Sutanusutta๓ สุตนุสูตร
Ekaṁ samayaṁ āyasmā anuruddho sāvatthiyaṁ viharati sutanutīre.
samayaṁ → samayam (pts)สมัยหนึ่ง ท่านพระอนุรุทธะอยู่ใกล้ริมฝั่งแม่น้ำสุตนุ เขตกรุงสาวัตถี
Atha kho sambahulā bhikkhū yenāyasmā anuruddho tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmatā anuruddhena saddhiṁ sammodiṁsu.ครั้งนั้น ภิกษุจำนวนมากเข้าไปหาท่านพระอนุรุทธะถึงที่อยู่ ได้สนทนาปราศรัย
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū āyasmantaṁ anuruddhaṁ etadavocuṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | sāraṇīyaṁ → sārāṇīyam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | āyasmantaṁ anuruddhaṁ etadavocuṁ → āyasmantam anuruddham etad avocuṁ (pts)พอ เป็นที่บันเทิงใจ พอเป็นที่ระลึกถึงกันแล้ว นั่ง ณ ที่สมควร ได้เรียนถามท่าน พระอนุรุทธะดังนี้ว่า
“katamesaṁ āyasmā anuruddho dhammānaṁ bhāvitattā bahulīkatattā mahābhiññataṁ patto”ti?
mahābhiññataṁ → mahābhiññattaṁ (bj: syā, aṭṭhakathā) | dhammānaṁ → dhammānam (pts) | mahābhiññataṁ pattoti → mahābhiññātam patto ti (pts)“ท่านอนุรุทธะได้ถึงความเป็นผู้มีอภิญญามาก เพราะธรรม เหล่าไหนที่ท่านอนุรุทธะเจริญ ทำให้มากแล้ว”
“Catunnaṁ khvāhaṁ, āvuso, satipaṭṭhānānaṁ bhāvitattā bahulīkatattā mahābhiññataṁ patto.
khvāhaṁ → kho ahaṁ (bj) | mahābhiññataṁ → mahābhiññātam (pts) | khvāham → S1-3 kho ahaṁ. (pts note) | mahābhiññataṁ → mahābhiññattaṁ (th) | catunnaṁ khvāhaṁ → catunnam khvāham (pts) | satipaṭṭhānānaṁ → satipaṭṭhānānam (pts)ท่านพระอนุรุทธะตอบว่า “ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ผมได้ถึงความเป็นผู้มี อภิญญามาก เพราะสติปัฏฐาน ๔ ประการที่ผมเจริญ ทำให้มากแล้ว
Katamesaṁ catunnaṁ?สติปัฏฐาน ๔ ประการ อะไรบ้าง
Idhāhaṁ, āvuso, kāye kāyānupassī viharāmi ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ;
idhāhaṁ āvuso → idhāvuso (sya-all) | idhāhaṁ → idhāham (pts)คือ ในพระธรรมวินัยนี้ ผม ๑. พิจารณาเห็นกายในกายอยู่ มีความเพียร มีสัมปชัญญะ มีสติ กำจัดอภิชฌาและโทมนัสในโลกได้
vedanāsu …pe…๒. พิจารณาเห็นเวทนาในเวทนาทั้งหลาย ฯลฯ
citte …pe…๓. พิจารณาเห็นจิตในจิต ฯลฯ
dhammesu dhammānupassī viharāmi ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṁ—๔. พิจารณาเห็นธรรมในธรรมทั้งหลาย มีความเพียร มีสัมปชัญญะ มีสติ กำจัดอภิชฌาและโทมนัสในโลกได้
imesaṁ khvāhaṁ, āvuso, catunnaṁ satipaṭṭhānānaṁ bhāvitattā bahulīkatattā mahābhiññataṁ patto.
khvāhaṁ → kho ahaṁ (bj) | mahābhiññataṁ → mahābhiññātam (pts) | khvāham → S1-3 kho. (pts note) | mahābhiññātam → B1-2 -bhiññataṁ. (pts note) | mahābhiññataṁ → mahābhiññattaṁ (th) | satipaṭṭhānānaṁ → satipaṭṭhānānam (pts)ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ผมได้ถึงความเป็นผู้มีอภิญญามาก
Imesañca panāhaṁ, āvuso, catunnaṁ satipaṭṭhānānaṁ bhāvitattā bahulīkatattā hīnaṁ dhammaṁ hīnato abbhaññāsiṁ, majjhimaṁ dhammaṁ majjhimato abbhaññāsiṁ, paṇītaṁ dhammaṁ paṇītato abbhaññāsin”ti.
abbhaññāsinti tatiyaṁ → abbhaññāsin ti (pts) | imesañca panāhaṁ → imesaṁ ca panāham (pts) | satipaṭṭhānānaṁ → satipaṭṭhānānam (pts) | dhammaṁ → dhammam (pts)เพราะสติปัฏฐาน ๔ ประการนี้ที่ผมเจริญ ทำให้มากแล้ว อนึ่ง ผมได้รู้ธรรมเลวโดยความเป็นธรรมเลว ได้รู้ธรรมปานกลางโดยความเป็นธรรมปานกลาง ได้รู้ธรรมประณีตโดยความเป็น ธรรมประณีต เพราะสติปัฏฐาน ๔ ประการนี้ที่ผมเจริญ ทำให้มากแล้ว”