Paṭhamaassādapariyesanasutta
Paṭhamaassādapariyesanasutta → assādena 1 (pts1ed)In Search of Gratification (Interior)
“Cakkhussāhaṁ, bhikkhave, assādapariyesanaṁ acariṁ.
+ → sāvatthiyaṁ (bjt) | cakkhussāhaṁ → cakkhussāham (pts) | assādapariyesanaṁ → assādapariyesanam (pts)“Mendicants, I went in search of the eye’s gratification,
Yo cakkhussa assādo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā cakkhussa assādo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all) | so → S1-3 eso almost always; B2 always (pts note)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of the eye’s gratification.
Cakkhussāhaṁ, bhikkhave, ādīnavapariyesanaṁ acariṁ.
cakkhussāhaṁ → cakkhussāham (pts) | ādīnavapariyesanaṁ → ādīnavapariyesanam (pts)I went in search of the eye’s drawback,
Yo cakkhussa ādīnavo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā cakkhussa ādīnavo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of the eye’s drawback.
Cakkhussāhaṁ, bhikkhave, nissaraṇapariyesanaṁ acariṁ.
cakkhussāhaṁ → cakkhussāham (pts) | nissaraṇapariyesanaṁ → nissaraṇapariyesanam (pts)I went in search of escape from the eye,
Yaṁ cakkhussa nissaraṇaṁ tadajjhagamaṁ.
yaṁ → yam (pts) | tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā cakkhussa nissaraṇaṁ, paññāya me taṁ sudiṭṭhaṁ.
taṁ → etaṁ (sya-all) | taṁ → B2 etam always (pts note) | nissaraṇaṁ → nissaraṇam (pts)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of escape from the eye.
Sotassāhaṁ, bhikkhave …
sotassāhaṁ → sotassāham (pts)I went in search of the ear’s …
ghānassāhaṁ, bhikkhave …
ghānassāhaṁ → ghānassāham (pts)nose’s …
jivhāyāhaṁ bhikkhave, assādapariyesanaṁ acariṁ.
jivhāyāhaṁ → jivhāyāham (pts) | assādapariyesanaṁ → assādapariyesanam (pts)tongue’s …
Yo jivhāya assādo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)
Yāvatā jivhāya assādo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all)
Jivhāyāhaṁ, bhikkhave, ādīnavapariyesanaṁ acariṁ.
jivhāyāhaṁ → jivhāyāham (pts) | ādīnavapariyesanaṁ → ādīnavapariyesanam (pts)
Yo jivhāya ādīnavo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)
Yāvatā jivhāya ādīnavo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all)
Jivhāyāhaṁ, bhikkhave, nissaraṇapariyesanaṁ acariṁ.
jivhāyāhaṁ → jivhāyāham (pts) | nissaraṇapariyesanaṁ → nissaraṇapariyesanam (pts)
Yaṁ jivhāya nissaraṇaṁ tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)
Yāvatā jivhāya nissaraṇaṁ, paññāya me taṁ sudiṭṭhaṁ …pe…
sudiṭṭhaṁ → sudiṭṭhaṁ kāyassāhaṁ bhikkhave (bj); sudiṭṭhaṁ kāyassa (pts) | taṁ → etaṁ (sya-all) | taṁ → S1-3 etaṁ here only (pts note) | nissaraṇaṁ → nissaraṇam (pts)body’s …
manassāhaṁ, bhikkhave, assādapariyesanaṁ acariṁ.
manassāhaṁ → manassāham (pts) | assādapariyesanaṁ → assādapariyesanam (pts)mind’s gratification,
Yo manassa assādo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā manassa assādo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of the mind’s gratification.
Manassāhaṁ, bhikkhave, ādīnavapariyesanaṁ acariṁ.
manassāhaṁ → manassāham (pts) | ādīnavapariyesanaṁ → ādīnavapariyesanam (pts)I went in search of the mind’s drawback,
Yo manassa ādīnavo tadajjhagamaṁ.
tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā manassa ādīnavo paññāya me so sudiṭṭho.
so → eso (sya-all)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of the mind’s drawback.
Manassāhaṁ, bhikkhave, nissaraṇapariyesanaṁ acariṁ.
manassāhaṁ → manassāham (pts) | nissaraṇapariyesanaṁ → nissaraṇapariyesanam (pts)I went in search of escape from the mind,
Yaṁ manassa nissaraṇaṁ tadajjhagamaṁ.
yaṁ → yam (pts) | tadajjhagamaṁ → tad ajjhagamaṁ (pts)and I found it.
Yāvatā manassa nissaraṇaṁ, paññāya me taṁ sudiṭṭhaṁ.
taṁ → etaṁ (sya-all) | sudiṭṭhaṁ yāvakīvañcāhaṁ → sudiṭṭham yāva kivañcāham (pts) | nissaraṇaṁ → nissaraṇam (pts)I’ve seen clearly with wisdom the full extent of escape from the mind.
Yāvakīvañcāhaṁ, bhikkhave, imesaṁ channaṁ ajjhattikānaṁ āyatanānaṁ assādañca assādato, ādīnavañca ādīnavato, nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nābbhaññāsiṁ …pe…
yathābhūtaṁ → yathābūtaṁ (pts) | yāvakīvañcāhaṁ → yāva kivañcāham (pts) | channaṁ ajjhattikānaṁ āyatanānaṁ assādañca → channam ajjhattikānam āyatanānam assādaṁ ca (pts) | ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca → ādīnavaṁ ca ādīnato nissaraṇaṁ ca (pts)As long as I didn’t truly understand these six interior sense fields’ gratification, drawback, and escape for what they are, I didn’t announce my supreme perfect awakening …
paccaññāsiṁ.
paccaññāsiṁ → abbhaññāsiṁ (sya-all, pts) | paccaññāsiṁ → abbhaññāsim (pts)But when I did truly understand …
Ñāṇañca pana me dassanaṁ udapādi:
dassanaṁ → dassanam (pts)Knowledge and vision arose in me:
‘akuppā me vimutti, ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo’”ti.
me → me ceto (bj) | vimutti ayamantimā → cetovimutti ayam antimā (pts) | natthi dāni punabbhavoti tatiyaṁ → natthidāni punabbhavo ti (pts)‘My freedom is unshakable; this is my last rebirth; now there’ll be no more future lives.’”