Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • KhuddakanikāyaTiểu Bộ Kinh
  • DhammapadaKinh Pháp Cú

BālavaggaPhẩm Ngu

AññatarapurisavatthuChuyện trai nghèo có vợ đẹp

Dīghā jāgarato ratti, dīghaṁ santassa yojanaṁ;
ratti → rattī (pts)
Ðêm dài cho kẻ thức, ðường dài cho kẻ mệt,
Dīgho bālāna saṁsāro, saddhammaṁ avijānataṁ.
bālāna → bālānaṁ (bj, cck, pts) + → carañ ce (pts)
Luân hồi dài, kẻ ngu, không biết chơn diệu pháp.

MahākassapasaddhivihārikavatthuChuyện đệ tử của Trưởng lão Mahā Kassapa (Ca-diếp)

Carañce nādhigaccheyya, seyyaṁ sadisamattano;
sadisamattano → sadisam attano (pts)
Tìm không được bạn đường, hơn mình hay bằng mình,
Ekacariyaṁ daḷhaṁ kayirā, natthi bāle sahāyatā.
Ekacariyaṁ → ekaccariyaṁ (mr) | Ekacariyaṁ → ekacariyaṁ (cck: ka.) natthi → n atthi (pts)
Thà quyết sống một mình, không làm bạn kẻ ngu.

ĀnandaseṭṭhivatthuChuyện Trưởng giả Ānanda

Puttā matthi dhanaṁ matthi, iti bālo vihaññati;
matthi dhanaṁ matthi → puttā matthi dhanammatthi (bj); puttā matthi dhanamatthi (sya-all); puttamatthi dhanamatthi (mr) | hi → attāpi (?) | dhanammatthi → puttamatthi dhanamatthi (cck: ka.) | matthi → m atthi (pts)
“Con tôi, tài sản tôi”, người ngu sanh ưu não,
Attā hi attano natthi, kuto puttā kuto dhanaṁ.
hi → attāpi (cck: ?) | natthi → n atthi (pts)
Tự ta, ta không có, con đâu, tài sản đâu?

GaṇṭhibhedakacoravatthuChuyện tên trộm

Yo bālo maññati bālyaṁ, paṇḍito vāpi tena so;
maññati → maññatī (sya-all) | maññati bālyaṁ → maññatī balyaṁ (pts)
Người ngu nghĩ mình ngu, nhờ vậy thành có trí.
Bālo ca paṇḍitamānī, sa ve “bālo”ti vuccati.
bāloti → bālo ti (pts) | + → yāvajīvam pi (pts)
Người ngu tưởng có trí, thật xứng gọi chí ngu.

UdāyittheravatthuChuyện Trưởng lão Udāyi

Yāvajīvampi ce bālo, paṇḍitaṁ payirupāsati;Người ngu, dầu trọn đời, thân cận người có trí, Na so dhammaṁ vijānāti, dabbī sūparasaṁ yathā.
+ → muhuttam api (pts)
Không biết được Chánh pháp, như muỗng với vị canh.

TiṁsapāveyyakabhikkhuvatthuChuyện nhóm Tỳ-kheo ở xứ Pāveyyaka

Muhuttamapi ce viññū, paṇḍitaṁ payirupāsati;Người trí, dù một khắc, thân cận người có trí, Khippaṁ dhammaṁ vijānāti, jivhā sūparasaṁ yathā.Biết ngay chân diệu pháp, như lưỡi với vị canh.

SuppabuddhakuṭṭhivatthuChuyện ông Suppabuddhakuṭṭhi (Thiện Giác cùi)

Caranti bālā dummedhā, amitteneva attanā;Người ngu si thiếu trí, tự ngã thành kẻ thù. Karontā pāpakaṁ kammaṁ, yaṁ hoti kaṭukapphalaṁ.Làm các nghiệp không thiện, phải chịu quả đắng cay.

KassakavatthuChuyện người nông phu mắc cạn

Na taṁ kammaṁ kataṁ sādhu, yaṁ katvā anutappati;Nghiệp làm không chánh thiện, làm rồi sanh ăn năn, Yassa assumukho rodaṁ, vipākaṁ paṭisevati.
+ → tañ ca (pts)
Mặt nhuốm lệ, khóc than, lãnh chịu quả dị thục.

SumanamālākāravatthuChuyện người kết tràng hoa Sumana (Hảo Ý)

Tañca kammaṁ kataṁ sādhu, yaṁ katvā nānutappati;Và nghiệp làm chánh thiện, làm rồi không ăn năn, Yassa patīto sumano, vipākaṁ paṭisevati.
+ → madhuvā (bjt, th, pts)
Hoan hỷ, ý đẹp lòng, hưởng thọ quả dị thục.

Uppalavaṇṇattherīvatthu
Madhuvā → madhuṁ vā (cck: dī. ni. ṭīkā 1)
Chuyện Thánh nữ Uppalavaṇṇā (Thanh Liên Sắc)

Madhuṁvā maññati bālo, yāva pāpaṁ na paccati;
Madhuṁvā → madhuvā (bj, sya-all, pts1ed, pts2ed) | madhuṁvā → madhuvā (bj); (cck) | madhuṁvā maññati → madhuvā maññatī (sya-all, pts)
Người ngu nghĩ là ngọt, khi ác chưa chín muồi;
Yadā ca paccati pāpaṁ, atha dukkhaṁ nigacchati.
paccati → paccatī (pts) atha → atha bālo (bj, sya-all, pts1ed, pts2ed); bālo (mr) | atha → bālo (cck); atha bālo (pts) | bālo → atha bālo (cck: sī. syā.); atha (cck: ?)
Ác nghiệp chín muồi rồi, người ngu chịu khổ đau.

JambukattheravatthuChuyện tu sĩ ngoại đạo Jambūka (Hào Cẩu)

Māse māse kusaggena, bālo bhuñjeyya bhojanaṁ;
bhuñjeyya → bhuñjetha (bj, sya-all, pts)
Tháng tháng với ngọn cỏ, người ngu có ăn uống
Na so saṅkhātadhammānaṁ, kalaṁ agghati soḷasiṁ.
saṅkhātadhammānaṁ → saṅkhatadhammānaṁ (bj, pts1ed, pts2ed, mr) | saṅkhātadhammānaṁ → saṁkhatadhammānaṁ (pts) | saṅkhātadhammānaṁ → saṅkhatadhammānaṁ (cck: sī. pī. ka.) agghati → nāgghati (pts) | soḷasiṁ → māse māse kuśāgreṇa bāle bhuṁjeta bhojanam na so buddhe prasādasya kalāmarghati ṣoḍaśim (bj: mahāvastu iii 436 piṭa); masi masi sahasena yaea śatena ca neva sahasa dhamesu kala amaviti ṣoḍaśi (bj: prā. ba. c. 14) | kalaṁ → kallaṁ (th)
Không bằng phần mười sáu, người hiểu pháp hữu vi.

AhipetavatthuChuyện ngạ quỷ mình rắn

Na hi pāpaṁ kataṁ kammaṁ, sajjukhīraṁva muccati;
sajjukhīraṁva → sajju khīraṁva (my, bjt) | sajjukhīraṁva muccati → sajju khīraṁ va mucchati (pts)
Nghiệp ác đã được làm, như sữa, không đông ngay,
Ḍahantaṁ bālamanveti, bhasmacchannova pāvako.
ḍahantaṁ bālamanveti → ḍahantam bālam anveti (pts) bhasmacchannova → bhasmā channova (sya-all, mr); bhasmācchannova (pts1ed, pts2ed) | bhasmacchannova → bhasmācchannova (sya-all) | bhasmacchannova → bhasmāchannova (cck: sī. pī. ka.) | bhasmacchannova → bhasmācchanno va (pts) | + → yāvad eva (pts)
Cháy ngầm theo kẻ ngu, như lửa tro che đậy.

SaṭṭhikūṭapetavatthuChuyện ngạ quỷ bị búa đập đầu

Yāvadeva anatthāya, ñattaṁ bālassa jāyati;
ñattaṁ → ñāttaṁ (?) | ñattaṁ → ñātaṁ (cck: ?)
Tự nó chịu bất hạnh, khi danh đến kẻ ngu.
Hanti bālassa sukkaṁsaṁ, muddhamassa vipātayaṁ.
+ → asataṁ (bjt) | muddhamassa → muddhaṁ assa (th) | muddhamassa → muddham assa (pts) | + → asataṁ bhāvanam iccheyya purekkhārañ ca (pts)
Vận may bị tổn hại, ðầu nó bị nát tan.

CittagahapativatthuChuyện Trưởng lão Suddhamma (Thiện Pháp)

Asantaṁ bhāvanamiccheyya, purekkhārañca bhikkhusu;
Asantaṁ bhāvanamiccheyya → asantaṁ bhāvamiccheyya (sya-all); asantabhāvanamiccheyya (mr) | asantaṁ → asataṁ (bj) | bhāvanamiccheyya → asantaṁ bhāvamiccheyya (cck: syā.); asantabhāvanamiccheyya (cck: ka.)
Ưa danh không tương xứng, muốn ngồi trước tỳ-kheo,
Āvāsesu ca issariyaṁ, pūjaṁ parakulesu ca.
pūjaṁ → pūjā (bj, cck, sya-all, pts) | + → mam eva (pts)
ưa quyền tại tịnh xá, muốn mọi người lễ kính.

Mameva kata maññantu, gihī pabbajitā ubho;
maññantu → maññantū (bj) | kata maññantu → katamaññantu (th) gihī pabbajitā → gihīpabbajitā (my)
“Mong cả hai tăng, tục, nghĩ rằng chính ta làm.
Mamevātivasā assu, kiccākiccesu kismici;
mamevātivasā → mameva ativasā (bj, sya-all) | mamevātivasā → mam evātivasā (pts)
Trong mọi việc lớn nhỏ, phải theo mệnh lệnh ta”
Iti bālassa saṅkappo, icchā māno ca vaḍḍhati.
saṅkappo → saṁkappo (bjt, pts) icchā → issā (sya-all)
Người ngu nghĩ như vậy dục và mạn tăng trưởng.

VanavāsitissasāmaṇeravatthuChuyện Trưởng lão Tissa ở rừng Vanavāsi

Aññā hi lābhūpanisā, aññā nibbānagāminī;Khác thay duyên thế lợi, khác thay đường Niết-bàn. Evametaṁ abhiññāya, bhikkhu buddhassa sāvako;
evametaṁ → evam etaṁ (pts)
Tỳ-kheo, đệ tử Phật, hãy như vậy thắng tri.
Sakkāraṁ nābhinandeyya, vivekamanubrūhaye.
vivekamanubrūhaye → vivekam anubrūhaye (pts)
Chớ ưa thích cung kính, hãy tu hạnh viễn ly.

Bālavaggo pañcamo.
+ → niṭṭhito (my) | + → paṇḍitavaggo nidhīnaṁva (bjt) | + → dhammapadagāthāya chaṭṭho paṇḍitavaggo (th)
Hết phẩm Ngu

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Eesti · Ქართული · Tiếng Việt