Uposathasutta
Uposathasutta → bhikkhusaṅghathomanasuttaṁ (bj)Besinnungstag
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati pubbārāme migāramātupāsāde.Einmal hielt sich der Buddha bei Sāvatthī im Ostkloster auf, im Pfahlbau-Langhaus der Mutter Migāras.
Tena kho pana samayena bhagavā tadahuposathe bhikkhusaṅghaparivuto nisinno hoti.
bhikkhusaṅghaparivuto → bhikkhusaṁghaparivuto (th, ms2005)Zu der Zeit, es war der Besinnungstag, saß der Buddha inmitten des Saṅgha der Mönche.
Atha kho bhagavā tuṇhībhūtaṁ tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ anuviloketvā bhikkhū āmantesi:
atha kho → athakho (th) | bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (th, ms2005)Da blickte der Buddha über den Saṅgha der Mönche, die so völlig still waren, und redete sie an:
“Apalāpāyaṁ, bhikkhave, parisā nippalāpāyaṁ, bhikkhave, parisā suddhā sāre patiṭṭhitā.
nippalāpā → B. K. apalāsā . . . nippalāsā. (pts note) | apalāpāyaṁ → appalāpāyaṁ (th) | apalāpāyaṁ → apalāpā yaṁ (pts) | nippalāpāyaṁ → nippalāpā yaṁ (pts)„Diese Versammlung enthält keine Spreu, Mönche, sie ist frei von Spreu, ist rein und im Kern gefestigt.
Tathārūpo ayaṁ, bhikkhave, bhikkhusaṅgho, tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā.
bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | tathārūpāyaṁ → tathārūpā yaṁ (pts)So ist dieser Saṅgha der Mönche, so ist diese Versammlung!
Yathārūpā parisā dullabhā dassanāyapi lokasmiṁ, tathārūpo ayaṁ, bhikkhave, bhikkhusaṅgho, tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā.
bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (th, ms2005) | dassanāyapi → dassanāya pi (pts) | tathārūpāyaṁ → tathārūpā yaṁ (pts)Eine Versammlung wie diese sieht man selten in der Welt.
Yathārūpā parisā āhuneyyā pāhuneyyā dakkhiṇeyyā añjalikaraṇīyā anuttaraṁ puññakkhettaṁ lokassa, tathārūpo ayaṁ, bhikkhave, bhikkhusaṅgho, tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā.
yathārūpā parisā → (bj) | āhuneyyā pāhuneyyā dakkhiṇeyyā añjalikaraṇīyā → āhuneyyo pahuneyyo dakkhiṇeyyo añjalikaraṇīyo (pts) | tathārūpāyaṁ → tathārūpa yaṁ (pts) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (th, ms2005)Eine Versammlung wie diese ist einer den Göttern gewidmeten Gabe würdig, der Gastfreundschaft würdig, einer religiösen Gabe würdig, des Grußes mit zusammengelegten Händen würdig, das unübertreffliche Feld für Verdienst für die Welt.
Yathārūpāya parisāya appaṁ dinnaṁ bahu hoti bahu dinnaṁ bahutaraṁ, tathārūpo ayaṁ, bhikkhave, bhikkhusaṅgho, tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā.
parisāya appaṁ → parisā appampi (bj) | bahu → bahuṁ (bj, sya-all, pts) | appaṁ → appampi (sya-all, pts) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (th, ms2005) | appaṁ → appam pi (pts) | tathārūpāyaṁ → tathārūpā yaṁ (pts)Wenn man einer Versammlung wie dieser wenig gibt, wird es viel, und wenn man viel gibt, wird es noch mehr.
Yathārūpaṁ parisaṁ alaṁ yojanagaṇanānipi dassanāya gantuṁ api puṭosenāpi, tathārūpo ayaṁ, bhikkhave, bhikkhusaṅgho, tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā.
tathārūpāyaṁ, bhikkhave, parisā → etthantare pāṭho si, sya-all, km, pts1ed potthakesu | api puṭosenāpi → apipuṭaṁsenāpi (bj) | tathārūpāyaṁ bhikkhave parisā → (bj, sya-all, pts) | puṭosenāpi → puṭaṁsenāpi (sya-all, pts) | parisā → ( ) sī. syā. kaṁ. pī. potthakesu natthi (cck note) | puṭaṁsenāpi → B. K. puṭosenāpi. See Sum. p. 288. (pts note) | bhikkhusaṅgho tathārūpāyaṁ bhikkhave parisā → bhikkhusaṁgho (th) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | yojanagaṇanānipi → yojanagaṇanāni pi (pts)Um eine Versammlung wie diese zu sehen, lohnt es sich, viele Meilen weit zu reisen, selbst wenn man seine eigenen Vorräte in einem Ranzen tragen muss.
Santi, bhikkhave, bhikkhū imasmiṁ bhikkhusaṅghe devappattā viharanti;
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (th, ms2005)Es gibt in diesem Saṅgha Mönche, die den Himmel erlangt haben.
santi, bhikkhave, bhikkhū imasmiṁ bhikkhusaṅghe brahmappattā viharanti;
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (th, ms2005) | imasmiṁ → imasmim (pts)Es gibt in diesem Saṅgha Mönche, die Göttlichkeit erlangt haben.
santi, bhikkhave, bhikkhū imasmiṁ bhikkhusaṅghe āneñjappattā viharanti;
bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (th, ms2005)Es gibt in diesem Saṅgha Mönche, die das Unbewegte erlangt haben.
santi, bhikkhave, bhikkhū imasmiṁ bhikkhusaṅghe ariyappattā viharanti.
bhikkhave bhikkhū imasmiṁ bhikkhusaṅghe → (pts) | bhikkhusaṅghe → bhikkhusaṁghe (th, ms2005)Es gibt in diesem Saṅgha Mönche, die das Edle erlangt haben.
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu devappatto hoti?
kathañca → kathaṁ ca (bjt) | kathañca → kathañ ca (pts)Und wie hat ein Mönch den Himmel erlangt?
Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati;
paṭhamaṁ jhānaṁ → paṭhamajjhānaṁ (pts) | vivicceva → eva (pts)Da tritt ein Mönch, ganz abgeschieden von den Sinnenfreuden, abgeschieden von untauglichen Eigenschaften, in die erste Vertiefung ein und verweilt darin …
vitakkavicārānaṁ vūpasamā …pe… dutiyaṁ jhānaṁ …pe… tatiyaṁ jhānaṁ …pe… catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
vitakkavicārānaṁ vūpasamā → (bj, pts) | vitakkavicārānaṁ → vitakkavicāranaṁ (sya-all) | dutiyaṁ jhānaṁ → dutiyajjhānaṁ (pts) | tatiyaṁ jhānaṁ → tatiyajjhānaṁ (pts) | catutthaṁ jhānaṁ → catutthajjhānaṁ (pts) | + → pītiyā ca virāgā (th) | + → sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā (th)Wenn das Ausrichten und Halten des Geistes sich beruhigt, tritt er in die zweite Vertiefung ein und verweilt darin … in die dritte Vertiefung … in die vierte Vertiefung …
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu devappatto hoti.So hat ein Mönch den Himmel erlangt.
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu brahmappatto hoti?
kathañca → kathaṁ ca (bjt) | kathañca → kathañ ca (pts)Und wie hat ein Mönch Göttlichkeit erlangt?
Idha, bhikkhave, bhikkhu mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ tathā tatiyaṁ tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyāpajjena → abyāpajjhena (sya-all) | mettāsahagatena → upekhāsahagatena (pts)Zunächst meditiert ein Mönch, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Liebe durchdringt, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Liebe – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
Karuṇā …
karuṇā muditā → karuṇāsahagatena cetasā muditāsahagatena cetasā (sya-all)Weiterhin meditiert ein Mönch, indem er eine Himmelsrichtung mit einem Herzen voller Mitgefühl durchdringt …
muditā …
muditā → muditāsahagatena cetasā (bjt, th)mit einem Herzen voller freudiger Anteilnahme …
upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ tathā tatiyaṁ tathā catutthaṁ. Iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena pharitvā viharati.
abyāpajjena → abyāpajjhena (sya-all) | catutthaṁ → catutthiṁ (bjt, pts) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts) | uddhamadho → uddham adho (pts) | abyāpajjena → avyāpajjhena (pts)mit einem Herzen voller Gleichmut, und die zweite und die dritte und die vierte. Ebenso nach oben, nach unten, dazwischen, überall und ringsumher; die ganze Welt durchdringt er mit einem Herzen voller Gleichmut – weit, ausgedehnt, grenzenlos, frei von Feindschaft und Böswilligkeit.
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu brahmappatto hoti.So hat ein Mönch Göttlichkeit erlangt.
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu āneñjappatto hoti?
āneñjappatto → ānejjappatto (pts) | kathañca → kathaṁ ca (bjt) | kathañca → kathañ ca (pts)Und wie hat ein Mönch das Unbewegte erlangt?
Idha, bhikkhave, bhikkhu sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā nānattasaññānaṁ amanasikārā ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṁ upasampajja viharati.
atthaṅgamā → atthagamā (bj); (pts) | samatikkamā → samatikkamma (pts) | ākāsoti → ākāso ti (pts)Da übersteigt ein Mönch jegliche Formwahrnehmung, und mit dem Vergehen der Wahrnehmung von Eindrücken, und indem er den Geist nicht auf die Wahrnehmung von Vielfalt richtet, tritt er im Wissen: ‚Raum ist unendlich‘, in die Dimension des unendlichen Raumes ein und verweilt darin.
Sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma ‘anantaṁ viññāṇan’ti viññāṇañcāyatanaṁ upasampajja viharati.
viññāṇanti → viññāṇan ti (pts)Er übersteigt vollständig die Dimension des unendlichen Raumes, tritt im Wissen: ‚Bewusstsein ist unendlich‘, in die Dimension des unendlichen Bewusstseins ein und verweilt darin.
Sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ samatikkamma ‘natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanaṁ upasampajja viharati.
natthi → n atthi (pts)Er übersteigt vollständig die Dimension des unendlichen Bewusstseins, tritt im Wissen: ‚Da ist überhaupt nichts‘, in die Dimension des Nichts ein und verweilt darin.
Sabbaso ākiñcaññāyatanaṁ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṁ upasampajja viharati.Er übersteigt vollständig die Dimension des Nichts, tritt in die Dimension ein, die weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung hat, und verweilt darin.
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu āneñjappatto hoti.
āneñjappatto → ānejjappatto (pts)So hat ein Mönch das Unbewegte erlangt.
Kathañca, bhikkhave, bhikkhu ariyappatto hoti?
kathañca → kathaṁ ca (bjt) | kathañca → kathañ ca (pts)Und wie hat ein Mönch das Edle erlangt?
Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ pajānāti …pe… ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
pe → spelled out in full (bjt) | dukkhanti → dukkhan ti (pts)Da versteht ein Mönch wahrheitsgemäß: ‚Das ist das Leiden.‘ … ‚Das ist der Ursprung des Leidens.‘ … ‚Das ist das Aufhören des Leidens.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören des Leidens führt.‘
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu ariyappatto hotī”ti.
+ → tass uddānaṁ (pts)So hat ein Mönch das Edle erlangt.“
Dasamaṁ.
dasamaṁ → yodhājīvavaggo (th)
Brāhmaṇavaggo catuttho.
brāhmaṇavaggo → yodhājīvavaggo (bj: sīmu, syā) | catuttho → tassuddānaṁ :- yodhā pāṭibhogasutaṁ abhayaṁ samaṇasaccena pañcamaṁ.
ummaggavassakāro upako sacchikiriyā ca uposathoti – machasaṁ (bj note) | Brāhmaṇavaggo → yodhājīvavaggo (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)
Yodhā pāṭibhogasutaṁ, abhayaṁ brāhmaṇasaccena pañcamaṁ;
abhayaṁ brāhmaṇasaccena → abhayasamaṇasaccena (pts) Ummaggavassakāro, upako sacchikiriyā ca uposathoti.
ummaggavassakāro → ummaṅgavassakāro (pts) | ummaggavassakāro → ummaṅga-vassakāro (pts) uposathoti → uposatho ti (pts)