SallasuttaEin Pfeil
“Assutavā, bhikkhave, puthujjano sukhampi vedanaṁ vedayati, dukkhampi vedanaṁ vedayati, adukkhamasukhampi vedanaṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts1ed) | vedayati dukkhampi → vediyati dukkham pi (pts) | vedayati adukkhamasukhampi → vediyati adukkhamasukham pi (pts) | vedayati → vediyati (pts) | vedayati → vediyati (cck: sī. pī.) | vediyati → B1-2 vedayati always (pts note) | sukhampi → sukham pi (pts)„Mönche und Nonnen, da erfährt ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch ein angenehmes, ein schmerzhaftes und ein neutrales Gefühl.
Sutavā, bhikkhave, ariyasāvako sukhampi vedanaṁ vedayati, dukkhampi vedanaṁ vedayati, adukkhamasukhampi vedanaṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | vedayati dukkhampi → vediyati dukkham pi (pts) | vedayati adukkhamasukhampi → vediyati adukkhamasukham pi (pts) | sukhampi → sukham pi (pts)Auch ein gebildeter edler Schüler erfährt ein angenehmes, ein schmerzhaftes und ein neutrales Gefühl.
Tatra, bhikkhave, ko viseso ko adhippayāso kiṁ nānākaraṇaṁ sutavato ariyasāvakassa assutavatā puthujjanenā”ti?
adhippayāso → adhippāyo (bj, mr); adhippāyaso (sya-all, km); adhippāyoso (pts1ed) | adhippayāso kiṁ → adhippāyoso kim (pts) | adhippayāso → adhippāyo (cck: sī. ka.); adhippāyaso (cck: syā. kaṁ.); adhippāyoso (cck: pī.) | adhippāyoso → B1 adhippāyo (pts note) | assutavatā → S3 assutavā (pts note)Was ist da der Unterschied zwischen einem gebildeten edlen Schüler und einem ungebildeten gewöhnlichen Menschen?“
Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā …pe…
bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | pe → spelled out in full (bjt)„Unsere Lehren wurzeln im Buddha …“
assutavā, bhikkhave, puthujjano dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjati.
urattāḷiṁ → urattāḷī (sya-all) | phuṭṭho → puṭṭho (pts) | urattāḷiṁ kandati sammohaṁ → urattālīkandati sammoham (pts)„Wenn ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch schmerzhafte körperliche Gefühle erfährt, ist er bekümmert und jammert und klagt, schlägt sich an die Brust und stürzt in Verwirrung.
So dve vedanā vedayati—
vedayati → vediyati (bj)Er erfährt zwei Gefühle:
kāyikañca, cetasikañca.
kāyikañca cetasikañca → kāyikañ ca cetasikañ ca (pts)ein körperliches und ein seelisches.
Seyyathāpi, bhikkhave, purisaṁ sallena vijjheyya.
sallena vijjheyya → sallena vijjheyyuṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | vijjheyya tamenaṁ → vijjheyyuṁ tam enam (pts) | vijjheyya → sallena anuvijjheyyuṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | vijjheyyuṁ → B1 vijjheyya always (pts note)Wie wenn ein Mensch von einem Pfeil getroffen würde,
Tamenaṁ dutiyena sallena anuvedhaṁ vijjheyya.
sallena anuvedhaṁ vijjheyya → sallena anuvedhaṁ vijjheyyuṁ (bj, sya-all, km); sallena vijjheyyuṁ (pts1ed) | vijjheyya evañhi → vijjheyyuṁ evaṁ hi (bj, sya-all) | anuvedhaṁ vijjheyya evañhi → vijjheyyuṁ evaṁ hi (pts) | vijjheyya → sallena anuvijjheyyuṁ (cck: sī.); sallena anuvedhaṁ vijjheyyuṁ (cck: syā. kaṁ.); sallena vijjheyyuṁ (cck: pī.) | enam → S1-3 tamena (pts note) | sallena → B1-2 insert here anuvedhaṁ (B2 -daṁ) (pts note) | tamenaṁ → tam enam (pts)nur um von einem zweiten Pfeil getroffen zu werden:
Evañhi so, bhikkhave, puriso dvisallena vedanaṁ vedayati.
dvisallena vedanaṁ vedayati → dve sallena vedanā vediyetha (bj) | dvisallena vedanaṁ → dve sallena vedanā (sya-all) | vedayati → vedayati kāyikañca cetasikañca (sya-all) | vedanā → B1 dvesallenavedanaṁ (pts note) | vediyati → S3 vediyetha; B1-2 vedayati (pts note) | evañhi → hi (th)Dieser Mensch würde das Gefühl von zwei Pfeilen erfahren.
Evameva kho, bhikkhave, assutavā puthujjano dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati sammohaṁ āpajjati.
urattāḷiṁ → urattāḷī (sya-all); urattāliṁ (pts) | phuṭṭho → puṭṭho (pts) | evameva → evam eva (pts) | sammohaṁ → sammoham (pts)Ebenso ist ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch, wenn er schmerzhafte körperliche Gefühle erfährt, bekümmert und jammert und klagt, schlägt sich an die Brust und stürzt in Verwirrung.
So dve vedanā vedayati—
vedayati → vediyati (bj, pts)Er erfährt zwei Gefühle:
kāyikañca, cetasikañca.ein körperliches und ein seelisches.
Tassāyeva kho pana dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno paṭighavā hoti.
phuṭṭho samāno → (sya-all) | phuṭṭho → puṭṭho (pts) | samāno → B1-2 omit puṭṭho samāno (pts note) | tassāyeva → tassā yeva (th)Wenn er von einem schmerzhaften Gefühl getroffen wird, wehrt er es ab.
Tamenaṁ dukkhāya vedanāya paṭighavantaṁ, yo dukkhāya vedanāya paṭighānusayo, so anuseti.
paṭighānusayo → patighānusayo (pts) | tamenaṁ → tam enam (pts)Bei ihm liegt eine Neigung zu Abwehr in Bezug auf schmerzhaftes Gefühl zugrunde.
So dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno kāmasukhaṁ abhinandati.
kāmasukhaṁ → kāmasukham (pts)Wenn er von einem schmerzhaften Gefühl getroffen wird, freut er sich darauf, Sinnenfreuden zu genießen.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so?
Na hi so, bhikkhave, pajānāti assutavā puthujjano aññatra kāmasukhā dukkhāya vedanāya nissaraṇaṁ,
hi so → (bj) | so → (sya-all, pts) | hi → B1 inserts so (pts note)Weil ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch kein anderes Entrinnen von schmerzhaftem Gefühl kennt als Sinnenfreuden.
tassa kāmasukhañca abhinandato, yo sukhāya vedanāya rāgānusayo, so anuseti.
kāmasukhañca → kāmasukhaṁ (bj, pts) | kāmasukham → B1-2 insert ca (pts note) | kāmasukhañca → kāmasukhaṁ ca (th)Bei ihm liegt eine Neigung zu Gier in Bezug auf angenehmes Gefühl zugrunde.
So tāsaṁ vedanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ nappajānāti.
atthaṅgamañca → atthagamañca (bj, pts)Er versteht bei den Gefühlen nicht wahrheitsgemäß den Ursprung, das Vergehen, die Befriedigung, den Nachteil und das Entrinnen.
Tassa tāsaṁ vedanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ appajānato, yo adukkhamasukhāya vedanāya avijjānusayo, so anuseti.
atthaṅgamañca → atthagamañca (bj, pts) | ādīnavañca → (pts) | tāsaṁ → tāsam (pts) | yathābhūtaṁ → yathābhūtam (pts)Bei ihm liegt eine Neigung zu Unwissenheit in Bezug auf neutrales Gefühl zugrunde.
So sukhañce vedanaṁ vedayati, saññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | vedayati dukkhañce → vediyati dukkhaṁ ce (pts) | sukhañce → sukhaṁ (bj: sī.pavi) | sukhañce → sukhaṁ ce (pts)Wenn er ein angenehmes Gefühl fühlt, fühlt er es gebunden.
Dukkhañce vedanaṁ vedayati, saññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | vedayati adukkhamasukhañce → vediyati adukkhamasukhaṁ ce (pts)Wenn er ein schmerzhaftes Gefühl fühlt, fühlt er es gebunden.
Adukkhamasukhañce vedanaṁ vedayati, saññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | adukkhamasukhañce → adukkhamasukhañca (sya-all) | ce → Missing in S1-3 (pts note)Wenn er ein neutrales Gefühl fühlt, fühlt er es gebunden.
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ‘assutavā puthujjano saññutto jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, saññutto dukkhasmā’ti vadāmi.
jarāya maraṇena → jarāmaraṇena (bj) | jarāya → (pts) | puthujjano → S1-3 put here a line -- (pts note)Ihn nennt man einen ungebildeten gewöhnlichen Menschen, der an Wiedergeburt gebunden ist, an Alter und Tod, an Kummer, Klage, Schmerz, Traurigkeit und Bedrängnis. Er ist ans Leiden gebunden, sage ich.
Sutavā ca kho, bhikkhave, ariyasāvako dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno na socati, na kilamati, na paridevati, na urattāḷiṁ kandati, na sammohaṁ āpajjati.
urattāḷiṁ → urattāḷī (sya-all) | phuṭṭho → puṭṭho (pts) | urattāḷiṁ kandati → urattālīkandati (pts) | sammohaṁ → sammoham (pts)Wenn ein gebildeter edler Schüler schmerzhafte körperliche Gefühle erfährt, ist er nicht bekümmert, jammert und klagt nicht, schlägt sich nicht an die Brust und stürzt nicht in Verwirrung.
So ekaṁ vedanaṁ vedayati—
vedayati → vediyati (bj, pts)Er erfährt ein Gefühl:
kāyikaṁ, na cetasikaṁ.ein körperliches, kein seelisches.
Seyyathāpi, bhikkhave, purisaṁ sallena vijjheyya.
vijjheyya → vijjheyyuṁ (bj); vijjheyyuṁ na (sya-all) | vijjheyya tamenaṁ → vijjheyyuṁ na tam enaṁ (pts)Wie wenn ein Mensch von einem Pfeil getroffen würde,
Tamenaṁ dutiyena sallena anuvedhaṁ na vijjheyya.
vijjheyya evañhi → vijjheyyuṁ evaṁ hi (bj) | na vijjheyya evañhi → vijjheyyuṁ evaṁ hi (sya-all) | anuvedhaṁ na vijjheyya evañhi → anuvijjheyyuṁ evaṁ hi (pts) | vijjheyyuṁ → na anuvijjheyyuṁ (bj: sī.pævi, sī.pavi); anurodhaṁ na vijjheyyuṁ (bj: syā) | enaṁ → So B2; S1 tamena; S3 nametaṁ (pts note) | anuvijjheyyuṁ → So S1-3; B1 paṭivedhaṁ vijjheyya; B2 anuvedhaṁ vijjheyyuṁ (pts note) | tamenaṁ → tam enaṁ (pts)aber er würde nicht von einem zweiten Pfeil getroffen:
Evañhi so, bhikkhave, puriso ekasallena vedanaṁ vedayati.
ekasallena → ekaṁ sallena (bj) | vedayati → vediyetha (bj) | vedayati evameva → vediyati evam eva (pts) | ekaṁ → ekasallena (bj: machasaṁ) | sallena → ekasallena (bj: machasaṁ) | vediyetha → vedayati (bj: machasaṁ) | ekasallena → S1-3 ekaṁ sallena (pts note) | vediyati → S1-3 vediyetha (pts note) | evañhi → hi (bjt, th)Dieser Mensch würde das Gefühl von einem Pfeil erfahren.
Evameva kho, bhikkhave, sutavā ariyasāvako dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno na socati, na kilamati, na paridevati, na urattāḷiṁ kandati, na sammohaṁ āpajjati.
urattāḷiṁ → urattāḷī (sya-all) | urattāḷiṁ kandati → urattāḷīkandati (pts) | evameva → evam eva (pts) | sammohaṁ → sammoham (pts)Ebenso ist ein gebildeter edler Schüler, wenn er schmerzhafte körperliche Gefühle erfährt, nicht bekümmert, jammert und klagt nicht, schlägt sich nicht an die Brust und stürzt nicht in Verwirrung.
So ekaṁ vedanaṁ vedayati—
vedayati → vediyati (bj, pts)Er erfährt ein Gefühl:
kāyikaṁ, na cetasikaṁ.ein körperliches, kein seelisches.
Tassāyeva kho pana dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno paṭighavā na hoti.
phuṭṭho samāno → (bj, sya-all, pts) | na → S1-3 paṭighavā (without na); B1 paṭighavānaṁ; B2 paṭighaṁvā na (pts note) | tassāyeva → tassā yeva (pts)Wenn er von einem schmerzhaften Gefühl getroffen wird, wehrt er es nicht ab.
Tamenaṁ dukkhāya vedanāya appaṭighavantaṁ, yo dukkhāya vedanāya paṭighānusayo, so nānuseti.
appaṭighavantaṁ → paṭighavantaṁ (sya-all) | paṭighānusayo → paṭighanusayo (pts) | enam → S1 eva (pts note) | so → Missing in S1-3 (pts note) | appaṭighavantaṁ → apaṭighavantaṁ (bjt, pts) | tamenaṁ → tam enam (pts)Bei ihm liegt keine Neigung zu Abwehr in Bezug auf schmerzhaftes Gefühl zugrunde.
So dukkhāya vedanāya phuṭṭho samāno kāmasukhaṁ nābhinandati.Wenn er von einem schmerzhaften Gefühl getroffen wird, freut er sich nicht darauf, Sinnenfreuden zu genießen.
Taṁ kissa hetu?Warum ist das so?
Pajānāti hi so, bhikkhave, sutavā ariyasāvako aññatra kāmasukhā dukkhāya vedanāya nissaraṇaṁ.
so → (bj) | hi → (sya-all) | hi so → (pts) | pajānāti → B1-2 insert so (pts note)Weil ein gebildeter edler Schüler ein anderes Entrinnen von schmerzhaftem Gefühl kennt als Sinnenfreuden.
Tassa kāmasukhaṁ nābhinandato yo sukhāya vedanāya rāgānusayo, so nānuseti.
nābhinandato → anabhinandato (bj) | nābhinandato → S1-3 anabhi- (pts note)Bei ihm liegt keine Neigung zu Gier in Bezug auf angenehmes Gefühl zugrunde.
So tāsaṁ vedanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavaṁ ca nissaraṇañca yathābhūtaṁ pajānāti.
atthaṅgamañca → atthagamañca (bj, pts) | ādīnavaṁ ca → ādīnavañca (bjt, th, pts) | yathābhūtaṁ → yathābhūtam (pts)Er versteht bei den Gefühlen wahrheitsgemäß den Ursprung, das Vergehen, die Befriedigung, den Nachteil und das Entrinnen.
Tassa tāsaṁ vedanānaṁ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ pajānato, yo adukkhamasukhāya vedanāya avijjānusayo, so nānuseti.
atthaṅgamañca → atthagamañca (bj, pts) | pajānato → S1 pajānātino (pts note) | yathābhūtaṁ → yathābhūtam (pts)Bei ihm liegt keine Neigung zu Unwissenheit in Bezug auf neutrales Gefühl zugrunde.
So sukhañce vedanaṁ vedayati, visaññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | vedayati dukkhañce → vediyati dukkham ce (pts) | sukhañce → sukhaṁ ce (pts)Wenn er ein angenehmes Gefühl fühlt, fühlt er es abgelöst.
Dukkhañce vedanaṁ vedayati, visaññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts) | dukkhañce → ce (pts) | vedayati → vediyati adukkhamasukhaṁ (pts)Wenn er ein schmerzhaftes Gefühl fühlt, fühlt er es abgelöst.
Adukkhamasukhañce vedanaṁ vedayati, visaññutto naṁ vedayati.
vedayati → vediyati (bj, pts)Wenn er ein neutrales Gefühl fühlt, fühlt er es abgelöst.
Ayaṁ vuccati, bhikkhave, ‘sutavā ariyasāvako visaññutto jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, visaññutto dukkhasmā’ti vadāmi.
jarāya maraṇena → jarāmaraṇena (bj) | sutavā → (pts) | visaññutto → visaññuto (pts) | dukkhasmāti → dukkhasmā ti (pts)Ihn nennt man einen gebildeten edlen Schüler, der von Wiedergeburt abgelöst ist, von Alter und Tod, von Kummer, Klage, Schmerz, Traurigkeit und Bedrängnis. Er ist vom Leiden abgelöst, sage ich.
Ayaṁ kho, bhikkhave, viseso, ayaṁ adhippayāso, idaṁ nānākaraṇaṁ sutavato ariyasāvakassa assutavatā puthujjanenāti.
adhippayāso → adhippāyo (bj); adhippāyaso (sya-all) | ayaṁ adhippayāso → ayam adhippāyoso (pts) | puthujjanenāti → puthujjanenā ti (pts)Das ist der Unterschied zwischen einem gebildeten edlen Schüler und einem ungebildeten gewöhnlichen Menschen.
Na vedanaṁ vedayati sapañño, sukhampi dukkhampi bahussutopi;
vedayati → vediyati (bj, pts) | na → na so (sya-all) | na → na so (bj: syā) | sapañño → sapapañño (bj: sī.pævi, sī.pavi) sukhampi dukkhampi bahussutopi → sukham pi dukkham pi bahussuto pi ayaṁ (pts)Ein weiser und gebildeter Mensch fühlt nicht kein angenehmes und schmerzhaftes Gefühl. Ayañca dhīrassa puthujjanena, mahā viseso kusalassa hoti.
dhīrassa → B2 pi rassa corrected from virassa (pts note) | ayañca → ayaṁ ca (th) | ayañca → ca (pts) mahā → ayaṁ (sya-all, km, mr) | mahā → ayaṁ (sya-all) | mahāviseso → ayaṁ (bj: syā) | Mahā → ayaṁ (cck: syā. kaṁ. ka.) | mahā → B1 ayaṁ (pts note)Das ist der große Unterschied zwischen der Fertigkeit des Bedächtigen und der des Gewöhnlichen.Saṅkhātadhammassa bahussutassa, vipassato lokamimaṁ parañca;
vipassato → sampassato (bj, pts1ed) | vipassato → sampassato (bj) | vipassato lokamimaṁ parañca → sampassato lokam imam pārañca (pts) | Vipassato → sampassato (cck: sī. pī.) | sampassato → B1 vipassato (pts note)Ein gelehrter Mensch, der die Lehre eingeschätzt hat, sieht klar diese und jene Welt. Iṭṭhassa dhammā na mathenti cittaṁ, aniṭṭhato no paṭighātameti.
mathenti → B2 satenti (pts note) paṭighātam → S3 patighāṇam (pts note) | paṭighātameti → paṭighātam eti (pts)Erwünschte Dinge erregen seinen Geist nicht, noch wehrt er unerwünschte ab.Tassānurodhā athavā virodhā, vidhūpitā atthagatā na santi;
tassānurodhā → ba. tassānutedhā (sya-all note) | Tassānurodhā → B1 -nugedhā (pts note) | athavā → atha vā (th) vidhūpitā → vidhamikā (sya-all) | vidhūpitā → vidhamikā (bj: syā)Bevorzugen und Zurückweisen sind beseitigt und beendet, sie sind nicht mehr. Padañca ñatvā virajaṁ asokaṁ, sammā pajānāti bhavassa pāragū”ti.
ñatvā → ba. vidhusi upasaṅkamitā atthaṅgatā santipadaṁ caritvā (sya-all note) | padaṁ → B1 vidhūsiupasaṅkamitā atthaṅgatāsantipadam (pts note) | padañca → padaṁ ca (pts) | virajaṁ → virajam (pts) pajānāti → S1-3 sammappajānā (S3 -ṇa) ti (pts note)Er kennt den unbefleckten Zustand, wo kein Kummer herrscht, er versteht richtig und ist über die Wiedergeburt hinausgegangen.“