Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 22.87สังยุตตนิกาย
  • 9. Theravagga

Vakkalisutta๘๗ วักกลิสูตร

Ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati veḷuvane kalandakanivāpe.
+ → evaṁ me sutaṁ (bjt) | samayaṁ → samayam (pts)
สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเวฬุวัน สถานที่ให้เหยื่อกระแต เขตกรุงราชคฤห์

Tena kho pana samayena āyasmā vakkali kumbhakāranivesane viharati ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno.สมัยนั้น ท่านพระวักกลิอาพาธ ได้รับทุกข์เป็นไข้หนัก พักอยู่ที่โรงช่างหม้อ

Atha kho āyasmā vakkali upaṭṭhāke āmantesi:ครั้งนั้น ท่านพระวักกลิเรียกภิกษุผู้อุปัฏฐากทั้งหลายมากล่าวว่า “etha tumhe, āvuso, yena bhagavā tenupasaṅkamatha; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandatha:
Etha → S1-3 atha (pts note)
“มาเถิดท่านผู้มีอายุทั้งหลาย พวกท่านจงเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทพระยุคลบาทด้วยเศียรเกล้าตามคำของผมว่า
‘vakkali, bhante, bhikkhu ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno, so bhagavato pāde sirasā vandatī’ti.
vakkali → vakkhali (pts) | so → S1-3 omit so (pts note)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญภิกษุวักกลิอาพาธ ได้รับทุกข์ เป็นไข้หนัก ท่านขอถวายอภิวาทพระยุคลบาทของพระองค์ด้วยเศียรเกล้า’
Evañca vadetha:
evañca → evaṁ ca (pts)
และขอพวกท่านจงกราบทูลอย่างนี้ว่า
‘sādhu kira, bhante, bhagavā yena vakkali bhikkhu tenupasaṅkamatu anukampaṁ upādāyā’”ti.
anukampaṁ → anukampam (pts)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอประทานวโรกาส ขอพระผู้มีพระภาคโปรดอาศัยความอนุเคราะห์เสด็จไปเยี่ยมภิกษุวักกลิถึงที่อยู่เถิด”

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato vakkalissa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
evamāvusoti → evam āvuso ti (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavocuṁ → bhagavantam etad avocuṁ (pts)
ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้ว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“vakkali, bhante, bhikkhu ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno, so bhagavato pāde sirasā vandati;“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญภิกษุวักกลิอาพาธ ได้รับทุกข์ เป็นไข้หนัก ท่านขอถวายอภิวาทพระยุคลบาทของพระองค์ด้วยเศียรเกล้า evañca pana vadeti:
pana → S1-3 omit pana (pts note) | evañca → evañ ca (pts)
และฝากมากราบทูลอย่างนี้ว่า
‘sādhu kira, bhante, bhagavā yena vakkali bhikkhu tenupasaṅkamatu anukampaṁ upādāyā’”ti.
anukampaṁ → anukampam (pts)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญขอประทานวโรกาส ขอพระผู้มีพระภาคโปรดอาศัยความอนุเคราะห์เสด็จไปเยี่ยมภิกษุวักกลิถึงที่อยู่เถิด”
Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.พระผู้มีพระภาคทรงรับนิมนต์โดยดุษณีภาพ

Atha kho bhagavā nivāsetvā pattacīvaramādāya yenāyasmā vakkali tenupasaṅkami.
pattacīvaramādāya → pattacīvaram ādāya (pts)
ต่อมา พระผู้มีพระภาคทรงครองอันตรวาสก ถือบาตรและจีวร ได้เสด็จเข้าไปเยี่ยมท่านพระวักกลิถึงที่อยู่
Addasā kho āyasmā vakkali bhagavantaṁ dūratova āgacchantaṁ. Disvāna mañcake samadhosi.
mañcake → mañcena (bj) | samadhosi → samañcosi (bj); samañcopi (sya-all, km) | mañcake samadhosi → mañcena samañcosi (bj) | samañcosi → mañcake samadhosi (bj: machasaṁ) | samadhosi → samañcosi (sī.), samañcopi (syā. kaṁ.) saṁ + dhū + ī = samadhosi (cck note) | samañcopi → ba. samadhosi (sya-all note) | samadhosi → So B; S1 samañcopi, S3 samavopi (S. p.125, n.2) (pts note) | dūratova → dūrato (pts)
ท่านพระวักกลิได้เห็นพระผู้มีพระภาคกำลังเสด็จมาแต่ไกลจึงลุกขึ้นจากเตียง

Atha kho bhagavā āyasmantaṁ vakkaliṁ etadavoca:
vakkaliṁ etadavoca → vakkalim etad avoca (pts)
ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคได้ตรัสกับท่านพระวักกลิดังนี้ว่า
“alaṁ, vakkali, mā tvaṁ mañcake samadhosi.
mañcake samadhosi → mañcena samañcosi (bj) | samadhosi santimāni → samañcopi santīmāni (sya-all)
“อย่าเลย วักกลิเธออย่าลุกจากเตียงเลย
Santimāni āsanāni paññattāni; tatthāhaṁ nisīdissāmī”ti.
nisīdissāmīti → nisīdissamīti (pts) | santimāni → santīmāni (th)
เราจักนั่งบนอาสนะที่ปูลาดไว้นั้น”

Nisīdi bhagavā paññatte āsane. Nisajja kho bhagavā āyasmantaṁ vakkaliṁ etadavoca:
vakkaliṁ etadavoca → vakkalim etad avoca (pts)
พระผู้มีพระภาคประทับนั่งบนพุทธอาสน์ที่ปูลาดไว้แล้ว ได้ตรัสถามว่า
“kacci te, vakkali, khamanīyaṁ, kacci yāpanīyaṁ, kacci dukkhā vedanā paṭikkamanti, no abhikkamanti; paṭikkamosānaṁ paññāyati, no abhikkamo”ti?
kacci → kacci te (bj) | abhikkamoti → abhikkamo ti (pts)
“วักกลิเธอยังสบายดีหรือ ยังพอเป็นอยู่ได้หรือ ทุกขเวทนาทุเลาลง ไม่กำเริบขึ้นหรืออาการทุเลาปรากฏ อาการกำเริบไม่ปรากฏหรือ”

“Na me, bhante, khamanīyaṁ, na yāpanīyaṁ; bāḷhā me dukkhā vedanā abhikkamanti, no paṭikkamanti; abhikkamosānaṁ paññāyati, no paṭikkamo”ti.
abhikkamosānaṁ → abhikkamosānam (pts) | paṭikkamoti → paṭikkamo ti (pts)
ท่านพระวักกลิกราบทูลว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ไม่สบายจะเป็นอยู่ไม่ได้ ทุกขเวทนามีแต่กำเริบหนักขึ้น ไม่ทุเลาลงเลย อาการกำเริบปรากฏอาการทุเลาไม่ปรากฏ พระพุทธเจ้าข้า”

“Kacci te, vakkali, na kiñci kukkuccaṁ, na koci vippaṭisāro”ti?“วักกลิ เธอไม่รำคาญ ไม่ทุรนทุรายบ้างหรือ’

“Taggha me, bhante, anappakaṁ kukkuccaṁ, anappako vippaṭisāro”ti.
vippaṭisāroti → ca vippaṭisāro ti (pts)
“ความจริง ข้าพระองค์รำคาญ ทุรนทุรายมาก พระพุทธเจ้าข้า’

“Kacci pana taṁ, vakkali, attā sīlato na upavadatī”ti?
taṁ → S1-3 tvaṁ (pts note)
“วักกลิ เธอติเตียนตนเองโดยศีลได้หรือไม่’

“Na kho maṁ, bhante, attā sīlato upavadatī”ti.
sīlato → S3 inserts na here and further on (pts note) | maṁ → mam (pts)
“ข้าพระองค์ติเตียนตนเองโดยศีลไม่ได้เลย พระพุทธเจ้าข้า’

“No ce kira taṁ, vakkali, attā sīlato upavadati; atha kiñca te kukkuccaṁ ko ca vippaṭisāro”ti?
kiñca → kiñci (sya-all, pts) | kiñca → kismiñca (bj: sī.pavi) | ce → B ca (pts note) | kiñci → S1-3 kasmiñca, and S3 omits ko ca (pts note) | taṁ → tam (pts) | vippaṭisāroti → vippaṭisāro ti (pts)
“วักกลิ ถ้าเธอติเตียนตนเองโดยศีลไม่ได้แล้ว เมื่อเป็นเช่นนั้น เธอจะรำคาญทุรนทุรายไปทำไม’

“Cirapaṭikāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkamitukāmo, natthi ca me kāyasmiṁ tāvatikā balamattā, yāvatāhaṁ bhagavantaṁ dassanāya upasaṅkameyyan”ti.
yāvatāhaṁ → yāhaṁ (bj); yāyāhaṁ (pts1ed) | yāvatāhaṁ → yāyāhaṁ (pts) | yāvatāhaṁ → yāhaṁ (bj: sīmu); yāyāhaṁ (bj: PTS) | yāvatāhaṁ → yāhaṁ (cck: sī.); yāyāhaṁ (cck: pī.) | yāyāhaṁ → B yāvatāhaṁ (pts note) | cirapaṭikāhaṁ → cirapaṭikāham (pts) | upasaṅkameyyanti → upasaṅkameyyan ti (pts)
“ข้าพระองค์ประสงค์จะเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาคนานแล้ว แต่ร่างกายของข้าพระองค์ไม่มีกำลังพอที่จะเข้าเฝ้าพระผู้มีพระภาคได้ พระพุทธเจ้าข้า’

“Alaṁ, vakkali, kiṁ te iminā pūtikāyena diṭṭhena?“อย่าเลย วักกลิ จะมีประโยชน์อะไรด้วยร่างกายอันเปื่อยเน่าที่เธอเห็นอยู่นี้ Yo kho, vakkali, dhammaṁ passati so maṁ passati;
kho → Omitted by S1-3 (pts note) | dhammaṁ → dhammam (pts) | maṁ → mam (pts)
ผู้ใดเห็นธรรม ผู้นั้นชื่อว่าเห็นเรา
yo maṁ passati so dhammaṁ passati.
so → so dhammam passati (pts) | passati dhammañhi → hi (pts)
ผู้ใดเห็นเรา ผู้นั้นชื่อว่าเห็นธรรม
Dhammañhi, vakkali, passanto maṁ passati;
dhammañhi → dhammaṁ hi (bjt, th, pts)
ความจริงเมื่อเห็นธรรมก็ชื่อว่าเห็นเรา
maṁ passanto dhammaṁ passati.
dhammaṁ → dhammam (pts)
เมื่อเห็นเราก็ชื่อว่าเห็นธรรม

Taṁ kiṁ maññasi, vakkali,
vakkali → vakkala (sya-all) | maññasi → maññāsi (pts)
วักกลิ เธอจะเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร
rūpaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
vāti → vā ti (pts)
รูปเที่ยงหรือไม่เที่ยง’

“Aniccaṁ, bhante”.“ไม่เที่ยง พระพุทธเจ้าข้า’

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์หรือเป็นสุข’

“Dukkhaṁ, bhante”.“เป็นทุกข์ พระพุทธเจ้าข้า’

“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
yaṁ panāniccaṁ → yampanāniccaṁ (bjt)
“ก็สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ควรหรือที่จะพิจารณาเห็นสิ่งนั้นว่า
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?‘นั่นของเรา เราเป็นนั่น นั่นเป็นอัตตาของเรา’

“No hetaṁ, bhante”.
bhante → Complete in S1-3 (pts note)
“ข้อนั้นไม่ควรเลย พระพุทธเจ้าข้า”

“Vedanā …“เวทนา .... saññā …สัญญา .... saṅkhārā …สังขาร ... viññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
niccaṁ → niccaṁ va aniccaṁ (pts) | aniccaṁ vāti → ti (pts)
วิญญาณเที่ยงหรือไม่เที่ยง’

“Aniccaṁ, bhante” …pe…
bhante → Less abridged in B (pts note) | + → tasmā (pts)
“ไม่เที่ยง พระพุทธเจ้าข้า’ ฯลฯ
eso me attāti?“ ... นั่นเป็นอัตตาของเรา’ “No hetaṁ, bhante”.
no hetaṁ bhante → ti (pts)
“ข้อนั้นไม่ควรเลย พระพุทธเจ้าข้า’

“Tasmātiha …pe…
tasmātiha → tasmā tiha vakkali (bj)
“เพราะเหตุนั้นแล ฯลฯ
evaṁ passaṁ …pe…
evaṁ → evam (pts)
อริยสาวกผู้ได้สดับเห็นอยู่อย่างนี้ ฯลฯ
nāparaṁ itthattāyāti pajānātī”ti.
nāparaṁ → nāparam (pts)
รู้ชัดว่า ...ไม่มีกิจอื่นเพื่อความเป็นอย่างนี้อีกต่อไป”

Atha kho bhagavā āyasmantaṁ vakkaliṁ iminā ovādena ovaditvā uṭṭhāyāsanā yena gijjhakūṭo pabbato tena pakkāmi.
pakkāmi → pakkami (sya-all) | pakkami → evaṁ. ba. tenupasaṅkami. ayaṁ na dissati (sya-all: sī.) | pakkāmi → B tenupasaṅkami (pts note)
ครั้นพระผู้มีพระภาคตรัสสอนท่านพระวักกลิด้วยพระโอวาทนี้แล้วทรงลุกจากพุทธอาสน์เสด็จไปทางภูเขาคิชฌกูฏ

Atha kho āyasmā vakkali acirapakkantassa bhagavato upaṭṭhāke āmantesi:ลำดับนั้น เมื่อพระผู้มีพระภาคเสด็จจากไปไม่นาน ท่านพระวักกลิได้เรียกภิกษุผู้อุปัฏฐากทั้งหลายมากล่าวว่า “etha maṁ, āvuso, mañcakaṁ āropetvā yena isigilipassaṁ kāḷasilā tenupasaṅkamatha.
isigilipassaṁ kāḷasilā → isigilipassakālasilā (pts) | Isigilipassakālasilā → B isigilipassaṁ always S1-3 isigilissa (pts note) | mañcakaṁ → mañcakam (pts)
“มาเถิด ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย จงช่วยอุ้มผมขึ้นเตียงแล้วหามไปยังวิหารกาฬสิลาข้างภูเขาอิสิคิลิ
Kathañhi nāma mādiso antaraghare kālaṁ kattabbaṁ maññeyyā”ti?
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th, pts) | kālaṁ → kālam (pts) | maññeyyāti → maññeyyā ti (pts)
ทำไมพระอย่างผมจะพึงสำคัญตนว่าควรมรณภาพในละแวกบ้านเล่า’

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato vakkalissa paṭissutvā āyasmantaṁ vakkaliṁ mañcakaṁ āropetvā yena isigilipassaṁ kāḷasilā tenupasaṅkamiṁsu.
isigilipassaṁ kāḷasilā → isigilipassakālasilā (pts) | evamāvusoti → evam āvuso ti (pts) | vakkaliṁ mañcakaṁ → vakkalim mañcakam (pts)
ภิกษุผู้อุปัฏฐากเหล่านั้นรับคำแล้วอุ้มท่านพระวักกลิขึ้นเตียง หามไปยังวิหารกาฬสิลาข้างภูเขาอิสิคิลิ
Atha kho bhagavā tañca rattiṁ tañca divāvasesaṁ gijjhakūṭe pabbate vihāsi.
divāvasesaṁ → divasāvasesaṁ (bj, sya-all) | tañca divāvasesaṁ → taṁ ca divasāvasesaṁ (pts) | divasāvasesaṁ → B divāvasesaṁ (pts note)
ขณะนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ภูเขาคิชฌกูฏตลอดคืนและวันที่ยังเหลืออยู่นั้น

Atha kho dve devatāyo abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ gijjhakūṭaṁ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu …pe… ekamantaṁ aṭṭhaṁsu.
+ → upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā (bjt) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
เมื่อราตรี ผ่านไป เทวดา ๒ องค์ มีวรรณะงดงามยิ่งนัก เปล่งรัศมีให้สว่างทั่วภูเขาคิชฌกูฏ เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ฯลฯ ยืนอยู่ณ ที่สมควร

Ekamantaṁ ṭhitā kho ekā devatā bhagavantaṁ etadavoca:
ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
ครั้นแล้วเทวดาองค์หนึ่งได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“vakkali, bhante, bhikkhu vimokkhāya cetetī”ti.“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระวักกลิคิดเพื่อหลุดพ้น’

Aparā devatā bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กราบทูลว่า
“so hi nūna, bhante, suvimutto vimuccissatī”ti.
bhante → sobhante (sya-all) | bhante → so bhante (bj: sī, sīmu8, syā) | sobhante → po. yu. ayaṁ pāṭho natthi (sya-all note) | nūna → S1-3 insert so always (pts note)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระวักกลินั้นหลุดพ้นดีแล้ว จักหลุดพ้นได้แน่’

Idamavocuṁ tā devatāyo.
idamavocuṁ → idam avocuṁ (pts)
เทวดาเหล่านั้นได้กราบทูลดังนี้แล้ว
Idaṁ vatvā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā tatthevantaradhāyiṁsu.
bhagavantaṁ → bhagavantam (pts)
ถวายอภิวาทพระผู้มีพระภาค กระทำประทักษิณแล้ว หายตัวไป ณ ที่นั้นนั่นเอง

Atha kho bhagavā tassā rattiyā accayena bhikkhū āmantesi:ครั้นราตรีนั้นผ่านไป พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า

“etha tumhe, bhikkhave, yena vakkali bhikkhu tenupasaṅkamatha; upasaṅkamitvā vakkaliṁ bhikkhuṁ evaṁ vadetha:
vakkaliṁ bhikkhuṁ → vakkalim bhikkhum (pts)
“มาเถิดภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเข้าไปหาภิกษุวักกลิถึงที่อยู่แล้วบอกว่า

‘Suṇāvuso tvaṁ, vakkali, bhagavato vacanaṁ dvinnañca devatānaṁ.
tvaṁ → (bj, pts) | dvinnañca → dvinnaṁ (sya-all) | suṇāvuso → so hi nūna so bhante (bj: sīmu8, sī.pavi, syā) | Suṇāvuso → B inserts tvaṁ (pts note) | dvinnañca → dvinnaṁ ca (pts)
‘ท่านวักกลิ ท่านจงฟังพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคและคำของเทวดา ๒ องค์

Imaṁ, āvuso, rattiṁ dve devatāyo abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṁ gijjhakūṭaṁ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu.
imaṁ → imam (pts) | kevalakappaṁ gijjhakūṭaṁ → kevalakappam gijjhakūṭam (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
เมื่อคืนนี้ เมื่อราตรีผ่านไป เทวดา ๒ องค์ มีวรรณะงดงามยิ่งนัก เปล่งรัศมีให้สว่างทั่วภูเขาคิชฌกูฏ เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ถวายอภิวาทแล้ว ยืนอยู่ ณ ที่สมควร

Ekamantaṁ ṭhitā kho, āvuso, ekā devatā bhagavantaṁ etadavoca—
ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
ครั้นแล้วเทวดาองค์หนึ่งได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
vakkali, bhante, bhikkhu vimokkhāya cetetīti.‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระวักกลิคิดเพื่อหลุดพ้น’

Aparā devatā bhagavantaṁ etadavoca—
etadavoca → etad avoca (pts)
เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กราบทูลว่า
so hi nūna, bhante, suvimutto vimuccissatīti.
nūna → nūna so (sya-all) | suvimutto → vimutto (pts) | bhante → so hi nūna so bhante (bj: sīmu8, sī.pavi, syā)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้จริญ พระวักกลินั้นหลุดพ้นดีแล้ว จักหลุดพ้นได้แน่’

Bhagavā ca taṁ, āvuso vakkali, evamāha—
evamāha → evam āha (pts)
ทั้งพระผู้มีพระภาคได้ตรัสถึงท่านว่า
mā bhāyi, vakkali;‘อย่ากลัวเลยวักกลิ mā bhāyi, vakkali.อย่ากลัวเลยวักกลิ Apāpakaṁ te maraṇaṁ bhavissati, apāpikā kālakiriyā’”ti.
apāpakaṁ te → apāpakante (th) | maraṇaṁ → maraṇam (pts)
ความตายอันไม่ต่ำช้าจักมีแก่เธอ การทำกาละ (ตาย) จะไม่เลวทราม’

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissutvā yenāyasmā vakkali tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ vakkaliṁ etadavocuṁ:
evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts) | vakkaliṁ etadavocuṁ → vakkalim etad avocuṁ (pts)
ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว เข้าไปหาท่านพระวักกลิถึงที่อยู่แล้วได้บอกว่า

“suṇāvuso vakkali, bhagavato vacanaṁ dvinnañca devatānan”ti.
vakkali → suṇāvuso tvaṁ (bj: machasaṁ, syā) | dvinnañca devatānanti → dvinnañ ca devatānan ti (pts)
“ท่านวักกลิ ท่านจงฟังพระดำรัสของพระผู้มีพระภาค และคำของเทวดา ๒ องค์เถิด’

Atha kho āyasmā vakkali upaṭṭhāke āmantesi:ลำดับนั้น ท่านพระวักกลิได้เรียกภิกษุผู้อุปัฏฐากทั้งหลายมากล่าวว่า “etha maṁ, āvuso, mañcakā oropetha.“มาเถิดท่านผู้มีอายุทั้งหลาย จงช่วยอุ้มผมลงจากเตียง Kathañhi nāma mādiso ucce āsane nisīditvā tassa bhagavato sāsanaṁ sotabbaṁ maññeyyā”ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th, pts) | sāsanaṁ sotabbaṁ maññeyyāti → sāsanam sotabbam maññeyā ti (pts)
ทำไมพระอย่างผมจะพึงสำคัญตนว่าควรนั่งบนอาสนะสูงแล้วฟังคำสั่งสอนของพระผู้มีพระภาคพระองค์นั้นเล่า’

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato vakkalissa paṭissutvā āyasmantaṁ vakkaliṁ mañcakā oropesuṁ.
oropesuṁ → B voro- (pts note) | evamāvusoti → evam āvuso ti (pts) | vakkaliṁ → vakkalim (pts)
ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้วก็ช่วยกันอุ้มท่านพระวักกลิลงจากเตียง ภิกษุทั้งหลายกล่าวว่า
“Imaṁ, āvuso, rattiṁ dve devatāyo abhikkantāya rattiyā …pe… ekamantaṁ aṭṭhaṁsu.
pe → spelled out in full (bjt) | rattiṁ → rattim (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
“ท่านผู้มีอายุ เมื่อคืนนี้ เมื่อราตรีผ่านไป เทวดา ๒ องค์ ฯลฯ ยืนอยู่ณ ที่สมควร
Ekamantaṁ ṭhitā kho, āvuso, ekā devatā bhagavantaṁ etadavoca:
ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
ครั้นแล้วเทวดาองค์หนึ่งได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
‘vakkali, bhante, bhikkhu vimokkhāya cetetī’ti.‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระวักกลิคิดเพื่อหลุดพ้น’ Aparā devatā bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กราบทูลว่า
‘so hi nūna, bhante, suvimutto vimuccissatī’ti.
nūna → nūna so (sya-all)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระวักกลินั้นหลุดพ้นดีแล้ว จักหลุดพ้นได้แน่’
Bhagavā ca taṁ, āvuso vakkali, evamāha:
Vakkali → B Vakkaliṁ (pts note) | taṁ → tam (pts) | evamāha → evam āha (pts)
ทั้งพระผู้มีพระภาคได้ตรัสถึงท่านว่า
‘mā bhāyi, vakkali;‘อย่ากลัวเลยวักกลิ mā bhāyi, vakkali.
vakkali apāpakaṁ → apāpakan (pts)
อย่ากลัวเลยวักกลิ
Apāpakaṁ te maraṇaṁ bhavissati, apāpikā kālakiriyā’”ti.
bhavissati → S1-3 bhavissatīti (pts note) | apāpakaṁ te → apāpakante (th) | maraṇaṁ → maraṇam (pts) | kālakiriyāti → kālakiriyā ti (pts)
ความตายอันไม่ต่ำช้าจักมีแก่เธอ การทำกาละจะไม่เลวทราม”

“Tena hāvuso, mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandatha:
tena hāvuso → tenahāvuso (bjt, th)
ท่านพระวักกลิกล่าวว่า “ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ถ้าเช่นนั้น พวกท่านจงถวายอภิวาทพระยุคลบาทของพระผู้มีพระภาคด้วยเศียรเกล้าตามคำของผมว่า
‘vakkali, bhante, bhikkhu ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno.‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุวักกลิอาพาธ ได้รับทุกข์ เป็นไข้หนัก So bhagavato pāde sirasā vandatī’ti.
vandatīti → vandati (bj, sya-all) | sirasā vandatīti → sīrasā vandati (pts)
เธอขอถวายอภิวาทพระยุคลบาทของพระองค์ด้วยเศียรเกล้า’
Evañca vadetha:
vadetha → vadeti (bj, sya-all) | vadetha rūpaṁ → vadeti rūpam (pts) | vadeti → vandatīti tvaṁ ca vadetha (bj: machasaṁ) | vadeti → B vadetha (pts note)
และขอพวกท่านจงกราบทูลอย่างนี้ว่า
‘rūpaṁ aniccaṁ.
aniccaṁ → aniccaṁtāhaṁ (th) | rūpaṁ → rūpam (pts)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ไม่เคลือบแคลงรูปที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi.
tāhaṁ → tāham (pts)
Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccaṁ (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’
Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccaṁ (pts) | vāti → vā ti (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจ ความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา’

Vedanā aniccā.
aniccā → aniccātāhaṁ (th)
ไม่เคลือบแคลงเวทนาที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi.
tāhaṁ → tāham (pts)
Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’ Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccaṁ taṁ (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา’

Saññā …
pe → spelled out in full (th)
ไม่เคลือบแคลงสัญญาที่ไม่เที่ยง ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา’

saṅkhārā aniccā.
Saṅkhārā → Complete in B (pts note) | aniccā → aniccātāhaṁ (th)
ไม่เคลือบแคลงสังขารที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi. Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’ Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmi.ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา’

Viññāṇaṁ aniccaṁ.
aniccaṁ → aniccaṁtāhaṁ (th) | viññāṇaṁ → viññāṇam (pts)
ไม่เคลือบแคลงวิญญาณที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi.
tāhaṁ → tāham (pts)
Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccaṁ (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’
Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmī’”ti.
tattha → (sya-all) | yadaniccaṁ → yad aniccaṁ taṁ (pts) | vāti → vā ti (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา”

“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato vakkalissa paṭissutvā pakkamiṁsu.
evamāvusoti → evam āvuso ti (pts)
ภิกษุเหล่านั้นรับคำแล้วก็จากไป
Atha kho āyasmā vakkali acirapakkantesu tesu bhikkhūsu satthaṁ āharesi.
āharesi → āhāresi (bj: sīmu8) | āharesi → S1-3 āhāresi (pts note) | satthaṁ → sattham (pts)
เมื่อภิกษุเหล่านั้นจากไปไม่นาน ท่านพระวักกลิก็ได้นำศัสตรามา

Atha kho te bhikkhū yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
upasaṅkamitvā → upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā (bj) | nisīdiṁsu → Complete in S1-3 (pts note) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavocuṁ → bhagavantam etad avocuṁ (pts)
ต่อมา ภิกษุเหล่านั้นเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ นั่ง ณ ที่สมควรแล้วได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“vakkali, bhante, bhikkhu ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno;
bhikkhu → Missing in B (pts note)
“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุวักกลิอาพาธได้รับทุกข์ เป็นไข้หนัก
so bhagavato pāde sirasā vandati;เธอขอถวายอภิวาทพระยุคลบาทของพระองค์ด้วยเศียรเกล้า evañca vadeti:
evañca → evaṁ ca (pts)
และฝากมากราบทูลอย่างนี้ว่า
‘rūpaṁ aniccaṁ.
aniccaṁ → aniccaṁtāhaṁ (th) | rūpaṁ → rūpam (pts)
‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ไม่เคลือบแคลงรูปที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi.
kaṅkhāmi → B kamāmi; this part is abridged in S1-3 (pts note) | tāhaṁ → tāham (pts)
Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccaṁ (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’
Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmi.
vicikicchāmi → vicikicchāmī (pts) | yadaniccaṁ → yad aniccam (pts) | vāti → vā ti (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยงเป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจ ความกำหนัด หรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา’
Vedanā …ไม่เคลือบแคลงเวทนาที่ไม่เที่ยง ... saññā …สัญญา ... saṅkhārā …สังขาร ... viññāṇaṁ aniccaṁ.
aniccaṁ → aniccaṁtāhaṁ (th) | viññāṇaṁ → viññāṇam (pts)
ไม่เคลือบแคลงวิญญาณที่ไม่เที่ยง
Tāhaṁ, bhante, na kaṅkhāmi.
tāhaṁ → tāham (pts)
Yadaniccaṁ taṁ dukkhanti na vicikicchāmi.
yadaniccaṁ → yad aniccam (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง สิ่งนั้นเป็นทุกข์’
Yadaniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, natthi me tattha chando vā rāgo vā pemaṁ vāti na vicikicchāmī’”ti.
me → S1-3 te and S3 repeats natthite (pts note) | yadaniccaṁ → yad aniccaṁ (pts) | vāti → vā ti (pts)
ไม่สงสัยว่า ‘สิ่งใดไม่เที่ยง เป็นทุกข์ มีความแปรผันเป็นธรรมดา ความพอใจ ความกำหนัดหรือความรักใคร่ในสิ่งนั้นไม่มีแก่เรา”

Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi:ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า “āyāma, bhikkhave, yena isigilipassaṁ kāḷasilā tenupasaṅkamissāma;
isigilipassaṁ kāḷasilā tenupasaṅkamissāma → isigilipassakālasilā tenupasaṅkamissāmi (pts) | Isigilipassakālasilā → S1-3 -passa- and in 35 -passaṁ- as B (pts note) | tenupasaṅkamissāmi → B -issāma (pts note)
“มาเถิด ภิกษุทั้งหลาย เราจะไปยังวิหารกาฬสิลาข้างภูเขาอิสิคิลิ
yattha vakkalinā kulaputtena satthamāharitan”ti.
Vakkalinā → B adds ma (pts note) | satthamāharitanti → satthaṁ āharitanti (bjt, th) | satthamāharitanti → sattham āharitan ti (pts)
ซึ่งเป็นสถานที่ที่วักกลิกุลบุตรได้นำศัสตรามา”

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.
evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts)
ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว

Atha kho bhagavā sambahulehi bhikkhūhi saddhiṁ yena isigilipassaṁ kāḷasilā tenupasaṅkami.
kāḷasilā → kāḷalilā (sya-all) | isigilipassaṁ kāḷasilā → isigilipassakālasilā (pts)
ต่อมา พระผู้มีพระภาคเสด็จไปยังวิหารกาฬสิลาข้างภูเขาอิสิคิลิพร้อมด้วยภิกษุจำนวนมาก
Addasā kho bhagavā āyasmantaṁ vakkaliṁ dūratova mañcake vivattakkhandhaṁ semānaṁ.
semānaṁ → seyyamānaṁ (sya-all) | dūratova → dūrato va (pts) | vivattakkhandhaṁ semānaṁ → vivattakkhandhaṁsemānaṁ (pts)
ได้ทอดพระเนตรเห็นท่านพระวักกลินอนคอบิดอยู่บนเตียงแต่ไกลเทียว

Tena kho pana samayena dhūmāyitattaṁ timirāyitattaṁ gacchateva purimaṁ disaṁ, gacchati pacchimaṁ disaṁ, gacchati uttaraṁ disaṁ, gacchati dakkhiṇaṁ disaṁ, gacchati uddhaṁ disaṁ, gacchati adho disaṁ, gacchati anudisaṁ.
disaṁ → (bj, pts) | purimaṁ disaṁ → purimadisaṁ (sya-all) | pacchimaṁ disaṁ → pacchimadisaṁ (sya-all) | uttaraṁ disaṁ → uttaradisaṁ (sya-all) | dakkhiṇaṁ disaṁ → dakkhiṇadisaṁ (sya-all) | dhūmāyitattaṁ → dhumāyitattaṁ (pts) | uddhaṁ disaṁ → uddham (pts) | gacchati → uddhaṁ disaṁ gacchati adho disaṁ (bj: machasaṁ, syā) | adho → B adds disaṁ (pts note) | anudisaṁ → S1-3 add gacchati (pts note) | uddhaṁ disaṁ → uddhaṁdisaṁ (th) | adho disaṁ → adhodisaṁ (th)
สมัยนั้น ปรากฏกลุ่มควันกลุ่มหมอกลอยไปทางทิศตะวันออก ทิศตะวันตกทิศเหนือ ทิศใต้ ทิศเบื้องบน ทิศเบื้องล่าง และทิศเฉียง

Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi:ลำดับนั้นเอง พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า “passatha no tumhe, bhikkhave, etaṁ dhūmāyitattaṁ timirāyitattaṁ gacchateva purimaṁ disaṁ …pe… gacchati anudisan”ti.
etaṁ dhūmāyitattaṁ → evaṁ dhūmāyiyattaṁ (sya-all); etam dhumāyitattam (pts) | purimaṁ disaṁ → purimadisaṁ (sya-all) | etaṁ → evaṁ (bj: syā) | etam → B evaṁ (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)
“ภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายมองเห็นกลุ่มควันกลุ่มหมอกลอยไปทางทิศตะวันออก ฯลฯ และทิศเฉียงหรือไม่”

“Evaṁ, bhante”.
evaṁ → evam (pts)
ภิกษุเหล่านั้นกราบทูลว่า “เห็น พระพุทธเจ้าข้า”

“Eso kho, bhikkhave, māro pāpimā vakkalissa kulaputtassa viññāṇaṁ samanvesati:
kulaputtassa viññāṇaṁ samanvesati → kulaputassa viññāṇam samannesati (pts) | samanvesati → samannesati (cck: ka. sī. pī.) | samannesati → B samandesati (pts note)
“ภิกษุทั้งหลาย นั่นแลคือมารผู้มีบาป ค้นหาวิญญาณของวักกลิกุลบุตรด้วยคิดว่า
‘kattha vakkalissa kulaputtassa viññāṇaṁ patiṭṭhitan’ti?
viññāṇaṁ patiṭṭhitanti → viññāṇam patiṭṭhitan ti (pts)
‘วิญญาณของวักกลิกุลบุตรสถิตอยู่ที่ไหน’
Appatiṭṭhitena ca, bhikkhave, viññāṇena vakkali kulaputto parinibbuto”ti.
parinibbutoti pañcamaṁ → parinibbuto ti (pts) | appatiṭṭhitena → apatiṭṭhitena (pts)
ภิกษุทั้งหลาย วักกลิกุลบุตรไม่มีวิญญาณสถิตอยู่ ปรินิพพานแล้ว”

Pañcamaṁ.
pañcamaṁ → ti (pts)
วักกลิสูตรที่ ๕ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Français · ไทย