Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Majjhima Nikāya 102Mittlere Lehrreden 102

PañcattayasuttaDie Fünf und Drei

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
ārāme → ārame (pts)
Einmal hielt sich der Buddha bei Sāvatthī in Jetas Wäldchen auf, dem Kloster des Anāthapiṇḍika.
Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:Da wandte sich der Buddha an die Mönche und Nonnen: “bhikkhavo”ti.
bhikkhavoti bhadanteti → bhikkhave ti bhadante ti (pts)
„Mönche und Nonnen!“

“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
Bhadante → Bm bhaddante. (pts note) | bhadanteti → bhadante ti (pts)
„Ehrwürdiger Herr“, antworteten sie.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Der Buddha sagte:

“santi, bhikkhave, eke samaṇabrāhmaṇā aparantakappikā aparantānudiṭṭhino aparantaṁ ārabbha anekavihitāni adhivuttipadāni abhivadanti.
adhivuttipadāni → adhimuttipadāni (sya-all) | samaṇabrāhmaṇā → samaṇabrāhmaṇa (pts) | adhivuttipadāni → adhimuttipadāni (bj: syā) | adhivuttipadāni → adhimuttipadāni (cck: syā. kaṁ. ka.) | adhivuttipadāni → So Bu; Sk Bm Si adhimuttipadāui; cf. 1 Digha 12 & 30. (pts note)
„Mönche und Nonnen, es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Theorien und Spekulationen über den letzten Schluss aufstellen und verschiedene Hypothesen bezüglich des letzten Schlusses postulieren.
‘Saññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
paraṁ maraṇāti ittheke → parammaraṇāti itethake (bj) | arogo → Sk ārogo throughout. (pts note) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst besitzt nach dem Tod Wahrnehmung und ist heil.‘
ittheke abhivadanti;
ittheke → itethake (bjt) | ittheke → itth eke (pts)
‘asaññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
paraṁ maraṇāti ittheke → parammaraṇāti itethake (bj) | maraṇāti → maraṇā ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst ist nach dem Tod ohne Wahrnehmung und heil.‘
ittheke abhivadanti;
ittheke → itethake (bjt) | ittheke → itth eke (pts)
‘nevasaññīnāsaññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
paraṁ maraṇāti ittheke → parammaraṇāti itethake (bj) | nevasaññīnāsaññī → nevasaññī nāsaññī (th) | nevasaññīnāsaññī → n eva saññī nāsaññī (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst hat nach dem Tod weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung, und es ist heil.‘
ittheke abhivadanti;
ittheke → itethake (bjt) | ittheke → itth eke (pts)
sato vā pana sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti, diṭṭhadhammanibbānaṁ vā paneke abhivadanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, km, pts1ed) | paññapenti → paññāpenti (pts) | paññapenti → paññāpenti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | paneke → pan eke (pts)
Aber manche behaupten die Vernichtung, das Ausrotten und das Auslöschen eines bestehenden Wesens, während andere das Erlöschen in diesem Leben postulieren.
Iti santaṁ vā attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, sato vā pana sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti, diṭṭhadhammanibbānaṁ vā paneke abhivadanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | arogaṁ → paraṁ maraṇā. iti imāni (cck: ka.) | maraṇā → Sk adds ti. 8Bm omits this sentence, -sato- . . . abhivadanti, (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts) | paneke → pan eke (pts)
So behaupten sie ein bestehendes Selbst, das nach dem Tod heil ist; oder sie behaupten die Vernichtung eines bestehenden Wesens; und andere postulieren das Erlöschen in diesem Leben.
Iti imāni pañca hutvā tīṇi honti, tīṇi hutvā pañca honti—
pañca → paraṁ maraṇā. iti imāni (cck: ka.)
So werden fünf zu drei, und drei werden zu fünf.
ayamuddeso pañcattayassa.
pañcattayassa → So Si; Bm paccattayassa; Sk pavattassa. (pts note) | ayamuddeso → ayam uddeso (pts)
Das ist der Merksatz für die Fünf und Drei.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, ekattasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nānattasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, parittasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, appamāṇasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, etaṁ vā panekesaṁ upātivattataṁ viññāṇakasiṇameke abhivadanti appamāṇaṁ āneñjaṁ.
etaṁ → evaṁ (mr) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (sya-all); maraṇāti (mr) | panekesaṁ → panetesaṁ (sya-all, km) | paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | āneñjaṁ → aneñjaṁ (sya-all) | attānaṁ → saññīmattānaṁ (bj: sīmu) | paññāpenti → paññapenti (bj: machasaṁ) | etaṁ → evaṁ (cck: ka.) | panekesaṁ → panetesaṁ (cck: syā. kaṁ.) | attānaṁ → Sk saññimattānaṁ; Bm saññīattānaṁ; Si saññiṁ attānaṁ. (pts note) | arogaṁ → Sk arogo here only. (pts note) | rūpiṁ → So Si; Sk Bm rūpī. Similarly arūpiṁ &c. (pts note) | vā → Sk omits vā. (pts note) | saṁ → Si pana tesaṁ. (pts note) | āṇañjaṁ → Sk aṇaṅja; Bm āneñjaṁ. Si aneñjaṁ. Cf. page 253. (pts note) | paraṁ maraṇā rūpiṁ vā → parammaraṇā rūpiṁvā (bjt) | viññāṇakasiṇameke → viññāṇakasiṇaṁ eke (bjt) | saññiṁ → saññim (pts) | paraṁ → param (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts) | nevarūpiṁ → n eva rūpiṁ (pts) | te → ti (pts) | vā panekesaṁ → va pan eke saṁ (pts) | viññāṇakasiṇameke → viññāṇakasiṇam eke (pts)
Nun, diese Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod Wahrnehmung besitzt und heil ist, beschreiben es als Form besitzend, als formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos. Oder sie beschreiben es als mit einheitlicher Wahrnehmung oder mit vielfältiger Wahrnehmung, mit begrenzter Wahrnehmung oder mit unbegrenzter Wahrnehmung. Oder manche von denen, die darüber hinausgehen, postulieren ein allumfassendes Bewusstsein, grenzenlos und unbewegt.

Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (bj, sya-all, km, pts1ed) | abhijānāti → pajānāti (sī. syā. kaṁ. pī.) aṭṭhakathā oloketabbā (cck note)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ye kho te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, ekattasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nānattasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, parittasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, appamāṇasaññiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, yā vā panetāsaṁ saññānaṁ parisuddhā paramā aggā anuttariyā akkhāyati—
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all) | panetāsaṁ → pan esaṁ (pts) | maraṇā → maraṇāti (cck: ka.) | nārūpiṁ → Sk omits vā nārūpiṁ. (pts note) | esaṁ → So Sk Si; Bm pan'; etāsaṁ. (pts note) | saññānaṁ → So Si Bm; Sk Bu saññāṇaṁ throughout. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | saññiṁ → saññim (pts) | paraṁ → param (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts) | nevarūpiṁ → n eva rūpiṁ vā (pts) | nānattasaññiṁ → nānattasaññim (pts)
Diese werten Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod Wahrnehmung besitzt und heil ist, beschreiben es als Form besitzend oder formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos. Oder sie beschreiben es als mit einheitlicher Wahrnehmung oder mit vielfältiger Wahrnehmung, mit begrenzter Wahrnehmung oder mit unbegrenzter Wahrnehmung.
yadi rūpasaññānaṁ yadi arūpasaññānaṁ yadi ekattasaññānaṁ yadi nānattasaññānaṁ. ‘Natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanameke abhivadanti appamāṇaṁ āneñjaṁ.
kiñcīti ākiñcaññāyatanameke → kiñciti ākiñcaññāyatanaṁ eke (bj) | āneñjaṁ → āṇañjaṁ (pts) | kiñtīti → Bm iti kiṅcīti. (pts note) | āneñjaṁ → aneñjaṁ (th)
Oder manche postulieren im Wissen: ‚Da ist überhaupt nichts‘, die Dimension des Nichts, grenzenlos und unbewegt. Sie erklären, das sei die reinste, höchste, vorderste und unübertreffliche all dieser Wahrnehmungen von Form oder Formlosigkeit, Einheit oder Vielfalt.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | vā → Sk here & infra reads n'; eva rūpiṁ nārūpiṁ vā. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | asaññiṁ → asaññim (pts) | paraṁ → param (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts) | nevarūpiṁ → n eva rupiṁ (pts)
Nun, diese Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod ohne Wahrnehmung und heil ist, beschreiben es als Form besitzend, als formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | paraṁ maraṇā tesamete → parammaraṇā tesaṁ eke (bj) | tesamete → tesam eke (pts) | eke → Si ete. (pts note) | saññiṁ → saññim (pts) | paraṁ → param (pts)
Sie weisen also die zurück, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod Wahrnehmung besitzt und heil ist.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so? Saññā rogo saññā gaṇḍo saññā sallaṁ, etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ: ‘asaññan’ti.
etaṁ → (pts) | santaṁ → Si adds etaṁ. (pts note) | saññā rogo saññā gaṇḍo saññā sallaṁ → saññārogo saññāgaṇḍo saññāsallaṁ (bjt) | asaññanti → asaññan ti (pts)
Weil sie glauben, Wahrnehmung sei eine Krankheit, ein Eiterherd, ein Pfeil, und der Zustand ohne Wahrnehmung sei friedvoll und erlesen.

Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti
abhijānāti → pajānāti (sya-all) | tathāgato abhijānāti → tāthāgato pajānāti (pts) | pajānāti → Bm abhijānāti. (pts note)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
ye kho te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | asaññiṁ → saññim (pts) | samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ → samaṇabrāhmaña asaññim (pts) | asaññiṁ attānaṁ paññapenti → asaññim attanaṁ paññāpenti (pts) | vā → Sk here reads arūpiṁ vā. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts) | nevarūpiṁ → n eva rūpiṁ (pts)
Diese werten Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod ohne Wahrnehmung und heil ist, beschreiben es als Form besitzend oder formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos.
Yo hi koci, bhikkhave, samaṇo vā brāhmaṇo vā evaṁ vadeyya:Doch wenn irgendein Asket oder Brahmane sagen würde: ‘ahamaññatra rūpā, aññatra vedanāya, aññatra saññāya, aññatra saṅkhārehi, viññāṇassa āgatiṁ vā gatiṁ vā cutiṁ vā upapattiṁ vā vuddhiṁ vā virūḷhiṁ vā vepullaṁ vā paññapessāmī’ti—
saṅkhārehi, viññāṇassa → aññatra viññāṇā (sya-all, km); aññatra viññāṇassa (pts1ed); aññatra viññāṇena (mr) | paññapessāmīti → paññāpessāmīti (bj, sya-all) | saṅkhārehi → saṁkhārehi aññatra (pts) | upapattiṁ → uppattiṁ (pts) | viññāṇassa → aññatra viññāṇā (bj: syā); aññatra viññāṇassa (bj: PTS) | upapattiṁ → uppattiṁ (bj: sīmu, PTS) | viññāṇassa → aññatra viññāṇā (cck: syā. kaṁ.); aññatra viññāṇena (cck: ka.) | rūpā → Sk rūpiṁ. (pts note) | aññatra → Sk omits. (pts note) | viññāṇassa → So Sk; Si viṅṅānenā. Bm viññānena. (pts note) | virūḷhiṁ → Bm viruḷhiṁ. (pts note) | ahamaññatra → ahamaññattra (bjt) | aññatra → aññattra (bjt) | ahamaññatra → aham aññatra (pts)
‚Ich will außerhalb von Form, Gefühl, Wahrnehmung und Willensbildungsprozessen das Kommen und Gehen von Bewusstsein beschreiben, sein Sterben und Wiedererscheinen, sein Wachsen, Größerwerden und Zur-Reife-Kommen‘,
netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)
so ist das nicht möglich.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
nissaraṇadassāvī → Sk nissaraṇād-. (pts note) | tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā.
nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññiṁ nāsaññiṁ (bj, sya-all, pts) | paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | bhonto → (pts) | nāsaññiṁ → nevasaññīnāsaññiṁ (bj: machasaṁ) | te → Sk omits te. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññiṁ nāsaññim (pts) | paraṁ → param (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts)
Nun, diese Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung hat und heil ist, beschreiben es als Form besitzend, als formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti, yepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | paraṁ maraṇā tesamete → parammaraṇā tesaṁ eke (bj) | asaññiṁ → asaññī (bj) | tesamete → tesam eke (pts) | saññiṁ → saññim (pts) | paraṁ → param (pts) | tesamete paṭikkosanti yepi → tesam eke patikkosanti ye pi (pts) | asaññiṁ → asaññim (pts)
Sie weisen also die zurück, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod Wahrnehmung besitzt und heil ist, und ebenso die, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod ohne Wahrnehmung und heil ist.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so? Saññā rogo saññā gaṇḍo saññā sallaṁ, asaññā sammoho, etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ:
santaṁ → Bm adds etaṁ uttamaṁ. (pts note)
Weil sie glauben, Wahrnehmung sei eine Krankheit, ein Eiterherd, ein Pfeil, der Zustand ohne Wahrnehmung sei eine Starre
‘nevasaññānāsaññan’ti.
nevasaññānāsaññanti → nevasaññānāsaññāti (sya-all, pts) | nevasaññānāsañña’nti → nevasaññānāsaññāti (syā. kaṁ. pī. ka.) etantipadaṁ manasikātabbaṁ (cck note) | nevasaññānāsaññā → So Si Bm Bu; Sk Nevasaññānāsaññan, & (supra) asaññaṁ. (pts note) | nevasaññānāsaññanti → nevasaññānāsaññā ti (pts)
und der Zustand, der weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung hat, sei friedvoll und erlesen.

Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (pts) | pajānāti → Bm abhijānāti as usual. (pts note)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ye kho te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, arūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, rūpiñca arūpiñca vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, nevarūpiṁ nārūpiṁ vā te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā.
nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññī nāsaññī (bj); nevasaññiṁ nāsaññiṁ (bj, sya-all, pts) | paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | rūpiñca arūpiñca → nevarūpiṁ nārupiṁ (pts) | nāsaññiṁ → Sk omits nāsaññiṁ. (pts note) | nevasaññim → Sk adds attānaṁ. (pts note) | maraṇā → Sk adds rūpī ca arūpī ca vā te bhonto. (pts note) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññiṁ nāsaññim (pts) | paraṁ → param (pts) | nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññim nāsaññim (pts) | rūpiñca arūpiñca → rūpiñ ca arūpiñ ca (pts)
Diese werten Asketen und Brahmanen, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung hat und heil ist, beschreiben es als Form besitzend oder formlos, als sowohl Form besitzend als auch formlos oder als weder Form besitzend noch formlos.
Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā diṭṭhasutamutaviññātabbasaṅkhāramattena etassa āyatanassa upasampadaṁ paññapenti, byasanañhetaṁ, bhikkhave, akkhāyati etassa āyatanassa upasampadāya.
bhikkhave, akkhāyati → āyatanamakkhāyati (mr) | diṭṭhasutamutaviññātabbasaṅkhāramattena → diṭṭhasutamutaviññātabbassa saṅkhāramattena (bj) | paññapenti byasanañhetaṁ → paññāpenti byasanaṁ hetaṁ (bj, sya-all) | saṅkhāramattena → diṭṭhasutamuta viññātabbasaṅkhāramattena (bj: sīmu, machasaṁ) | vā → samaṇabrāhmaṇā (cck: sī. pī.) | akkhāyati → āyatanamakkhāyati (cck: ka.) | samaṇabrāhmaṇā → Si samaṇā vā brāhmaṇā vā. (pts note) | saṁkhāramattena → So Bu; Bm Si d-tabbasaṁkh-. Sk d-viññāṇasaṁkh-. (pts note) | āyatanassa → So Si Bu; Bm āyatanamattena; Sk āyatanamattenassa. (pts note) | akkhāyati → Bm āyatanam akkhāyati. (pts note) | samaṇā vā brāhmaṇā vā diṭṭhasutamutaviññātabbasaṅkhāramattena → samaṇabrāhmaṇā diṭṭhasutamutaviññātabbassa saṁkhāramattena (pts) | paññapenti byasanañhetaṁ → paññāpenti byasanaṁ h etaṁ (pts)
Manche Asketen und Brahmanen behaupten das Sich-zu-eigen-Machen dieser Dimension durch die bloße bedingte Erscheinung des Sichtbaren, Hörbaren, Denkbaren und Erkennbaren. Doch das gilt als ein verhängnisvoller Ansatz.
Na hetaṁ, bhikkhave, āyatanaṁ saṅkhārasamāpattipattabbamakkhāyati;
saṅkhārasamāpattipattabbamakkhāyati saṅkhārāvasesasamāpattipattabbametaṁ → sasaṅkhārasamāpatti pattabbamakkhāyati saṅkhārāvasesa samāpattipattabbametaṁ (bj); sasaṁkhārasamāpattipattabbam akkhāyati sasaṁkhārāvasesāsamāpattipattabbam etaṁ (pts) | sasaṅkhārasamāpatti → saṅkhārasamāpatti (bj: machasaṁ) | sasaṁkhārasamāpattipattabbam → So Bu; Sk sasaṁ-avyaṁ; Bm Si saṁkh- omitting sā-. (pts note) | saṅkhārasamāpattipattabbamakkhāyati → saṅkhārasamāpatti pattabbamakkhāyati (th) | hetaṁ → h etaṁ (pts)
Denn diese Dimension, so heißt es, kann mithilfe bedingter Erscheinungen nicht erreicht werden,
saṅkhārāvasesasamāpattipattabbametaṁ, bhikkhave, āyatanamakkhāyati.
saṅkhārāvasesa → saṁkhārāvesasa (bj: sīmu) | sasaṁkhārāvasesāsamāpattipattabbam → So Sk; Bu saṁkhārāvāsesamāpattipattabyan ti; Bm Si saṁkhārāvasesasamāpattipattabbaṁ. (pts note) | saṅkhārāvasesasamāpattipattabbametaṁ → saṅkhārāvasesa samāpattipattabbametaṁ (bjt) | āyatanamakkhāyati → āyatanaṁ akkhāyati (bjt) | saṅkhārāvasesasamāpattipattabbametaṁ → sasaṁkhārāvasesāsamāpattipattabbam etaṁ (pts) | āyatanamakkhāyati → āyatanam akkhāyati (pts)
sondern nur mit dem Rest einer bedingten Erscheinung.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
tayidaṁ saṅkhataṁ → tayidam saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā sato sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti, tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā saññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti, yepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā asaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti, yepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā nevasaññīnāsaññiṁ attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā tesamete paṭikkosanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | paraṁ maraṇā tesamete → parammaraṇā tesameke (bj) | nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññiṁ nāsaññiṁ (bj, sya-all, pts) | tesamete → tesam eke (pts) | attānaṁ → nevasaññīṁ nasaññiṁ attānaṁ (bj: machasaṁ) | paññāpenti → Sk omits words after first paññāpenti & inserts after second parammaraṇā the words tesam p'; ete tatra bhikkhave ye te samaṇabrāhmaṇā saññim attānam paññāpenti parammaraṇā. (pts note) | maraṇā → Sk omits this clause ye pi . . . parammaraṇā, (pts note) | paraṁ → param (pts) | asaññiṁ → asaññim (pts) | nevasaññīnāsaññiṁ → nevasaññiṁ nāsaññim (pts)
Nun, diese Asketen und Brahmanen, die die Vernichtung, das Ausrotten und das Auslöschen eines bestehenden Wesens behaupten, weisen also die zurück, die ein Selbst behaupten, das nach dem Tod Wahrnehmung besitzt oder ohne Wahrnehmung ist oder weder Wahrnehmung noch keine Wahrnehmung hat und das heil ist.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so? Sabbepime bhonto samaṇabrāhmaṇā uddhaṁ saraṁ āsattiṁyeva abhivadanti:
uddhaṁ saraṁ → uddhaṁsarā (bj, pts1ed); uddhaṁ parāmasanti (sya-all, km) | uddhaṁ saraṁ āsattiṁyeva → uddhaṁsarā āsattiṁ yeva (bj, pts) | uddhaṁsarā → uddhaṁ saraṁ (bj: sīmu, machasaṁ uddhaṁ parāmasanti – syā) | saraṁ → uddhaṁsarā (cck: sī. pī.); uddhaṁ parāmasanti (cck: syā. kaṁ.) | uddhaṁsarā → So Sk Bu; Bm uddhaṁ paraṁ; Si addhaṁ parāmasanti. (pts note) | āsattiṁ → So Si Bu; Bm āsatti; Sk āsattī; Bu adds āpattin ti pi pāṭho. (pts note) | sabbepime → sabbe p ime (pts)
Weil sie denken: ‚All diese Asketen und Brahmanen postulieren bloß ihr Festhalten daran, stromaufwärts zu gehen:
‘iti pecca bhavissāma, iti pecca bhavissāmā’ti.„Nach dem Tod werden wir so sein! Nach dem Tod werden wir so sein!“

Seyyathāpi nāma vāṇijassa vāṇijjāya gacchato evaṁ hoti:
vāṇijassa vāṇijjāya → vānijassa vānijjāya (sya-all) | vāṇijjāya → vānijjāya (pts) | vānijjāya → Bm Si Vānijāya. (pts note)
Wie wenn ein Händler zum Markt ginge:
‘ito me idaṁ bhavissati, iminā idaṁ lacchāmī’ti;„Hiermit wird das mein sein! So werde ich das bekommen!“ evamevime bhonto samaṇabrāhmaṇā vāṇijūpamā maññe paṭibhanti:
evamevime → evameva ime (bj); evameva khome (sya-all) | vāṇijūpamā → vānijūpamaṁ (sya-all) | ime → evamevime (bj: machasaṁ); evameva khome (bj: syā) | ime → So Sk; Bm eva te; Si eva kho 'me, (pts note) | vāṇijūpamā → So Si Bu; Bm vānijupamā; Sk vānijjupamā. (pts note) | evamevime → evam ev ime (pts)
Ebenso scheinen diese Asketen und Brahmanen wie Händler zu sein, wenn sie sagen:
‘iti pecca bhavissāma, iti pecca bhavissāmā’ti.
bhavissāmāti → Sk repeats the above passage from seyyathāpi to bhavissāmāti. (pts note)
„Nach dem Tod werden wir so sein! Nach dem Tod werden wir so sein!“‘
Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (pts) | pajānāti → Si here abhijānāti. (pts note)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ye kho te bhonto samaṇabrāhmaṇā sato sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti te sakkāyabhayā sakkāyaparijegucchā sakkāyaññeva anuparidhāvanti anuparivattanti.
paññapenti → paññāpenti (bj, sya-all, pts) | bhonto → bhonte (pts) | kho → Si omits kho. (pts note) | vibhavaṁ → Sk omits. (pts note) | sakkāyaparijegucchā → So Sk Si; Bm Bu s-jegucchā. (pts note) | ñeva → So Bm Si; Sk sakkāsaṁñeva. (pts note) | sakkāyaññeva → sakkāyañ ñeva (pts)
Diese werten Asketen und Brahmanen, die die Vernichtung, das Ausrotten und das Auslöschen eines bestehenden Wesens behaupten, laufen und kreisen aus Furcht und Ekel vor substanzieller Wirklichkeit immer weiter um substanzielle Wirklichkeit herum.
Seyyathāpi nāma sā gaddulabaddho daḷhe thambhe vā khile vā upanibaddho, tameva thambhaṁ vā khilaṁ vā anuparidhāvati anuparivattati;
khile → khīle (bj, sya-all, km, pts1ed) | khilaṁ → khīlaṁ (bj, sya-all, pts) | gaddulabaddho → gaddalabandho (sya-all) | upanibaddho → upanibandho (sya-all) | sā gaddulabaddho → sāgaddūlabaddho (pts) | khile → khīle (pts) | tameva thambhaṁ → tam eva thambaṁ (pts) | gaddulabaddho → gaddulabendhā (bj: syā) | upanibaddho → upanibandho (bj: syā) | khile → khīle (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | sāgaddūlabaddho → So Bu; Sk sāgaddalacayo; Bm sāgaddulabandho; Si sāgaddalabandho. (pts note) | khīle → So Si; Bm khile; Sk dīluṁ. (pts note) | upanibaddho → So Bu; Bm Si upanibandho; Sk upanivaddho. (pts note)
Wie ein Hund, der mit einer Leine an einen festen Pfosten oder Pflock angebunden wäre: Er würde ständig nur um diesen Pfosten oder Pflock herumlaufen und ihn umkreisen.
evamevime bhonto samaṇabrāhmaṇā sakkāyabhayā sakkāyaparijegucchā sakkāyaññeva anuparidhāvanti anuparivattanti.
ime → So Si Bu; Bm evam eva kho 'me; Sk ev'; ime. (pts note) | evamevime → evam ev ime (pts) | sakkāyaññeva → sakkāyañ ñeva (pts)
Ebenso laufen und kreisen diese Asketen und Brahmanen aus Furcht und Ekel vor substanzieller Wirklichkeit immer weiter um substanzielle Wirklichkeit herum.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
upātivatto → Sk adds hoti. (pts note) | tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā aparantakappikā aparantānudiṭṭhino aparantaṁ ārabbha anekavihitāni adhivuttipadāni abhivadanti, sabbe te imāneva pañcāyatanāni abhivadanti etesaṁ vā aññataraṁ.
adhivuttipadāni → adhimuttipadāni (sya-all) | aparantakappikā → Sk aparantakapāpikā. (pts note) | imāneva pañcāyatanāni → imān eva pañc āyatanāni (pts)
Jeder Asket oder Brahmane, der Theorien und Spekulationen über den letzten Schluss aufstellt und verschiedene Hypothesen bezüglich des letzten Schlusses postuliert, postuliert die eine oder andere dieser fünf Thesen.

Santi, bhikkhave, eke samaṇabrāhmaṇā pubbantakappikā pubbantānudiṭṭhino pubbantaṁ ārabbha anekavihitāni adhivuttipadāni abhivadanti.
adhivuttipadāni → adhimuttipadāni (sya-all)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Theorien und Spekulationen über den ersten Anfang aufstellen und verschiedene Hypothesen bezüglich des ersten Anfangs postulieren.
‘Sassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind ewig. Das allein ist die Wahrheit, alles andere ist unnütz.‘
ittheke abhivadanti, ‘asassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | asassato → assassato (th) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind zeitlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘sassato ca asassato ca attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ca → (bj) | asassato → So Bm Bu; Sk assato; Si asassato. (pts note) | loko → Sk āloko, omitting attā ca. (pts note) | asassato → assassato (th) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind sowohl ewig als auch zeitlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘nevasassato nāsassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | nevasassato → neva sassato (bjt) | nāsassato → nāssassato (th) | ittheke → itth eke (pts) | nevasassato → n eva sassato (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind weder ewig noch zeitlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘antavā attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind endlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘anantavā attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind unendlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘antavā ca anantavā ca attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind sowohl endlich als auch unendlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘nevantavā nānantavā attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | nevantavā → n ev antavā (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall sind weder endlich noch unendlich. …‘
ittheke abhivadanti, ‘ekattasaññī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall haben einheitliche Wahrnehmung. …‘
ittheke abhivadanti, ‘nānattasaññī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall haben vielfältige Wahrnehmung. …‘
ittheke abhivadanti, ‘parittasaññī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall haben begrenzte Wahrnehmung. …‘
ittheke abhivadanti, ‘appamāṇasaññī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall haben unbegrenzte Wahrnehmung. …‘
ittheke abhivadanti, ‘ekantasukhī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | ekantasukhī → ekantasukkhī (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall erfahren ausschließlich Glück. …‘
ittheke abhivadanti, ‘ekantadukkhī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall erfahren ausschließlich Leiden. …‘
ittheke abhivadanti, ‘sukhadukkhī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall erfahren sowohl Glück als auch Leiden. …‘
ittheke abhivadanti, ‘adukkhamasukhī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti—
ittheke → itethake (bj) | ittheke → itth eke (pts) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts)
Einige postulieren dies: ‚Das Selbst und das Weltall erfahren weder Glück noch Leiden. Das allein ist die Wahrheit, alles andere ist unnütz.‘
ittheke abhivadanti.
ittheke → itth eke (pts)

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā evaṁvādino evaṁdiṭṭhino:Nun, betrachten wir diese Asketen und Brahmanen, die die Ansicht haben: ‘sassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti, tesaṁ vata aññatreva saddhāya aññatra ruciyā aññatra anussavā aññatra ākāraparivitakkā aññatra diṭṭhinijjhānakkhantiyā paccattaṁyeva ñāṇaṁ bhavissati parisuddhaṁ pariyodātanti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
ruciyā → Sk aññatr'; eva rūpiyā. (pts note) | anussavā → Sk aññatr'; anussavā. (pts note) | diṭṭhinijjhānakkhantiyā → Si d-akaotiyā. (pts note) | paccattaṁyeva → paccattaṁ yeva (bjt, pts) | paccattaṁyeva → paccattaññeva (th) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts) | pariyodātanti netaṁ → pariyodātan ti n etaṁ (pts)
‚Das Selbst und das Weltall sind ewig. Das allein ist die Wahrheit, alles andere ist unnütz.‘ Es ist einfach nicht möglich, dass sie eigenes Erkennen dessen haben, was rein und hell ist, unabhängig von Vertrauen, Billigung, mündlicher Überlieferung, einem vernünftigem Gedankengang oder der Annahme einer Ansicht nach Überlegung.
Paccattaṁ kho pana, bhikkhave, ñāṇe asati parisuddhe pariyodāte yadapi te bhonto samaṇabrāhmaṇā tattha ñāṇabhāgamattameva pariyodapenti tadapi tesaṁ bhavataṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ upādānamakkhāyati.
yadapi → yadipi (mr) | yadapi → yadipi (cck: ka.) | api → So Si; Sk yadāpi; Bm yadipi. (pts note) | pariyodapenti → So Bm Si; Sk pariyodāteropenti. (pts note) | yadapi → yad api (pts) | ñāṇabhāgamattameva → ñāṇabhāgamattam eva (pts) | tadapi → tad api (pts) | upādānamakkhāyati → upādānam akkhāyati (pts)
Doch ohne eigenes Erkennen dessen, was rein und hell ist, gilt selbst das Maß an Erkennen, das sie ausleuchten, als Ergreifen von ihrer Seite.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Tatra, bhikkhave, ye te samaṇabrāhmaṇā evaṁvādino evaṁdiṭṭhino:Nun, betrachten wir diese Asketen und Brahmanen, die die Ansicht haben: ‘asassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti …pe…
idameva saccaṁ moghamaññanti → (pts) | pe → yathā sassatavāre, tathā vitthāretabbaṁ (cck note) | pe → Bm omits pe & (with Si) inserts idam eva saccaṁ, mogham aññan ti after which Si inserts pe & Bm inserts yathā heṭṭhimaṁ tathā vitthāretabbaṁ. (pts note) | asassato → assassato (th)
‚Das Selbst und das Weltall sind zeitlich. Das allein ist die Wahrheit, alles andere ist unnütz.‘ …
sassato ca asassato ca attā ca loko ca …
pe → Si omits; Bm la. (pts note) | asassato → assassato (th)
‚Das Selbst und das Weltall sind sowohl ewig als auch zeitlich. …‘ …
nevasassato nāsassato attā ca loko ca …
nāsassato → ca nāssassato ca (sya-all) | pe → Bm Si omit pe here & henceforth. (pts note)
‚Das Selbst und das Weltall sind weder ewig noch zeitlich. …‘ …
antavā attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall sind endlich. …‘ … anantavā attā ca loko ca …
anantavā → peantavā (pts) | anantavā → pe-antavā (pts)
‚Das Selbst und das Weltall sind unendlich. …‘ …
antavā ca anantavā ca attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall sind sowohl endlich als auch unendlich. …‘ … nevantavā nānantavā attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall sind weder endlich noch unendlich. …‘ … ekattasaññī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall haben einheitliche Wahrnehmung. …‘ … nānattasaññī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall haben vielfältige Wahrnehmung. …‘ … parittasaññī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall haben begrenzte Wahrnehmung. …‘ … appamāṇasaññī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall haben unbegrenzte Wahrnehmung. …‘ … ekantasukhī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall erfahren ausschließlich Glück. …‘ … ekantadukkhī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall erfahren ausschließlich Leiden. …‘ … sukhadukkhī attā ca loko ca …‚Das Selbst und das Weltall erfahren sowohl Glück als auch Leiden. …‘ … adukkhamasukhī attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññanti, tesaṁ vata aññatreva saddhāya aññatra ruciyā aññatra anussavā aññatra ākāraparivitakkā aññatra diṭṭhinijjhānakkhantiyā paccattaṁyeva ñāṇaṁ bhavissati parisuddhaṁ pariyodātanti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
aññatra → aññatara (sya-all) | bhavissati → hessati (pts) | yeva → Si pacattañ ñeva, as usual. (pts note) | hessati → Bm Si bhavissati. (pts note) | paccattaṁyeva → paccattaññeva (th) | idameva → idam eva (pts) | moghamaññanti → mogham aññan ti (pts) | aññatreva → aññatr eva (pts) | paccattaṁyeva → paccattaṁ yeva (pts) | pariyodātanti netaṁ → pariyodātan ti n etaṁ (pts)
‚Das Selbst und das Weltall erfahren weder Glück noch leiden. Das allein ist die Wahrheit, alles andere ist unnütz.‘ Es ist einfach nicht möglich, dass sie eigenes Erkennen dessen haben, was rein und hell ist, unabhängig von Vertrauen, Billigung, mündlicher Überlieferung, einem vernünftigem Gedankengang oder der Annahme einer Ansicht nach Überlegung.
Paccattaṁ kho pana, bhikkhave, ñāṇe asati parisuddhe pariyodāte yadapi te bhonto samaṇabrāhmaṇā tattha ñāṇabhāgamattameva pariyodapenti tadapi tesaṁ bhavataṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ upādānamakkhāyati.
yadapi → yad api (pts) | ñāṇabhāgamattameva → ñāṇabhāgamattam eva (pts) | tadapi → tad api (pts) | upādānamakkhāyati → upādānam akkhāyati (pts)
Doch ohne eigenes Erkennen dessen, was rein und hell ist, gilt selbst das Maß an Erkennen, das sie ausleuchten, als Ergreifen von ihrer Seite.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
atthetanti → atthenti (bj) | saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Idha, bhikkhave, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekaṁ pītiṁ upasampajja viharati:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Nun treten da manche Asketen und Brahmanen, indem sie Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslassen und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixieren, in die Ekstase der Abgeschiedenheit ein und verweilen darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ pavivekaṁ pītiṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in die Ekstase der Abgeschiedenheit einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa sā pavivekā pīti nirujjhati.Dann hört diese Ekstase der Abgeschiedenheit auf. Pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati domanassaṁ, domanassassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti.Wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, erscheint Traurigkeit; und wenn die Traurigkeit aufhört, erscheint die Ekstase der Abgeschiedenheit.

Seyyathāpi, bhikkhave, yaṁ chāyā jahati taṁ ātapo pharati, yaṁ ātapo jahati taṁ chāyā pharati;
+ → evam (pts)
Wie wenn Sonnenlicht den Raum füllt, wenn der Schatten weggeht, oder Schatten den Raum füllt, wenn das Sonnenlicht weggeht;
evameva kho, bhikkhave, pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati domanassaṁ, domanassassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti.
evameva → eva (pts)
ebenso erscheint, wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, Traurigkeit; und wenn die Traurigkeit aufhört, erscheint die Ekstase der Abgeschiedenheit.
Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (sya-all, pts)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ayaṁ kho bhavaṁ samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekaṁ pītiṁ upasampajja viharati:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Dieser werte Asket oder Brahmane tritt, indem er Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslässt und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixiert, in die Ekstase der Abgeschiedenheit ein und verweilt darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ pavivekaṁ pītiṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in die Ekstase der Abgeschiedenheit einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa sā pavivekā pīti nirujjhati.Dann hört diese Ekstase der Abgeschiedenheit auf. Pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati domanassaṁ, domanassassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti.Wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, erscheint Traurigkeit; und wenn die Traurigkeit aufhört, erscheint die Ekstase der Abgeschiedenheit. ‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Idha pana, bhikkhave, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā nirāmisaṁ sukhaṁ upasampajja viharati:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Nun gehen da manche Asketen und Brahmanen, indem sie Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslassen und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixieren, über die Ekstase der Abgeschiedenheit hinaus, treten in nicht-fleischliche Seligkeit ein und verweilen darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ nirāmisaṁ sukhaṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in die nicht-fleischliche Seligkeit einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa taṁ nirāmisaṁ sukhaṁ nirujjhati.Dann hört diese nicht-fleischliche Seligkeit auf. Nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti, pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ.Wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, erscheint die Ekstase der Abgeschiedenheit; und wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, erscheint die nicht-fleischliche Seligkeit.

Seyyathāpi, bhikkhave, yaṁ chāyā jahati taṁ ātapo pharati, yaṁ ātapo jahati taṁ chāyā pharati;
yaṁ → yañ (pts)
Wie wenn Sonnenlicht den Raum füllt, wenn der Schatten weggeht, oder Schatten den Raum füllt, wenn das Sonnenlicht weggeht;
evameva kho, bhikkhave, nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti, pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ.
evameva → evam eva (pts)
ebenso erscheint, wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, die Ekstase der Abgeschiedenheit; und wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, erscheint die nicht-fleischliche Seligkeit.
Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (sya-all, pts)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ayaṁ kho bhavaṁ samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā, nirāmisaṁ sukhaṁ upasampajja viharati:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Dieser werte Asket oder Brahmane geht, indem er Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslässt und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixiert, über die Ekstase der Abgeschiedenheit hinaus, tritt in nicht-fleischliche Seligkeit ein und verweilt darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ nirāmisaṁ sukhaṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in die nicht-fleischliche Seligkeit einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa taṁ nirāmisaṁ sukhaṁ nirujjhati.Dann hört diese nicht-fleischliche Seligkeit auf. Nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati pavivekā pīti, pavivekāya pītiyā nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ.Wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, erscheint die Ekstase der Abgeschiedenheit; und wenn die Ekstase der Abgeschiedenheit aufhört, erscheint die nicht-fleischliche Seligkeit. ‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Idha pana, bhikkhave, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā, nirāmisassa sukhassa samatikkamā, adukkhamasukhaṁ vedanaṁ upasampajja viharati:
pana → (bj, sya-all, pts) | kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnāñ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Nun gehen da manche Asketen und Brahmanen, indem sie Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslassen und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixieren, über die Ekstase der Abgeschiedenheit und die nicht-fleischliche Seligkeit hinaus, treten in ein neutrales Gefühl ein und verweilen darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ adukkhamasukhaṁ vedanaṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in ein neutrales Gefühl einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa sā adukkhamasukhā vedanā nirujjhati.Dann hört dieses neutrale Gefühl auf. Adukkhamasukhāya vedanāya nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ, nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati adukkhamasukhā vedanā.Wenn das neutrale Gefühl aufhört, erscheint die nicht-fleischliche Seligkeit; und wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, erscheint das neutrale Gefühl.

Seyyathāpi, bhikkhave, yaṁ chāyā jahati taṁ ātapo pharati, yaṁ ātapo jahati taṁ chāyā pharati;Wie wenn Sonnenlicht den Raum füllt, wenn der Schatten weggeht, oder Schatten den Raum füllt, wenn das Sonnenlicht weggeht; evameva kho, bhikkhave, adukkhamasukhāya vedanāya nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ, nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati adukkhamasukhā vedanā.
evameva → evam eva (pts)
ebenso erscheint, wenn das neutrale Gefühl aufhört, die nicht-fleischliche Seligkeit; und wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, erscheint das neutrale Gefühl.
Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (bj, sya-all, pts)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ayaṁ kho bhavaṁ samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā, nirāmisassa sukhassa samatikkamā, adukkhamasukhaṁ vedanaṁ upasampajja viharati:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Dieser werte Asket oder Brahmane geht, indem er Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslässt und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixiert, über die Ekstase der Abgeschiedenheit und die nicht-fleischliche Seligkeit hinaus, tritt in ein neutrales Gefühl ein und verweilt darin:
‘etaṁ santaṁ etaṁ paṇītaṁ yadidaṁ adukkhamasukhaṁ vedanaṁ upasampajja viharāmī’ti.‚Das ist friedvoll, das ist erlesen: nämlich, in ein neutrales Gefühl einzutreten und darin zu verweilen.‘ Tassa sā adukkhamasukhā vedanā nirujjhati.
sā → Sk omits. (pts note)
Dann hört dieses neutrale Gefühl auf.
Adukkhamasukhāya vedanāya nirodhā uppajjati nirāmisaṁ sukhaṁ, nirāmisassa sukhassa nirodhā uppajjati adukkhamasukhā vedanā.
adukkhamasukhāya → Sk omits vedanā n. ad. (pts note) | sukhaṁ → sukha (bjt)
Wenn das neutrale Gefühl aufhört, erscheint die nicht-fleischliche Seligkeit; und wenn die nicht-fleischliche Seligkeit aufhört, erscheint das neutrale Gefühl.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Idha pana, bhikkhave, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā, nirāmisassa sukhassa samatikkamā, adukkhamasukhāya vedanāya samatikkamā:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | pubbantānudiṭṭhīnañca → pubbantānudiṭṭhīnañ ca (pts) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānudiṭṭhīnañ ca (pts)
Nun gehen da manche Asketen und Brahmanen, indem sie Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslassen und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixieren, über die Ekstase der Abgeschiedenheit, die nicht-fleischliche Seligkeit und das neutrale Gefühl hinaus:
‘santohamasmi, nibbutohamasmi, anupādānohamasmī’ti samanupassati.
santohamasmi nibbutohamasmi anupādānohamasmīti → santo ham asmi nibbuto ham asmi anupādāno ham asmīti (pts)
‚Ich bin im Frieden; ich bin verloschen; ich bin frei von Ergreifen.‘

Tayidaṁ, bhikkhave, tathāgato abhijānāti.
abhijānāti → pajānāti (bj, sya-all); pajānati (pts)
Der Klargewordene erkennt das unmittelbar so:
Ayaṁ kho bhavaṁ samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, aparantānudiṭṭhīnañca paṭinissaggā, sabbaso kāmasaṁyojanānaṁ anadhiṭṭhānā, pavivekāya pītiyā samatikkamā, nirāmisassa sukhassa samatikkamā, adukkhamasukhāya vedanāya samatikkamā:
kāmasaṁyojanānaṁ → kāmasaññojanānaṁ (bjt, th) | aparantānudiṭṭhīnañca → aparantānu diṭṭhīnañca (th)
Dieser werte Asket oder Brahmane geht, indem er Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss loslässt und sich nicht auf die Fesseln der Sinnlichkeit fixiert, über die Ekstase der Abgeschiedenheit, die nicht-fleischliche Seligkeit und das neutrale Gefühl hinaus:
‘santohamasmi, nibbutohamasmi, anupādānohamasmī’ti samanupassati;‚Ich bin im Frieden; ich bin verloschen; ich bin frei von Ergreifen.‘ addhā ayamāyasmā nibbānasappāyaṁyeva paṭipadaṁ abhivadati.
nibbānasappāyaṁyeva → nibbānasappāyameva (sya-all) | eva → Sk sappayañ ñeva. (pts note) | nibbānasappāyaṁyeva → nibbānasappāyaññeva (bjt) | ayamāyasmā nibbānasappāyaṁyeva → ayam āyasmā nibbānaṁ sappāyam eva (pts)
Dieser Ehrwürdige spricht sicherlich von einer Übung, die dem Erlöschen förderlich ist.
Atha ca panāyaṁ bhavaṁ samaṇo vā brāhmaṇo vā pubbantānudiṭṭhiṁ vā upādiyamāno upādiyati, aparantānudiṭṭhiṁ vā upādiyamāno upādiyati, kāmasaṁyojanaṁ vā upādiyamāno upādiyati, pavivekaṁ vā pītiṁ upādiyamāno upādiyati, nirāmisaṁ vā sukhaṁ upādiyamāno upādiyati, adukkhamasukhaṁ vā vedanaṁ upādiyamāno upādiyati.
ca → (sya-all) | kāmasaṁyojanaṁ → kāmasaññojanaṁ (bjt, th)
Dennoch greift er noch nach Spekulationen über den ersten Anfang und den letzten Schluss, greift nach der Fessel der Sinnlichkeit, der Ekstase der Abgeschiedenheit, der nicht-fleischlichen Seligkeit oder dem neutralen Gefühl.
Yañca kho ayamāyasmā:
yañca → yañ ca (pts) | ayamāyasmā → ayam āyasmā (pts)
Und wenn er sich selbst so ansieht:
‘santohamasmi, nibbutohamasmi, anupādānohamasmī’ti samanupassati tadapi imassa bhoto samaṇassa brāhmaṇassa upādānamakkhāyati.
samaṇassa brāhmaṇassa → samaṇabrāhmaṇassa (sya-all) | samaṇassa brāhmaṇassa upādānamakkhāyati → samaṇabrāhmaṇassa upādānam akkhāyati (pts) | ap → Bm Si api. (pts note) | santohamasmi nibbutohamasmi anupādānohamasmīti → santo ham asmi nibbuto ham asmi anupādāno ham asmīti (pts) | tadapi → tad ap (pts)
‚Ich bin im Frieden; ich bin verloschen; ich bin frei von Ergreifen‘, so ist auch das Ergreifen von seiner Seite.
‘Tayidaṁ saṅkhataṁ oḷārikaṁ atthi kho pana saṅkhārānaṁ nirodho atthetan’ti—
saṅkhataṁ → saṁkhataṁ (pts) | saṅkhārānaṁ → saṁkhārānaṁ (pts) | atthetanti → atth etan ti (pts)
‚All das ist bedingt und grob. Aber es gibt das Aufhören der Bedingungen; das ist wirklich‘ –
iti viditvā tassa nissaraṇadassāvī tathāgato tadupātivatto.
tadupātivatto → tad upātivatto (pts)
da er das verstanden hat und das Entrinnen davon sieht, ist der Klargewordene über all das hinausgegangen.

Idaṁ kho pana, bhikkhave, tathāgatena anuttaraṁ santivarapadaṁ abhisambuddhaṁ yadidaṁ—
santivarapadaṁ → santaṁ varapadaṁ (bj: syā) | santivarapadaṁ → Si santaṁ varaṁ padaṁ. (pts note)
Aber der Klargewordene ist zum unübertrefflichen Zustand des Friedens erwacht, nämlich:
channaṁ phassāyatanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ viditvā anupādāvimokkho”ti.
viditvā → anupādāvimokkho. tayidaṁ bhikkhave tathāgatena anuttaraṁ santivarapadaṁ abhisambuddhaṁ, yadidaṁ channaṁ phassāyatanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ viditvā anupādāvimokkhoti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | anupādāvimokkho’’ti → anupādāvimokkho. tayidaṁ bhikkhave tathāgatena anuttaraṁ santivarapadaṁ abhisambuddhaṁ, yadidaṁ channaṁ phassāyatanaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca adīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ viditvā anupādāvimokkhoti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | vimokkho → Bm adds ti & omits following down to idam avoca. (pts note) | santivarapadaṁ → Si santaṁ varaṁ padaṁ. (pts note)
zur Befreiung durch Nicht-Ergreifen, nachdem man bei den sechs Kontaktfeldern wahrheitsgemäß den Ursprung, das Vergehen, die Befriedigung, den Nachteil und das Entrinnen verstanden hat.“

Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)
Das sagte der Buddha.
Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.
abhinandunti → abhinandun ti (pts)
Zufrieden begrüßten die Mönche und Nonnen die Worte des Buddha.

Pañcattayasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Italiano · ไทย