KaṭuviyasuttaPutrid
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bārāṇasiyaṁ viharati isipatane migadāye.
+ → bārāṇasinidānaṁ (bjt)I have heard that on one occasion the Blessed One was staying near Vārāṇasī in the Deer Park at Isipatana.
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya bārāṇasiṁ piṇḍāya pāvisi.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | pattacīvaramādāya bārāṇasiṁ → pattacīvaram ādāya bārāṇasiyaṁ (pts) | atha kho → athakho (th)Then early in the morning the Blessed One, having adjusted his lower robe and carrying his bowl & outer robe, went into Vārāṇasī for alms.
Addasā kho bhagavā goyogapilakkhasmiṁ piṇḍāya caramāno aññataraṁ bhikkhuṁ rittassādaṁ bāhirassādaṁ muṭṭhassatiṁ asampajānaṁ asamāhitaṁ vibbhantacittaṁ pākatindriyaṁ.
goyogapilakkhasmiṁ → goyogamilakkhasmiṁ (sya-all, km, mr) | caramāno → caramānaṁ (mr) | rittassādaṁ bāhirassādaṁ → rittāsaṁ bāhirāsaṁ (bj) | muṭṭhassatiṁ → sammuṭṭhassatiṁ (pts) | goyogapilakkhasmiṁ → goyoga milakkhasmiṁ (bj: syā) | goyogapilakkhasmiṁ → goyogamilakkhasmiṁ (cck: syā. kaṁ. ka.) | caramāno → caramānaṁ (cck: ka.) | caramāno → ba. caramānaṁ (sya-all note) | Goyogapilakkhasmiṁ → Ph. -milakkhasmiṁ. (pts note) | caramāno → Ph. caramānaṁ. (pts note) | rittassādaṁ → D., T., Tr. rittāsambāhiraṁ; Ph. and Com. as in text. (pts note) | sammuṭṭhassatiṁ → Ph. samuṭṭhasatiṁ. (pts note)As he was walking for alms near the fig-tree at the cattle yoke, he saw a certain monk whose delight was in what is empty, whose delight was in exterior things—his mindfulness muddled, his alertness lacking, his concentration lacking, his mind gone astray, his faculties uncontrolled.
Disvā taṁ bhikkhuṁ etadavoca:
etadavoca → etadavoca bhikkhu bhikkhu (bj, pts) | bhikkhu → marammaganthe nadissate (bj note) | etadavoca → etad avoca bhikkhu bhikkhu (pts)On seeing him, the Blessed One said to him:
“Mā kho tvaṁ, bhikkhu, attānaṁ kaṭuviyamakāsi.
kho tvaṁ, bhikkhu → bhikkhu bhikkhu mā kho tvaṁ (bj, pts1ed) | bhikkhu → (pts) | kaṭuviyamakāsi → kaṭuviyam akāsi (pts)“Monk, monk, don’t let yourself putrefy!
Taṁ vata, bhikkhu, kaṭuviyakataṁ attānaṁ āmagandhena avassutaṁ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti, netaṁ ṭhānaṁ vijjatī”ti.
āmagandhena → āmagandhe (bj, sya-all, km, pts1ed) | nānvāssavissantīti → nānvassavissanti (pts1ed); nānubandhissanti (mr) | āmagandhe → āmagandhena (bj: machasaṁ) | āmagandhena → āmagandhe (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | nānvāssavissantīti → nānubandhissanti (cck: ka.) | nānvassavissantī → Ph. nānubhandissatī; D. nānāvāssavissantī; T., Tr. nānvāssavissantī. (pts note) | nānvāssavissantīti → nānvāssavissantī ti (bjt) | nānvāssavissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjatīti → nānvassavissantī ti n etaṁ thānaṁ vijjatī ti (pts)On one who lets himself putrefy & stink with the stench of carrion, there’s no way that flies won’t swarm & attack!”
Atha kho so bhikkhu bhagavatā iminā ovādena ovadito saṁvegamāpādi.
saṁvegamāpādi atha kho → saṁvegamāpādīti athakho (sya-all) | saṁvegamāpādi → saṁvegaṁ āpādi (pts)Then the monk—admonished with this, the Blessed One’s admonishment—came to his senses.
Atha kho bhagavā bārāṇasiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto bhikkhū āmantesi:
atha kho → athakho (th) | piṇḍapātapaṭikkanto → piṇḍapāta-paṭikkanto (pts)So the Blessed One, having gone for alms in Vārāṇasī, after the meal, returning from his alms round, addressed the monks [and told them what had happened].
“Idhāhaṁ, bhikkhave, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya bārāṇasiṁ piṇḍāya pāvisiṁ.
idhāhaṁ → idāhaṁ (bj) | pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | pattacīvaramādāya bārāṇasiṁ → pattacīvaram ādāya bārāṇasiyaṁ (pts) | idāhaṁ → idhāhaṁ (bj: machasaṁ)
Addasaṁ kho ahaṁ, bhikkhave, goyogapilakkhasmiṁ piṇḍāya caramāno aññataraṁ bhikkhuṁ rittassādaṁ bāhirassādaṁ muṭṭhassatiṁ asampajānaṁ asamāhitaṁ vibbhantacittaṁ pākatindriyaṁ.
rittassādaṁ bāhirassādaṁ → rittāsaṁ bāhirāsaṁ (bj) | addasaṁ → addasiṁ (sya-all) | goyogapilakkhasmiṁ → goyogamilakkhasmiṁ (sya-all) | muṭṭhassatiṁ → sammuṭṭhassatiṁ (pts) | caramāno → ba. caramānaṁ (sya-all note) | sammuṭṭhassatiṁ → D., T., Tr. rittāsambāhirāsammuṭṭhasatiṁ. (pts note)
Disvā taṁ bhikkhuṁ etadavocaṁ:
etadavocaṁ → etadavocaṁ bhikkhu bhikkhu (bj); etad avoca bhikkhu bhikkhu (pts)
‘Mā kho tvaṁ, bhikkhu, attānaṁ kaṭuviyamakāsi.
bhikkhu → (bj, pts) | kaṭuviyamakāsi → kaṭuviyam akāsi (pts)
Taṁ vata bhikkhu kaṭuviyakataṁ attānaṁ āmagandhena avassutaṁ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti, netaṁ ṭhānaṁ vijjatī’ti.
makkhikā → Ph. amakkhikā. (pts note) | nānvassavissantī → Tr. nānvāssavissantīti; Ph. nānubandhissanti. (pts note) | āmagandhena → āmagandhe (bjt, th, pts) | nānvāssavissantīti netaṁ → nānvassavissantī ti n etaṁ (pts) | vijjatīti → vijjatī ti (pts)
Atha kho, bhikkhave, so bhikkhu mayā iminā ovādena ovadito saṁvegamāpādī”ti.
atha kho → athakho so (th) | saṁvegamāpādīti → saṁvegaṁ āpādī ti (pts)
Evaṁ vutte, aññataro bhikkhu bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)When this was said, a certain monk said to the Blessed One,
“kiṁ nu kho, bhante, kaṭuviyaṁ?
kiṁ nu → kinnu (bjt, pts)“What, lord, is putrefaction?
Ko āmagandho?What is the stench of carrion?
Kā makkhikā”ti?
makkhikāti → makkhikā ti (pts)What are flies?”
“Abhijjhā kho, bhikkhu, kaṭuviyaṁ;“Greed, monk, is putrefaction.
byāpādo āmagandho;
vyāpādo → Ph. pamādo. (pts note)Ill will is the stench of carrion.
pāpakā akusalā vitakkā makkhikā.Evil, unskillful thoughts are flies.
Taṁ vata, bhikkhu, kaṭuviyakataṁ attānaṁ āmagandhena avassutaṁ makkhikā nānupatissanti nānvāssavissantīti, netaṁ ṭhānaṁ vijjatīti.
kaṭuviyakataṁ → kaṭuviyaṁ kataṁ (bj) | nānupatissanti → Tr. nanupatissanti. (pts note) | ti → Ph. for Taṁ vata, etc., has Kathaṁ attānaṁ āmagandhena avassutaṁ makkhikā nānupaṭissanti nānubandhissatī ti. (pts note) | āmagandhena → āmagandhe (bjt, th, pts) | nānvāssavissantīti netaṁ → nānvassavissantī ti n etaṁ (pts) | vijjatīti → vijjatī ti (pts)On one who lets himself putrefy & stink with the stench of carrion, there’s no way that flies won’t swarm & attack.
Aguttaṁ cakkhusotasmiṁ, indriyesu asaṁvutaṁ;On one whose eyes & ears are unguarded, whose senses are unrestrained, Makkhikānupatissanti, saṅkappā rāganissitā.
makkhikānupatissanti → makkhikā anupatissanti (bj) | nupatissanti → Ph., T. anupatissanti; D., Tr. anupatanti. (pts note) | makkhikānupatissanti → makkhikā nupatissanti (pts) saṅkappā → saṁkappā (bjt)flies swarm: resolves dependent on passion.Kaṭuviyakato bhikkhu, āmagandhe avassuto;The monk who is putrid, who stinks of the stench of carrion, Ārakā hoti nibbānā, vighātasseva bhāgavā.
nibbānā → nibbāṇā (bj) | Ārakā → Ph. akārakā. (pts note) bhāgavā → Ph. bhāgato. (pts note) | vighātasseva → vighātass eva (pts)is far from unbinding. his share is vexation.Gāme vā yadi vāraññe, aladdhā samathamattano;
vāraññe → vā raññe vā (pts) | vā → Ph. adds vā. (pts note) samathamattano → samamattano (bj, sya-all, km); sammamattano (pts1ed) | samathamattano pareti → samamattano care (sya-all) | samathamattano → samam attano (pts) | samamattano → ttano (bj: machasaṁ) | samathamattano → samamattano (cck: sī. syā. kaṁ.); sammamattano (cck: pī.) | attano → Ph., ChS. samathamattano. (pts note)Whether he stays in village or wilderness, having gained for himself no tranquility, Pareti bālo dummedho, makkhikāhi purakkhato.
Pareti → care (sya-all); careti (mr) | pareti → careti (bj: machasaṁ) | Pareti → careti (cck: syā. ka.) | care → ba. careti (sya-all note) | Pareti → Ph., ChS. careti. (pts note) | dummedho → Ph. bālo mudu madho. (pts note)he’s surrounded by flies.Ye ca sīlena sampannā, paññāyūpasameratā;
paññāyūpasameratā → paññāyupasame ratā (bj) | paññāyūpasameratā → paññāyūpasame ratā (th, pts)But those who are consummate in virtue, who delight in discernment & calm, Upasantā sukhaṁ senti, nāsayitvāna makkhikā”ti.
makkhikāti chaṭṭhaṁ → makkhikā ti (pts)pacified, they sleep in ease. no flies settle on them.”