2.9. Balakathā
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ pañcimāni → (pts) | Sāvatthinidānaṁ → saṁ. ni. 5.705-716 passitabbā (cck note)
“Pañcimāni, bhikkhave, balāni.
Katamāni pañca?
Saddhābalaṁ, vīriyabalaṁ, satibalaṁ, samādhibalaṁ, paññābalaṁ—
imāni kho, bhikkhave, pañca balāni.
pañcabalāni → pañcakaṅguttara > balavagga (bj note)
Api ca aṭṭhasaṭṭhi balāni—
saddhābalaṁ, vīriyabalaṁ, satibalaṁ, samādhibalaṁ, paññābalaṁ, hiribalaṁ, ottappabalaṁ, paṭisaṅkhānabalaṁ, bhāvanābalaṁ, anavajjabalaṁ, saṅgahabalaṁ, khantibalaṁ, paññattibalaṁ, nijjhattibalaṁ, issariyabalaṁ, adhiṭṭhānabalaṁ, samathabalaṁ, vipassanābalaṁ, dasa sekhabalāni, dasa asekhabalāni, dasa khīṇāsavabalāni, dasa iddhibalāni, dasa tathāgatabalāni”.
hiribalaṁ → (bj) | saṅgahabalaṁ → saṅgāhabalaṁ (sya-all) | nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts) | saṅgāhabalaṁ → saṁgahabalantipi pāṭho (sya-all note) | nijjhantibalaṁ → nijjhattibalaṁ, K; S. S2 omit. (pts note)
Katamaṁ saddhābalaṁ?
Assaddhiye na kampatīti—saddhābalaṁ.
Sahajātānaṁ dhammānaṁ upatthambhanaṭṭhena saddhābalaṁ, kilesānaṁ pariyādānaṭṭhena saddhābalaṁ, paṭivedhādivisodhanaṭṭhena saddhābalaṁ, cittassa adhiṭṭhānaṭṭhena saddhābalaṁ, cittassa vodānaṭṭhena saddhābalaṁ, visesādhigamaṭṭhena saddhābalaṁ, uttaripaṭivedhaṭṭhena saddhābalaṁ, saccābhisamayaṭṭhena saddhābalaṁ, nirodhe patiṭṭhāpakaṭṭhena saddhābalaṁ.
uttaripaṭivedhaṭṭhena → uttariṁ paṭivedhaṭṭhena (bj) | saccābhisamayaṭṭhena → saccāhisamayaṭṭhena (bj) | visesādhigamaṭṭhena → visesādhigamanaṭṭhena (pts) | uttaripaṭivedhaṭṭhena → uttaripaṭivodhaṭṭhena (pts) | upatthambhanaṭṭhena → idha ceva upari ca upaṭṭhambhanaṭṭhenāti vā pāṭho (sya-all note)
Idaṁ saddhābalaṁ.
Katamaṁ vīriyabalaṁ?
Kosajje na kampatīti—vīriyabalaṁ.
Sahajātānaṁ dhammānaṁ upatthambhanaṭṭhena vīriyabalaṁ, kilesānaṁ pariyādānaṭṭhena vīriyabalaṁ, paṭivedhādivisodhanaṭṭhena vīriyabalaṁ, cittassa adhiṭṭhānaṭṭhena vīriyabalaṁ, cittassa vodānaṭṭhena vīriyabalaṁ, visesādhigamaṭṭhena vīriyabalaṁ, uttaripaṭivedhaṭṭhena vīriyabalaṁ, saccābhisamayaṭṭhena vīriyabalaṁ, nirodhe patiṭṭhāpakaṭṭhena vīriyabalaṁ.
upatthambhanaṭṭhena vīriyabalaṁ → upatthambhanaṭeṭhana viriyabalaṁ (bj) | vīriyabalaṁ uttaripaṭivedhaṭṭhena vīriyabalaṁ → viriyabalaṁ uttariṁ paṭivedhaṭṭhena viriyabalaṁ (bj) | vīriyabalaṁ visesādhigamaṭṭhena vīriyabalaṁ → viriyabalaṁ visesādhigamanaṭṭhena viriyabalaṁ (pts)
Idaṁ vīriyabalaṁ.
Katamaṁ satibalaṁ? Pamāde na kampatīti—satibalaṁ. Sahajātānaṁ dhammānaṁ upatthambhanaṭṭhena satibalaṁ …pe… nirodhe patiṭṭhāpakaṭṭhena satibalaṁ. Idaṁ satibalaṁ.
Katamaṁ samādhibalaṁ? Uddhacce na kampatīti—samādhibalaṁ. Sahajātānaṁ dhammānaṁ upatthambhanaṭṭhena samādhibalaṁ …pe… nirodhe patiṭṭhāpakaṭṭhena samādhibalaṁ. Idaṁ samādhibalaṁ.
Katamaṁ paññābalaṁ? Avijjāya na kampatīti—paññābalaṁ. Sahajātānaṁ dhammānaṁ upatthambhanaṭṭhena paññābalaṁ …pe… nirodhe patiṭṭhāpakaṭṭhena paññābalaṁ. Idaṁ paññābalaṁ.
Katamaṁ hiribalaṁ?
hiribalaṁ → biribalaṁ (pts)
Nekkhammena kāmacchandaṁ hirīyatīti—
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts-vp-pli1, mr) | hirīyatīti → hirisatīti (bj: syā, PTS) | hirīyatīti → hiriyatīti (cck: syā. ka.)
hiribalaṁ.
Abyāpādena byāpādaṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
Ālokasaññāya thinamiddhaṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
thinamiddhaṁ hirīyatīti → thīnamiddhaṁ hiriyatīti (sya-all, pts) | thinamiddhaṁ → thinamiddhaṁ (bj: machasaṁ)
Avikkhepena uddhaccaṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
Dhammavavatthānena vicikicchaṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
Ñāṇena avijjaṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
Pāmojjena aratiṁ hirīyatīti—hiribalaṁ.
hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
Paṭhamena jhānena nīvaraṇe hirīyatīti—hiribalaṁ …pe…
paṭhamena jhānena → paṭhamajjhānena (sya-all, pts) | hirīyatīti → hiriyatīti (sya-all, pts)
arahattamaggena sabbakilese hirīyatīti—hiribalaṁ.
Idaṁ hiribalaṁ.
Katamaṁ ottappabalaṁ?
Nekkhammena kāmacchandaṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Abyāpādena byāpādaṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Ālokasaññāya thinamiddhaṁ ottappatīti— ottappabalaṁ.
Avikkhepena uddhaccaṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Dhammavavatthānena vicikicchaṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Ñāṇena avijjaṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Pāmojjena aratiṁ ottappatīti—ottappabalaṁ.
Paṭhamena jhānena nīvaraṇe ottappatīti—ottappabalaṁ …pe…
paṭhamena jhānena → paṭhamajjhānena (sya-all, pts)
arahattamaggena sabbakilese ottappatīti—ottappabalaṁ.
Idaṁ ottappabalaṁ.
Katamaṁ paṭisaṅkhānabalaṁ?
Nekkhammena kāmacchandaṁ paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
paṭisaṅkhānabalaṁ → paṭisaṅghānabalaṁ (bj)
Abyāpādena byāpādaṁ paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
paṭisaṅkhātīti → paṭisaṅghātīti (bj)
Ālokasaññāya thinamiddhaṁ paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (bj, sya-all, pts)
Avikkhepena uddhaccaṁ paṭisaṅkhātīti— paṭisaṅkhānabalaṁ.
Dhammavavatthānena vicikicchaṁ paṭisaṅkhātīti— paṭisaṅkhānabalaṁ.
Ñāṇena avijjaṁ paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
Pāmojjena aratiṁ paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
Paṭhamena jhānena nīvaraṇe paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ …pe…
paṭhamena jhānena → paṭhamajjhānena (sya-all, pts)
arahattamaggena sabbakilese paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
arahattamaggena → arattamaggena (bj)
Idaṁ paṭisaṅkhānabalaṁ.
Katamaṁ bhāvanābalaṁ?
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
ālokasaññaṁ → alokasaññaṁ (bj) | thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts)
Uddhaccaṁ pajahanto avikkhepaṁ bhāvetīti— bhāvanābalaṁ.
Vicikicchaṁ pajahanto dhammavavatthānaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
Avijjaṁ pajahanto ñāṇaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
Aratiṁ pajahanto pāmojjaṁ bhāvetīti—bhāvanābalaṁ.
Nīvaraṇe pajahanto paṭhamaṁ jhānaṁ bhāvetīti— bhāvanābalaṁ …pe…
paṭhamaṁ jhānaṁ → paṭhamajjhānaṁ (sya-all, pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggaṁ bhāvetīti— bhāvanābalaṁ.
Idaṁ bhāvanābalaṁ.
Katamaṁ anavajjabalaṁ?
Kāmacchandassa pahīnattā nekkhamme natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
vajjan → vijjan ti, M. (pts note)
Byāpādassa pahīnattā abyāpāde natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
Thinamiddhassa pahīnattā ālokasaññāya natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
thinamiddhassa → thīnamiddhassa (sya-all, pts)
Uddhaccassa pahīnattā avikkhepe natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
avikkhepe → avikekhape (bj)
Vicikicchāya pahīnattā dhammavavatthāne natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
Avijjāya pahīnattā ñāṇe natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
Aratiyā pahīnattā pāmojje natthi kiñci vajjanti anavajjabalaṁ.
pāmojje → pāmujje (sya-all)
Nīvaraṇānaṁ pahīnattā paṭhamajjhāne natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ …pe…
sabbakilesānaṁ pahīnattā arahattamagge natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
Idaṁ anavajjabalaṁ.
Katamaṁ saṅgahabalaṁ?
saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all)
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammavasena cittaṁ saṅgaṇhātīti—saṅgahabalaṁ.
kāmacchandaṁ → kāmacchandaṁ pajahante (bj) | saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all)
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādavasena cittaṁ saṅgaṇhātīti—saṅgahabalaṁ.
saṅgahabalaṁ thinamiddhaṁ → saṁgāhabalaṁ thīnamiddhaṁ (sya-all)
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññāvasena cittaṁ saṅgaṇhātīti—saṅgahabalaṁ …pe…
ālokasaññāvasena → alokasaññāvasena (bj) | saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all) | thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggavasena cittaṁ saṅgaṇhātīti—saṅgahabalaṁ.
arahattamaggavasena → arahattatamaggavasena (bj) | saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all)
Idaṁ saṅgahabalaṁ.
saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all)
Katamaṁ khantibalaṁ?
Kāmacchandassa pahīnattā nekkhammaṁ khamatīti—khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Byāpādassa pahīnattā abyāpādo khamatīti—khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Thinamiddhassa pahīnattā ālokasaññā khamatīti—khantibalaṁ.
thinamiddhassa → thīnamiddhassa (sya-all, pts) | khamatīti → khantīti (pts)
Uddhaccassa pahīnattā avikkhepo khamatīti— khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Vicikicchāya pahīnattā dhammavavatthānaṁ khamatīti—khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Avijjāya pahīnattā ñāṇaṁ khamatīti—khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Aratiyā pahīnattā pāmojjaṁ khamatīti—khantibalaṁ.
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (sya-all) | khamatīti → khantīti (pts)
Nīvaraṇānaṁ pahīnattā paṭhamaṁ jhānaṁ khamatīti— khantibalaṁ …pe…
paṭhamaṁ jhānaṁ → paṭhamajjhānaṁ (sya-all) | paṭhamaṁ jhānaṁ khamatīti → paṭhamajjhānaṁ khantīti (pts)
sabbakilesānaṁ pahīnattā arahattamaggo khamatīti— khantibalaṁ.
khamatīti → khantīti (pts)
Idaṁ khantibalaṁ.
Katamaṁ paññattibalaṁ?
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammavasena cittaṁ paññāpetīti—
paññāpetīti → paññapetīti (sya-all, csp1ed) | paññāpetīti → paññapetīti (cck)
paññattibalaṁ.
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādavasena cittaṁ paññāpetīti—paññattibalaṁ.
paññāpetīti → paññapetīti (cck, sya-all)
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññāvasena cittaṁ paññāpetīti—paññattibalaṁ …pe…
paññāpetīti → paññapetīti (cck, sya-all) | thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggavasena cittaṁ paññāpetīti—paññattibalaṁ.
paññāpetīti → paññapetīti (cck, sya-all)
Idaṁ paññattibalaṁ.
Katamaṁ nijjhattibalaṁ?
nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts) | nijjhantibalaṁ → nijjhattibalaṁ, K. (pts note)
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammavasena cittaṁ nijjhāpetīti—nijjhattibalaṁ.
nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts)
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādavasena cittaṁ nijjhāpetīti—nijjhattibalaṁ.
nijjhattibalaṁ thinamiddhaṁ → nijjhantibalaṁ thīnamiddhaṁ (pts)
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññāvasena cittaṁ nijjhāpetīti— nijjhattibalaṁ …pe…
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all) | nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggavasena cittaṁ nijjhāpetīti—nijjhattibalaṁ.
cittaṁ → cittaṁ nijjhāpetītini (bj) | nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts)
Idaṁ nijjhattibalaṁ.
nijjhattibalaṁ → nijjhantibalaṁ (pts)
Katamaṁ issariyabalaṁ?
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammavasena cittaṁ vasaṁ vattetīti—issariyabalaṁ.
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādavasena cittaṁ vasaṁ vattetīti—issariyabalaṁ.
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññāvasena cittaṁ vasaṁ vattetīti— issariyabalaṁ …pe…
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggavasena cittaṁ vasaṁ vattetīti—issariyabalaṁ.
Idaṁ issariyabalaṁ.
issariyabalaṁ → issariyabalaṁ idaṁ issariyabalaṁ (bj)
Katamaṁ adhiṭṭhānabalaṁ?
Kāmacchandaṁ pajahanto nekkhammavasena cittaṁ adhiṭṭhātīti—adhiṭṭhānabalaṁ.
Byāpādaṁ pajahanto abyāpādavasena cittaṁ adhiṭṭhātīti—adhiṭṭhānabalaṁ.
Thinamiddhaṁ pajahanto ālokasaññāvasena cittaṁ adhiṭṭhātīti— adhiṭṭhānabalaṁ …pe…
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts)
sabbakilese pajahanto arahattamaggavasena cittaṁ adhiṭṭhātīti—adhiṭṭhānabalaṁ.
Idaṁ adhiṭṭhānabalaṁ.
Katamaṁ samathabalaṁ?
Nekkhammavasena cittassa ekaggatā avikkhepo samathabalaṁ, abyāpādavasena cittassa ekaggatā avikkhepo samathabalaṁ, ālokasaññāvasena cittassa ekaggatā avikkhepo samathabalaṁ …pe…
paṭinissaggānupassī assāsavasena cittassa ekaggatā avikkhepo samathabalaṁ, paṭinissaggānupassī passāsavasena cittassa ekaggatā avikkhepo samathabalaṁ.
passāsavasena → passāvasena (bj)
Samathabalanti kenaṭṭhena samathabalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Paṭhamena jhānena nīvaraṇe na kampatīti— samathabalaṁ.
paṭhamena jhānena → paṭhamajjhānena (sya-all, pts)
Dutiyena jhānena vitakkavicāre na kampatīti—samathabalaṁ.
dutiyena jhānena → dutiyajjhānena (sya-all, pts)
Tatiyena jhānena pītiyā na kampatīti—samathabalaṁ.
tatiyena jhānena → tatiyajjhānena (sya-all, pts)
Catutthena jhānena sukhadukkhe na kampatīti—samathabalaṁ.
catutthena jhānena → catutthajjhānena (sya-all, pts)
Ākāsānañcāyatanasamāpattiyā rūpasaññāya paṭighasaññāya nānattasaññāya na kampatīti—samathabalaṁ.
Viññāṇañcāyatanasamāpattiyā ākāsānañcāyatanasaññāya na kampatīti— samathabalaṁ.
Ākiñcaññāyatanasamāpattiyā viññāṇañcāyatanasaññāya na kampatīti— samathabalaṁ.
Nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā ākiñcaññāyatanasaññāya na kampatīti—samathabalaṁ.
Uddhacce ca uddhaccasahagatakilese ca khandhe ca na kampati na calati na vedhatīti—samathabalaṁ.
kampati → kampatī (cck)
Idaṁ samathabalaṁ.
Katamaṁ vipassanābalaṁ?
Aniccānupassanā vipassanābalaṁ, dukkhānupassanā vipassanābalaṁ …pe…
dukkhānupassanā vipassanābalaṁ → (bj)
paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṁ, rūpe aniccānupassanā vipassanābalaṁ, rūpe dukkhānupassanā vipassanābalaṁ …pe…
aniccānupassanā → anniccānupassanā (pts)
rūpe paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṁ, vedanāya …pe…
paṭinissaggānupassanā → paṭinassaggānupassanā (cck)
saññāya …
saṅkhāresu …
viññāṇe …
cakkhusmiṁ …pe…
jarāmaraṇe aniccānupassanā vipassanābalaṁ, jarāmaraṇe dukkhānupassanā vipassanābalaṁ …pe…
jarāmaraṇe paṭinissaggānupassanā vipassanābalaṁ.
Vipassanābalanti kenaṭṭhena vipassanābalaṁ?
vipassanābalanti → vipassanābalantī (bj) | kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Aniccānupassanāya niccasaññāya na kampatīti— vipassanābalaṁ.
Dukkhānupassanāya sukhasaññāya na kampatīti—vipassanābalaṁ.
Anattānupassanāya attasaññāya kampatīti—vipassanābalaṁ.
anattānupassanāya → anattānupassanāya na (bj) | attasaññāya → attasaññāya na (bj, sya-all, pts)
Nibbidānupassanāya nandiyā na kampatīti—vipassanābalaṁ.
Virāgānupassanāya rāge na kampatīti— vipassanābalaṁ.
rāge → rūpe (bj)
Nirodhānupassanāya samudaye na kampatīti—vipassanābalaṁ.
Paṭinissaggānupassanāya ādāne na kampatīti—vipassanābalaṁ.
Avijjāya ca avijjāsahagatakilese ca khandhe ca na kampati na calati na vedhatīti— vipassanābalaṁ.
ca → (cck)
Idaṁ vipassanābalaṁ.
Katamāni dasa sekhabalāni, dasa asekhabalāni?
Sammādiṭṭhiṁ sikkhatīti—sekhabalaṁ.
Sammādiṭṭhiṁ → sammādiṭṭhi (mr) | Sammādiṭṭhiṁ → sammādiṭṭhi (ka.) evamīdisesu navasu padesu dutiyantavacanena. dī. ni. 3.348 passitabbā (cck note)
Tattha sikkhitattā asekhabalaṁ.
Sammāsaṅkappaṁ sikkhatīti—sekhabalaṁ.
sikkhatīti → sikkhitīti (bj)
Tattha sikkhitattā—
asekhabalaṁ.
Sammāvācaṁ …pe…
sammākammantaṁ …
sammāājīvaṁ …
sammāvāyāmaṁ …
sammāsatiṁ …
sammāsamādhiṁ …
sammāñāṇaṁ …pe…
sammāvimuttiṁ sikkhatīti—sekhabalaṁ.
Tattha sikkhitattā—
asekhabalaṁ.
Imāni dasa sekhabalāni, dasa asekhabalāni.
Katamāni dasa khīṇāsavabalāni?
khīṇāsavabalāni → a. ni. 10.90 passitabbā (cck note)
Idha khīṇāsavassa bhikkhuno aniccato sabbe saṅkhārā yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā honti.
Yampi khīṇāsavassa bhikkhuno aniccato sabbe saṅkhārā yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā honti, idampi khīṇāsavassa bhikkhuno balaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma khīṇāsavo bhikkhu āsavānaṁ khayaṁ paṭijānāti—“khīṇā me āsavā”ti.
Puna caparaṁ khīṇāsavassa bhikkhuno aṅgārakāsūpamā kāmā yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā honti. Yampi khīṇāsavassa bhikkhuno aṅgārakāsūpamā kāmā yathābhūtaṁ sammappaññāya sudiṭṭhā honti, idampi khīṇāsavassa bhikkhuno balaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma khīṇāsavo bhikkhu āsavānaṁ khayaṁ paṭijānāti—“khīṇā me āsavā”ti.
Puna caparaṁ khīṇāsavassa bhikkhuno vivekaninnaṁ cittaṁ hoti vivekapoṇaṁ vivekapabbhāraṁ vivekaṭṭhaṁ nekkhammābhirataṁ byantībhūtaṁ sabbaso āsavaṭṭhāniyehi dhammehi.
byantībhūtaṁ → byantibhūtaṁ (bj, pts-vp-pli1, mr) | byantībhūtaṁ → byantibhūtaṁ (cck: ka.)
Yampi khīṇāsavassa bhikkhuno vivekaninnaṁ cittaṁ hoti vivekapoṇaṁ vivekapabbhāraṁ vivekaṭṭhaṁ nekkhammābhirataṁ byantībhūtaṁ sabbaso āsavaṭṭhāniyehi dhammehi, idampi khīṇāsavassa bhikkhuno balaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma khīṇāsavo bhikkhu āsavānaṁ khayaṁ paṭijānāti—“khīṇā me āsavā”ti.
byantībhūtaṁ → byantibhūtaṁ (cck, pts)
Puna caparaṁ khīṇāsavassa bhikkhuno cattāro satipaṭṭhānā bhāvitā honti subhāvitā.
caparaṁ khīṇāsavassa → ca paraṁ khīnāsavassa (pts) | satipaṭṭhānā → sammappadhānā (pts)
Yampi khīṇāsavassa bhikkhuno cattāro satipaṭṭhānā bhāvitā honti subhāvitā, idampi khīṇāsavassa bhikkhuno balaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma khīṇāsavo bhikkhu āsavānaṁ khayaṁ paṭijānāti—“khīṇā me āsavā”ti.
satipaṭṭhānā → iddhipādā (pts)
Puna caparaṁ khīṇāsavassa bhikkhuno cattāro sammappadhānā bhāvitā honti subhāvitā …pe…
cattāro iddhipādā bhāvitā honti subhāvitā …
pañcindriyāni bhāvitāni honti subhāvitāni …
pañca balāni bhāvitāni honti subhāvitāni …
satta bojjhaṅgā bhāvitā honti subhāvitā …pe…
honti subhāvitā → (sya-all)
ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvito hoti subhāvito.
Yampi khīṇāsavassa bhikkhuno aṭṭhaṅgiko maggo bhāvito hoti subhāvito, idampi khīṇāsavassa bhikkhuno balaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma khīṇāsavo bhikkhu āsavānaṁ khayaṁ paṭijānāti—“khīṇā me āsavā”ti.
bhikkhuno → bhikkhuno ariyo (sya-all)
Imāni dasa khīṇāsavabalāni.
khīṇāsavabalāni → khīṇāsavassa balāni (sya-all)
Katamāni dasa iddhibalāni?
Adhiṭṭhānā iddhi, vikubbanā iddhi, manomayā iddhi, ñāṇavipphārā iddhi, samādhivipphārā iddhi, ariyā iddhi, kammavipākajā iddhi, puññavato iddhi, vijjāmayā iddhi, tattha tattha sammā payogappaccayā ijjhanaṭṭhena iddhi—
vikubbanā → vikuppanā, S. S2. M. (pts note)
imāni dasa iddhibalāni.
Katamāni dasa tathāgatabalāni?
Idha tathāgato ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ pajānāti.
Yampi tathāgato ṭhānañca ṭhānato aṭṭhānañca aṭṭhānato yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṭṭhānaṁ (pts) | āsabhaṭṭhānaṁ → āsabhaṇṭhānaṁ, K.; āsabhaṇhānaṁ, M.; āsabhaṁ ṭhānaṁ, S. (pts note)
Puna caparaṁ tathāgato atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
ṭhānaso → ṭhānato (sya-all)
Yampi tathāgato atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ ṭhānaso hetuso vipākaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ, nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
āsabhaṁ → āsahaṁ (bj) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṭṭhānaṁ (pts)
Puna caparaṁ tathāgato sabbatthagāminiṁ paṭipadaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
sabbatthagāminiṁ paṭipadaṁ → sabbatthagāminīpaṭipadaṁ (sya-all); sabbatthagāminipaṭipadaṁ (pts-vp-pli1) | paṭipadaṁ → sabbatthagāminīpaṭipadaṁ (syā.) ma. ni. 1.148 passitabbā (cck note)
Yampi tathāgato sabbatthagāminiṁ paṭipadaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
sabbatthagāminiṁ paṭipadaṁ → sabbatthagāminīpaṭipadaṁ (sya-all); sabbatthagāminipaṭipadaṁ (pts) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṭṭhānaṁ (pts) | paṭipadaṁ → sabbatthagāminīpaṭipadaṁ (bj: syā, PTS)
Puna caparaṁ tathāgato anekadhātuṁ nānādhātuṁ lokaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
anekadhātuṁ nānādhātuṁ lokaṁ → anekadhātunānādhātulokaṁ (bj, sya-all, pts-vp-pli1, csp1ed) | anekadhātuṁ nānādhātuṁ lokaṁ → anekadhātunānādhātulokaṁ (cck)
Yampi tathāgato anekadhātuṁ nānādhātuṁ lokaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa …pe….
anekadhātuṁ nānādhātuṁ lokaṁ → anekadhātunānādhātulokaṁ (bj, cck, sya-all, pts) | tathāgatassa → tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti (sya-all, pts)
Puna caparaṁ tathāgato sattānaṁ nānādhimuttikataṁ yathābhūtaṁ pajānāti. Yampi tathāgato sattānaṁ nānādhimuttikataṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa …pe….
Puna caparaṁ tathāgato parasattānaṁ parapuggalānaṁ indriyaparopariyattaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
Yampi tathāgato parasattānaṁ parapuggalānaṁ indriyaparopariyattaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa …pe….
parapuggalānaṁ → parapugganānaṁ (bj)
Puna caparaṁ tathāgato jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ pajānāti. Yampi tathāgato jhānavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ vuṭṭhānaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, idampi tathāgatassa …pe….
Puna caparaṁ tathāgato anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—
anekavihitaṁ → anekaviditaṁ (pts)
ekampi jātiṁ dvepi jātiyo …pe…
iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
anekavihitaṁ → anekaviditaṁ (pts)
Yampi tathāgato anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
anekavihitaṁ → anekaviditaṁ (pts)
Seyyathidaṁ—
ekampi jātiṁ dvepi jātiyo …pe…
idampi tathāgatassa …pe….
Puna caparaṁ tathāgato dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne …pe…
upapajjamāne → uppajjamāne (bj)
yampi tathāgato dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne …pe…
upapajjamāne → uppajjamāne (bj) | satte passati cavamāne upapajjamāne → (sya-all)
idampi tathāgatassa …pe….
Puna caparaṁ tathāgato āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati.
abhiññā → abhiññāya (pts)
Yampi tathāgato āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharati, idampi tathāgatassa tathāgatabalaṁ hoti, yaṁ balaṁ āgamma tathāgato āsabhaṁ ṭhānaṁ paṭijānāti, parisāsu sīhanādaṁ nadati, brahmacakkaṁ pavatteti.
tathāgatassa → tathāgatassā (bj) | āsabhaṁ → āsahaṁ (bj) | āsabhaṁ ṭhānaṁ → āsabhaṭṭhānaṁ (pts)
Imāni dasa tathāgatabalāni.
Kenaṭṭhena saddhābalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena vīriyabalaṁ?
kenaṭṭhena vīriyabalaṁ kenaṭṭhena → kenatthena viriyabalaṁ kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena satibalaṁ?
Kenaṭṭhena samādhibalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena paññābalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena hiribalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena ottappabalaṁ?
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
Kenaṭṭhena paṭisaṅkhānabalaṁ …pe…
kenaṭṭhena → kenatthena (sya-all)
kenaṭṭhena tathāgatabalaṁ?
Assaddhiye akampiyaṭṭhena saddhābalaṁ.
Kosajje akampiyaṭṭhena vīriyabalaṁ.
Pamāde akampiyaṭṭhena satibalaṁ.
Uddhacce akampiyaṭṭhena samādhibalaṁ.
Avijjāya akampiyaṭṭhena paññābalaṁ.
Hirīyati pāpake akusale dhammeti—hiribalaṁ.
hirīyati → hiriyati (sya-all, pts)
Ottappati pāpake akusale dhammeti—ottappabalaṁ.
akusale dhammeti → kusale dhamme ti (pts)
Ñāṇena kilese paṭisaṅkhātīti—paṭisaṅkhānabalaṁ.
Tattha jātā dhammā ekarasā hontīti— bhāvanābalaṁ.
dhammā → suññaṁ suññaṁ K. (pts note)
Tattha natthi kiñci vajjanti—anavajjabalaṁ.
Tena cittaṁ saṅgaṇhātīti—saṅgahabalaṁ.
saṅgahabalaṁ → saṁgāhabalaṁ (sya-all)
Taṁ tassa khamatīti—
tassa khamatīti → taṁ khamatīti (bj, mr) | tassa → (bj) | khamatīti → taṁ tasasa khamatīti (bj: syā, PTS); tassa khamatīti (bj: sī) | → taṁ khamatīti (cck: ka.)
khantibalaṁ.
Tena cittaṁ paññapetīti—paññattibalaṁ.
paññapetīti → paññāpetīti (bj, pts)
Tena cittaṁ nijjhāpetīti—nijjhattibalaṁ.
nijjhattibalaṁ → nijjhāttibalaṁ (bj); nijjhantibalaṁ (pts)
Tena cittaṁ vasaṁ vattetīti—issariyabalaṁ.
Tena cittaṁ adhiṭṭhātīti— adhiṭṭhānabalaṁ.
Tena cittaṁ ekagganti—samathabalaṁ.
ekagganti → ekaggatanti (sya-all)
Tattha jāte dhamme anupassatīti—vipassanābalaṁ.
Tattha sikkhatīti—sekhabalaṁ.
Tattha sikkhitattā—
asekhabalaṁ.
Tena āsavā khīṇāti—khīṇāsavabalaṁ.
Tassa ijjhatīti—iddhibalaṁ.
tassa → tassā (bj) | tassa ijjhatīti → taṁ tassaijjhatīti (pts)
Appameyyaṭṭhena tathāgatabalanti.
tathāgatabalanti → tathāgatabalaṁ (pts)