Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Aṅguttara Nikāya 4.193อังคุตตรนิกาย
  • 20. Mahāvagga

Bhaddiyasutta๑๙๓ ภัททิยสูตร

Ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ.สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ กูฏาคารศาลาป่ามหาวัน เขตกรุงเวสาลี Atha kho bhaddiyo licchavi yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho bhaddiyo licchavi bhagavantaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
ครั้งนั้นแล เจ้าลิจฉวีพระนามว่าภัททิยะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึง ที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า

“Sutaṁ metaṁ, bhante:
metaṁ → me taṁ (pts)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ได้ทราบมาว่า
‘māyāvī samaṇo gotamo āvaṭṭaniṁ māyaṁ jānāti yāya aññatitthiyānaṁ sāvake āvaṭṭetī’ti.
āvaṭṭaniṁ māyaṁ → āvaṭṭanīmāyaṁ (bj); āvaṭṭanimāyaṁ (sya-all, km, mr) | māyāvī → māyāvi (pts) | māyaṁ → āvaṭṭanīmāyaṁ (sī.), āvaṭṭanimāyaṁ (syā. kaṁ. ka.) ma. ni. 2.60 passitabbaṁ (cck note) | māyaṁ → SS. āvaddhanī māyaṁ. (pts note) | āvaṭṭetīti → S. S. āvaddhetīti. (pts note)
‘พระสมณโคดมทรงมีมายา ย่อมรู้มายาที่เป็นเหตุให้สาวกของพวกอัญเดียรถีย์กลับใจ’
Ye te, bhante, evamāhaṁsu:
evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts)
สาวกอัญเดียรถีย์เหล่านั้น พากันกล่าวอย่างนี้ว่า
‘māyāvī samaṇo gotamo āvaṭṭaniṁ māyaṁ jānāti yāya aññatitthiyānaṁ sāvake āvaṭṭetī’ti, kacci te, bhante, bhagavato vuttavādino, na ca bhagavantaṁ abhūtena abbhācikkhanti, dhammassa ca anudhammaṁ byākaronti, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgacchati, anabbhakkhātukāmā hi mayaṁ, bhante, bhagavantan”ti?
āvaṭṭaniṁ māyaṁ → āvaṭṭanīmāyaṁ (bj) | ca anudhammaṁ → cānudhammaṁ (bj, sya-all) | ca anudhammaṁ byākaronti → cānudhammaṁ vyākaronti (pts) | vādānupāto → B. K. vādānuvādo. (pts note) | anabbhakkhātukāmā → B. K. anabbhācikkhitukāmā. (pts note) | āvaṭṭaniṁ māyaṁ → āvaṭṭanimāyaṁ (th) | aññatitthiyānaṁ → aññatitthiyānam (pts) | āvaṭṭetīti kacci → āvaṭṭetīti--kacci (pts) | bhagavantanti → bhagavantan ti (pts)
‘พระสมณโคดมทรงมีมายา ทรงรู้มายาที่เป็นเหตุให้สาวกของ พวกอัญเดียรถีย์กลับใจ’ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พวกเขากล่าวตามที่พระผู้มีพระภาค ตรัสไว้ ไม่ได้กล่าวตู่พระผู้มีพระภาคด้วยคำไม่เป็นจริงหรือ ย่อมพยากรณ์ธรรม สมควรแก่ธรรม และการคล้อยตามวาทะอันชอบแก่เหตุไร ๆ ย่อมไม่มาถึงฐานะอัน ควรติเตียนหรือ แท้จริง ข้าพระองค์ไม่ประสงค์จะกล่าวตู่พระผู้มีพระภาคเลย”

“Etha tumhe, bhaddiya, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā ‘samaṇo no garū’ti.
bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “มาเถิด ภัททิยะ ท่าน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการฟังตามกันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการถือสืบ ๆ กันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการเล่าลือ อย่าปลงใจเชื่อด้วยการอ้างตำราหรือคัมภีร์ อย่าปลงใจเชื่อเพราะตรรกะ อย่าปลงใจเชื่อเพราะการอนุมาน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการคิดตรองตามแนวเหตุผล อย่าปลงใจเชื่อเพราะเข้าได้กับทฤษฎีที่พินิจไว้แล้ว อย่าปลงใจเชื่อเพราะมองเห็นรูปลักษณะน่าจะเป็นไปได้ อย่าปลงใจเชื่อเพราะนับถือว่า ท่านสมณะนี้เป็นครูของเรา
Yadā tumhe, bhaddiya, attanāva jāneyyātha:
attanāva jāneyyātha → attanā va jāneyyātha--ime (pts)
ภัททิยะ เมื่อใดท่านพึงรู้ด้วยตนเองเท่านั้นว่า
‘ime dhammā akusalā, ime dhammā sāvajjā, ime dhammā viññugarahitā, ime dhammā samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantī’ti, atha tumhe, bhaddiya, pajaheyyātha.
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj)
‘ธรรมเหล่านี้เป็นอกุศล ธรรม เหล่านี้มีโทษ ธรรมเหล่านี้ผู้รู้ติเตียน ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้ว ย่อมเป็นไปเพื่อไม่เกื้อกูล เพื่อทุกข์’ เมื่อนั้นท่านควรละ(ธรรมเหล่านั้น)เสีย

Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya,
bhaddiya → bhaddiya--lobho (pts)
ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร คือ
lobho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?โลภะ (ความอยากได้) เมื่อเกิดขึ้น ภายในบุคคล ย่อมเกิดขึ้นเพื่อเกื้อกูลหรือไม่เกื้อกูล”

“Ahitāya, bhante”.
+ → ti (pts)
ภัททิยลิจฉวีทูลว่า “ไม่เกื้อกูล พระพุทธเจ้าข้า”

“Luddho panāyaṁ, bhaddiya, purisapuggalo lobhena abhibhūto pariyādinnacitto pāṇampi hanati, adinnampi ādiyati, paradārampi gacchati, musāpi bhaṇati, parampi tathattāya samādapeti yaṁsa hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāyā”ti.
tathattāya → tadatthāya (mr) | hanati → hanti (bj) | pariyādinnacitto pāṇampi → pariyādiṇṇacitto pāṇaṁpi (sya-all) | dukkhāyāti evaṁ → dukkhāya ti evam (pts) | tathattāya → tadatthāya (ka.) a. ni. 3.66 (cck note) | tathattāya → B. K. tadatthāya. (pts note) | hoti → B. K. yaṁ pahoti. (pts note) | yaṁsa → yaṁ sa (bjt, pts) | adinnampi → adinnaṁpi (th) | paradārampi → paradāraṁpi (th) | parampi → paraṁpi (th) | pāṇampi hanati adinnampi → pāṇam pi hanti adinnam pi (pts) | paradārampi → paradāram pi (pts) | musāpi → musā pi (pts) | parampi → param pi (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า “ภัททิยะ ก็บุรุษบุคคลผู้มีโลภะนี้ถูกโลภะครอบงำ มีจิตถูกโลภะกลุ้มรุม ฆ่าสัตว์บ้าง ลักทรัพย์บ้าง ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่นบ้าง พูด เท็จบ้าง ชักชวนผู้อื่นเพื่อสิ่งที่ไม่เกื้อกูล เพื่อทุกข์ ตลอดกาลนานบ้างหรือ”

“Evaṁ, bhante”.
evaṁ → evam (pts)
“อย่างนั้น พระพุทธเจ้าข้า”

“Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya,“ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร doso purisassa …pe… moho purisassa …pe… sārambho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?โทสะ (ความคิดประทุษร้าย) ฯลฯ โมหะ (ความหลง) ฯลฯ สารัมภะ (การแข่งดี) เมื่อเกิดขึ้นภายในบุคคล ย่อม เกิดขึ้นเพื่อเกื้อกูลหรือไม่เกื้อกูล”

“Ahitāya, bhante”.“ไม่เกื้อกูล พระพุทธเจ้าข้า”

“Sāraddho panāyaṁ, bhaddiya, purisapuggalo sārambhena abhibhūto pariyādinnacitto pāṇampi hanati, adinnampi ādiyati, paradārampi gacchati, musāpi bhaṇati, parampi tathattāya samādapeti yaṁsa hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāyā”ti.
sāraddho → sārambho (bj, sya-all) | hanati → hanti (bj) | pariyādinnacitto pāṇampi → pariyādiṇṇacitto pāṇaṁpi (sya-all) | yaṁsa → yaṁ sa (bjt) | adinnampi → adinnaṁpi (th) | paradārampi → paradāraṁpi (th) | parampi → paraṁpi (th)
“ภัททิยะ ก็บุรุษบุคคลผู้มีสารัมภะนี้ถูกสารัมภะครอบงำ มีจิตถูกสารัมภะ กลุ้มรุม ฆ่าสัตว์บ้าง ลักทรัพย์บ้าง ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่นบ้าง พูดเท็จบ้าง ชักชวน ผู้อื่นเพื่อสิ่งที่ไม่เกื้อกูล เพื่อทุกข์ตลอดกาลนานบ้างหรือ”

“Evaṁ, bhante”.“อย่างนั้น พระพุทธเจ้าข้า”

“Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya, ime dhammā kusalā vā akusalā vā”ti?
bhaddiya ime → bhaddiya--ime (pts)
“ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร คือ ธรรมเหล่านี้เป็นกุศลหรืออกุศล”

“Akusalā, bhante”.“เป็นอกุศล พระพุทธเจ้าข้า”

“Sāvajjā vā anavajjā vā”ti?“เป็นธรรมที่มีโทษหรือไม่มีโทษ”

“Sāvajjā, bhante”.“เป็นธรรมที่มีโทษ พระพุทธเจ้าข้า”

“Viññugarahitā vā viññuppasatthā vā”ti?
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | vā → va (pts) | viññuppasatthā → viññupasatthā (th)
“เป็นธรรมที่ผู้รู้ติเตียนหรือผู้รู้สรรเสริญ”

“Viññugarahitā, bhante”.“เป็นธรรมที่ผู้รู้ติเตียน พระพุทธเจ้าข้า”

“Samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattanti, no vā?“ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้วย่อมเป็นไปเพื่อไม่เกื้อกูล เพื่อ ทุกข์หรือไม่ Kathaṁ vā ettha hotī”ti?หรือท่านมีความเข้าใจในเรื่องนี้ว่าอย่างไร”

“Samattā, bhante, samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattanti.“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้วย่อมเป็นไป เพื่อไม่เกื้อกูล เพื่อทุกข์ Evaṁ no ettha hotī”ti.ข้าพระองค์มีความเข้าใจในเรื่องนี้อย่างนี้”

“Iti kho, bhaddiya, yaṁ taṁ te avocumhā—
avocumhā → avocumha (bj) | te avocumhā → avocumha (sya-all, pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ภัททิยะ เพราะเหตุนี้แล เราจึงได้กล่าวไว้ว่า
etha tumhe, bhaddiya, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā ‘samaṇo no garū’ti.
mā → ma (pts) | nayahetu mā → (pts) | bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts)
มาเถิด ภัททิยะ ท่าน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการฟังตามกันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการถือสืบ ๆ กันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการเล่าลือ อย่าปลงใจเชื่อด้วยการอ้างตำราหรือคัมภีร์ อย่าปลงใจเชื่อเพราะตรรกะ อย่าปลงใจเชื่อเพราะการอนุมาน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการคิดตรองตามแนวเหตุผล อย่าปลงใจเชื่อเพราะเข้าได้กับทฤษฎีที่พินิจไว้แล้ว อย่าปลงใจเชื่อเพราะมองเห็นรูปลักษณะน่าจะเป็นไปได้ อย่าปลงใจเชื่อเพราะนับถือว่า ท่านสมณะนี้เป็นครูของเรา
Yadā tumhe, bhaddiya, attanāva jāneyyātha:
attanāva jāneyyātha → attanā va jāneyyātha--ime (pts)
เพราะอาศัยคำที่เรากล่าวไว้ว่า ภัททิยะ เมื่อใดท่านพึงรู้ด้วยตนเองเท่านั้นว่า
‘ime dhammā akusalā, ime dhammā sāvajjā, ime dhammā viññugarahitā, ime dhammā samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantīti, atha tumhe, bhaddiya, pajaheyyāthā’ti,
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | saṁvattantīti → saṁvattanti (bj) | saṁvattantīti atha → saṁvattantīti--atha (pts) | pajaheyyāthāti → pajaheyyāthāti--iti (pts)
‘ธรรมเหล่านี้เป็นอกุศล ธรรมเหล่านี้มีโทษ ธรรมเหล่านี้ผู้รู้ติเตียน ธรรมเหล่านี้ที่ บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้ว ย่อมเป็นไปเพื่อไม่เกื้อกูล เพื่อทุกข์’ เมื่อนั้น ท่าน ควรละ(ธรรมเหล่านั้น)เสีย
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt, th) | idametaṁ → idam etaṁ (pts)
เราจึงกล่าวไว้เช่นนั้น

Etha tumhe, bhaddiya, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā ‘samaṇo no garū’ti.
+ → māanussavena (bjt)
มาเถิด ภัททิยะ ท่าน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการฟังตามกันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการถือสืบ ๆ กันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการเล่าลือ อย่าปลงใจเชื่อด้วยการอ้างตำราหรือคัมภีร์ อย่าปลงใจเชื่อเพราะตรรกะ อย่าปลงใจเชื่อเพราะการอนุมาน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการคิดตรองตามแนวเหตุผล อย่าปลงใจเชื่อเพราะเข้าได้กับทฤษฎีที่พินิจไว้แล้ว อย่าปลงใจเชื่อเพราะมองเห็นรูปลักษณะน่าจะเป็นไปได้ อย่าปลงใจเชื่อเพราะนับถือว่า ท่านสมณะนี้เป็นครูของเรา
Yadā tumhe, bhaddiya, attanāva jāneyyātha:
attanāva jāneyyātha → attanā vā jāneyyātha--ime (pts)
ภัททิยะ เมื่อใดท่านพึงรู้ด้วยตนเองเท่านั้นว่า
‘ime dhammā kusalā, ime dhammā anavajjā, ime dhammā viññuppasatthā, ime dhammā samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattantī’ti, atha tumhe, bhaddiya, upasampajja vihareyyāthāti.
viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | vihareyyāthāti → vihareyyātha (bj, sya-all, pts) | viññuppasatthā → viññupasatthā (th) | dhammā → dhamma (pts) | saṁvattantīti atha → saṁvattantīti--atha (pts)
‘ธรรมเหล่านี้เป็นกุศล ธรรม เหล่านี้ไม่มีโทษ ธรรมเหล่านี้ผู้รู้สรรเสริญ ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์ แล้วย่อมเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุข’ เมื่อนั้นท่านควรเข้าถึง(ธรรมเหล่านั้น)อยู่เถิด

Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya,
bhaddiya → bhaddiya--alobho (pts)
ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร คือ
alobho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?อโลภะ (ความไม่อยากได้) เมื่อ เกิดขึ้นภายในบุคคล ย่อมเกิดขึ้นเพื่อเกื้อกูลหรือไม่เกื้อกูล”

“Hitāya, bhante”.“เกื้อกูล พระพุทธเจ้าข้า” “Aluddho panāyaṁ, bhaddiya, purisapuggalo lobhena anabhibhūto apariyādinnacitto neva pāṇaṁ hanati, na adinnaṁ ādiyati, na paradāraṁ gacchati, na musā bhaṇati, parampi tathattāya na samādapeti yaṁsa hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
hanati → hanti (bj, pts) | na → (bj, sya-all) | apariyādinnacitto → apariyādiṇṇacitto (sya-all) | tathattāya → ba. etthantare naiti atthi (sya-all: yu.) | yaṁsa → yaṁ sa (bjt, pts) | parampi → paraṁpi (th) | neva → n eva (pts) | parampi → param pi (pts)
“ภัททิยะ ก็บุรุษบุคคลผู้ไม่มีโลภะนี้ ไม่ถูกโลภะครอบงำ มีจิตไม่ถูกโลภะ กลุ้มรุม ไม่ฆ่าสัตว์ ไม่ลักทรัพย์ ไม่ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่น ไม่พูดเท็จ ชักชวนผู้ อื่นเพื่อสิ่งที่เกื้อกูล เพื่อสุข ตลอดกาลนานบ้างหรือ”
“Evaṁ, bhante”.“อย่างนั้น พระพุทธเจ้าข้า”

“Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya, adoso purisassa …pe… amoho purisassa …pe… asārambho purisassa ajjhattaṁ uppajjamāno uppajjati hitāya vā ahitāya vā”ti?
vāti → vati (pts) | bhaddiya adoso → bhaddiya--adoso (pts)
“ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร คือ อโทสะ (ความไม่คิดประทุษร้าย) ฯลฯ อโมหะ (ความไม่หลง) ฯลฯ อสารัมภะ (ความไม่แข่งดี) เมื่อเกิดขึ้นภายใน บุคคล ย่อมเกิดขึ้นเพื่อเกื้อกูลหรือไม่เกื้อกูล”

“Hitāya, bhante”.“เกื้อกูล พระพุทธเจ้าข้า”

“Asāraddho panāyaṁ, bhaddiya, purisapuggalo sārambhena anabhibhūto apariyādinnacitto neva pāṇaṁ hanati, na adinnaṁ ādiyati, na paradāraṁ gacchati, na musā bhaṇati, parampi tathattāya na samādapeti yaṁsa hoti dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
asāraddho → asārambho (bj, sya-all) | hanati → hanti (bj, pts) | na → (bj, sya-all) | sukhāyāti evaṁ bhante → sukhāya saṁvattatīti evambhante (bj) | apariyādinnacitto → apariyādiṇṇacitto (sya-all) | sukhāyāti → sukhāya saṁvattatīti (sya-all) | bhaddiya → (pts) | sārambhena → asārambhena (pts) | tathattāya → yu.ba. etthantare naiti atthi (sya-all note) | yaṁsa → yaṁ sa (bjt) | parampi → paraṁpi (th)
“ภัททิยะ ก็บุรุษบุคคลผู้ไม่มีสารัมภะนี้ไม่ถูกสารัมภะครอบงำ มีจิตไม่ถูก สารัมภะกลุ้มรุม ไม่ฆ่าสัตว์ ไม่ลักทรัพย์ ไม่ล่วงเกินภรรยาของผู้อื่น ไม่พูดเท็จ ชักชวนผู้อื่นเพื่อสิ่งที่เกื้อกูล เพื่อสุขตลอดกาลนานบ้างหรือ”

“Evaṁ, bhante”.
evaṁ bhante → evambhante (bjt)
“อย่างนั้น พระพุทธเจ้าข้า”

“Taṁ kiṁ maññatha, bhaddiya, ime dhammā kusalā vā akusalā vā”ti?
bhaddiya ime → bhaddiya--ime (pts)
“ภัททิยะ ท่านเข้าใจเรื่องนั้นว่าอย่างไร คือ ธรรมเหล่านี้เป็นกุศลหรือเป็น อกุศล”

“Kusalā, bhante”.“เป็นกุศล พระพุทธเจ้าข้า”

“Sāvajjā vā anavajjā vā”ti?“เป็นธรรมที่มีโทษหรือไม่มีโทษ”

“Anavajjā, bhante”.“เป็นธรรมที่ไม่มีโทษ พระพุทธเจ้าข้า”

“Viññugarahitā vā viññuppasatthā vā”ti?
viññugarahitā → viññūgarahitā (bj) | viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | viññuppasatthā → viññupasatthā (th)
“เป็นธรรมที่ผู้รู้ติเตียนหรือผู้รู้สรรเสริญ”

“Viññuppasatthā, bhante”.
viññuppasatthā → viññūppasatthā (bj) | viññuppasatthā → viññupasatthā (th)
“เป็นธรรมที่ผู้รู้สรรเสริญ พระพุทธเจ้าข้า”

“Samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattanti no vā?“ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้วย่อมเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขหรือไม่ Kathaṁ vā ettha hotī”ti?หรือท่านมีความเข้าใจในเรื่องนี้ว่าอย่างไร”

“Samattā, bhante, samādinnā hitāya sukhāya saṁvattanti.“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรมเหล่านี้ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้วย่อมเป็นไป เพื่อเกื้อกูล เพื่อสุข Evaṁ no ettha hotī”ti.ข้าพระองค์มีความเข้าใจในเรื่องนี้อย่างนี้”

“Iti kho, bhaddiya, yaṁ taṁ te avocumhā—
yaṁ taṁ te avocumhā → yantaṁ avocumha (bj) | te avocumhā → avocumha (sya-all, pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ภัททิยะ เพราะเหตุนี้แล เราจึงได้กล่าวไว้ว่า
etha tumhe, bhaddiya, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā ‘samaṇo no garū’ti.
mā → (pts) | bhabbarūpatāya → bhavyarūpatāya (pts)
มาเถิด ภัททิยะ ท่าน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการฟังตามกันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการถือสืบ ๆ กันมา อย่าปลงใจเชื่อด้วยการเล่าลือ อย่าปลงใจเชื่อด้วยการอ้างตำราหรือคัมภีร์ อย่าปลงใจเชื่อเพราะตรรกะ อย่าปลงใจเชื่อเพราะการอนุมาน อย่าปลงใจเชื่อด้วยการคิดตรองตามแนวเหตุผล อย่าปลงใจเชื่อเพราะเข้าได้กับทฤษฎีที่พินิจไว้แล้ว อย่าปลงใจเชื่อเพราะมองเห็นรูปลักษณะน่าจะเป็นไปได้ อย่าปลงใจเชื่อเพราะนับถือว่า ท่านสมณะนี้เป็นครูของเรา
Yadā tumhe, bhaddiya, attanāva jāneyyātha:
attanāva jāneyyātha → attanā va jāneyyātha--ime (pts)
เพราะอาศัยคำที่เรากล่าวไว้ว่า ภัททิยะ เมื่อใดท่านพึงรู้ด้วยตนเองเท่านั้นว่า
‘ime dhammā kusalā, ime dhammā anavajjā, ime dhammā viññuppasatthā, ime dhammā samattā samādinnā hitāya sukhāya saṁvattantīti, atha tumhe, bhaddiya, upasampajja vihareyyāthā’ti,
kusalā ime dhammā → (bj) | viññuppasatthā → viññupasatthā (th) | saṁvattantīti atha → saṁvattantīti--atha (pts) | vihareyyāthāti → vihareyyāthāti--iti (pts)
‘ธรรมเหล่านี้เป็นกุศล ธรรมเหล่านี้ไม่มีโทษ ธรรมเหล่านี้ผู้รู้สรรเสริญ ธรรมเหล่านี้ ที่บุคคลถือปฏิบัติบริบูรณ์แล้วย่อมเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุข’ เมื่อนั้นท่านควรเข้า ถึง(ธรรมเหล่านั้น)อยู่เถิด
iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttaṁ.
yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt, th) | taṁ vuttaṁ idametaṁ → taṁvuttaṁ idam etaṁ (pts) | vuttaṁ → vuttam (pts)
เราจึงกล่าวไว้เช่นนั้น

Ye kho te, bhaddiya, loke santo sappurisā te sāvakaṁ evaṁ samādapenti:ภัททิยะ ชนเหล่าใดในโลกเป็นคนสงบ เป็นสัตบุรุษ ชนเหล่านั้นย่อมชักชวน สาวกอย่างนี้ว่า ‘ehi tvaṁ, ambho purisa, lobhaṁ vineyya viharāhi.
lobhaṁ vineyya → vineyya vineyya (bj, sya-all, km) | vineyya → vineyya vineyya (cck: sī. syā. kaṁ.)
บุรุษผู้เจริญ ท่านจงมา จงกำจัดโลภะเสียเถิด
Lobhaṁ vineyya viharanto na lobhajaṁ kammaṁ karissasi kāyena vācāya manasā.
Lobhaṁ vineyya → vineyya vineyya (bj, sya-all, km) | lobhaṁ → lobhaṁ vineyya (bj, sya-all) | vācāya → vācā (bjt)
เมื่อกำจัดโลภะได้ จักไม่ทำกรรมอันเกิดแต่โลภะด้วยกาย วาจา ใจ
Dosaṁ vineyya viharāhi.
vineyya → vineyya vineyya (bj, sya-all)
จงกำจัดโทสะเสียเถิด
Dosaṁ vineyya viharanto na dosajaṁ kammaṁ karissasi kāyena vācāya manasā.
dosaṁ → dosaṁ vineyya (bj, sya-all) | vācāya → vācā (bjt)
เมื่อกำจัด โทสะได้ จักไม่ทำกรรมอันเกิดแต่โทสะด้วยกาย วาจา ใจ
Mohaṁ vineyya viharāhi.
vineyya → vineyya vineyya (bj, sya-all)
จงกำจัดโมหะเสียเถิด
Mohaṁ vineyya viharanto na mohajaṁ kammaṁ karissasi kāyena vācāya manasā.
mohaṁ → mohaṁ vineyya (bj, sya-all) | vācāya → vācā (bjt)
เมื่อกำจัดโมหะได้ จักไม่ทำกรรมอันเกิดแต่โมหะด้วยกาย วาจา ใจ
Sārambhaṁ vineyya viharāhi.
vineyya → vineyya vineyya (bj, sya-all)
จงกำจัดความ แข่งดีเสียเถิด
Sārambhaṁ vineyya viharanto na sārambhajaṁ kammaṁ karissasi kāyena vācāya manasā’”ti.
sārambhaṁ → sārambhaṁ vineyya (bj, sya-all) | vineyya → SS. repeat the word vineyya. (pts note) | vācāya → vācā (bjt)
เมื่อกำจัดความแข่งดีได้ จักไม่ทำกรรมอันเกิดแต่ความแข่งดีด้วยกาย วาจา ใจ”

Evaṁ vutte, bhaddiyo licchavi bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
เมื่อพระผู้มีพระภาคตรัสอย่างนี้แล้ว ภัททิยลิจฉวีได้กราบทูลพระผู้มีพระภาค ว่า
“abhikkantaṁ, bhante …pe… upāsakaṁ maṁ, bhante, bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
saraṇaṁ gatanti → saraṇaṁgatan ti (pts)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระภาษิตของพระผู้มีพระภาคชัดเจนไพเราะยิ่งนัก ฯลฯ ขอพระผู้มีพระภาคจงทรงจำข้าพระองค์ว่าเป็นอุบาสกผู้ถึงสรณะ ตั้งแต่วันนี้เป็นต้น ไปจนตลอดชีวิต”

“Api nu tāhaṁ, bhaddiya, evaṁ avacaṁ:
tāhaṁ → B. K. tyāhaṁ. (pts note) | api nu → apinu (th) | avacaṁ → avacam (pts)
“ภัททิยะ เราได้กล่าวชักชวนท่านอย่างนี้ว่า
‘ehi me tvaṁ, bhaddiya, sāvako hohi;‘ขอท่านจงมาเป็นสาวกของเรา เถิด ahaṁ satthā bhavissāmī’”ti?
ahaṁ → ahaṁ te (sya-all)
เราจักเป็นศาสดาของท่านหรือ”

“No hetaṁ, bhante”.
no hetaṁ → nohetaṁ (th) | hetaṁ → h etaṁ (pts)
“ไม่ใช่เช่นนั้น พระพุทธเจ้าข้า”

“Evaṁvādiṁ kho maṁ, bhaddiya, evamakkhāyiṁ eke samaṇabrāhmaṇā asatā tucchā musā abhūtena abbhācikkhanti:
evaṁvādiṁ → evaṁ vādiṁ (bjt) | evaṁvādiṁ → evaṁ-vādiṁ (pts) | evamakkhāyiṁ → evam-akkhāyiṁ (pts)
“ภัททิยะ สมณพราหมณ์พวกหนึ่งกล่าวตู่เราผู้มีวาทะอย่างนี้ บอกอย่างนี้ ด้วยถ้อยคำอันไม่แน่นอน เป็นคำเปล่า คำเท็จ คำไม่จริงว่า
‘māyāvī samaṇo gotamo āvaṭṭaniṁ māyaṁ jānāti yāya aññatitthiyānaṁ sāvake āvaṭṭetī’”ti.
āvaṭṭaniṁ māyaṁ → āvattanīmāyaṁ (bj) | aññatitthiyānaṁ sāvake → (pts) | āvaṭṭetīti → See M. N. p. 383. (pts note) | āvaṭṭaniṁ māyaṁ → āvaṭṭanimāyaṁ (th)
‘สมณโคดมมีมายา รู้มายาที่เป็นเหตุให้สาวกของพวกอัญเดียรถีย์มานับถือ’ ดังนี้”

“Bhaddikā, bhante, āvaṭṭanī māyā.
āvaṭṭanī māyā → āvaṭṭanimāyā (sya-all) | āvaṭṭanī māyā → āvaṭṭanīmāyā (bjt)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มายาที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้ดีนัก
Kalyāṇī, bhante, āvaṭṭanī māyā.
āvaṭṭanī māyā → āvaṭṭanimāyā (sya-all) | āvaṭṭanī māyā → āvaṭṭanīmāyā (bjt)
มายาที่เป็นเหตุให้ กลับใจนี้งามนัก
Piyā me, bhante, ñātisālohitā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ, piyānampi me assa ñātisālohitānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
piyānampi → piyānaṁ (sya-all) | ñātisālohitā → ñātisalohitā (pts) | ñātisālohitānaṁ → ñātisalohitānaṁ (pts) | āvaṭṭaniyā → āvaṭṭanīyā (pts) | piyānampi → piyānam pi (pts)
ถ้าญาติสาโลหิตอันเป็นที่รักของข้าพระองค์จะพึงกลับใจด้วยมายา ที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้ ข้อนั้นพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่บรรดาญาติพี่น้องอัน เป็นที่รักของข้าพระองค์ตลอดกาลนาน
Sabbe cepi, bhante, khattiyā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ, sabbesampissa khattiyānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
sabbesampissa → sabbesampassa (bj) | cepi → ce pi (pts) | āvaṭṭaniyā → āvaṭṭanīyā (pts) | sabbesampissa → sabbesam p assa (pts)
ถ้าแม้กษัตริย์ทั้งปวงจะพึงกลับใจด้วยมายา ที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้ ข้อนั้นจะพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่กษัตริย์ทั้งปวง ตลอดกาลนาน
Sabbe cepi, bhante, brāhmaṇā … vessā … suddā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ, sabbesampissa suddānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāyā”ti.
sabbesampissa → sabbesampassa (bj) | sukhāyāti evametaṁ → sukhāyātī evam etaṁ (pts) | cepi → ce pi (pts) | sabbesampissa → sabbesam p assa (pts)
ถ้าแม้พราหมณ์ทั้งปวง ... แพศย์ทั้งปวง ... ศูทรทั้งปวงจะพึง กลับใจด้วยมายาที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้ ข้อนี้พึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่ศูทร ทั้งปวงตลอดกาลนาน”

“Evametaṁ, bhaddiya, evametaṁ, bhaddiya.
evametaṁ → evam etaṁ (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ภัททิยะ คำที่ท่านกล่าวนี้เป็นอย่างนั้น ภัททิยะ คำที่ท่านกล่าวนี้เป็นอย่างนี้
Sabbe cepi, bhaddiya, khattiyā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ akusaladhammappahānāya kusaladhammūpasampadāya, sabbesampissa khattiyānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
imāya āvaṭṭaniyā → (bj, sya-all) | sabbesampissa → sabbesampassa (bj) | kusaladhammūpasampadāya → kusaladhammupasampadāya (sya-all) | āvaṭṭeyyuṁ → āvatteyyuṁ (pts) | sabbe cepi → sabbecepi (bjt) | cepi → ce pi (pts) | sabbesampissa → sabbesam p assa (pts)
ถ้าแม้กษัตริย์ทั้งปวงจะพึงกลับใจด้วยมายาที่เป็นเหตุ ให้กลับใจเพื่อละอกุศลธรรม เพื่อให้กุศลธรรมเกิดขึ้น ข้อนั้นพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่กษัตริย์ตลอดกาลนาน
Sabbe cepi, bhaddiya, brāhmaṇā … vessā … suddā āvaṭṭeyyuṁ akusaladhammappahānāya kusaladhammūpasampadāya, sabbesampissa suddānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
sabbesampissa → sabbesampassa (bj) | kusaladhammūpasampadāya → kusaladhammupasampadāya (sya-all) | akusaladhammappahānāya → akusaladhammappahānaya (pts) | sukhāya → sukhāyāti (pts) | cepi → ce pi (pts) | sabbesampissa → sabbesam p assa (pts)
ถ้าแม้พราหมณ์ทั้งปวง ... แพศย์ทั้งปวง ... ศูทรทั้งปวงจะพึงกลับใจด้วยมายาที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้เพื่อละอกุศลธรรม เพื่อให้ กุศลธรรมเกิดขึ้น ข้อนั้นพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่ศูทรทั้งปวงตลอดกาลนาน
Sadevako cepi, bhaddiya, loko samārako sabrahmako sassamaṇabrāhmaṇī pajā sadevamanussā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ akusaladhammappahānāya kusaladhammūpasampadāya, sadevakassapissa lokassa samārakassa sabrahmakassa sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya dīgharattaṁ hitāya sukhāya.
āvaṭṭeyyuṁ → āvaṭṭeyya (?) | imāya āvaṭṭaniyā → (bj, sya-all, pts) | sassamaṇabrāhmaṇī → sassamaṇabrāhmaṇi (sya-all, pts) | kusaladhammūpasampadāya sadevakassapissa → kusaladhammupasampadāya sadevakassa (sya-all) | āvaṭṭeyyuṁ → āvaṭṭeyya (cck: ?) | cepi → ce pi (pts)
ถ้าแม้โลกพร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก และหมู่สัตว์พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์จะพึงกลับใจด้วยมายาที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้เพื่อละอกุศลธรรม เพื่อให้กุศลธรรมเกิดขึ้น ข้อนั้นพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่โลกพร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก และหมู่สัตว์พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์ ตลอดกาลนาน
Ime cepi, bhaddiya, mahāsālā imāya āvaṭṭaniyā āvaṭṭeyyuṁ akusaladhammappahānāya kusaladhammūpasampadāya, imesampissa mahāsālānaṁ dīgharattaṁ hitāya sukhāya (…).
(…) → (sace ceteyyuṁ) (bj, sya-all, km, pts1ed); (āvaṭṭeyyuṁ) (mr) | imesampissa → imesampassa (bj) | sukhāya → sukhāya sace ceteyyuṁ (bj, sya-all, pts) | kusaladhammūpasampadāya → kusaladhammupasampadāya (sya-all) | imāya āvaṭṭaniyā → (pts) | → (sace ceteyyuṁ) (sī. syā. kaṁ. pī.), (āvaṭṭeyyuṁ) (ka.) a. ni. 8.44 (cck note) | cepi → ce pi (pts) | imesampissa → imesaṁ p assa (pts)
ภัททิยะ ถ้าแม้พวกผู้มั่งคั่งเหล่านี้จะพึงกลับใจด้วยมายาที่เป็นเหตุให้กลับใจนี้ เพื่อละอกุศลธรรม เพื่อให้กุศลธรรมเกิดขึ้น ข้อนั้นพึงเป็นไปเพื่อเกื้อกูล เพื่อสุขแก่ ผู้มั่งคั่งเหล่านี้ตลอดกาลนาน
Ko pana vādo manussabhūtassā”ti.ถ้าผู้มั่งคั่งเหล่านี้ตั้งใจ ไม่จำเป็นต้องพูดถึงผู้เป็น มนุษย์ธรรมดา”

Tatiyaṁ.ภัททิยสูตรที่ ๓ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · ไทย