthi sukaṭadukkaṭānaṁ (pts) | abyāpajjhaṁ → avyāpajjhaṁ (pts) | pariharāmīti ayamassa → pariharāmī ti ayam assa (pts)‚Wenn sich herausstellt, dass es jene Welt nicht gibt und dass gute und schlechte Taten keine Wirkung haben, dann werde ich mich in eben diesem Leben frei von Feindschaft und Böswilligkeit halten, unbeschwert und glücklich.‘ Das ist der zweite Trost, den er gewonnen hat.
‘Sace kho pana karoto karīyati pāpaṁ, na kho panāhaṁ kassaci pāpaṁ cetemi.
karīyati → kariyyati (bj)‚Wenn sich herausstellt, dass denen, die Schlechtes tun, schlechte Dinge widerfahren, wie kann Leiden mich dann treffen,
Akarontaṁ kho pana maṁ pāpakammaṁ kuto dukkhaṁ phusissatī’ti, ayamassa tatiyo assāso adhigato hoti.
pāpakammaṁ → pāpaṁ kammaṁ (bj, pts) | phusissatīti ayamassa → phusissatī ti ayam assa (pts)da ich keine schlechten Absichten habe und nichts Schlechtes tue?‘ Das ist der dritte Trost, den er gewonnen hat.
‘Sace kho pana karoto na karīyati pāpaṁ, athāhaṁ ubhayeneva visuddhaṁ attānaṁ samanupassāmī’ti, ayamassa catuttho assāso adhigato hoti.
karīyati → kariyyati (bj) | athāhaṁ → idāhaṁ (bj); idhāhaṁ (sya-all) | athāhaṁ ubhayeneva → idhāhaṁ ubhayen eva (pts) | idāhaṁ → athāhaṁ (bj: machasaṁ) | samanupassāmīti ayamassa → samanupassāmī ti ayam assa (pts)‚Wenn sich herausstellt, dass denen, die Schlechtes tun, keine schlechten Dinge widerfahren, dann sehe ich mich dennoch auf beiden Seiten rein.‘ Das ist der vierte Trost, den er gewonnen hat.
Sa kho so, kālāmā, ariyasāvako evaṁ averacitto evaṁ abyāpajjhacitto evaṁ asaṅkiliṭṭhacitto evaṁ visuddhacitto.
asaṅkiliṭṭhacitto → asaṁkiliṭṭhacitto (my, th, ms2005) | + → ariyasāvako (pts) | abyāpajjhacitto → avyāpajjhacitto (pts)Wenn der Geist eines edlen Schülers frei von Feindschaft und Böswilligkeit ist, unbefleckt und geläutert,
Tassa diṭṭheva dhamme ime cattāro assāsā adhigatā hontī”ti.
diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | hontīti → hontī ti (pts)hat er in eben diesem Leben diesen vierfachen Trost gewonnen.“
“Evametaṁ, bhagavā, evametaṁ, sugata.
evametaṁ → evam etaṁ (pts)„Das ist wirklich wahr, Gesegneter! Das ist wirklich wahr, Heiliger!
Sa kho so, bhante, ariyasāvako evaṁ averacitto evaṁ abyāpajjhacitto evaṁ asaṅkiliṭṭhacitto evaṁ visuddhacitto.
so → Ph. sace kho so. (pts note) | asaṅkiliṭṭhacitto → asaṁkiliṭṭhacitto (my, th, ms2005) | abyāpajjhacitto → avyāpajjhacitto (pts)Wenn der Geist eines edlen Schülers frei von Feindschaft und Böswilligkeit ist, unbefleckt und geläutert,
Tassa diṭṭheva dhamme cattāro assāsā adhigatā honti.
diṭṭheva → diṭṭh eva (pts)hat er in eben diesem Leben diesen vierfachen Trost gewonnen. …
‘Sace kho pana atthi paro loko, atthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, athāhaṁ kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjissāmī’ti, ayamassa paṭhamo assāso adhigato hoti.
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all, pts) | athāhaṁ → ṭhānamahaṁ (bj, pts) | phalaṁ vipāko athāhaṁ → phalavipāko ṭhānametaṁ yenāhaṁ (sya-all) | paro loko → paraloko (pts) | upapajjissāmīti ayamassa → uppajjissāmī ti ayam assa (pts) | ahaṁ → Ph. athāhaṁ. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | athāhaṁ → ṭhānam ahaṁ (pts) | paraṁ → param (pts)
‘Sace kho pana natthi paro loko, natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, athāhaṁ diṭṭheva dhamme averaṁ abyāpajjhaṁ anīghaṁ sukhiṁ attānaṁ pariharāmī’ti, ayamassa dutiyo assāso adhigato hoti.
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all) | athāhaṁ → idāhaṁ (bj) | sukhiṁ → sukhaṁ (bj); sukhī (sya-all) | phalaṁ vipāko athāhaṁ → phalavipāko idhāhaṁ (sya-all) | athāhaṁ diṭṭheva → idhāham diṭṭh eva (pts) | natthi paro loko natthi sukatadukkaṭānaṁ → n atthi paraloko n atthi sukaṭadukkaṭānaṁ (pts) | abyāpajjhaṁ → avyāpajjhaṁ (pts) | pariharāmīti ayamassa → pariharāmī ti ayaṁ assa (pts)
‘Sace kho pana karoto karīyati pāpaṁ, na kho panāhaṁ kassaci pāpaṁ cetemi, akarontaṁ kho pana maṁ pāpakammaṁ kuto dukkhaṁ phusissatī’ti, ayamassa tatiyo assāso adhigato hoti.
karīyati → kariyyati (bj) | pāpakammaṁ → pāpaṁ kammaṁ (pts) | phusissatīti ayamassa → phusissatī ti ayam assa (pts)
‘Sace kho pana karoto na karīyati pāpaṁ, athāhaṁ ubhayeneva visuddhaṁ attānaṁ samanupassāmī’ti, ayamassa catuttho assāso adhigato hoti.
karīyati → kariyyati (bj) | athāhaṁ → idāhaṁ (bj); idhāhaṁ (sya-all) | athāhaṁ ubhayeneva → idhāhaṁ ubhayen eva (pts) | samanupassāmīti ayamassa → samanupassāmī ti ayam assa (pts)
Sa kho so, bhante, ariyasāvako evaṁ averacitto evaṁ abyāpajjhacitto evaṁ asaṅkiliṭṭhacitto evaṁ visuddhacitto.
so → Ph. Sace kho pana. (pts note) | asaṅkiliṭṭhacitto → asaṁkiliṭṭhacitto (my, th, ms2005) | abyāpajjhacitto → avyāpajjhacitto (pts)
Tassa diṭṭheva dhamme ime cattāro assāsā adhigatā honti.
honti → hontīti (bj, pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | honti → hontī ti (pts)
Abhikkantaṁ, bhante …pe…Vortrefflich, Herr! Vortrefflich! …
ete mayaṁ, bhante, bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāma dhammañca bhikkhusaṅghañca.
bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (th, ms2005) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṅghañ ca (pts)Wir nehmen Zuflucht zum Buddha, zur Lehre und zum Saṅgha der Mönche und Nonnen.
Upāsake no, bhante, bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupete saraṇaṁ gate”ti.
saraṇaṁ gateti pañcamaṁ → saraṇaṁgateti (bj) | gateti pañcamaṁ → gate ti (pts)Von diesem Tag an soll der Buddha uns als Laienanhänger in Erinnerung behalten, die für ihr ganzes Leben Zuflucht genommen haben.“