MadhupiṇḍikasuttaDer Honigkuchen
Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ me → evam-me (pts)So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.Einmal hielt sich der Buddha im Land der Sakyer bei Kapilavatthu auf, im Banyanbaum-Kloster.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya kapilavatthuṁ piṇḍāya pāvisi.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (pts) | pattacīvaramādāya → pattacīvaram-ādāya (pts)Da kleidete der Buddha sich am Morgen an, nahm Schale und Robe und betrat Kapilavatthu zum Almosengang.
Kapilavatthusmiṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena mahāvanaṁ tenupasaṅkami divāvihārāya.
tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)Er zog um Almosen durch Kapilavatthu. Nach dem Essen, als er vom Almosengang zurückkam, ging er für die Meditation des Tages in den Großen Wald,
Mahāvanaṁ ajjhogāhetvā beluvalaṭṭhikāya mūle divāvihāraṁ nisīdi.
ajjhogāhetvā → ajjhogahetvā (bj); ajjhogāhitvā (pts) | beluvalaṭṭhikāya → veluvalaṭṭhikāya (sya-all) | ajjhogahetvā → ajjhogāhetvā (bj: machasaṁ) | beluvalaṭṭhikāya → veluvalaṭṭhikāya (bj: syā)tauchte tief hinein und setzte sich an den Fuß eines jungen Dattelpflaumen-Baumes, um zu meditieren.
Daṇḍapāṇipi kho sakko jaṅghāvihāraṁ anucaṅkamamāno anuvicaramāno yena mahāvanaṁ tenupasaṅkami.
jaṅghāvihāraṁ → jaṅghavihāraṁ (mr) | jaṅghāvihāraṁ → jaṅghavihāraṁ (cck: ka.) | daṇḍapāṇipi → daṇḍapāṇi pi (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)Der Sakyer Daṇḍapāṇi begab sich, als er spazieren ging, herumschlenderte und umherwanderte, zum Großen Wald
Mahāvanaṁ ajjhogāhetvā yena beluvalaṭṭhikā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi.
beluvalaṭṭhikā → veluvalaṭṭhikā (sya-all) | ajjhogāhetvā → ajjhogāhitvā (pts) | ajjhogāhetvā → ajjhogahetvā (bjt) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)und tauchte tief hinein. Er ging zum Buddha und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā daṇḍamolubbha ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho daṇḍapāṇi sakko bhagavantaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (sya-all, pts) | daṇḍapāṇi → daṇḍapāṇī (pts) | daṇḍamolubbha → daṇḍam-olubbha (pts)Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten stellte er sich zur Seite hin, auf seinen Stock gestützt, und sagte zum Buddha:
“kiṁvādī samaṇo kimakkhāyī”ti?
kimakkhāyīti → kimakkhāyī ti (pts)„Was ist die Doktrin des Asketen? Was behauptet er?“
“Yathāvādī kho, āvuso, sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya na kenaci loke viggayha tiṭṭhati, yathā ca pana kāmehi visaṁyuttaṁ viharantaṁ taṁ brāhmaṇaṁ akathaṅkathiṁ chinnakukkuccaṁ bhavābhave vītataṇhaṁ saññā nānusenti—
nānusenti → nānusentīti (sya-all) | akathaṅkathiṁ → akathaṁkathiṁ (my, th, ms2005, pts)„Geehrter, meine Doktrin ist so, dass man mit niemandem in dieser Welt mit ihren Göttern, Māras und Brahmās, unter dieser Bevölkerung mit ihren Asketen und Brahmanen, Göttern und Menschen in Zwist gerät. Und sie ist so, dass dem Brahmanen, der von Sinnenfreuden abgelöst lebt, ohne Unschlüssigkeit, von Sorgen befreit, ohne Verlangen nach Wiedergeburt in diesem oder jenem Zustand, keine Wahrnehmungen zugrunde liegen.
evaṁvādī kho ahaṁ, āvuso, evamakkhāyī”ti.
evamakkhāyīti → evamakkhāyī ti (pts)Das ist meine Doktrin, und das behaupte ich.“
Evaṁ vutte, daṇḍapāṇi sakko sīsaṁ okampetvā, jivhaṁ nillāḷetvā, tivisākhaṁ nalāṭikaṁ nalāṭe vuṭṭhāpetvā daṇḍamolubbha pakkāmi.
nalāṭikaṁ nalāṭe → naḷāṭikaṁ naḷāṭe (bj) | daṇḍapāṇi → daṇḍapāṇī (pts) | nillāḷetvā → nillāṭetvā (bj: machasaṁ) | daṇḍamolubbha → daṇḍam-olubbha (pts)Daraufhin schüttelte Daṇḍapāṇi den Kopf, streckte die Zunge heraus, zog die Augenbrauen hoch, bis die Stirn in drei Falten lag, und ging auf seinen Stock gestützt davon.
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yena nigrodhārāmo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
sāyanhasamayaṁ → sāyaṇhasamayaṁ (sya-all) | paṭisallānā → patisallāṇā (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)Der Buddha kam am späten Nachmittag aus seiner Klausur, ging zum Banyanbaum-Kloster, setzte sich auf den ausgebreiteten Sitz
Nisajja kho bhagavā bhikkhū āmantesi:und berichtete den Mönchen und Nonnen den Vorfall.
“idhāhaṁ, bhikkhave, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya kapilavatthuṁ piṇḍāya pāvisiṁ.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj, pts) | pattacīvaramādāya → pattacīvaraṁ ādāya (bjt, pts)
Kapilavatthusmiṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena mahāvanaṁ tenupasaṅkamiṁ divāvihārāya.
tenupasaṅkamiṁ → ten upasaṅkamiṁ (pts)
Mahāvanaṁ ajjhogāhetvā beluvalaṭṭhikāya mūle divāvihāraṁ nisīdiṁ.
ajjhogāhetvā → ajjhogahetvā (bj); ajjhogāhitvā (pts) | beluvalaṭṭhikāya → veluvalaṭṭhikāya (sya-all)
Daṇḍapāṇipi kho, bhikkhave, sakko jaṅghāvihāraṁ anucaṅkamamāno anuvicaramāno yena mahāvanaṁ tenupasaṅkami.
daṇḍapāṇipi → daṇḍapāṇi pi (pts) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)
Mahāvanaṁ ajjhogāhetvā yena beluvalaṭṭhikā yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā mayā saddhiṁ sammodi.
ajjhogāhetvā → ajjhogahetvā (bj); ajjhogāhitvā (pts) | mayā → mama (bj, sya-all, pts) | beluvalaṭṭhikā → veluvalaṭṭhikā (sya-all) | saddhiṁ → mayā saddhiṁ (bj: machasaṁ) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts)
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā daṇḍamolubbha ekamantaṁ aṭṭhāsi. Ekamantaṁ ṭhito kho, bhikkhave, daṇḍapāṇi sakko maṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | daṇḍamolubbha → daṇḍam-olubbha (pts) | etadavoca → etad-avoca (pts)
‘kiṁvādī samaṇo kimakkhāyī’ti?
kiṁvādī → kiṁ vādī (th) | kimakkhāyīti → kimakkhāyī ti (pts)
Evaṁ vutte, ahaṁ, bhikkhave, daṇḍapāṇiṁ sakkaṁ etadavocaṁ:
‘yathāvādī kho, āvuso, sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya na kenaci loke viggayha tiṭṭhati, yathā ca pana kāmehi visaṁyuttaṁ viharantaṁ taṁ brāhmaṇaṁ akathaṅkathiṁ chinnakukkuccaṁ bhavābhave vītataṇhaṁ saññā nānusenti—
nānusenti → nānusentīti (sya-all) | akathaṅkathiṁ → akathaṁkathiṁ (my, th, ms2005, pts)
evaṁvādī kho ahaṁ, āvuso, evamakkhāyī’ti.
evamakkhāyīti → evamakkhāyī ti (pts)
Evaṁ vutte, bhikkhave, daṇḍapāṇi sakko sīsaṁ okampetvā, jivhaṁ nillāḷetvā, tivisākhaṁ nalāṭikaṁ nalāṭe vuṭṭhāpetvā daṇḍamolubbha pakkāmī”ti.
nalāṭikaṁ nalāṭe → naḷāṭikaṁ naḷāṭe (bj) | daṇḍamolubbha → daṇḍam-olubbha (pts)
Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Als er geendet hatte, sagte einer der Mönche zu ihm:
“kiṁvādī pana, bhante, bhagavā sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya na kenaci loke viggayha tiṭṭhati?„Aber Herr, was ist die Doktrin, die der Buddha behauptet, sodass er mit niemandem in dieser Welt mit ihren Göttern, Māras und Brahmās, unter dieser Bevölkerung mit ihren Asketen und Brahmanen, Göttern und Menschen in Zwist gerät?
Kathañca pana, bhante, bhagavantaṁ kāmehi visaṁyuttaṁ viharantaṁ taṁ brāhmaṇaṁ akathaṅkathiṁ chinnakukkuccaṁ bhavābhave vītataṇhaṁ saññā nānusentī”ti?
kathañca → kathaṁ (sya-all) | bhagavantaṁ → (sya-all) | akathaṅkathiṁ → akathaṁkathiṁ (my, th, ms2005, pts) | kathañca → kathañ-ca (pts)Und wie kommt es, dass dem Buddha, dem Brahmanen, der von Sinnenfreuden abgelöst lebt, ohne Unschlüssigkeit, von Sorgen befreit, ohne Verlangen nach Wiedergeburt in diesem oder jenem Zustand, keine Wahrnehmungen zugrunde liegen?“
“Yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.„Mönch, da befallen einen Menschen Urteile, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind.
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj) | ajjhosetabbaṁ → ajjhositabbaṁ (bj: machasaṁ) | natthi → na-tthi (pts)Wenn er in der Quelle, aus denen diese hervorgehen, nichts findet, das er begrüßen, willkommen heißen und an dem er festhalten könnte,
Esevanto rāgānusayānaṁ, esevanto paṭighānusayānaṁ, esevanto diṭṭhānusayānaṁ, esevanto vicikicchānusayānaṁ, esevanto mānānusayānaṁ, esevanto bhavarāgānusayānaṁ, esevanto avijjānusayānaṁ, esevanto daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ.
daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādāna-satthādāna-kalaha-viggaha-vivāda-tuvaṁtuvaṁ-pesuñña-musāvādānaṁ (my) | daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvantuvampesuññamusāvādānaṁ (bjt) | daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādāna satthādāna kalaha viggaha vivāda tuvaṁtuva pesuññamusāvādānaṁ (th) | esevanto → es ev anto (pts) | esevanto bhavarāgānusayānaṁ esevanto → es ev anto bhavarāgānusayānam es ev anto (pts) | esevanto daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → es ev anto daṇḍādāna-satthādānakalaha-viggaha-vivāda-tuvantuva-pesuñña-musāvādānaṁ (pts)dann ist eben das das Ende der zugrunde liegenden Neigung zu sinnlicher Begierde, zu Abwehr, zu Ansichten, zu Zweifel, zu Einbildung, zu dem Wunsch, wiedergeboren zu werden, und zu Unwissenheit. Es ist das Ende des Greifens zu Stock und Schwert, das Ende von Zank, Zwist, Streit, Anschuldigungen, entzweiender Rede und Lügen.
Etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī”ti.
etthete → etth ete (pts)Das ist es, wo diese entstandenen schlechten, untauglichen Eigenschaften restlos aufhören.“
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam-avoca (pts)Das sagte der Buddha.
Idaṁ vatvāna sugato uṭṭhāyāsanā vihāraṁ pāvisi.
vatvā → vatvāna (bj: machasaṁ) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)Nachdem er geendet hatte, erhob sich der Heilige von seinem Sitz und ging zu seiner Hütte.
Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)Kurz nachdem der Buddha gegangen war, überlegten diese Mönche und Nonnen:
“idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā, vitthārena atthaṁ avibhajitvā, uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)„Geehrte, der Buddha hat diesen kurzen Merksatz vorgestellt und ist dann zu seiner Hütte gegangen, ohne die Bedeutung ausführlich zu erklären.
‘yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.
yatonidānaṁ → yatonidānam (pts)
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj)
Esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
pe → spelled out in full (bjt)
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’ti.
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts)
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā”ti?
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)Wer kann die Bedeutung dieses kurzen Merksatzes, der vom Buddha vorgestellt wurde, ausführlich erklären?“
Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)Da dachten diese Mönche und Nonnen:
“ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
ceva → eva (pts)„Dieser Ehrwürdige Mahākaccāna wird vom Buddha gepriesen und von seinen vernünftigen geistlichen Gefährten geschätzt.
Pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | cāyasmā → āyasmā (pts)Er kann die Bedeutung dieses kurzen Merksatzes, der vom Buddha vorgestellt wurde, ausführlich erklären.
Yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā”ti.
yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan-nūna (pts) | yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)Wir wollen zu ihm gehen und ihn zu der Sache befragen.“
Atha kho te bhikkhū yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmatā mahākaccānena saddhiṁ sammodiṁsu.
yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts)Da gingen diese Mönche und Nonnen zu Mahākaccāna und tauschten Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | nisīdiṁsu → visīdiṁsu (sya-all) | etadavocuṁ → etad-avocuṁ (pts)Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzten sie sich zur Seite hin. Sie berichteten ihm das Geschehene und sagten:
“idaṁ kho no, āvuso kaccāna, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)
‘yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj) | abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ → (sya-all)
Esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’ti.
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts)
Tesaṁ no, āvuso kaccāna, amhākaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)
“yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ → (sya-all)
Esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī”’ti.
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts) | nirujjhantīti → nirujjhantī ti (ms2005)
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyāti?
vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)
Tesaṁ no, āvuso kaccāna, amhākaṁ etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)
‘ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ, pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
kho → kho āvuso (sya-all) | vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | ceva → eva (pts) | cāyasmā → āyasmā (pts)
Yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.
yannūna → yaṁnūna (my) | yannūna → yan-nūna (pts) | yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)
Vibhajatāyasmā mahākaccāno”ti.
vibhajatāyasmā mahākaccānoti → vibhajat āyasmā mahākaccāno ti (pts)„Ehrwürdiger Mahākaccāna, bitte erkläre das.“
“Seyyathāpi, āvuso, puriso sāratthiko sāragavesī sārapariyesanaṁ caramāno mahato rukkhassa tiṭṭhato sāravato atikkammeva mūlaṁ, atikkamma khandhaṁ, sākhāpalāse sāraṁ pariyesitabbaṁ maññeyya;
sāravato → sārato (sya-all) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | atikkammeva → atikkamm eva (pts) | khandhaṁ → khandham (pts)„Geehrte, wie ein Mensch, der Kernholz bräuchte und auf der Suche nach Kernholz umherwandern würde. Er käme zu einem großen Baum, der mit Kernholz dastünde. Doch er würde die Wurzel und den Stamm übergehen und dächte, das Kernholz wäre in den Zweigen und Blättern zu suchen.
evaṁsampadamidaṁ āyasmantānaṁ satthari sammukhībhūte, taṁ bhagavantaṁ atisitvā, amhe etamatthaṁ paṭipucchitabbaṁ maññatha.
maññatha → maññetha (pts) | evaṁsampadamidaṁ → evaṁ sampadamidaṁ (bjt, th) | evaṁsampadamidaṁ → evaṁsampadam-idaṁ (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)So ergeht es den Ehrwürdigen. Obwohl ihr dem Buddha Auge in Auge gegenübersaßt, habt ihr ihn übergangen und gedacht, ihr sollt mich zu der Sache befragen.
So hāvuso, bhagavā jānaṁ jānāti, passaṁ passati, cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto, vattā pavattā, atthassa ninnetā, amatassa dātā, dhammassāmī tathāgato.
dhammassāmī → dhammasāmi (sya-all) | ñāṇabhūto → ñānabhūto (pts) | hāvuso → h āvuso (pts)Denn er ist der Buddha, der, der erkennt und sieht. Er ist das Sehen, er ist das Erkennen, er ist die Manifestation des Grundsatzes, er ist die Manifestation der Göttlichkeit. Er ist der Lehrer, der Verkünder, der Erheller der Bedeutung, der Gewährer der Befreiung vom Tod, der Herr der Wahrheit, der Klargewordene.
So ceva panetassa kālo ahosi, yaṁ bhagavantaṁyeva etamatthaṁ paṭipuccheyyātha.
bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (bjt, pts) | ceva panetassa → eva pan etassa (pts)Das wäre die Zeit gewesen, euch zum Buddha zu begeben und ihn zu der Sache zu befragen.
Yathā vo bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.
vo → no (bj, sya-all, pts) | byākareyya → vyākareyya (bjt)So wie er es erklärt hätte, hättet ihr es behalten sollen.“
“Addhāvuso kaccāna, bhagavā jānaṁ jānāti, passaṁ passati, cakkhubhūto ñāṇabhūto dhammabhūto brahmabhūto, vattā pavattā, atthassa ninnetā, amatassa dātā, dhammassāmī tathāgato.
dhammassāmī → dhammasāmi (sya-all)„Sicherlich, geehrter Kaccāna, ist er der Buddha der erkennt und sieht. Sicherlich ist er das Sehen, ist er das Erkennen, ist er die Manifestation des Grundsatzes, ist er die Manifestation der Göttlichkeit. Sicherlich ist er der Lehrer, der Verkünder, der Erheller der Bedeutung, der Gewährer der Befreiung vom Tod, der Herr der Wahrheit, der Klargewordene.
So ceva panetassa kālo ahosi, yaṁ bhagavantaṁyeva etamatthaṁ paṭipuccheyyāma.
bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (bjt) | ceva panetassa → eva pan etassa (pts) | bhagavantaṁyeva etamatthaṁ → bhagavantaṁ yeva etam-atthaṁ (pts)Das wäre die Zeit gewesen, uns zum Buddha zu begeben und ihn zu der Sache zu befragen.
Yathā no bhagavā byākareyya tathā naṁ dhāreyyāma.
byākareyya → vyākareyya (bjt)So wie er es erklärt hätte, hätten wir es behalten sollen.
Api cāyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ,
api cāyasmā → apicāyasmā (th) | cāyasmā → āyasmā (pts) | ceva → eva (pts)Dennoch wird der Ehrwürdige Mahākaccāna vom Buddha gepriesen und von seinen vernünftigen geistlichen Gefährten geschätzt.
pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | cāyasmā → āyasmā (pts)Er kann die Bedeutung dieses kurzen Merksatzes, der vom Buddha vorgestellt wurde, ausführlich erklären.
Vibhajatāyasmā mahākaccāno agaruṁ katvā”ti.
agaruṁ katvā”ti → agarukatvāti (bj); agarukaritvāti (sya-all, pts1ed) | agaruṁ katvāti tena hāvuso → agarukatvāti tenahāvuso (bj); agarukaritvāti tenahāvuso (sya-all) | agaruṁ katvāti → agarukaritvā ti (pts) | katvā’’ti → agarukatvā (cck: sī.); agarukaritvā (cck: syā. pī.) | vibhajatāyasmā → vibhajat āyasmā (pts)Bitte erkläre es, wenn es dir nichts ausmacht.“
“Tena hāvuso, suṇātha, sādhukaṁ manasikarotha, bhāsissāmī”ti.
tena hāvuso → tenahāvuso (bjt, th) | hāvuso → h āvuso (pts)„Nun denn, Geehrte, hört zu und gebraucht den Geist gut, ich werde sprechen.“
“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato mahākaccānassa paccassosuṁ.
evamāvusoti → evam-āvuso ti (pts)„Ja, Geehrter“, antworteten sie.
Āyasmā mahākaccāno etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Der Ehrwürdige Mahākaccāna sagte:
“Yaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)„Geehrte, der Buddha hat diesen kurzen Merksatz vorgestellt und ist dann zu seiner Hütte gegangen, ohne die Bedeutung ausführlich zu erklären:
‘yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.‚Da befallen einen Menschen Urteile, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind.
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ, esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ → (sya-all)Wenn er in der Quelle, aus denen diese hervorgehen, nichts findet, das er begrüßen, willkommen heißen und an dem er festhalten könnte,
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’ti, imassa kho ahaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi—
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)dann ist eben das das Ende der zugrunde liegenden Neigung zu sinnlicher Begierde, zu Abwehr, zu Ansichten, zu Zweifel, zu Einbildung, zu dem Wunsch, wiedergeboren zu werden, und zu Unwissenheit. Es ist das Ende des Greifens zu Stock und Schwert, das Ende von Zank, Zwist, Streit, Anschuldigungen, entzweiender Rede und Lügen. Das ist es, wo diese entstandenen schlechten, untauglichen Eigenschaften restlos aufhören.‘ Ich verstehe die ausführliche Bedeutung dieses kurzen Merksatzes, der vom Buddha vorgestellt wurde, so:
Cakkhuñcāvuso, paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṁ, tiṇṇaṁ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā, yaṁ vedeti taṁ sañjānāti, yaṁ sañjānāti taṁ vitakketi, yaṁ vitakketi taṁ papañceti, yaṁ papañceti tatonidānaṁ purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti atītānāgatapaccuppannesu cakkhuviññeyyesu rūpesu.
cakkhuñcāvuso → cakkhuñ-c āvuso (pts)Augenbewusstsein entsteht in Abhängigkeit vom Auge und Bildern. Das Zusammentreffen der drei ist Kontakt. Kontakt ist die Bedingung für Gefühl. Was man fühlt, das nimmt man wahr. Was man wahrnimmt, darüber denkt man nach. Worüber man nachdenkt, das bringt man zum Ausufern. Was man zum Ausufern bringt, ist die Quelle, aus der heraus Urteile, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, einen Menschen befallen. Das betrifft Bilder, die das Auge erkennt, in der Vergangenheit, der Zukunft und der Gegenwart.
Sotañcāvuso, paṭicca sadde ca uppajjati sotaviññāṇaṁ …pe…
sotañcāvuso → sotañ-c āvuso (pts)Ohrbewusstsein entsteht in Abhängigkeit vom Ohr und Tönen …
ghānañcāvuso, paṭicca gandhe ca uppajjati ghānaviññāṇaṁ …pe…
ghānañcāvuso → ghānañ-c āvuso (pts)Nasenbewusstsein entsteht in Abhängigkeit von der Nase und Gerüchen …
jivhañcāvuso, paṭicca rase ca uppajjati jivhāviññāṇaṁ …pe…
jivhañcāvuso → jivhañ-c āvuso (pts)Zungenbewusstsein entsteht in Abhängigkeit von der Zunge und Geschmäcken …
kāyañcāvuso, paṭicca phoṭṭhabbe ca uppajjati kāyaviññāṇaṁ …pe…
kāyañcāvuso → kāyañ-c āvuso (pts)Körperbewusstsein entsteht in Abhängigkeit vom Körper und Berührungen …
manañcāvuso, paṭicca dhamme ca uppajjati manoviññāṇaṁ, tiṇṇaṁ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā, yaṁ vedeti taṁ sañjānāti, yaṁ sañjānāti taṁ vitakketi, yaṁ vitakketi taṁ papañceti, yaṁ papañceti tatonidānaṁ purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti atītānāgatapaccuppannesu manoviññeyyesu dhammesu.
manañcāvuso → manañ-c āvuso (pts)Geistbewusstsein entsteht in Abhängigkeit vom Geist und Vorstellungen. Das Zusammentreffen der drei ist Kontakt. Kontakt ist die Bedingung für Gefühl. Was man fühlt, das nimmt man wahr. Was man wahrnimmt, darüber denkt man nach. Worüber man nachdenkt, das bringt man zum Ausufern. Was man zum Ausufern bringt, ist die Quelle, aus der heraus Urteile, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, einen Menschen befallen. Das betrifft Vorstellungen, die der Geist erkennt, in der Vergangenheit, der Zukunft und der Gegenwart.
So vatāvuso, cakkhusmiṁ sati rūpe sati cakkhuviññāṇe sati phassapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
vatāvuso → vat āvuso (pts) | ṭhānametaṁ → ṭhānaṁ etaṁ (pts)Wo es das Auge, Bilder und Augenbewusstsein gibt, wird sich ein Hinweis auf Kontakt zu erkennen geben – das ist möglich.
Phassapaññattiyā sati vedanāpaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
ṭhānametaṁ → ṭhānam-etaṁ (pts)Wo es einen Hinweis auf Kontakt gibt, wird sich ein Hinweis auf Gefühl zu erkennen geben – das ist möglich.
Vedanāpaññattiyā sati saññāpaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
ṭhānametaṁ → ṭhānaṁ-etaṁ (pts)Wo es einen Hinweis auf Gefühl gibt, wird sich ein Hinweis auf Wahrnehmung zu erkennen geben – das ist möglich.
Saññāpaññattiyā sati vitakkapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
ṭhānametaṁ → ṭhānam-etaṁ (pts)Wo es einen Hinweis auf Wahrnehmung gibt, wird sich ein Hinweis auf Denken zu erkennen geben – das ist möglich.
Vitakkapaññattiyā sati papañcasaññāsaṅkhāsamudācaraṇapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
ṭhānametaṁ → ṭhānaṁ-etaṁ (pts)Wo es einen Hinweis auf Denken gibt, wird sich ein Hinweis darauf zu erkennen geben, dass man von Urteilen, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, befallen wird – das ist möglich.
So vatāvuso, sotasmiṁ sati sadde sati …pe…
sati → sati sotaviññāṇe sati (bj) | vatāvuso → vat āvuso (pts)Wo es das Ohr, Töne und Ohrbewusstsein gibt …
ghānasmiṁ sati gandhe sati …pe…
gandhe → gandhe sati ghānaviññāṇe (bj) | + → ghānaviññāṇe sati (bjt)die Nase, Gerüche und Nasenbewusstsein …
jivhāya sati rase sati …pe…
sati → sati jivhāviññāṇe sati (bj)die Zunge, Geschmäcke und Zungenbewusstsein …
kāyasmiṁ sati phoṭṭhabbe sati …pe…
phoṭṭhabbe → phoṭṭhabbe sati kāyaviññāṇe (bj) | + → kāyaviññāṇe sati (bjt)den Körper, Berührungen und Körperbewusstsein …
manasmiṁ sati dhamme sati manoviññāṇe sati phassapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.Wo es den Geist, Vorstellungen und Geistbewusstsein gibt, wird sich ein Hinweis auf Kontakt zu erkennen geben – das ist möglich.
Phassapaññattiyā sati vedanāpaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.Wo es einen Hinweis auf Kontakt gibt, wird sich ein Hinweis auf Gefühl zu erkennen geben – das ist möglich.
Vedanāpaññattiyā sati saññāpaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.Wo es einen Hinweis auf Gefühl gibt, wird sich ein Hinweis auf Wahrnehmung zu erkennen geben – das ist möglich.
Saññāpaññattiyā sati vitakkapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.Wo es einen Hinweis auf Wahrnehmung gibt, wird sich ein Hinweis auf Denken zu erkennen geben – das ist möglich.
Vitakkapaññattiyā sati papañcasaññāsaṅkhāsamudācaraṇapaññattiṁ paññāpessatīti—ṭhānametaṁ vijjati.
ṭhānametaṁ → ṭhānam-etaṁ (pts)Wo es einen Hinweis auf Denken gibt, wird sich ein Hinweis darauf zu erkennen geben, dass man von Urteilen, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, befallen wird – das ist möglich.
So vatāvuso, cakkhusmiṁ asati rūpe asati cakkhuviññāṇe asati phassapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
vatāvuso → vat āvuso (pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es kein Auge, keine Bilder und kein Augenbewusstsein gibt, wird sich kein Hinweis auf Kontakt zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Phassapaññattiyā asati vedanāpaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es keinen Hinweis auf Kontakt gibt, wird sich kein Hinweis auf Gefühl zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Vedanāpaññattiyā asati saññāpaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es keinen Hinweis auf Gefühl gibt, wird sich kein Hinweis auf Wahrnehmung zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Saññāpaññattiyā asati vitakkapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es keinen Hinweis auf Wahrnehmung gibt, wird sich kein Hinweis auf Denken zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Vitakkapaññattiyā asati papañcasaññāsaṅkhāsamudācaraṇapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es keinen Hinweis auf Denken gibt, wird sich kein Hinweis darauf zu erkennen geben, dass man von Urteilen, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, befallen wird – das ist nicht möglich.
So vatāvuso, sotasmiṁ asati sadde asati …pe…
asati → asati sotaviññāṇe asati (bj) | vatāvuso → vat āvuso (pts)Wo es kein Ohr, keine Töne und kein Ohrbewusstsein gibt …
ghānasmiṁ asati gandhe asati …pe…
gandhe → gandhe asati ghānaviññāṇe (bj) | + → ghānaviññāṇe asati (bjt)keine Nase, keine Gerüche und kein Nasenbewusstsein …
jivhāya asati rase asati …pe…
asati → asati jivhāviññāṇe asati (bj)keine Zunge, keine Geschmäcke und kein Zungenbewusstsein …
kāyasmiṁ asati phoṭṭhabbe asati …pe…
phoṭṭhabbe → phoṭṭhabbe asati kāyaviññāṇe (bj) | + → kāyaviññāṇe asati (bjt)keinen Körper, keine Berührungen und kein Körperbewusstsein …
manasmiṁ asati dhamme asati manoviññāṇe asati phassapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Wo es keinen Geist, keine Vorstellungen und kein Geistbewusstsein gibt, wird sich kein Hinweis auf Kontakt zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Phassapaññattiyā asati vedanāpaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Wo es keinen Hinweis auf Kontakt gibt, wird sich kein Hinweis auf Gefühl zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Vedanāpaññattiyā asati saññāpaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Wo es keinen Hinweis auf Gefühl gibt, wird sich kein Hinweis auf Wahrnehmung zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Saññāpaññattiyā asati vitakkapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.Wo es keinen Hinweis auf Wahrnehmung gibt, wird sich kein Hinweis auf Denken zu erkennen geben – das ist nicht möglich.
Vitakkapaññattiyā asati papañcasaññāsaṅkhāsamudācaraṇapaññattiṁ paññāpessatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
netaṁ → n etaṁ (pts)Wo es keinen Hinweis auf Denken gibt, wird sich kein Hinweis darauf zu erkennen geben, dass man von Urteilen, die durch das Ausufern von Wahrnehmungen angetrieben sind, befallen wird – das ist nicht möglich.
Yaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)So verstehe ich die ausführliche Bedeutung dieses kurzen Merksatzes, der vom Buddha vorgestellt wurde.
‘yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj) | abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ → (sya-all) | yatonidānaṁ → yato nidānaṁ (bjt)
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’ti, imassa kho ahaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi.
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)
Ākaṅkhamānā ca pana tumhe āyasmanto bhagavantaṁyeva upasaṅkamitvā etamatthaṁ paṭipuccheyyātha.
bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)Wenn ihr wollt, geht zum Buddha und fragt ihn danach.
Yathā vo bhagavā byākaroti tathā naṁ dhāreyyāthā”ti.
vo → no (bj, cck, sya-all, pts) | byākaroti → vyākaroti (bjt)So wie er es erklärt, sollt ihr es behalten.“
Atha kho te bhikkhū āyasmato mahākaccānassa bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts) | tenupasaṅkamiṁsu → ten upasaṅkamiṁsu (pts) | etadavocuṁ → etad-avocuṁ (pts)Da begrüßten diese Mönche und Nonnen Mahākaccānas Worte und stimmten ihm zu. Dann erhoben sie sich von ihren Sitzen, gingen zum Buddha, verbeugten sich, setzten sich zur Seite hin und berichteten ihm die Begebenheit. Sie fügten hinzu:
“yaṁ kho no, bhante, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
yaṁ → idaṁ (pts) | vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā → (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | avibhajitvā uṭṭhāyāsanā → avibhajitvāuṭṭhāyāsanā (bjt)
‘yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.
papañcasaññāsaṅkhā → papañca saññāsaṅkhā (th)
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj) | abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ esevanto rāgānusayānaṁ → (sya-all)
Esevanto rāgānusayānaṁ …pe…
etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī’ti.
etthete pāpakā akusalā dhammā → (pts)
Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)
“yatonidānaṁ, bhikkhu, purisaṁ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti.
Ettha ce natthi abhinanditabbaṁ abhivaditabbaṁ ajjhositabbaṁ.
ajjhositabbaṁ → ajjhosetabbaṁ (bj) | natthi → na-tthi (pts)
Esevanto rāgānusayānaṁ, esevanto paṭighānusayānaṁ, esevanto diṭṭhānusayānaṁ, esevanto vicikicchānusayānaṁ, esevanto mānānusayānaṁ, esevanto bhavarāgānusayānaṁ, esevanto avijjānusayānaṁ, esevanto daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ.
daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādāna-satthādāna-kalaha-viggaha-vivādatuvaṁtuvaṁ-pesuñña-musāvādānaṁ (my) | daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvantuvampesuññamusāvādānaṁ (bjt) | daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → daṇḍādāna satthādāna kalaha viggahavivāda tuvaṁtuva pesuñña musāvādānaṁ (th) | esevanto → es ev anto (pts) | esevanto daṇḍādānasatthādānakalahaviggahavivādatuvaṁtuvaṁpesuññamusāvādānaṁ → es ev anto daṇḍādāna-satthādāna-kalaha-viggaha-vivādatuvantuva-pesuñña-musāvādānaṁ (pts)
Etthete pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhantī”ti.
nirujjhantīti → nirujjhantī ti (ms2005) | etthete → etth ete (pts)
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?
saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005)
Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ etadahosi:
etadahosi → etad-ahosi (pts)
‘ayaṁ kho āyasmā mahākaccāno satthu ceva saṁvaṇṇito sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ, pahoti cāyasmā mahākaccāno imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ, yannūna mayaṁ yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.
vitthārena → viṭṭhārena (pts) | saṅkhittena → saṁkhittena (my, ms2005) | yannūna → yaṁnūna (my) | ceva → eva (pts) | cāyasmā → āyasmā (pts) | yannūna → yan-nūna (pts) | yenāyasmā → yen āyasmā (pts) | tenupasaṅkameyyāma → ten upasaṅkameyyāma (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)
Atha kho mayaṁ, bhante, yenāyasmā mahākaccāno tenupasaṅkamimha; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ mahākaccānaṁ etamatthaṁ paṭipucchimha.
yenāyasmā → yan āyasmā (pts) | tenupasaṅkamimha → ten upasaṅkamimha (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts)
Tesaṁ no, bhante, āyasmatā mahākaccānena imehi ākārehi imehi padehi imehi byañjanehi attho vibhatto”ti.
vibhattoti → vibhatto ti (pts)„Mahākaccāna erklärte uns klar die Bedeutung in dieser Weise, mit diesen Worten und Ausdrücken.“
“Paṇḍito, bhikkhave, mahākaccāno; mahāpañño, bhikkhave, mahākaccāno.„Mahākaccāna ist klug, Mönche und Nonnen, er besitzt große Weisheit.
Mañcepi tumhe, bhikkhave, etamatthaṁ paṭipuccheyyātha, ahampi taṁ evamevaṁ byākareyyaṁ yathā taṁ mahākaccānena byākataṁ.
taṁ → naṁ (bj) | mañcepi → maṁ cepi (my) | byākareyyaṁ → vyākareyyaṁ (bjt) | byākataṁ → vyākataṁ (bjt) | mañcepi → mañ-ce pi (pts) | etamatthaṁ → etam-atthaṁ (pts) | ahampi → aham-pi (pts) | evamevaṁ → evam-evaṁ (pts)Wenn ihr zu mir gekommen wärt und mir diese Frage gestellt hättet, hätte ich auf genau die gleiche Art geantwortet wie Mahākaccāna.
Eso cevetassa attho. Evañca naṁ dhārethā”ti.
Evañca → evemeva ca (mr) | cevetassa → ceva etassa (sya-all) | Evañca → evemeva ca (cck: ka.) | cevetassa → ev etassa (pts) | evañca → evañ-ca (pts)Das bedeutet es, und so sollt ihr es behalten.“
Evaṁ vutte, āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad-avoca (pts)Daraufhin sagte der Ehrwürdige Ānanda zum Buddha:
“seyyathāpi, bhante, puriso jighacchādubbalyapareto madhupiṇḍikaṁ adhigaccheyya, so yato yato sāyeyya, labhetheva sādurasaṁ asecanakaṁ.
sādurasaṁ → sāduṁ rasaṁ (bj, sya-all) | labhetheva sādurasaṁ → labhetha sāduṁ rasaṁ (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts)„Herr, wie wenn ein Mensch, der schwach vor Hunger wäre, einen Honigkuchen bekäme: Wo immer er ihn auch probieren würde, er würde einen süßen, köstlichen Geschmack genießen.
Evameva kho, bhante, cetaso bhikkhu dabbajātiko, yato yato imassa dhammapariyāyassa paññāya atthaṁ upaparikkheyya, labhetheva attamanataṁ, labhetheva cetaso pasādaṁ.
labhetheva → labhetha (bj, pts); labhetha ceva (sya-all); labhetha ca (sya-all) | evameva → evam-eva (pts) | labhetheva → labheth eva (pts)Ebenso würde ein ernsthafter und tüchtiger Mönch, wo immer er auch die Bedeutung dieser Lehrdarlegung mit Weisheit untersuchen würde, nur Freude und Klarheit gewinnen.
Ko nāmo ayaṁ, bhante, dhammapariyāyo”ti?
ayaṁ → ko nāmāyaṁ (sya-all) | nāmo ayaṁ → nāmāyaṁ (sya-all) | ayaṁ → ko nāmāyaṁ (cck: syā.) | ko nāmo → konāmo (pts) | dhammapariyāyoti → dhammapariyāyo ti (pts)Herr, wie ist der Name dieser Lehrdarlegung?“
“Tasmātiha tvaṁ, ānanda, imaṁ dhammapariyāyaṁ madhupiṇḍikapariyāyotveva naṁ dhārehī”ti.
madhupiṇḍikapariyāyotveva → madhupiṇḍikapariyāyo tveva (my) | madhupiṇḍikapariyāyotveva → madhupiṇḍikapariyāyo t eva (pts)„Nun, Ānanda, du sollst diese Lehrdarlegung als ‚die Lehrrede vom Honigkuchen‘ in Erinnerung behalten.“
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam-avoca (pts)Das sagte der Buddha.
Attamano āyasmā ānando bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.Zufrieden begrüßte der Ehrwürdige Ānanda die Worte des Buddha.