Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 54.9สังยุตตนิกาย
  • 1. Ekadhammavagga

Vesālīsutta
Vesālīsutta → asubhasuttaṁ (bj)
๙ เวสาลีสูตร

Evaṁ me sutaṁ—
sutaṁ → this phrase in B1-2 only. (pts note) | evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้
ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ.
kūṭāgārasālāyaṁ → kuṭāgārasālāyaṁ (pts) | samayaṁ → samayam (pts)
สมัยนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ กูฏาคารศาลา ป่ามหาวัน เขต กรุงเวสาลี
Tena kho pana samayena bhagavā bhikkhūnaṁ anekapariyāyena asubhakathaṁ katheti, asubhāya vaṇṇaṁ bhāsati, asubhabhāvanāya vaṇṇaṁ bhāsati.
bhāsati → B1 katheti. (pts note) | bhikkhūnaṁ → bhikkhūnam (pts) | vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts)
ครั้งนั้น พระผู้มีพระภาคตรัสสอนอสุภกัมมัฏฐาน ทรงพรรณนาคุณแห่ง อสุภกัมมัฏฐาน ตรัสสรรเสริญการเจริญอสุภกัมมัฏฐานแก่ภิกษุทั้งหลายโดย ประการต่าง ๆ

Atha kho bhagavā bhikkhū āmantesi:ต่อมา พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า “icchāmahaṁ, bhikkhave, aḍḍhamāsaṁ paṭisallīyituṁ.
aḍḍhamāsaṁ paṭisallīyituṁ nāmhi → addhamāsaṁ patisallīyituṁ namhi (bj); addhamāsaṁ patisalliyituṁ namhi (pts) | aḍḍhamāsaṁ → addhamāsaṁ (sya-all) | patisalliyituṁ → S1 B2 -sallituṁ. (pts note) | icchāmahaṁ → icchāmaham (pts)
“ภิกษุทั้งหลาย เราปรารถนาจะหลีกเร้นอยู่ผู้เดียวสักครึ่งเดือน ใคร ๆ อย่าเข้าไปหาเรา ยกเว้น
Nāmhi kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakenā”ti.
nāmhi → namhi (sya-all) | piṇḍapātanīhārakenāti → piṇḍapātanīhārakena ti (pts)
ภิกษุผู้นำอาหารบิณฑบาตเข้าไปให้รูปเดียว”

“Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paṭissutvā nāssudha koci bhagavantaṁ upasaṅkamati, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.
nāssudha → S1-3 nāssu. (pts note) | upasaṅkamati → S1-3 upasaṅkamīti. (pts note) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts)
ภิกษุเหล่านั้นทูลรับสนองพระดำรัสแล้ว ในครึ่งเดือนนี้ จึงไม่มีใคร ๆ เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาค ยกเว้นภิกษุผู้นำอาหาร บิณฑบาตเข้าไปถวายรูปเดียว

Atha kho te bhikkhū:ลำดับนั้น ภิกษุเหล่านั้นสนทนากันว่า “bhagavā anekapariyāyena asubhakathaṁ katheti, asubhāya vaṇṇaṁ bhāsati, asubhabhāvanāya vaṇṇaṁ bhāsatī”ti anekākāravokāraṁ asubhabhāvanānuyogamanuyuttā viharanti.
asubhakathaṁ katheti → asubhakatham kathesi (pts) | Bhagavā → B1 inserts bhikkhūnaṁ. (pts note) | kathesi → B1 katheti. (pts note) | vaṇṇaṁ → vaṇṇam (pts) | vaṇṇaṁ bhāsatīti anekākāravokāraṁ asubhabhāvanānuyogamanuyuttā → vaṇṇam bhāsatī ti anekākāravokāram asubhabhāvanānuyogam anuyuttā (pts)
“พระผู้มีพระภาคตรัสสอนอสุภกัมมัฏฐาน ทรงพรรณนาคุณแห่งอสุภกัมมัฏฐาน ตรัสสรรเสริญการเจริญอสุภกัมมัฏฐาน โดยประการต่าง ๆ” แล้วพากันประกอบความเพียรในการเจริญอสุภกัมมัฏฐาน หลายประการ
Te iminā kāyena aṭṭīyamānā harāyamānā jigucchamānā satthahārakaṁ pariyesanti.
aṭṭīyamānā → aṭṭiyamānā (bj, sya-all, km, mr); aṭṭiyāmānā (pts1ed) | aṭṭīyamānā → aṭṭiyāmānā (pts) | aṭṭīyamānā → aṭṭiyamānā (bj: sīmu, syā) | aṭṭīyamānā → aṭṭiyamānā (cck: sī. syā. kaṁ. pī. ka.) | satthahārakaṁ → satthahārakam (pts)
กระทั่งเกิดความรู้สึกอึดอัด เบื่อหน่าย รังเกียจร่างกายของตน จึง พากันแสวงหาศัสตราสำหรับฆ่าตัวตาย
Dasapi bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti, vīsampi …pe… tiṁsampi bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti.
vīsampi → vīsatipi (sya-all) | tiṁsampi → tiṁsatipi (sya-all) | vīsam → S1-3 vīsatim B2 vīsati. (pts note) | la → B2 S1-3 bhikkhū S1-3 add ekāhena sa- āha- (pts note) | vīsampi → vīsatimpi bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti (bjt) | dasapi → dasa pi (pts) | satthaṁ → sattham (pts) | vīsampi tiṁsampi bhikkhū → vīsam pi tiṁsam pi (pts)
วันเดียวภิกษุก็นำศัสตรามาฆ่าตัวตาย ๑๐ รูปบ้าง ฯลฯ ๓๐ รูปบ้าง

Atha kho bhagavā tassa aḍḍhamāsassa accayena paṭisallānā vuṭṭhito āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:
aḍḍhamāsassa → addhamāsassa (bj, sya-all); uḍḍhamāsassa (pts) | paṭisallānā → paṭisallāṇā (sya-all); paṭisallaṇā (pts) | āyasmantaṁ ānandaṁ → āyasmantam ānandam (pts)
เมื่อครึ่งเดือนผ่านไป พระผู้มีพระภาคก็เสด็จออกจากที่หลีกเร้น รับสั่งเรียก ท่านพระอานนท์มาตรัสถามว่า
“kiṁ nu kho, ānanda, tanubhūto viya bhikkhusaṅgho”ti?
Kiṁ → S1 na- (pts note) | kho → S1 inserts tvaṁ. (pts note) | kiṁ nu → kinnu (bjt, th) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṁghoti (ms2005) | bhikkhusaṅghoti → bhikkhusaṅgho ti (pts)
“อานนท์ ทำไมภิกษุสงฆ์จึงดูเหมือนจะน้อยลง”

“Tathā hi pana, bhante, ‘bhagavā bhikkhūnaṁ anekapariyāyena asubhakathaṁ katheti, asubhāya vaṇṇaṁ bhāsati, asubhabhāvanāya vaṇṇaṁ bhāsatī’ti anekākāravokāraṁ asubhabhāvanānuyogamanuyuttā viharanti.
katheti → kathesi (pts) | kathesi → S1-3 kathesi. (pts note) | bhāsati → B1-2 bhāsatī ti; the part between [ ] is not to be found in B1-2; the sequel till bhikkhu sangho is missing in S1. (pts note) | tathā hi → tathāhi (bjt) | + → bhāsati teca bhante bhikkhu bhagavā kho anekapariyāyena asubhakathaṁ katheti asubhāya vaṇṇaṁ bhāsati asubhabhāvanāya vaṇṇaṁ (bjt) | + → bhāsati te bhante bhikkhū bhagavā kho anekapariyāyena asubhakathaṁ katheti asubhāya vaṇṇaṁ bhāsati asubhabhāvanāya vaṇṇaṁ (th) | bhikkhūnaṁ → bhikkhūnam anekapariyāyena asubhakatham kathesi asubhāya vaṇṇam bhāsati asubhabhāvanāya vaṇṇam bhāsati te ca bhante bhikkhū bhagavā kho (pts) | vaṇṇaṁ bhāsati → vaṇṇambhāsati (pts) | vaṇṇaṁ bhāsatīti anekākāravokāraṁ asubhabhāvanānuyogamanuyuttā → vaṇṇam bhāsatī ti anekākāravokāram asubhabhāvanānuyogam anuyuttā (pts)
ท่านพระอานนท์ทูลตอบว่า “จริง พระพุทธเจ้าข้า ภิกษุทั้งหลายสนทนากันว่า ‘พระผู้มีพระภาคตรัสสอนอสุภกัมมัฏฐาน ทรงพรรณนาคุณแห่งอสุภกัมมัฏฐาน ตรัสสรรเสริญการเจริญอสุภกัมมัฏฐานโดยประการต่าง ๆ’ แล้วพากันประกอบ ความเพียรในการเจริญอสุภกัมมัฏฐานหลายประการ
Te iminā kāyena aṭṭīyamānā harāyamānā jigucchamānā satthahārakaṁ pariyesanti.
aṭṭīyamānā → aṭṭiyamānā (sya-all, pts) | jigucchamānā satthahārakaṁ → satthahārakam (pts) | Te → missing in S3. (pts note)
กระทั่งเกิดความรู้สึกอึดอัด เบื่อหน่าย รังเกียจร่างกายของตน จึงพากันแสวงหาศัสตราสำหรับฆ่าตัวตาย
Dasapi bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti, vīsampi bhikkhū … tiṁsampi bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti.
vīsampi → vīsatimpi (bj) | bhikkhū → bhikkhū ekāhena satthaṁ āharanti (bj) | dasa → B1 dasam. (pts note) | vīsampi- → S3 vīsatim pi B2 visati pi and S3 adds ekāhena sa- āha- (pts note) | vīsampi → vīsatipi tiṁsatipi (th) | dasapi → dasa pi (pts) | + → tiṁsam pi (pts) | satthaṁ → sattham (pts)
วันเดียว ภิกษุก็นำศัสตรามาฆ่าตัวตาย ๑๐ รูปบ้าง ฯลฯ ๓๐ รูปบ้าง
Sādhu, bhante, bhagavā aññaṁ pariyāyaṁ ācikkhatu yathāyaṁ bhikkhusaṅgho aññāya saṇṭhaheyyā”ti.
aññaṁ → (bj, sya-all) | yathāyaṁ → tathā yathāyam (pts) | saṇṭhaheyyāti tenahānanda → saṇṭhaheyyā ti tenhānanda (pts) | pariyāyaṁ → aññaṁ pariyāyaṁ (bj: machasaṁ) | pariyāyaṁ → evaṁ. ba. aññaṁ pariyāyaṁ (sya-all: sī.) | ti → We give this number as it is in S3; the other MSS omit some parts pointed out before. (pts note) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | aññaṁ pariyāyaṁ → aññam pariyāyam (pts)
ขอ ประทานพระวโรกาส ขอพระผู้มีพระภาคโปรดตรัสบอกวิธีอื่นที่ภิกษุสงฆ์นี้จะพึง ดำรงอยู่ในอรหัตตผลเถิด พระพุทธเจ้าข้า”

“Tenahānanda, yāvatikā bhikkhū vesāliṁ upanissāya viharanti te sabbe upaṭṭhānasālāyaṁ sannipātehī”ti.
tenahānanda → tenhānanda (pts) | vesāliṁ → vesālim (pts) | sannipātehīti → sannipātehī ti (pts)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า “อานนท์ ถ้าเช่นนั้น เธอจงเผดียงภิกษุเท่าที่อาศัย กรุงเวสาลีอยู่ทั้งหมดให้ประชุมที่โรงอาหาร”

“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paṭissutvā yāvatikā bhikkhū vesāliṁ upanissāya viharanti te sabbe upaṭṭhānasālāyaṁ sannipātetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca → bagavantam etad avoca (pts) | Vesālim → S1-3 Vesāliyam. (pts note) | evaṁ bhanteti → evam bhante ti (pts) | upaṭṭhānasālāyaṁ → upaṭṭhānasālāyam (pts)
ท่านพระอานนท์ทูลรับสนองพระ ดำรัสแล้วเผดียงภิกษุเท่าที่อาศัยกรุงเวสาลีอยู่ทั้งหมดให้ประชุมที่โรงอาหารแล้ว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคดังนี้ว่า
“sannipatito, bhante, bhikkhusaṅgho.
sannipatito → sannipātito (bj) | sannipatito → sannipātito (bj: sīmu) | sannipatito → sannipātito (cck: sī.) | bhante → missing in S1-3. (pts note) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005)
“ข้าแต่ พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุสงฆ์ประชุมกันแล้ว
Yassadāni, bhante, bhagavā kālaṁ maññatī”ti.
bhante → (sya-all) | yassadāni bhante → yassa dāni (pts) | dāni → B1 yassādāni. (pts note) | kālaṁ maññatīti → kālam maññatī ti (pts)
ขอพระผู้มีพระภาคโปรดทราบกาลอัน สมควรในบัดนี้เถิด พระพุทธเจ้าข้า”

Atha kho bhagavā yena upaṭṭhānasālā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคเสด็จไปที่โรงอาหาร ประทับนั่งบนพุทธอาสน์ที่ ปูลาดไว้ Nisajja kho bhagavā bhikkhū āmantesi:แล้วรับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า

“ayampi kho, bhikkhave, ānāpānassatisamādhi bhāvito bahulīkato santo ceva paṇīto ca asecanako ca sukho ca vihāro uppannuppanne ca pāpake akusale dhamme ṭhānaso antaradhāpeti vūpasameti.
ca → (pts) | asecanako → S1-3 asevanako ca. (pts note) | uppannuppanne → S1 uppanno. (pts note) | pāpake → S1 pāpako; missing in S3. (pts note) | dhamme → S1 akusalodhammo. (pts note) | antaradhāpeti → S1 -dhāpesi. (pts note) | vūpasameti → S1-3 -sametī ti. (pts note) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt, pts) | ayampi → ayaṁpi (th) | ayampi → ayam pi (pts)
“ภิกษุทั้งหลาย อานาปานสติ สมาธิแม้นี้ ที่ภิกษุเจริญ ทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นสภาพสงบ ประณีต สดชื่น เป็นธรรมเครื่องอยู่เป็นสุข และทำบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้ว ๆ ให้อันตรธานไป สงบไปโดยเร็ว

Seyyathāpi, bhikkhave, gimhānaṁ pacchime māse ūhataṁ rajojallaṁ, tamenaṁ mahāakālamegho ṭhānaso antaradhāpeti vūpasameti;
vūpasameti evameva → vūpasamati evam eva (pts) | mahāakālamegho → mahā akālamegho (th) | gimhānaṁ → gimhānam (pts) | tamenaṁ mahāakālamegho → tam enam mahā akālamegho (pts)
ภิกษุทั้งหลาย ฝุ่นละอองที่ฟุ้งขึ้นท้ายฤดูร้อน ถูกฝนใหญ่นอกฤดูกาล ทำให้ อันตรธานไป สงบไปโดยเร็ว แม้ฉันใด

evameva kho, bhikkhave, ānāpānassatisamādhi bhāvito bahulīkato santo ceva paṇīto ca asecanako ca sukho ca vihāro uppannuppanne ca pāpake akusale dhamme ṭhānaso antaradhāpeti vūpasameti.
uppannuppanne → uppannuppanno (bj) | vihāro → viharo (pts) | ca → (pts) | asecanako → S1-3 aseva- (pts note) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | evameva → evam eva (pts) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasati samādhi (pts)
อานาปานสติสมาธิที่ภิกษุเจริญ ทำให้ มากแล้วก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นสภาพสงบ ประณีต สดชื่น เป็นธรรมเครื่องอยู่ เป็นสุข และทำบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้ว ๆ ให้อันตรธานไป สงบไปโดยเร็ว
Kathaṁ bhāvito ca, bhikkhave, ānāpānassatisamādhi kathaṁ bahulīkato santo ceva paṇīto ca asecanako ca sukho ca vihāro uppannuppanne ca pāpake akusale dhamme ṭhānaso antaradhāpeti vūpasameti?
ca → (bj) | asecanako → S3 aseva- S1 āseva- (pts note) | ca → missing in B1-2. (pts note) | sukho → S1-3 add katham S3 pubbe omitting ca. (pts note) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | ānāpānassatisamādhi kathaṁ → ānāpānasatisamādhi katham (pts)
อานาปานสติสมาธิที่ภิกษุเจริญอย่างไร ทำให้มากแล้วอย่างไร จึงเป็น สภาพสงบ ประณีต สดชื่น เป็นธรรมเครื่องอยู่เป็นสุข และทำบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้ว ๆ ให้อันตรธานไป สงบไปโดยเร็ว

Idha, bhikkhave, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไปสู่ป่าก็ดี ไปสู่โคนไม้ก็ดี ไปสู่เรือนว่างก็ดี นั่งคู้ บัลลังก์ ตั้งกายตรง ดำรงสติไว้เฉพาะหน้า

So satova assasati, satova passasati …pe…
vitthāretabbaṁ → this in B1-2 which abridge a little less. (pts note) | satova → sato (th)
มีสติหายใจเข้า มีสติหายใจออก ฯลฯ

‘paṭinissaggānupassī assasissāmī’ti sikkhati, ‘paṭinissaggānupassī passasissāmī’ti sikkhati.
paṭinissaggānupassī assasissāmīti sikkhati → (bj) | assasissāmīti → passasissāmī ti (pts) | paṭinissaggānupassī passasissāmīti sikkhati evaṁ → evam (pts)
สำเหนียกว่า จะพิจารณาเห็นความสละคืน หายใจเข้า สำเหนียกว่า จะพิจารณา เห็นความสละคืน หายใจออก’

Evaṁ bhāvito kho, bhikkhave, ānāpānassatisamādhi evaṁ bahulīkato santo ceva paṇīto ca asecanako ca sukho ca vihāro uppannuppanne ca pāpake akusale dhamme ṭhānaso antaradhāpeti vūpasametī”ti.
ca → (pts) | vūpasametīti navamaṁ → vūpasametī ti (pts) | bahulīkato → S1 inserts ceva. (pts note) | ceva → S1 ca. (pts note) | paṇīto → S1 paṇītataro. (pts note) | asecanako → S1-3 asevanakā (S3 -ko). (pts note) | ca → S1 sukha omitting ca. (pts note) | pāpake → S1-3 omit ca pāpaka. (pts note) | antaradhāpeti → S1 -dhapesī ti. (pts note) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | evaṁ → evam (pts) | ānāpānassatisamādhi evaṁ → ānāpānasatisamādhi evam (pts)
ภิกษุทั้งหลาย อานาปานสติสมาธิที่ภิกษุเจริญอย่างนี้แล ทำให้มากแล้วอย่างนี้ จึงเป็นสภาพสงบ ประณีต สดชื่น เป็นธรรมเครื่องอยู่เป็นสุข และทำบาปอกุศลธรรม ที่เกิดขึ้นแล้ว ๆ ให้อันตรธานไป สงบไปโดยเร็ว”

Navamaṁ.
navamaṁ → ti (pts)
เวสาลีสูตรที่ ๙ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Français · ไทย