Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Aṅguttara Nikāya 11.17อังคุตตรนิกาย
  • 2. Anussativagga

Gopālasutta
Gopālasutta → gopālakasuttaṁ (bj)
๑๗ โคปาลสูตร

“Ekādasahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato gopālako abhabbo gogaṇaṁ pariharituṁ phātiṁ kātuṁ.
phātiṁ kātuṁ → phātikattuṁ (bj); phātikātuṁ (sya-all, pts1ed) | phātiṁ kātuṁ → phātikātuṁ (pts) | phātikattuṁ → phātiṁkātuṁ (bj: machasaṁ); phātikātuṁ (bj: syā, PTS) | kātuṁ → phātikattuṁ (cck: sī.); phātikātuṁ (cck: syā. pī.) | phātikātuṁ → T. M7 -kattuṁ; Ph. phātiṅk-; M. phātiṁk- throughout. (pts note)
พระผู้มีพระภาคตรัสว่า ภิกษุทั้งหลาย นายโคบาลประกอบด้วยองค์ ๑๑ ประการ เป็นผู้ไม่สามารถเลี้ยงฝูงโคให้เจริญ ให้เพิ่มขึ้นได้
Katamehi ekādasahi?องค์ ๑๑ ประการ อะไรบ้าง คือ Idha, bhikkhave, gopālako na rūpaññū hoti, na lakkhaṇakusalo hoti, na āsāṭikaṁ hāretā hoti, na vaṇaṁ paṭicchādetā hoti, na dhūmaṁ kattā hoti, na titthaṁ jānāti, na pītaṁ jānāti, na vīthiṁ jānāti, na gocarakusalo hoti, anavasesadohī ca hoti, ye te usabhā gopitaro gopariṇāyakā te na atirekapūjāya pūjetā hoti.
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts1ed) | gopariṇāyakā → goparināyakā (bj, sya-all, pts) | ca → (sya-all, pts) | hāretā → sāṭetā (pts) | sāṭetā → sārethā (bj: machasaṁ) | hāretā → sāṭetā (cck: sī. syā. pī.) | rūpaññū → T. -ño; M7 -ñā. (pts note) | sāṭetā → M. Ph. hāretā throughout. (pts note) | jānāti → T. M7 pajā- (pts note) | anavasesadohī → T. anavasesā- (pts note) | goparināyakā → M. Ph. -ṇāyakā throughout. (pts note) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt)
นายโคบาลในโลกนี้ ๑. ไม่รู้รูปโค ๒. ไม่ฉลาดในลักษณะโค ๓. ไม่กำจัดไข่ขาง ๔. ไม่ปกปิดแผล ๕. ไม่สุมไฟ ๖. ไม่รู้ท่าน้ำ ๗. ไม่รู้ว่าโคดื่มน้ำแล้ว ๘. ไม่รู้ทาง ๙. ไม่ฉลาดในที่หากิน ๑๐. รีดนมไม่ให้เหลือ ๑๑. ไม่บูชาโคผู้ ทั้งหลายที่เป็นพ่อโค เป็นจ่าฝูง ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง
Imehi kho, bhikkhave, ekādasahi aṅgehi samannāgato gopālako abhabbo gogaṇaṁ pariharituṁ phātiṁ kātuṁ.
phātiṁ kātuṁ evamevaṁ → phātikattuṁ evameva (bj); phātikātuṁ evameva (sya-all, pts) | phātikattuṁ → phātiṁkātuṁ (bj: machasaṁ); phātikātuṁ (bj: syā, PTS) | phātiṁ kātuṁ → phātikātuṁ evam (pts)
ภิกษุทั้งหลาย นายโคบาลประกอบด้วยองค์ ๑๑ ประการนี้แล เป็นผู้ไม่ สามารถจะเลี้ยงฝูงโคให้เจริญ ให้เพิ่มขึ้นได้ ฉันใด

Evamevaṁ kho, bhikkhave, ekādasahi dhammehi samannāgato bhikkhu abhabbo imasmiṁ dhammavinaye vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjituṁ.
vuddhiṁ → vuḍḍhiṁ (sya-all) | vuddhiṁ → M. Ph. bu-; S. vuḍḍhiṁ throughout. (pts note) | evamevaṁ → eva (pts)
ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุประกอบด้วยธรรม ๑๑ ประการก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นผู้ ไม่สามารถถึงความเจริญงอกงามไพบูลย์ในธรรมวินัยได้
Katamehi ekādasahi?ธรรม ๑๑ ประการ อะไรบ้าง คือ Idha, bhikkhave, bhikkhu na rūpaññū hoti, na lakkhaṇakusalo hoti, na āsāṭikaṁ hāretā hoti, na vaṇaṁ paṭicchādetā hoti, na dhūmaṁ kattā hoti, na titthaṁ jānāti, na pītaṁ jānāti, na vīthiṁ jānāti, na gocarakusalo hoti, anavasesadohī ca hoti, ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā te na atirekapūjāya pūjetā hoti.
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts) | vīthiṁ jānāti na → (bj) | bhikkhū therā rattaññū → bhikkhu therārattaññū (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | vīthiṁ → vithiṁ (sya-all) | ca → (sya-all, pts) | sāṭetā → sāretā (bj: machasaṁ) | rūpaññū → T. -ño. (pts note) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt) | saṅghapariṇāyakā → saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005)
ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ๑. ไม่รู้รูป ๒. ไม่ฉลาดในลักษณะ ๓. ไม่กำจัดไข่ขาง ๔. ไม่ปกปิดแผล ๕. ไม่สุมไฟ ๖. ไม่รู้ท่าน้ำ ๗. ไม่รู้ธรรมที่ดื่มแล้ว ๘. ไม่รู้ทาง ๙. ไม่ฉลาดในโคจร ๑๐. รีดนมไม่ให้เหลือ ๑๑. ไม่บูชาภิกษุทั้งหลายผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็น สังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na rūpaññū hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่รู้รูป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu yaṁ kiñci rūpaṁ (…) ‘cattāri mahābhūtāni, catunnañca mahābhūtānaṁ upādāyarūpan’ti yathābhūtaṁ nappajānāti.
rūpaṁ → rūpaṁ sabbaṁ taṁ rūpaṁ (bj) | cattāri → cattāri ca (sya-all, pts) | → (sabbaṁ rūpaṁ) ma. ni. 1.347 ( ) katthaci dissati (cck note) | rūpaṁ → T. M7 add sabbaṁ rūpaṁ. (pts note) | upādāyarūpanti → upādāya rūpanti (bjt) | yaṁ kiñci → yaṁkiñci (th) | catunnañca → catunnañ ca (pts) | upādāyarūpanti → upādāya rūpan ti (pts) | nappajānāti → na ppajānāti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รู้ชัดรูปอย่างใดอย่างหนึ่งตามความเป็นจริงว่า ‘มหาภูตรูป ๔ และอุปาทายรูป ๔’
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na rūpaññū hoti.
bhikkhu → bhikkhū (bj)
ภิกษุเป็นผู้ไม่รู้รูป เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na lakkhaṇakusalo hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่ฉลาดในลักษณะ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘kammalakkhaṇo bālo, kammalakkhaṇo paṇḍito’ti yathābhūtaṁ nappajānāti.
bālo → omitted by T. (pts note) | kammalakkhaṇo → kamma lakkhaṇo (bjt) | paṇḍitoti → paṇḍito ti (pts) | nappajānāti → na ppajānāti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รู้ชัดตามความเป็นจริงว่า ‘คนพาลมีกรรมเป็น ลักษณะ บัณฑิตมีกรรมเป็นลักษณะ’
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na lakkhaṇakusalo hoti.ภิกษุไม่ฉลาดในลักษณะ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na āsāṭikaṁ hāretā hoti?
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่กำจัดไข่ขาง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu uppannaṁ kāmavitakkaṁ adhivāseti nappajahati na vinodeti na byantīkaroti na anabhāvaṁ gameti, uppannaṁ byāpādavitakkaṁ … uppannaṁ vihiṁsāvitakkaṁ …
vyantīkaroti → M. Ph. byantiṁ ko throughout. (pts note) | pe → spelled out in full (bjt) | nappajahati → na pajahati (th) | nappajahati → na ppajahati (pts) | byāpādavitakkaṁ → vyāpādavitakkaṁ (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รับกามวิตกที่เกิดขึ้น ไม่ละ ไม่บรรเทา ไม่ทำให้สิ้นสุด ไม่ทำให้ถึงความเกิดขึ้นไม่ได้อีกต่อไป รับพยาบาทวิตกที่เกิดขึ้น ... รับวิหิงสาวิตกที่ เกิดขึ้น ...
uppannuppanne pāpake akusale dhamme adhivāseti nappajahati na vinodeti na byantīkaroti na anabhāvaṁ gameti.
nappajahati → na pajahati (th) | nappajahati → na ppajahati (pts) | byantīkaroti → vyantīkaroti (pts)
รับบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้วเกิดขึ้นอีก ไม่ละ ไม่บรรเทา ไม่ทำให้ สิ้นสุด ไม่ทำให้ถึงความเกิดขึ้นไม่ได้อีกต่อไป
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na āsāṭikaṁ hāretā hoti.
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts)
ภิกษุไม่กำจัดไข่ขาง เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na vaṇaṁ paṭicchādetā hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่ปกปิดแผล เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṁ disvā nimittaggāhī hoti anubyañjanaggāhī;
anubyañjanaggāhī → anuvyañjanaggāhī (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เห็นรูปทางตาแล้วรวบถือ แยกถือ
yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya na paṭipajjati; na rakkhati cakkhundriyaṁ, cakkhundriye saṁvaraṁ nāpajjati.
cakkhundriye → cakkhundriye na (bj, sya-all, pts) | nāpajjati → āpajjati (bj, sya-all, pts) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇametaṁ (bj: sīmu) | āpajjati → cakkhundriye saṁvaraṁ nāpajjati (bj: machasaṁ) | anvāssaveyyuṁ → M. anvassa-; Ph. anvāsa- throughout. (pts note) | tassa → T. adds na. (pts note) | ppaṭipajjati → T. M7 āpajjati. (pts note) | na → omitted by M. Ph. M7. (pts note) | āpajjati → M. Ph. nāpajjati. (pts note) | abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ (pts)
ไม่ปฏิบัติเพื่อ สำรวมในจักขุนทรีย์ซึ่งเมื่อไม่สำรวมแล้วก็จะเป็นเหตุให้ถูกบาปอกุศลธรรมคืออภิชฌา และโทมนัสครอบงำได้ ไม่รักษาจักขุนทรีย์ ไม่ถึงความสำรวมในจักขุนทรีย์
Sotena saddaṁ sutvā …ฟังเสียง ทางหู ... ghānena gandhaṁ ghāyitvā …ดมกลิ่นทางจมูก ... jivhāya rasaṁ sāyitvā …ลิ้มรสทางลิ้น ... kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …ถูกต้องโผฏฐัพพะทางกาย ... manasā dhammaṁ viññāya nimittaggāhī hoti anubyañjanaggāhī;
manasā dhammaṁ → manasādhammaṁ (bjt) | anubyañjanaggāhī → anuvyañjanaggāhī (pts)
รู้แจ้ง ธรรมารมณ์ทางใจแล้วรวบถือ แยกถือ
yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya na paṭipajjati; na rakkhati manindriyaṁ, manindriye saṁvaraṁ nāpajjati.
manindriye → manindriye na (sya-all, pts) | nāpajjati → āpajjati (sya-all, pts) | na → omitted by M. Ph. M7. (pts note) | āpajjati → M. Ph. nāpajjati. (pts note) | abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | akusalā dhammā → akusalādhammā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ (pts) | paṭipajjati → ppaṭipajjati (pts)
ไม่ปฏิบัติเพื่อสำรวมในมนินทรีย์ซึ่งเมื่อไม่ สำรวมแล้วก็จะเป็นเหตุให้ถูกบาปอกุศลธรรมคืออภิชฌาและโทมนัสครอบงำได้ ไม่ รักษามนินทรีย์ ไม่ถึงความสำรวมในมนินทรีย์
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na vaṇaṁ paṭicchādetā hoti.
kho → (bj)
ภิกษุไม่ปกปิดแผล เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na dhūmaṁ kattā hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่สุมไฟ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu na yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ vitthārena paresaṁ desetā hoti.
na → (sya-all) | na → ni. 1.346-347 pana ayaṁ nakāro dhammantipadassa anantaraṁ dissati (cck: ma.) | bhikkhu → ba. etthantare nāti atthi (sya-all: yu.) | hoti → T. M7 sato sotā hoti; M. Ph. deseti. (pts note)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่แสดงธรรมตามที่ฟังมาแล้ว ตามที่เล่าเรียนมาแล้ว แก่คนอื่น ๆ โดยพิสดาร
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na dhūmaṁ kattā hoti.
na → (sya-all) | bhikkhu → ba. etthantare nāti atthi (sya-all: yu.) | na → omitted by S. (pts note)
ภิกษุไม่สุมไฟ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na titthaṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่รู้ท่าน้ำ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū bahussutā āgatāgamā dhammadharā vinayadharā mātikādharā, te kālena kālaṁ upasaṅkamitvā na paripucchati na paripañhati:
bhikkhū → bhikkhu (bj) | na → omitted by T. M7. (pts note)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เข้าไปหาภิกษุผู้เป็นพหูสูต ผู้เรียนจบคัมภีร์ ทรงธรรม ทรงวินัย ทรงมาติกาตามเวลาสมควร ไม่สอบสวนไต่ถามว่า
‘idaṁ, bhante, kathaṁ, imassa ko attho’ti?
idaṁ → T. idha. (pts note) | kathaṁ → T. kathā. (pts note) | atthoti → attho ti (pts)
“พุทธพจน์นี้เป็นอย่างไร เนื้อความแห่งพุทธพจน์นี้เป็นอย่างไร”
Tassa te āyasmanto avivaṭañceva na vivaranti, anuttānīkatañca na uttānīkaronti, anekavihitesu ca kaṅkhāṭhāniyesu dhammesu kaṅkhaṁ na paṭivinodenti.
ca kaṅkhāṭhāniyesu → kaṅkhaṭṭhāniyesu (sya-all) | anuttānīkatañ → T. uttāni- (pts note) | uttānīkaronti → M. Ph. uttāniṁ k- (pts note) | ca → omitted by T. S. (pts note) | kaṅkhāṭhāniyesu → Ph. kaṅkhaṭhā-; S. kaṁkhaṭṭhā-; T. kaṁkhāṭhānāniyesu. (pts note) | kaṅkhāṭhāniyesu → kaṅkhāṭhānīyesu (bjt) | avivaṭañceva → avivaṭañ eva (pts) | anuttānīkatañca → anuttānīkatañ ca (pts) | paṭivinodenti → ppaṭivinodenti (pts)
ท่านผู้คงแก่เรียนเหล่านั้นไม่เปิดเผยธรรมที่ ยังไม่ได้เปิดเผย ไม่ทำให้ง่ายซึ่งธรรมที่ยังไม่ทำให้ง่าย และไม่บรรเทาความสงสัยใน ธรรมที่น่าสงสัยหลายอย่างแก่ภิกษุนั้น
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na titthaṁ jānāti.ภิกษุไม่รู้ท่าน้ำ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na pītaṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่รู้ธรรมที่ดื่มแล้ว เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu tathāgatappavedite dhammavinaye desiyamāne na labhati atthavedaṁ, na labhati dhammavedaṁ, na labhati dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ.
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (bj, pts) | dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → dhammūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (sya-all)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่ได้ความปลาบปลื้มอิงอรรถ ไม่ได้ความปลาบปลื้ม อิงธรรม ไม่ได้ปราโมทย์ที่ประกอบด้วยธรรมในธรรมวินัยที่ตถาคตประกาศแล้วซึ่งผู้ อื่นแสดงอยู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na pītaṁ jānāti.
+ → pītaṁ (th)
ภิกษุไม่รู้ธรรมที่ดื่มแล้ว เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na vīthiṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่รู้ทาง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ yathābhūtaṁ nappajānāti.
nappajānāti → na ppajānāti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รู้อริยมรรคมีองค์ ๘ ตามความเป็นจริง
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na vīthiṁ jānāti.ภิกษุไม่ รู้ทาง เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu na gocarakusalo hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่ฉลาดในโคจร เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu cattāro satipaṭṭhāne yathābhūtaṁ nappajānāti.
nappajānāti → na ppajānāti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รู้สติปัฏฐาน ๔ ตามความเป็นจริง
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu na gocarakusalo hoti.ภิกษุไม่ฉลาด ในโคจร เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu anavasesadohī hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรีดนมไม่ให้เหลือ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhuṁ saddhā gahapatikā abhihaṭṭhuṁ pavārenti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi. Tatra bhikkhu mattaṁ na jānāti paṭiggahaṇāya.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārena (bj, sya-all, pts) | tatra → tatra bhikkhave (sya-all) | gahapatikā → T. M7 gahapati. (pts note) | tatra → all MSS. insert bhikkhave (pts note) | bhikkhuṁ → bhikkhu (th, pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รู้จักประมาณเพื่อจะรับจีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานปัจจัยเภสัชชบริขารที่พวกคหบดีผู้มีศรัทธาปวารณานำไปถวายเฉพาะ ภิกษุ
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu anavasesadohī hoti.รีดนมไม่ให้เหลือ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, te na atirekapūjāya pūjetā hoti?
bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005) | kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุไม่บูชาเหล่าภิกษุผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็น สังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, tesu na mettaṁ kāyakammaṁ paccupaṭṭhāpeti āvi ceva raho ca, na mettaṁ vacīkammaṁ … na mettaṁ manokammaṁ paccupaṭṭhāpeti āvi ceva raho ca.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | āvi → āvī (bj) | āvi ceva → āvīceva (sya-all) | āvī → M. āvi throughout. (pts note) | manokammaṁ → mano kammaṁ (bjt) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005) | āvi ceva → āvī eva (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่เข้าไปตั้งเมตตากายกรรม เมตตาวจีกรรม เมตตา มโนกรรมทั้งต่อหน้าและลับหลังในเหล่าภิกษุผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็นสังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, na te atirekapūjāya pūjetā hoti.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā te (bj, sya-all, pts) | te atirekapūjāya → atireka pūjāya (bj) | te → (sya-all, pts) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā te (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005)
ภิกษุไม่บูชาเหล่าภิกษุผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็น ผู้บวชนาน เป็นสังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง เป็นอย่างนี้แล

Imehi kho, bhikkhave, ekādasahi dhammehi samannāgato bhikkhu abhabbo imasmiṁ dhammavinaye vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjituṁ.
vuddhiṁ → vuḍḍhiṁ (sya-all)
ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม ๑๑ ประการนี้แล เป็นผู้ไม่สามารถ ถึงความเจริญงอกงามไพบูลย์ในธรรมวินัยได้

Ekādasahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato gopālako bhabbo gogaṇaṁ pariharituṁ phātiṁ kātuṁ.
phātiṁ kātuṁ → phātikattuṁ (bj); phātikātuṁ (sya-all, pts)
นายโคบาลประกอบด้วยองค์ ๑๑ ประการ เป็นผู้สามารถจะเลี้ยงฝูงโคให้เจริญ ให้เพิ่มขึ้นได้
Katamehi ekādasahi?องค์ ๑๑ ประการ อะไรบ้าง คือ Idha, bhikkhave, gopālako rūpaññū hoti, lakkhaṇakusalo hoti, āsāṭikaṁ hāretā hoti, vaṇaṁ paṭicchādetā hoti, dhūmaṁ kattā hoti, titthaṁ jānāti, pītaṁ jānāti, vīthiṁ jānāti, gocarakusalo hoti, sāvasesadohī ca hoti, ye te usabhā gopitaro gopariṇāyakā te atirekapūjāya pūjetā hoti—
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts) | ca → (bj, sya-all, pts) | gopariṇāyakā → goparināyakā (bj, sya-all, pts) | atirekapūjāya → atīrekapūjāya (pts) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt)
นายโคบาลในโลกนี้ ๑. รู้รูปโค ๒. ฉลาดในลักษณะโค ๓. กำจัดไข่ขาง ๔. ปกปิดแผล ๕. สุมไฟ ๖. รู้ท่าน้ำ ๗. รู้ว่าโคดื่มน้ำแล้ว ๘. รู้ทาง ๙. ฉลาดในที่หากิน ๑๐. รีดนมให้เหลือ ๑๑. บูชาโคผู้ทั้งหลายที่เป็นพ่อโค เป็นจ่าฝูง ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง
imehi kho, bhikkhave, ekādasahi aṅgehi samannāgato gopālako bhabbo gogaṇaṁ pariharituṁ phātiṁ kātuṁ.
phātiṁ kātuṁ evamevaṁ → phātikattuṁ evameva (bj); phātikātuṁ evameva (sya-all, pts) | phātiṁ kātuṁ → phātikātuṁ evam (pts)
ภิกษุทั้งหลาย นายโคบาลประกอบด้วยองค์ ๑๑ ประการนี้แล จึงเป็นผู้ สามารถจะเลี้ยงฝูงโคให้เจริญ ให้เพิ่มขึ้นได้ ฉันใด

Evamevaṁ kho, bhikkhave, ekādasahi dhammehi samannāgato bhikkhu bhabbo imasmiṁ dhammavinaye vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjituṁ.
vuddhiṁ → vuḍḍhiṁ (sya-all, pts) | dhammavinaye → dhamma vinaye (bjt) | evamevaṁ → eva (pts)
ภิกษุประกอบด้วยธรรม ๑๑ ประการ ก็ฉันนั้นเหมือนกัน เป็นผู้สามารถถึง ความเจริญงอกงามไพบูลย์ในธรรมวินัยนี้ได้
Katamehi ekādasahi?ธรรม ๑๑ ประการ อะไรบ้าง คือ Idha, bhikkhave, bhikkhu rūpaññū hoti, lakkhaṇakusalo hoti, āsāṭikaṁ hāretā hoti, vaṇaṁ paṭicchādetā hoti, dhūmaṁ kattā hoti, titthaṁ jānāti, pītaṁ jānāti, vīthiṁ jānāti, gocarakusalo hoti, sāvasesadohī ca hoti, ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā te atirekapūjāya pūjetā hoti.
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts) | vīthiṁ jānāti → (bj) | ca → (bj, sya-all, pts) | bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | bhikkhave → (sya-all) | lakkhaṇakusalo → lakkhaṇa kusalo (bjt) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005)
ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ๑. รู้รูป ๒. ฉลาดในลักษณะ ๓. กำจัดไข่ขาง ๔. ปกปิดแผล ๕. สุมไฟ ๖. รู้ท่าน้ำ ๗. รู้ธรรมที่ดื่มแล้ว ๘. รู้ทาง ๙. ฉลาดในโคจร ๑๐. รีดนมให้เหลือ ๑๑. บูชาภิกษุทั้งหลายผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็น สังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu rūpaññū hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรู้รูป เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu yaṁ kiñci rūpaṁ ‘cattāri mahābhūtāni, catunnañca mahābhūtānaṁ upādāyarūpan’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
rūpaṁ → rūpaṁ sabbaṁ taṁ rūpaṁ (bj) | upādāyarūpanti → upādāya rūpantī (bj) | yaṁ kiñci → yaṁkañci (sya-all) | cattāri → cattāri ca (sya-all, pts) | rūpaṁ → T. M7 add sabbataṁ rūpaṁ. (pts note) | catunnañca → catunnañ ca (pts) | upādāyarūpanti → upādāya rūpan ti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รู้ชัดรูปอย่างใดอย่างหนึ่งตามความเป็นจริงว่า ‘มหาภูตรูป ๔ และอุปาทายรูป ๔’
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu rūpaññū hoti.
bhikkhu → bhikkhū (bj)
ภิกษุรู้รูปเป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu lakkhaṇakusalo hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุฉลาดในลักษณะ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ‘kammalakkhaṇo bālo, kammalakkhaṇo paṇḍito’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
kammalakkhaṇo → T. M7 add vā. (pts note) | kammalakkhaṇo → T. adds vā. (pts note) | paṇḍitoti → paṇḍito ti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รู้ชัดตามความเป็นจริงว่า ‘คนพาลมีกรรมเป็นลักษณะ บัณฑิตมีกรรมเป็นลักษณะ’
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu lakkhaṇakusalo hoti.ภิกษุฉลาดในลักษณะ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu āsāṭikaṁ hāretā hoti?
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts) | kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุกำจัดไข่ขาง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu uppannaṁ kāmavitakkaṁ nādhivāseti pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṁ gameti, uppannaṁ byāpādavitakkaṁ … uppannaṁ vihiṁsāvitakkaṁ … uppannuppanne pāpake akusale dhamme nādhivāseti pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṁ gameti.
byāpādavitakkaṁ → vyāpādavitakkaṁ (bjt, pts) | vihiṁsāvitakkaṁ → vihiṁsā vitakkaṁ (bjt) | byantīkaroti → vyantīkaroti (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ไม่รับกามวิตกที่เกิดขึ้น ละ บรรเทา ทำให้สิ้นสุด ทำให้ถึงความเกิดขึ้นไม่ได้อีกต่อไป ไม่รับพยาบาทวิตกที่เกิดขึ้น ... ไม่รับวิหิงสาวิตก ที่เกิดขึ้น ... ไม่รับบาปอกุศลธรรมที่เกิดขึ้นแล้วเกิดขึ้นอีก ละ บรรเทา ทำให้สิ้นสุด ทำให้ถึงความเกิดขึ้นไม่ได้อีกต่อไป
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu āsāṭikaṁ hāretā hoti.
hāretā → sāṭetā (bj, sya-all, pts)
ภิกษุกำจัดไข่ขาง เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu vaṇaṁ paṭicchādetā hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุปกปิดแผล เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṁ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī;
nānubyañjanaggāhī → nānuvyañjanaggāhī (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เห็นรูปทางตาแล้วไม่รวบถือ ไม่แยกถือ
yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati; rakkhati cakkhundriyaṁ, cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjati.
abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇaṁ enaṁ (pts)
ปฏิบัติเพื่อ สำรวมในจักขุนทรีย์ซึ่งเมื่อไม่สำรวมแล้วก็จะเป็นเหตุให้ถูกบาปอกุศลธรรมคือ อภิชฌาและโทมนัสครอบงำได้ จึงรักษาจักขุนทรีย์ ถึงความสำรวมในจักขุนทรีย์
Sotena saddaṁ sutvā …ฟังเสียงทางหู ... ghānena gandhaṁ ghāyitvā …
ghānena → ghānenana (bjt)
ดมกลิ่นทางจมูก ...
jivhāya rasaṁ sāyitvā …ลิ้มรสทางลิ้น ... kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …ถูกต้องโผฏฐัพพะทางกาย ... manasā dhammaṁ viññāya na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī;
nānubyañjanaggāhī → nānuvyañjanaggāhī (pts)
รู้แจ้งธรรมารมณ์ทางใจแล้วไม่รวบถือ ไม่แยกถือ
yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati; rakkhati manindriyaṁ, manindriye saṁvaraṁ āpajjati.
abhijjhādomanassā → abhijjhā domanassā (bjt) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ (pts)
ปฏิบัติเพื่อสำรวมในมนินทรีย์ซึ่ง เมื่อไม่สำรวมแล้วก็จะเป็นเหตุให้บาปอกุศลธรรมคืออภิชฌาและโทมนัสครอบงำได้ จึงรักษามนินทรีย์ ถึงความสำรวมในมนินทรีย์
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu vaṇaṁ paṭicchādetā hoti.ภิกษุปกปิดแผล เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu dhūmaṁ kattā hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุสุมไฟ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu yathāsutaṁ yathāpariyattaṁ dhammaṁ vitthārena paresaṁ desetā hoti.
desetā → desitā (pts) | yathāpariyattaṁ → T. -yantaṁ. (pts note) | desitā → S. desetā; T. M7 desatā. (pts note)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้แสดงธรรมตามที่ฟังมาแล้ว ตามที่เล่าเรียนมาแล้วแก่ คนอื่น ๆ โดยพิสดาร
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu dhūmaṁ kattā hoti.ภิกษุสุมไฟ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu titthaṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรู้ท่าน้ำ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū bahussutā āgatāgamā dhammadharā vinayadharā mātikādharā, te kālena kālaṁ upasaṅkamitvā paripucchati paripañhati:
bhikkhū → bhikkhu (bj) | upasaṅkamitvā → upasaṅmitvā (sya-all) | paripañhati → (sya-all, pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เข้าไปหาภิกษุทั้งหลายผู้เป็นพหูสูต ผู้เรียนจบคัมภีร์ ทรงธรรม ทรงวินัย ทรงมาติกาตามเวลาสมควร สอบสวนไต่ถามว่า
‘idaṁ, bhante, kathaṁ, imassa ko attho’ti?
atthoti → attho ti (pts)
“พุทธพจน์นี้ เป็นอย่างไร เนื้อความแห่งพุทธพจน์นี้เป็นอย่างไร”
Tassa te āyasmanto avivaṭañceva vivaranti, anuttānīkatañca uttānīkaronti, anekavihitesu ca kaṅkhāṭhāniyesu dhammesu kaṅkhaṁ paṭivinodenti.
ca kaṅkhāṭhāniyesu → kaṅkhaṭṭhāniyesu (sya-all) | kaṅkhaṁ → kaṅkhaṁ vinodenti (sya-all) | uttānīkaronti → M. uttāniṁ k- (pts note) | ca → omitted by S. (pts note) | kaṅkhaṁ → S. adds vinodenti. (pts note) | kaṅkhāṭhāniyesu → kaṅkhāṭhānīyesu (bjt) | avivaṭañceva → avivaṭañ eva (pts) | anuttānīkatañca → anuttānīkatañ ca (pts)
ท่านผู้คงแก่เรียนเหล่านั้นย่อม เปิดเผยธรรมที่ยังไม่ได้เปิดเผย ทำให้ง่ายซึ่งธรรมที่ยังไม่ได้ทำให้ง่าย และบรรเทา ความสงสัยในธรรมที่น่าสงสัยหลายอย่างแก่ภิกษุนั้น
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu titthaṁ jānāti.ภิกษุรู้ท่าน้ำ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu pītaṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรู้ธรรมที่ดื่มแล้ว เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu tathāgatappavedite dhammavinaye desiyamāne labhati atthavedaṁ, labhati dhammavedaṁ, labhati dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ.
dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → dhammūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (sya-all) | pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ได้ความปลาบปลื้มอิงอรรถ ได้ความปลาบปลื้มอิงธรรม ได้ปราโมทย์ที่ประกอบด้วยธรรมในธรรมวินัยที่ตถาคตประกาศแล้วซึ่งผู้อื่นแสดงอยู่
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu pītaṁ jānāti.ภิกษุรู้ธรรมที่ดื่มแล้ว เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu vīthiṁ jānāti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรู้ทาง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.
ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ → ariyaṁaṭṭhaṅgikaṁ (bjt)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รู้อริยมรรคมีองค์ ๘ ตามความเป็นจริง
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu vīthiṁ jānāti.
vīthiṁ jānāti → vithiṁ pajānāti (sya-all)
ภิกษุรู้ทาง เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu gocarakusalo hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุฉลาดในโคจร เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu cattāro satipaṭṭhāne yathābhūtaṁ pajānāti.คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รู้สติปัฏฐาน ๔ ตามความเป็นจริง Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu gocarakusalo hoti.ภิกษุฉลาดในโคจร เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu sāvasesadohī hoti?
kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุรีดนมให้เหลือ เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu saddhā gahapatikā abhihaṭṭhuṁ pavārenti cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārena (bj, sya-all, pts) | bhikkhu → bhikkhuṁ (cck) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārena (th, pts)
Tatra bhikkhu mattaṁ jānāti paṭiggahaṇāya.
tatra → M. inserts bhikkhave. (pts note)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้รู้จักประมาณเพื่อจะรับจีวร บิณฑบาต เสนาสนะ คิลานปัจจัยเภสัชชบริขารที่พวกคหบดีผู้มีศรัทธาปวารณานำไปถวายเฉพาะ ภิกษุ
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu sāvasesadohī hoti.
sāvasesadohī → sāvessadohī (pts)
รีดนมให้เหลือ เป็นอย่างนี้แล

Kathañca, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, te atirekapūjāya pūjetā hoti?
bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005) | kathañca → kathañ ca (pts)
ภิกษุเป็นผู้บูชาภิกษุทั้งหลายผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็น สังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง เป็นอย่างไร
Idha, bhikkhave, bhikkhu ye te therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, tesu mettaṁ kāyakammaṁ paccupaṭṭhāpeti āvi ceva raho ca, mettaṁ vacīkammaṁ … mettaṁ manokammaṁ paccupaṭṭhāpeti āvi ceva raho ca.
te → te bhikkhu (bj); te bhikkhū (sya-all, pts) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | āvi → āvī (bj) | paccupaṭṭhāpeti āvi → paccacupaṭṭhāpeti āvī (bj) | āvi ceva → āvīceva (sya-all) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005) | āvi ceva → āvī eva (pts)
คือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เข้าไปตั้งเมตตากายกรรม เมตตาวจีกรรม เมตตามโนกรรมทั้งต่อหน้าและลับหลังในเหล่าภิกษุผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็นสังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก
Evaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu ye te bhikkhū therā rattaññū cirapabbajitā saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā, te atirekapūjāya pūjetā hoti.
bhikkhū → bhikkhu (bj) | saṅghapariṇāyakā → saṅghaparināyakā (bj, sya-all, pts) | atirekapūjāya → atireka pūjāya (bjt) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghaparināyakā (th) | saṅghapitaro saṅghapariṇāyakā → saṁghapitaro saṁghapariṇāyakā (ms2005)
ภิกษุบูชาภิกษุทั้งหลายผู้เป็นเถระ เป็นรัตตัญญู เป็นผู้บวชนาน เป็นสังฆบิดร เป็นสังฆปริณายก ด้วยการบูชาอย่างยิ่ง เป็น อย่างนี้แล

Imehi kho, bhikkhave, ekādasahi dhammehi samannāgato bhikkhu bhabbo imasmiṁ dhammavinaye vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjitun”ti.
vuddhiṁ → vuḍḍhiṁ (sya-all) | āpajjitunti sattamaṁ → āpajjitun ti (pts) | vuddhiṁ → M. here vu- (pts note)
ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุประกอบด้วยธรรม ๑๑ ประการนี้แล เป็นผู้สามารถถึง ความเจริญงอกงามไพบูลย์ในธรรมวินัยนี้

Sattamaṁ.
sattamaṁ → athakho (sya-all) | sattamaṁ → ti (pts)
โคปาลสูตรที่ ๗ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · ไทย