AppamādasuttaHeedfulness
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj) | sāvatthinidānaṁ ekamantaṁ nisīdi → sāvatthiyaṁ (sya-all) | sāvatthinidānaṁ ekamantaṁ → (pts)Near Sāvatthī.
Ekamantaṁ nisīdi.
ekamantaṁ nisīdi → sāvatthiyaṁ (th)
Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca → pasenadi-kosalo bhagavantam etad avoca (pts)As he was sitting to one side, King Pasenadi Kosala said to the Blessed One:
“atthi nu kho, bhante, eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati—
samadhigayha → samadhiggayha (bj: machasaṁ, syā, PTS) | samadhiggayha → B samadhigayha; C. samatigeyha. (pts note)“Is there, lord, any one quality that keeps both kinds of benefits secure—
diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcā”ti?
diṭṭhadhammikañceva → diṭṭhadhammikaṁ c-eva (pts) | samparāyikañcāti → samparāyikaṁ cā ti (pts)benefits in this life & benefits in lives to come?”
“Atthi kho, mahārāja, eko dhammo yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati—
atthe → (pts) | samadhigayha → samadhiggayha (bj: machasaṁ, syā, PTS)“There is one quality, great king, that keeps both kinds of benefits secure—
diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcā”ti.
diṭṭhadhammikañceva → diṭṭhadhammikaṁ c-eva (pts) | samparāyikañcāti → samparāyikaṁ cā ti (pts)benefits in this life & benefits in lives to come.”
“Katamo pana, bhante, eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati—
samadhigayha → samadhiggayha (bj: machasaṁ, syā, PTS)“But what, lord, is that one quality…
diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcā”ti?
diṭṭhadhammikañceva → diṭṭhadhammikaṁ c-eva (pts) | samparāyikañcāti → samparāyikaṁ cā ti (pts)?”
“Appamādo kho, mahārāja, eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati—
yo → (pts) | samadhiggayha → samadhigghayha (pts) | samadhigayha → samadhiggayha (bj: machasaṁ, syā, PTS)“Heedfulness, great king.
diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcāti.
ti → S1 adds āyum ārogyaṁ vaṇṇaṁ. (pts note) | diṭṭhadhammikañceva → diṭṭhadhammikaṁ c-eva (pts) | samparāyikañcāti → samparāyikaṁ cā ti (pts)
Seyyathāpi, mahārāja, yāni kānici jaṅgalānaṁ pāṇānaṁ padajātāni, sabbāni tāni hatthipade samodhānaṁ gacchanti, hatthipadaṁ tesaṁ aggamakkhāyati—yadidaṁ mahantattena;
jaṅgalānaṁ → jaṅgamānaṁ (bj, pts1ed) | jaṅgalānaṁ pāṇānaṁ padajātāni → jaṅgamānam pāṇānam padajatāni (pts) | jaṅgamānaṁ → jaṅgalānaṁ (bj: machasaṁ, syā) | jaṅgalānaṁ → jaṅgamānaṁ (cck: sī. pī.) | jaṅgalānaṁ → jaṅgamānaṁ (sya-all: yu.) | mahantattena → mahantena. ba. mahantaṭṭhena (sya-all: yu.) | jaṅgamānam → B. jaṅgalānam. (pts note) | mahantena → B. mahantaṭṭhena. (pts note) | yāni kānici → yānikānici (th) | tesaṁ aggamakkhāyati yadidaṁ mahantattena → tesam aggam akkhāyati yad idam mahantena (pts)Just as the footprints of all living beings with legs can be encompassed by the footprint of the elephant, and the elephant’s footprint is declared to be supreme among them in terms of its great size;
evameva kho, mahārāja, appamādo eko dhammo, yo ubho atthe samadhiggayha tiṭṭhati—
appamādo → (pts) | yo → (pts) | samadhigayha → samadhiggayha (bj: machasaṁ, syā, PTS) | evameva → evam eva (pts)in the same way, heedfulness is the one quality that keeps both kinds of benefits secure—benefits in this life & benefits in lives to come.”
diṭṭhadhammikañceva atthaṁ samparāyikañcā”ti.
diṭṭhadhammikañceva → diṭṭhadhammikaṁ c-eva (pts) | samparāyikañcāti → samparāyikam (pts)That is what the Blessed One said.
Idamavoca …pe…
idamavoca → cā ti (pts)Having said that, the One Well-Gone, the Teacher, said further:
“Āyuṁ arogiyaṁ vaṇṇaṁ, saggaṁ uccākulīnataṁ;
arogiyaṁ → ārogiyaṁ (sya-all) | ārogiyaṁ → SS. āroggiyaṁ. (pts note) | āyuṁ arogiyaṁ → āyum ārogiyaṁ (pts) uccākulīnataṁ → S1 ubba (ucca?) kuli-; B. uccākuli-. (pts note) | saggaṁ → saggam (pts)“For one who desires long life, health, Ratiyo patthayantena, uḷārā aparāparā.
patthayantena → ba. evaṁ. sī. patthayānena (sya-all: yu.) | patthayantena → So B. and C.; SS. patthayānena; SS. -kiriyāsu. (pts note)beauty, heaven, & noble birth, —lavish delights, one after another—Appamādaṁ pasaṁsanti, puññakiriyāsu paṇḍitā;
appamādaṁ → appamādam (pts)the wise praise heedfulness in doing acts of merit. Appamatto ubho atthe, adhiggaṇhāti paṇḍito.
adhigaṇhāti → adhiggaṇhāti (bj: machasaṁ, syā)When heedful, wise, you achieve both kinds of benefit:Diṭṭhe dhamme ca yo attho, yo cattho samparāyiko;
cattho → c-attho (pts)benefits in this life, & benefits in lives to come. Atthābhisamayā dhīro, paṇḍitoti pavuccatī”ti.
pavuccatīti → Already published (Journal Assiatique, Janvier, 1873, p. 59-60). (pts note) | paṇḍitoti → paṇḍito ti (pts) | + → sāvatthiyaṁ viharati ekam antam nisīdi ekam antaṁ (pts)By breaking through to your benefit, you’re called enlightened, wise.