Kammanirodhasutta
Kammanirodhasutta → kammasuttaṁ (bj); kammaṁ (pts1ed)๑๔๖ กัมมนิโรธสูตร
“Navapurāṇāni, bhikkhave, kammāni desessāmi kammanirodhaṁ kammanirodhagāminiñca paṭipadaṁ.
desessāmi kammanirodhaṁ → desissāmi kammanirodhañca (bj, sya-all); desissāmi kammanirodham (pts)พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “ภิกษุทั้งหลาย เราจักแสดงกรรมใหม่และ กรรมเก่า ความดับกรรม และปฏิปทาที่ให้ถึงความดับกรรม
Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmīti.
bhāsissāmīti → sādhukamo -ti is omitted by S1-3 (pts note) | manasi karotha → manasikarotha (bjt, th) | taṁ → tam (pts) | sādhukaṁ manasi karotha → sādhukam manasikarotha (pts)เธอทั้งหลายจงฟัง จงใส่ใจให้ดี เราจักกล่าว
Katamañca, bhikkhave, purāṇakammaṁ?
purāṇakammaṁ cakkhu → purāṇaṁ kammaṁ cakkhuṁ (bj) | katamañca → katamam (pts) | kammaṁ → kāyakammaṁ vācākammaṁ manokammaṁ (bj: sīmu, sī.pavi) | purāṇakammaṁ → S1-3 purāṇaṁ- always (pts note)กรรมเก่า เป็นอย่างไร
Cakkhu, bhikkhave, purāṇakammaṁ abhisaṅkhataṁ abhisañcetayitaṁ vedaniyaṁ daṭṭhabbaṁ …pe…
purāṇakammaṁ → purāṇaṁ kammaṁ (bj) | cakkhu → cakkhuṁ (sya-all, pts) | cakkhu → cakkhum (pts) | purāṇakammaṁ abhisaṅkhataṁ → purāṇakammam abhisaṅkhatam (pts) | daṭṭhabbaṁ → daṭṭhabbam (pts)คือ จักขุ (ตา) บัณฑิตพึงเห็นว่าเป็นกรรมเก่า ถูกปัจจัยปรุงแต่ง สำเร็จด้วย เจตนา เป็นที่ตั้งแห่งเวทนา ฯลฯ
jivhā purāṇakammā abhisaṅkhatā abhisañcetayitā vedaniyā daṭṭhabbā …pe…
purāṇakammā → purāṇaṁ kammaṁ (bj); purāṇakammam (pts) | purāṇakammam → B1 -kammā (pts note) | vedaniyā → vedanīyā (bjt) | + → kāyo purāṇaṁ kammaṁ abhisaṅkhato abhisañcetayito vedanīyo daṭṭhabbo (bjt)ชิวหา (ลิ้น) บัณฑิตพึงเห็นว่าเป็นกรรมเก่า ถูกปัจจัยปรุงแต่ง สำเร็จด้วยเจตนา เป็นที่ตั้งแห่งเวทนา ฯลฯ
mano purāṇakammo abhisaṅkhato abhisañcetayito vedaniyo daṭṭhabbo.
purāṇakammo → purāṇakammaṁ (pts) | purāṇakammaṁ → B1 -kammo (pts note) | daṭṭhabbo → While S1-3 do not omit Sotaṁ . . . Ghānam . . . Kāyo, they omit Mano . . . (pts note) | purāṇakammo → purāṇaṁ kammaṁ (bjt) | vedaniyo → vedanīyo (bjt)มโน (ใจ) บัณฑิตพึงเห็นว่าเป็นกรรมเก่า ถูกปัจจัยปรุงแต่ง สำเร็จด้วยเจตนา เป็นที่ตั้งแห่งเวทนา
Idaṁ vuccati, bhikkhave, purāṇakammaṁ.
purāṇakammaṁ → purāṇaṁ kammaṁ (bj)นี้เราเรียกว่า กรรมเก่า
Katamañca, bhikkhave, navakammaṁ?
navakammaṁ → navaṁ kammaṁ (bj) | navakammaṁ → S1-3 navaṁ kammaṁ always (pts note)กรรมใหม่ เป็นอย่างไร
Yaṁ kho, bhikkhave, etarahi kammaṁ karoti kāyena vācāya manasā,คือ กรรมที่บุคคลทำด้วยกาย วาจา ใจ
idaṁ vuccati, bhikkhave, navakammaṁ.
navakammaṁ → navaṁ kammaṁ (bj) | idaṁ → idam (pts)นี้เราเรียกว่า กรรมใหม่
Katamo ca, bhikkhave, kammanirodho?ความดับกรรม เป็นอย่างไร
Yo kho, bhikkhave, kāyakammavacīkammamanokammassa nirodhā vimuttiṁ phusati,
kāyakammavacīkammamanokammassa → kāyakammaṁ vacīkammaṁ manokammassa (sya-all) | kāyakammavacīkammamanokammassa → kataṁ kho mayā (bj: syā) | manokammassa → S1-3 Kāyakammaṁ vacīkammaṁ manokammaṁ (pts note) | vimuttiṁ → B1-2 vimutti (pts note) | kāyakammavacīkammamanokammassa → kāyakammavacīkamma manokammassa (pts)คือ นิโรธที่ถูกต้องวิมุตติ เพราะดับกายกรรม วจีกรรม และมโนกรรมได้
ayaṁ vuccati, bhikkhave, kammanirodho.นี้เราเรียกว่า ความดับกรรม
Katamā ca, bhikkhave, kammanirodhagāminī paṭipadā?
Katamā → S1-3 katamo (pts note)ปฏิปทาที่ให้ถึงความดับกรรม อะไรบ้าง
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṁ—
seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | ayameva → ayam eva (pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdam (pts)คือ อริยมรรคมีองค์ ๘ ได้แก่
sammādiṭṭhi, sammāsaṅkappo, sammāvācā, sammākammanto, sammāājīvo, sammāvāyāmo, sammāsati, sammāsamādhi—๑. สัมมาทิฏฐิ (เห็นชอบ) ๒. สัมมาสังกัปปะ (ดำริชอบ) ๓. สัมมาวาจา (เจรจาชอบ) ๔. สัมมากัมมันตะ (กระทำชอบ) ๕. สัมมาอาชีวะ (เลี้ยงชีพชอบ) ๖. สัมมาวายามะ (พยายามชอบ) ๗. สัมมาสติ (ระลึกชอบ) ๘. สัมมาสมาธิ (ตั้งจิตมั่นชอบ)
ayaṁ vuccati, bhikkhave, kammanirodhagāminī paṭipadā.นี้เราเรียกว่า ปฏิปทาที่ให้ถึงความดับกรรม
Iti kho, bhikkhave, desitaṁ mayā purāṇakammaṁ, desitaṁ navakammaṁ, desito kammanirodho, desitā kammanirodhagāminī paṭipadā.
purāṇakammaṁ → purāṇaṁ kammaṁ (bj) | navakammaṁ → navaṁ kammaṁ (bj) | + → vo (bjt, th, pts)กรรมเก่าเราได้แสดงแล้ว กรรมใหม่เราได้แสดงแล้ว ความดับกรรมเราได้ แสดงแล้ว และปฏิปทาที่ให้ถึงความดับกรรมเราได้แสดงแล้ว ด้วยประการฉะนี้
Yaṁ kho, bhikkhave, satthārā karaṇīyaṁ sāvakānaṁ hitesinā anukampakena anukampaṁ upādāya, kataṁ vo taṁ mayā.
kho → vo (bj) | vo taṁ → kho (sya-all) | mayā → kataṁ kho mayā (bj: syā) | kataṁ → B2 has kataṁ kammaṁ (kampaṁ) (pts note) | vo → B1 kho instead of vo tam (pts note) | anukampaṁ → anukampam (pts)ภิกษุทั้งหลาย กิจใดที่ศาสดาผู้แสวงหาประโยชน์เกื้อกูล ผู้อนุเคราะห์พึง อาศัยความอนุเคราะห์ กระทำแก่สาวกทั้งหลาย กิจนั้นเราก็ได้กระทำแล้วแก่เธอ ทั้งหลาย
Etāni, bhikkhave, rukkhamūlāni, etāni suññāgārāni. Jhāyatha, bhikkhave, mā pamādattha; mā pacchāvippaṭisārino ahuvattha. Ayaṁ vo amhākaṁ anusāsanī”ti.
jhāyatha → byāyatha (sya-all) | pacchāvippaṭisārino → pacchāvippatisārino (pts) | jhāyatha → B2 nijjhāyatha (pts note) | pamādattha → B1-2 pahadattha (pts note) | vo → B1 kho; S3 o (?) between the lines (pts note) | amhākam → B2 tamhākaṁ (pts note) | anusāsanīti → S3 anusāsatati (pts note) | pacchāvippaṭisārino → pacchā vippaṭisārino (bjt, th)ภิกษุทั้งหลาย นั่นโคนไม้ นั่นเรือนว่าง เธอทั้งหลายจงเพ่งพินิจ อย่าประมาท อย่าได้มีความร้อนใจในภายหลัง นี้คือคำพร่ำสอนสำหรับเธอทั้งหลายของเรา”