SāriputtasuttaMit Sāriputta
Atha kho āyasmā sāriputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ sāriputtaṁ bhagavā etadavoca:
atha kho → (sya-all) | tenupasaṅkami → ten upasaṅkami (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)Da ging der Ehrwürdige Sāriputta zum Buddha, verbeugte sich und setzte sich zur Seite hin. Der Buddha sagte zu ihm:
“saṅkhittenapi kho ahaṁ, sāriputta, dhammaṁ deseyyaṁ;
sāriputta → sāriputtaṁ (sya-all) | saṅkhittenapi → saṁkhittenapi (my, ms2005) | saṅkhittenapi → saṅkhittena pi (pts)„Ich kann den Dhamma kurz lehren
vitthārenapi kho ahaṁ, sāriputta, dhammaṁ deseyyaṁ;
vitthārenapi → vitthārena pi (pts)oder ausführlich
saṅkhittavitthārenapi kho ahaṁ, sāriputta, dhammaṁ deseyyaṁ;
ahaṁ → ehaṁ (sya-all) | deseyyaṁ → deseyyaṁ dhammassa (sya-all) | saṅkhittavitthārenapi → saṁkhittavitthārenapi (my, ms2005) | saṅkhittavitthārenapi → saṅkhittavitthārena pi (pts)oder sowohl kurz als auch ausführlich.
aññātāro ca dullabhā”ti.
aññātāro → dhammassa aññātāro (bj: syā) | dullabhāti → dullabhā ti (pts)Aber es ist schwer, jemanden zu finden, der ihn versteht.“
“Etassa, bhagavā, kālo, etassa, sugata, kālo„Jetzt ist die Zeit, Gesegneter! Jetzt ist die Zeit, Heiliger!
yaṁ bhagavā saṅkhittenapi dhammaṁ deseyya, vitthārenapi dhammaṁ deseyya, saṅkhittavitthārenapi dhammaṁ deseyya.
saṅkhittenapi → saṁkhittenapi (my, ms2005) | saṅkhittavitthārenapi → saṁkhittavitthārenapi (my, ms2005) | saṅkhittenapi → saṅkhittena pi (pts) | vitthārenapi → vitthārena pi (pts) | saṅkhittavitthārenapi → saṅkhittavitthārena pi (pts)Der Buddha lehre den Dhamma kurz, ausführlich und sowohl kurz als auch ausführlich.
Bhavissanti dhammassa aññātāro”ti.
aññātāroti → aññātāro ti (pts)Da werden Menschen sein, die die Lehre verstehen!“
“Tasmātiha, sāriputta, evaṁ sikkhitabbaṁ:
tasmātiha → tasmā tiha (th) | tasmātiha → tasmāt iha (pts)„Daher, Sāriputta, sollt ihr euch so schulen:
‘imasmiñca saviññāṇake kāye ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na bhavissanti, bahiddhā ca sabbanimittesu ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na bhavissanti, yañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ upasampajja viharato ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na honti tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ upasampajja viharissāmā’ti.
ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahiṅkāramamiṅkāramānānusayā (bj) | bhavissanti → Ph. omits bahiddhā ca sabb- ahan- na bhavissanti. (pts note) | viharato → Ph. viharanto. (pts note) | na → Ph. nāna. (pts note) | imasmiñca → imasmiṁ ca (bjt) | yañca → yaṁ ca (bjt) | tañca → taṁ ca (bjt) | ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahaṅkāramamaṅkāra mānānusayā (th) | imasmiñca → imasmiñ ca (pts) | ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahaṅkāra-mamaṅkāra-mānānusayā (pts) | ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahaṅkāra-mamaṅkāramānānusayā (pts) | yañca → yañ ca (pts) | tañca → tañ ca (pts) | viharissāmāti → viharissāmā ti evaṁ (pts)‚Es wird kein Ich-Machen, kein Mein-Machen und keine zugrunde liegende Neigung zur Einbildung für diesen mit Bewusstsein versehenen Körper geben, noch für alle Merkmale außerhalb; und wir werden im Besitz der Freiheit des Herzens leben, der Freiheit durch Weisheit, wo Ich-Machen, Mein-Machen und zugrunde liegende Neigung zur Einbildung nicht mehr sind.‘
Evañhi kho, sāriputta, sikkhitabbaṁ.
kho → vo (sya-all) | vo → Ph. Evaṁ kho. (pts note) | evañhi → evaṁ hi (bjt) | evañhi kho → hi vo (pts)So sollt ihr euch schulen.
Yato ca kho, sāriputta, bhikkhuno imasmiñca saviññāṇake kāye ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na honti, bahiddhā ca sabbanimittesu ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na honti, yañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ upasampajja viharato ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā na honti tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ upasampajja viharati;
ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahiṅkāramamiṅkāramānānusayā (bj) | ca → (sya-all, pts) | imasmiñca → imasmiṁ (pts) | kho → Ph. yato ca kho. (pts note) | imasmiṁ → ChS.-miñ ca. (pts note) | imasmiñca → imasmiṁ ca (bjt) | yañca → yaṁ ca (bjt) | tañca → taṁ ca (bjt) | ahaṅkāramamaṅkāramānānusayā → ahaṅkāra-mamaṅkāra-mānānusayā (pts) | yañca → yañ ca (pts) | tañca → tañ ca (pts)Wenn ein Mönch kein Ich-Machen, kein Mein-Machen und keine zugrunde liegende Neigung zur Einbildung für diesen mit Bewusstsein versehenen Körper hat, noch für alle Merkmale außerhalb; und wenn er im Besitz der Freiheit des Herzens lebt, der Freiheit durch Weisheit, wo Ich-Machen, Mein-Machen und zugrunde liegende Neigung zur Einbildung nicht mehr sind –
ayaṁ vuccati, sāriputta:dann nennt man ihn
‘bhikkhu acchecchi taṇhaṁ, vivattayi saṁyojanaṁ, sammā mānābhisamayā antamakāsi dukkhassa’.
acchecchi → acchejji (sya-all, km, mr) | vivattayi → vāvattayi (bj, pts1ed); vivaṭṭayi (sya-all) | vivattayi → vāvattayī (bj); vāvattayi (pts) | vivattayi saṁyojanaṁ sammā mānābhisamayā → vivaṭṭayi saññojanaṁ sammāmānābhisamayā (sya-all) | acchecchi → acchejji (bj: syā, kām) | vāvattayī → vivattayi (bj: machasaṁ) | acchecchi → acchejji (cck: syā. kaṁ. ka.) | vivattayi → vāvattayi (cck: sī. pī.) | acchecchi → Ph. acchejji. (pts note) | vāvattayi → Ph. vivattayi; SS. vāvattayi. (pts note) | mānābhisamayā → D. abhisamaye. (pts note) | antamakāsi → antam akāsi (pts)einen Mönch, der das Verlangen abgeschnitten, die Fesseln abgestreift, die Einbildung richtig erfasst und dadurch dem Leiden ein Ende gemacht hat.
Idañca pana metaṁ, sāriputta, sandhāya bhāsitaṁ pārāyane udayapañhe:
pārāyane → pārāyaṇe (bj) | pārāyane → pārāyaṇe (cck: sī.) | ca → Ph. omits ca. (pts note) | Udayapañhe → Sutta Nipātā, V. 14, 23 (1106-7). (pts note) | idañca → idaṁ ca (bjt) | idañca → idañ ca (pts) | metaṁ → me taṁ (pts)Und, Sāriputta, das ist es, worauf ich im ‚Weg zum anderen Ufer‘, in ‚Udayas Fragen‘, Bezug genommen habe, als ich sagte:
‘Pahānaṁ kāmasaññānaṁ, domanassāna cūbhayaṁ;
pahānaṁ → pahāṇaṁ (bj) | kāmasaññānaṁ → kāmacchandānaṁ (pts) | kāmacchandānaṁ → T. Tr., ChS. kāmasaññānaṁ. (pts note) domanassāna cūbhayaṁ thinassa → domanassānacūbhayaṁ thīnassa (bj) | cūbhayaṁ → ūbhayaṁ (pts)‚Sinnliches Begehren aufgeben und Verdrießlichkeit ebenfalls, Thinassa ca panūdanaṁ, kukkuccānaṁ nivāraṇaṁ.
thinassa → thīnassa (sya-all)Dumpfheit vertreiben, reue nicht aufkommen lassen;Upekkhāsatisaṁsuddhaṁ, dhammatakkapurejavaṁ;
dhammatakkapurejavaṁ → Ph. dhammacakka- (pts note)in reinem Gleichmut, reiner Achtsamkeit, nachdem man die Gesetzmäßigkeiten untersucht hat – Aññāvimokkhaṁ pabrūmi, avijjāya pabhedanan’”ti.
avijjāya pabhedananti tatiyaṁ → avijjāyappabhedanaṁti (bj, sya-all) | pabhedananti tatiyaṁ → ppabhedanan ti tīṇ imāni (pts) | pabhedana’’nti → su. ni. 1112; cūḷani. udayamāṇavapucchā 131 (cck note) | avijjāya pabhedananti → avijjāyappabhedananti (th)das, so erkläre ich, ist Befreiung durch Erleuchtung, das Zerschlagen der Unwissenheit.‘“