Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Dīgha Nikāya 2Lange Lehrreden 2

SāmaññaphalasuttaDie Früchte des Asketenlebens

1. Rājāmaccakathā1. Gespräch mit den Ministern des Königs

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
So habe ich es gehört:
ekaṁ samayaṁ bhagavā rājagahe viharati jīvakassa komārabhaccassa ambavane mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ aḍḍhateḷasehi bhikkhusatehi.
komārabhaccassa → Bp -bhajjassa; Sm -bhāṇḍ-. See ‘Vinaya Texts,'; ii. 174. (pts note) | bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (th, ms2005) | ambavane → amba-vane (pts) | bhikkhusaṅghena → bhikkhu-saṁghena (pts) | aḍḍhateḷasehi → aḍḍha teḷasehi (pts)
Einmal hielt sich der Buddha bei Rājagaha im Mangowäldchen Jīvakas des Prinzenzöglings auf, zusammen mit einem großen Saṅgha von 1.250 Mönchen und Nonnen.

Tena kho pana samayena rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tadahuposathe pannarase komudiyā cātumāsiniyā puṇṇāya puṇṇamāya rattiyā rājāmaccaparivuto uparipāsādavaragato nisinno hoti.
pannarase → paṇṇarase (bj, sya-all) | tadahuposathe pannarase → tadahu posathe paṇṇarase (pts) | Ajātasattu → Called Kshemadarṣin at Suhridlekha, verse 14 (J. P. T. S. 1886, p. 9). (pts note) | cātumāsiniyā → cātummāsiniyā (th) | vedehiputto tadahuposathe pannarase → vedehi-putto tadahu posathe paṇṇarase (pts) | rājāmaccaparivuto uparipāsādavaragato → rājāmacca-parivuto upari-pāsāda-vara-gato (pts)
Zu der Zeit, es war der Besinnungstag, der Komudī-Vollmond am fünfzehnten Tag, saß König Ajātasattu von Magadha, Sohn der Prinzessin von Videha, auf dem Söller des königlichen Pfahlbau-Langhauses, umrundet von seinen Ministern.

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tadahuposathe udānaṁ udānesi:
tadahuposathe → (sya-all) | udānesi → udānesī (pts) | atha kho → athakho (th) | vedehiputto tadahuposathe → vedehi-putto tadahu posathe (pts)
Da drückte Ajātasattu von Magadha, Sohn der Prinzessin von Videha, dieses innige Gefühl aus:
“ramaṇīyā vata bho dosinā ratti, abhirūpā vata bho dosinā ratti, dassanīyā vata bho dosinā ratti, pāsādikā vata bho dosinā ratti, lakkhaññā vata bho dosinā ratti.„Oh ihr Herren, diese Mondnacht ist so überaus entzückend, so schön, so strahlend, so reizend, so bemerkenswert! Kaṁ nu khvajja samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā payirupāseyyāma, yaṁ no payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti?
khvajja → kh ajja (pts) | payirupāseyyāma → payirūpāseyyāma (sya-all: yu.) | ajja → Sm Bp Gr khvajja; Sdt kin nu khajja; St khannu khajja. (pts note) | kaṁ nu → kannu (bjt) | yaṁ no → yanno (bjt, th) | pasīdeyyāti → pasīdeyyā ti (bjt)
Welchem Asketen oder Brahmanen könnte ich heute meine Aufwartung machen, bei wem könnte mein Geist Frieden finden, wenn ich ihm meine Aufwartung machte?“

Evaṁ vutte, aññataro rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Daraufhin sagte einer der königlichen Minister zu ihm:
“ayaṁ, deva, pūraṇo kassapo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
titthakaro → titthaṁkaro (bj) | titthaṁkaro → titthakaro (bj: bahūsu) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (bjt, pts) | saṅghī → saṁghī (th, ms2005) | saṅghī ceva → saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts)
„Majestät, Pūraṇa Kassapa leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo pūraṇaṁ kassapaṁ payirupāsatu.Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen. Appeva nāma devassa pūraṇaṁ kassapaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

Aññataropi kho rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
aññataropi → aññataro pi (pts) | vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Ein anderer königlicher Minister sagte zu ihm:
“ayaṁ, deva, makkhali gosālo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
makkhali → makkhalī (bj) | titthakaro → titthaṁkaro (bj) | saṅghī → saṁghī (ms2005) | makkhali gosālo saṅghī ceva → makkhali-gosālo saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (pts)
„Majestät, der Bambusstab-Asket Gosāla leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo makkhaliṁ gosālaṁ payirupāsatu.
makkhaliṁ gosālaṁ → makkhaligosālaṁ (pts) | makkhaliṁ gosālaṁ → makkhali-gosālaṁ (pts)
Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen.
Appeva nāma devassa makkhaliṁ gosālaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
makkhaliṁ gosālaṁ → makkhaligosālaṁ (pts) | appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts) | makkhaliṁ gosālaṁ → makkhali-gosālaṁ (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

Aññataropi kho rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
aññataropi → aññataro pi (pts) | vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Ein anderer königlicher Minister sagte zu ihm:
“ayaṁ, deva, ajito kesakambalo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
titthakaro → titthaṁkaro (bj) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (bjt, pts) | saṅghī → saṁghī (ms2005) | kesakambalo saṅghī ceva → kesa-kambalo saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts)
„Majestät, Ajita mit der Haardecke leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo ajitaṁ kesakambalaṁ payirupāsatu.
kesakambalaṁ → kesa-kambalaṁ (pts)
Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen.
Appeva nāma devassa ajitaṁ kesakambalaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts) | kesakambalaṁ → kesa-kambalaṁ (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

Aññataropi kho rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
aññataropi → aññataro pi (pts) | vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Ein anderer königlicher Minister sagte zu ihm:
“ayaṁ, deva, pakudho kaccāyano saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
titthakaro → titthaṁkaro (bj) | kaccāyano → kaccāno (bj: katthaci) | pakudho → pakuddho (cck: sī.) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (bjt, pts) | saṅghī → saṁghī (ms2005) | saṅghī ceva → saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts)
„Majestät, Pakudha Kaccāyana leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo pakudhaṁ kaccāyanaṁ payirupāsatu.Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen. Appeva nāma devassa pakudhaṁ kaccāyanaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

Aññataropi kho rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
aññataropi → aññataro pi (pts) | vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Ein anderer königlicher Minister sagte zu ihm:
“ayaṁ, deva, sañcayo belaṭṭhaputto saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
sañcayo → sañjayo (bj, sya-all, pts1ed) | belaṭṭhaputto → velaṭṭhaputto (sya-all); bellaṭṭhiputto (pts1ed) | sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo beḷaṭṭhaputto (bj); sañjayo velaṭṭhaputto (sya-all); sañjayo belaṭṭhiputto (pts) | titthakaro → titthaṁkaro (bj) | sañcayo → sañjayo (cck: sī. syā.) | belaṭṭhaputto → bellaṭṭhiputto (cck: sī.); velaṭṭhaputto (cck: syā.) | velaṭṭhaputto → velaṭṭhiputto (sya-all: sī.) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (bjt, pts) | saṅghī → saṁghī (ms2005) | sañcayo belaṭṭhaputto saṅghī ceva → sañjayo belaṭṭhi-putto saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts)
„Majestät, Sañjaya Belaṭṭhiputta leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ payirupāsatu.
sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ → sañjayaṁ beḷaṭṭhaputtaṁ (bj); sañjayaṁ velaṭṭhaputtaṁ (sya-all); sañjayaṁ belaṭṭhiputtaṁ (pts) | sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ → sañjayaṁ belaṭṭhi-puttaṁ (pts)
Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen.
Appeva nāma devassa sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ → sañjayaṁ beḷaṭṭhaputtaṁ (bj); sañjayaṁ velaṭṭhaputtaṁ (sya-all); sañjāyaṁ belaṭṭhiputtaṁ (pts) | appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts) | sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ → sañjāyaṁ belaṭṭhi-puttaṁ (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

Aññataropi kho rājāmacco rājānaṁ māgadhaṁ ajātasattuṁ vedehiputtaṁ etadavoca:
aññataropi → aññataro pi (pts) | vedehiputtaṁ etadavoca → vedehi-puttaṁ etad avoca (pts)
Ein anderer königlicher Minister sagte zu ihm:
“ayaṁ, deva, nigaṇṭho nāṭaputto saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa rattaññū cirapabbajito addhagato vayoanuppatto.
nāṭaputto → nātaputto (bj, pts1ed) | titthakaro → titthaṁkaro (bj) | nāṭaputto → nātaputto (pts) | nāṭaputto → nāthaputto (cck: sī.); nātaputto (cck: pī.) | Nāta-putto → Scd Nātha; Smt Nāta; Bp Nāṭha (see 28). (pts note) | vayoanuppatto → vayo anuppatto (bjt, pts) | saṅghī → saṁghī (ms2005) | nāṭaputto saṅghī ceva → nāta-putto saṁghī eva (pts) | sādhusammato bahujanassa → sādhu-sammato bahu-janassa (pts) | cirapabbajito → cira-pabbajito (pts)
„Majestät, der Jaina-Asket aus dem Stamm Ñātika leitet einen Orden und eine Gemeinschaft und unterweist eine Gemeinschaft. Er ist ein namhafter und berühmter Religionsstifter, der von vielen als heilig erachtet wird. Er ist lange erfahren, schon lange fortgezogen; er ist in vorgerücktem Alter und im letzten Lebensabschnitt angekommen.
Taṁ devo nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ payirupāsatu.
nāṭaputtaṁ → nātaputtaṁ (bj, pts) | nāṭaputtaṁ → nāta-puttaṁ (pts)
Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen.
Appeva nāma devassa nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
nāṭaputtaṁ → nātaputtaṁ (bj, pts) | appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts) | nāṭaputtaṁ → nāta-puttaṁ (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“
Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhī ahosi.
vedehiputto → vedehi-putto (pts)
Aber auf diese Worte schwieg der König.

2. Komārabhaccajīvakakathā2. Eine Unterhaltung mit Jīvaka dem Prinzenzögling

Tena kho pana samayena jīvako komārabhacco rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa avidūre tuṇhībhūto nisinno hoti.
vedehiputtassa → vedehi-puttassa (pts)
Nun saß zu dieser Zeit Jīvaka der Prinzenzögling schweigend nicht weit vom König.
Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto jīvakaṁ komārabhaccaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Da sagte der König zu ihm:
“tvaṁ pana, samma jīvaka, kiṁ tuṇhī”ti?
tuṇhīti → tuṇhī ti (bjt, pts)
„Aber mein lieber Jīvaka, warum schweigst du?“

“Ayaṁ, deva, bhagavā arahaṁ sammāsambuddho amhākaṁ ambavane viharati mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ aḍḍhateḷasehi bhikkhusatehi.
bhikkhusaṅghena → bhikkhusaṁghena (ms2005) | sammāsambuddho → sammā-sambuddho (pts) | ambavane → amba-vane (pts) | bhikkhusaṅghena → bhikkhu-saṁghena (pts) | aḍḍhateḷasehi bhikkhusatehi → aḍḍha teḷasehi bhikkhu-satehi (pts)
„Majestät, der Gesegnete, der Vollendete, der vollkommen erwachte Buddha hält sich in meinem Mangowäldchen auf, zusammen mit einem großen Saṅgha von 1.250 Mönchen und Nonnen.
Taṁ kho pana bhagavantaṁ evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
bhagavantaṁ → bhagavantaṁ gotamaṁ (bj, pts1ed, mr) | bhagavantaṁ → bhagavantaṁ gotamaṁ (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantaṁ gotamaṁ (cck: sī. ka. pī.) | kittisaddo → kitti-saddo (pts)
Er hat diesen guten Ruf:
‘itipi so bhagavā arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā’ti.
itipi → iti pi (pts) | sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno → sammā-sambuddho vijjācaraṇa-sampanno (pts) | lokavidū → loka-vidū (pts) | purisadammasārathi → purisa-dammasārathi (pts) | devamanussānaṁ → deva-manussānaṁ (pts) | bhagavāti → bhagavā ti (pts)
‚Dieser Gesegnete ist vollendet, ein vollkommen erwachter Buddha, von vollendetem Wissen und Verhalten, heilig, Kenner der Welt, unübertrefflicher Anleiter für alle, die schulungsfähig sind, Lehrer von Göttern und Menschen, erwacht, gesegnet.‘
Taṁ devo bhagavantaṁ payirupāsatu.Seine Majestät sollte ihm seine Aufwartung machen. Appeva nāma devassa bhagavantaṁ payirupāsato cittaṁ pasīdeyyā”ti.
appeva nāma → appevanāma (bjt, th) | appeva → app eva (pts)
Wenn du das tust, wird dein Geist hoffentlich Frieden finden.“

“Tena hi, samma jīvaka, hatthiyānāni kappāpehī”ti.
tena hi → tenahi (th) | hatthiyānāni → hatthi-yānāni (pts)
„Nun, mein lieber Jīvaka, lass die Elefanten bereitmachen.“

“Evaṁ, devā”ti kho jīvako komārabhacco rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa paṭissuṇitvā pañcamattāni hatthinikāsatāni kappāpetvā rañño ca ārohaṇīyaṁ nāgaṁ, rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa paṭivedesi:
paṭissuṇitvā → paṭissutvā (bj, pts) | hatthinikāsatāni → hatthiniyāsatāni (sya-all) | paṭissutvā → paṭissuṇitvā (bj: machasaṁ) | hatthinikāsatāni → hatthikā (bj: sī); hatthiniyā (bj: katthaci) | paṭissuṇitvā → paṭissutvā (sya-all: sī. yu.) | hatthiniyāsatāni → hatthinikāsatāni (sya-all: sī. yu.) | ārohaṇīyaṁ → ārohiniyaṁ ārohaniyaṁ (sya-all: sī.) | vedehiputtassa paṭissuṇitvā pañcamattāni hatthinikāsatāni → vedehi-puttassa paṭissutvā pañca-mattāni hatthinikā-satāni (pts) | vedehiputtassa → vedehi-puttassa (pts)
„Ja, Majestät“, antwortete Jīvaka. Er ließ etwa fünfhundert Elefantenkühe bereitmachen und dazu den Elefantenbullen des Königs zum Reiten. Dann meldete er dem König:
“kappitāni kho te, deva, hatthiyānāni,„Die Elefanten sind bereit, Majestät. yassadāni kālaṁ maññasī”ti.
yassadāni → yassa dāni (pts)
Bitte geh nach deinem Belieben.“

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto pañcasu hatthinikāsatesu paccekā itthiyo āropetvā ārohaṇīyaṁ nāgaṁ abhiruhitvā ukkāsu dhāriyamānāsu rājagahamhā niyyāsi mahaccarājānubhāvena, yena jīvakassa komārabhaccassa ambavanaṁ tena pāyāsi.
hatthinikāsatesu → hatthiniyāsatesu (sya-all) | mahacca → So all MSS. (pts note) | abhiruhitvā → abhirūhitvā (bjt, th, pts) | mahaccarājānubhāvena → mahacca rājānubhāvena (bjt, pts) | atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | ambavanaṁ → amba-vanaṁ (pts)
Da ließ der König Ajātasattu auf jede der fünfhundert Elefantenkühe eine Frau steigen, während er seinen Elefantenbullen bestieg. Mit Dienern, die Fackeln trugen, brach er in vollem königlichem Prunk von Rājagaha zu Jīvakas Mangowäldchen auf.

Atha kho rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa avidūre ambavanassa ahudeva bhayaṁ, ahu chambhitattaṁ, ahu lomahaṁso.
lomahaṁso → lomahaṅso (pts) | atha kho → athakho (th) | ambavanassa ahudeva → amba-vanassa ahud eva (pts)
Doch als er sich dem Mangowäldchen näherte, wurde der König von Furcht und Entsetzen gepackt und seine Haare sträubten sich.
Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhīto saṁviggo lomahaṭṭhajāto jīvakaṁ komārabhaccaṁ etadavoca:
atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | lomahaṭṭhajāto → loma-haṭṭha-jāto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu Jīvaka:
“kacci maṁ, samma jīvaka, na vañcesi?„Mein lieber Jīvaka, ich hoffe, du täuschst mich nicht! Kacci maṁ, samma jīvaka, na palambhesi?Ich hoffe, du betrügst mich nicht! Kacci maṁ, samma jīvaka, na paccatthikānaṁ desi?Ich hoffe, du lieferst mich nicht meinen Feinden aus! Kathañhi nāma tāva mahato bhikkhusaṅghassa aḍḍhateḷasānaṁ bhikkhusatānaṁ neva khipitasaddo bhavissati, na ukkāsitasaddo na nigghoso”ti.
nigghosoti mā bhāyi mahārāja → nigghoso ti (pts) | kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th, pts) | tāva mahato → tāvamahato (bjt, th) | bhikkhusaṅghassa → bhikkhusaṁghassa (ms2005) | bhikkhusaṅghassa aḍḍhateḷasānaṁ bhikkhusatānaṁ neva khipitasaddo → bhikkhu-saṁghassa aḍḍha-teḷasānaṁ bhikkhu-satānaṁ n eva khipita-saddo (pts) | ukkāsitasaddo → ukkāsita-saddo (pts)
Denn wie in aller Welt ist es möglich, dass es in einem so großen Saṅgha von 1.250 Mönchen und Nonnen kein Husten oder Räuspern oder sonst ein Geräusch gibt?“

“Mā bhāyi, mahārāja, mā bhāyi, mahārāja.
mā bhāyi mahārāja → (bj) | mahārāja → mā bhāyi mahārāja mā bhāyi mahārāja (bj: sitri) | mahā-rāja → Bp Gr repeat mā bhayi mahārāja. (pts note)
„Hab keine Furcht, großer König, hab keine Furcht!
Na taṁ, deva, vañcemi;Ich täusche dich nicht, na taṁ, deva, palambhāmi;
palambhāmi → palambhemi (bj)
noch betrüge ich dich
na taṁ, deva, paccatthikānaṁ demi.oder liefere dich deinen Feinden aus. Abhikkama, mahārāja, abhikkama, mahārāja, ete maṇḍalamāḷe dīpā jhāyantī”ti.
dīpā → padīpā (sya-all) | maṇḍalamāḷe → maṇḍalasāḷe (bj: machasaṁ) | dīpā → padīpā (cck: sī. syā.) | mahā-rāja → Scd omit repetition. (pts note) | maṇḍalamāḷe → maṇḍala-māḷe (pts)
Geh vorwärts, großer König, geh vorwärts! Da sind Lampen, die im Pavillon scheinen.“

3. Sāmaññaphalapucchā3. Die Frage nach den Früchten des Asketenlebens

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto yāvatikā nāgassa bhūmi nāgena gantvā, nāgā paccorohitvā, pattikova yena maṇḍalamāḷassa dvāraṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā jīvakaṁ komārabhaccaṁ etadavoca:
pattikova → padikova (cck); padiko va (sya1ed, sya2ed) | pattikova → padiko va (sya-all) | pattikova → padikova (cck: syā.) | va → pattiko va (sya-all: sī.) | atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | maṇḍalamāḷassa → maṇḍala-māḷassa (pts) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Da ritt der König Ajātasattu auf dem Elefanten, soweit es das Gelände erlaubte, dann stieg er ab und begab sich zu Fuß zur Tür des Pavillons. Dort fragte er Jīvaka:
“kahaṁ pana, samma jīvaka, bhagavā”ti?
bhagavāti → bhagavā ti (bjt, pts)
„Aber mein lieber Jīvaka, wo ist der Buddha?“

“Eso, mahārāja, bhagavā;
mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Das ist der Buddha, großer König, das ist der Buddha!
eso, mahārāja, bhagavā majjhimaṁ thambhaṁ nissāya puratthābhimukho nisinno purakkhato bhikkhusaṅghassā”ti.
bhikkhusaṅghassāti → bhikkhusaṁghassāti (th, ms2005) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | bhikkhusaṅghassāti → bhikkhu-saṁghassāti (pts)
Er sitzt gegen den Mittelpfeiler mit Blick nach Osten, vor dem Saṅgha der Mönche und Nonnen.“

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.
atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā ekamantaṁ → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā ekam antaṁ (pts)
Da ging der König zum Buddha und stellte sich zur Seite hin.
Ekamantaṁ ṭhito kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto tuṇhībhūtaṁ tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ anuviloketvā rahadamiva vippasannaṁ udānaṁ udānesi:
bhikkhusaṅghaṁ → bhikkhusaṁghaṁ (th, ms2005) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | vedehiputto tuṇhībhūtaṁ tuṇhībhūtaṁ bhikkhusaṅghaṁ → vedehi-putto tuṇhī-bhūtaṁ tuṇhī-bhūtaṁ bhikkhu-saṁghaṁ (pts) | rahadamiva → rahadam iva (pts)
Er blickte über den Saṅgha der Mönche und Nonnen, die so völlig still waren wie ein stiller, klarer See, und drückte dieses innige Gefühl aus:
“iminā me upasamena udayabhaddo kumāro samannāgato hotu, yenetarahi upasamena bhikkhusaṅgho samannāgato”ti.
udayabhaddo → udāyibhaddo (bj, pts1ed) | udayabhaddo → udāyibhaddo (pts) | udāyibhaddo → udayabhaddo (bj: kesuci) | udayabhaddo → udāyibhaddo (cck: sī. pī.) | udayabhaddo → udāyibhaddo (sya-all: sī.) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | udayabhaddo → udāyi-bhaddo (pts) | yenetarahi → yen etarahi (pts) | bhikkhusaṅgho samannāgatoti → bhikkhusaṁgho samannāgato ti (pts)
„Dass doch mein Sohn, der Prinz Udāyibhadda, mit solchem Frieden gesegnet sein soll, wie ihn der Saṅgha der Mönche und Nonnen gerade genießt!“

“Agamā kho tvaṁ, mahārāja, yathāpeman”ti.
agamā → āgamā (sya-all) | Agamā → Scd āgamā. (pts note) | yathāpemanti → yathāpemaṁti (bjt) | mahārāja yathāpemanti → mahā-rāja yathā peman ti (pts)
„Ist dein Geist zu jemandem gegangen, den du liebst, großer König?“

“Piyo me, bhante, udayabhaddo kumāro.
udayabhaddo → udāyibhaddo (bj, pts) | udāyibhaddo → udayabhaddo (bj: kesuci) | udayabhaddo → udāyi-bhaddo (pts)
„Ich liebe meinen Sohn, Herr, den Prinzen Udāyibhadda.
Iminā me, bhante, upasamena udayabhaddo kumāro samannāgato hotu yenetarahi upasamena bhikkhusaṅgho samannāgato”ti.
udayabhaddo → udāyibhaddo (bj, pts) | udāyibhaddo → udayabhaddo (bj: kesuci) | bhikkhusaṅgho → bhikkhusaṁgho (ms2005) | udayabhaddo → udāyi-bhaddo (pts) | yenetarahi → yen etarahi (pts) | bhikkhusaṅgho samannāgatoti → bhikkhu-saṁgho samannāgato ti (pts)
Dass er doch mit solchem Frieden gesegnet sein soll, wie ihn der Saṅgha der Mönche und Nonnen gerade genießt!“

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavantaṁ abhivādetvā, bhikkhusaṅghassa añjaliṁ paṇāmetvā, ekamantaṁ nisīdi.
paṇāmetvā → upanāmetvā (sya-all) | upanāmetvā → panāmetvā. yu. paṇāmetvā (sya-all: sī.) | añjaliṁ → Sm añjalim panāmetvā. (pts note) | añjaliṁ paṇāmetvā → añjalimpaṇāmetvā (bjt) | atha kho → athakho (th) | bhikkhusaṅghassa → bhikkhusaṁghassa (ms2005) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | bhikkhusaṅghassa → bhikkhu-saṁghassa (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
Dann verbeugte sich der König vor dem Buddha, erhob seine zusammengelegten Hände zum Saṅgha und setzte sich zur Seite hin.
Ekamantaṁ nisinno kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavantaṁ etadavoca:
ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zum Buddha:
“puccheyyāmahaṁ, bhante, bhagavantaṁ kañcideva desaṁ;
kañcideva desaṁ → kiñcideva desaṁ lesamattaṁ (sya-all, km, mr) | kañcideva → kiñcideva (bj, cck, sya-all) | desaṁ → kiñcideva desaṁ lesamattaṁ (cck: syā. kaṁ. ka.) | lesamattaṁ → kañcideva desaṁ. lesamattanti pāṭho na dissati (sya-all: sī.) | desaṁ → Bp kiñcid eva desa-lesa-mattaṁ; Sd kiñcid eva lesamattaṁ; Sct kiñcid eva desaṁ; Gr kiñ cid evad evaṁ sesa-mattam (sic). (pts note) | puccheyyāmahaṁ → puccheyyām ahaṁ (pts) | kañcideva → kañcid eva (pts)
„Herr, ich würde dich gerne über einen bestimmten Punkt befragen, wenn du die Zeit nehmen wolltest, zu antworten.“
sace me bhagavā okāsaṁ karoti pañhassa veyyākaraṇāyā”ti.
karoti pañhassa → koroti paṇhassa (sya-all) | okāsaṁ → okāsam (pts)

“Puccha, mahārāja, yadākaṅkhasī”ti.
mahārāja yadākaṅkhasīti → mahā-rāja yad ākaṅkhasīti (pts)
„Frage, was du möchtest, großer König.“

“Yathā nu kho imāni, bhante, puthusippāyatanāni,
puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni (pts)
„Herr, es gibt viele verschiedene berufliche Tätigkeitsfelder.
seyyathidaṁ—hatthārohā assārohā rathikā dhanuggahā celakā calakā piṇḍadāyakā uggā rājaputtā pakkhandino mahānāgā sūrā cammayodhino dāsikaputtā
dāsikaputtā → dāsakaputtā (bj, pts) | piṇḍadāyakā → piṇḍadāvikā (pts) | seyyathīdaṁ → seyyathidaṁ (bj: machasaṁ) | dhanuggahā → dhanuggāhā (bj: sitri) | piṇḍadāyakā → ṁdāyikā (bj: sitri); dāsaka (bj: PTS) | dāsakaputtā → dāsikaṁ (bj: machasaṁ) | dhanuggahā → dhanuggāhā (sya-all: sī.) | piṇḍadāyikā → piṇḍadāvikā (sya-all: sī.) | piṇḍa-dāvikā → Bp Gr piṇḍa-dāyikā. (pts note) | dāsaka-puttā → Bp Gr dasika-, SS dāsaka-puttakā. Sum. and SS in 16, 34 as above. (pts note) | rājaputtā → rāja-puttā (pts) | mahānāgā → mahā-nāgā (pts) | cammayodhino dāsikaputtā → camma-yodhino dāsaka-puttā (pts)
Dazu zählen Elefantentruppen, Reitertruppen, Streitwagentruppen, Bogenschützen, Fahnenträger, Schlachtordner, Proviantversorger, Kriegerfürsten, Prinzen, Sturmtruppen, große Krieger, Helden, in Leder gekleidete Soldaten und Söhne von Schuldknechten.
āḷārikā kappakā nhāpakā sūdā mālakārā rajakā pesakārā naḷakārā kumbhakārā gaṇakā muddikā, yāni vā panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni, te diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sippaphalaṁ upajīvanti;
nhāpakā → nagāpakā (bj); nhāpikā (sya-all); nahāpakā (pts1ed) | nhāpakā → nahāpakā (bj, pts) | mālakārā → mālākārā (bj, cck, sya-all, pts) | evaṅgatāni → evaṁgatikāni (bj) | naḷakārā → nalakārā (sya-all) | āḷārikā → ālārikā (bj: sitri) | nahāpakā → nahāpakaṁ (bj: machasaṁ); nahāpikā (bj: syā) | sūdā → sūrā (bj: machasaṁ) | mālākārā → māla (bj: machasaṁ) | naḷakārā → nāla (bj: syā) | evaṁgatikāni → gatāni (bj: sī) | nhāpakā → nahāpikā (cck: sī.); nhāpikā (cck: syā.) | nhāpikā → nahāpikā (sya-all: sī.) | rajakā → Bp Gr rajakārā (and at 34). (pts note) | evaṁ-gatāni → Bp -gatitāni. (pts note) | evaṅgatāni → evaṁgatāni (my, th, ms2005) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | mālakārā → mālā-kārā (pts) | pesakārā → pesa-kārā (pts) | kumbhakārā → kumbha-kārā (pts) | panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni → pan aññāni pi evaṁ-gatāni puthu-sippāyatanāni (pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | sippaphalaṁ → sippa-phalaṁ (pts)
Es zählen dazu auch Bankiers, Barbiere, Bader, Köche, Kranzbinder, Färber, Weber, Korbflechter, Töpfer, Buchhalter, Fingerzähler oder die, die ähnlichen Berufen nachgehen. Sie alle leben von den Früchten ihres Berufs, die in eben diesem Leben ersichtlich sind.
te tena attānaṁ sukhenti pīṇenti, mātāpitaro sukhenti pīṇenti, puttadāraṁ sukhenti pīṇenti, mittāmacce sukhenti pīṇenti, samaṇabrāhmaṇesu uddhaggikaṁ dakkhiṇaṁ patiṭṭhapenti sovaggikaṁ sukhavipākaṁ saggasaṁvattanikaṁ.
pīṇenti → pīnenti (bj) | pīṇenti samaṇabrāhmaṇesu → pīnenti samaṇesu brāhmaṇesu (bj) | patiṭṭhapenti → patiṭṭhāpenti (bj, pts) | pīṇenti → piṇenti (sya-all) | pīnenti → pinenti (bj: machasaṁ); pīṇenti (bj: syā, sabbattha) | brāhmaṇesu → samaṇabrāhmaṇesu (bj: sī, sitri) | patiṭṭhāpenti → patiṭṭha (bj: sī) | pīṇenti → pīnenti (cck: katthaci) | samaṇabrāhmaṇesu → samaṇesu brāhmaṇesu (cck: ka.) | te → sīhalapotthake teti pāṭho na hoti (sya-all note) | piṇenti → pīnenti. a. pīṇenti (sya-all: sī.) | samaṇabrāhmaṇesu → samaṇabrāhmaṇesu vāti pāṭho dissati (sya-all note) | patiṭṭhapenti → patiṭṭhāpenti (sya-all: sī.) | mātāpitaro → mātā-pitaro (pts) | puttadāraṁ → putta-dāraṁ (pts) | sukhavipākaṁ saggasaṁvattanikaṁ → sukha-vipākaṁ sagga-saṁvattanikaṁ (pts)
Sie machen damit sich selbst glücklich und froh, machen Mutter und Vater, Frauen und Kinder sowie Freunde und Kollegen glücklich und froh. Und sie richten eine feierliche religiöse Gabe für Asketen und Brahmanen aus, die in den Himmel führt, die zu Glück heranreift und den Weg zum Himmel bereitet.
Sakkā nu kho, bhante, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun”ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | evameva diṭṭheva → evam evaṁ diṭṭh eva (pts) | evameva → evamevaṁ (bj: katthaci) | paññāpetunti → paññāpenti (bj: sī) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)
Herr, kannst du eine Frucht des Asketenlebens aufzeigen, die ebenso in eben diesem Leben ersichtlich ist?“

“Abhijānāsi no tvaṁ, mahārāja, imaṁ pañhaṁ aññe samaṇabrāhmaṇe pucchitā”ti?
ti → cāti (mr) | pañhaṁ aññe → paṇhaṁ aññepi (sya-all) | pucchitāti abhijānāmahaṁ → pucchittho ti abhijānām ahaṁ (pts) | ti → ,8 Scd pucchitthāti (twice); Smt pucchittā ti (twice); Bp Gr pucchitā ti (twice); See v. 21, and Sum. 158. (pts note) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | samaṇabrāhmaṇe pucchitāti → samaṇa-brāhmaṇe pucchittho ti (pts)
„Großer König, erinnerst du dich, dass du diese Frage anderen Asketen und Brahmanen gestellt hast?“

“Abhijānāmahaṁ, bhante, imaṁ pañhaṁ aññe samaṇabrāhmaṇe pucchitā”ti.
pañhaṁ → paṇhaṁ (sya-all) | abhijānāmahaṁ → abhijānām ahaṁ (pts) | samaṇabrāhmaṇe pucchitāti → samaṇa brāhmaṇe pucchitā ti (pts)
„Das tue ich, Herr.“

“Yathā kathaṁ pana te, mahārāja, byākariṁsu, sace te agaru bhāsassū”ti.
kathaṁ → kataṁ (pts) | byākariṁsu → vyākaṁsu (pts) | vyākaṁsu → Bp Ds -kariṁsūti. (pts note) | yathā kathaṁ → yathākathaṁ (bjt) | mahārāja byākariṁsu → mahā-rāja vyākaṁsu (pts)
„Wenn es dir nichts ausmacht, großer König, sag mir, was sie geantwortet haben.“

“Na kho me, bhante, garu, yatthassa bhagavā nisinno, bhagavantarūpo vā”ti.
bhagavā → bhagavā vā (bj) | bhagavantarūpo vāti → bhagavantarūpā vā ti (pts) | vā’’ti → cāti (cck: sī. ka.) | yatthassa → yatth assa (pts) | bhagavantarūpo vāti → bhagavanta-rūpā vā ti (pts)
„Es macht keine Mühe, wenn jemand wie der Gesegnete da sitzt.“

“Tena hi, mahārāja, bhāsassū”ti.
tena hi → tenahi (th) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Gut, dann sprich, großer König.“

3.1. Pūraṇakassapavāda3.1. Die Doktrin Pūraṇa Kassapas

“Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena pūraṇo kassapo tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā pūraṇena kassapena saddhiṁ sammodiṁ.
tenupasaṅkamiṁ → tenupasaṅkami (my) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā → ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā (pts)
„Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu Pūraṇa Kassapa und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, pūraṇaṁ kassapaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | etadavocaṁ → etad avoca (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm diese Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho kassapa, puthusippāyatanāni,
puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni (pts)
seyyathidaṁ—hatthārohā assārohā rathikā dhanuggahā celakā calakā piṇḍadāyakā uggā rājaputtā pakkhandino mahānāgā sūrā cammayodhino dāsikaputtā āḷārikā kappakā nhāpakā sūdā mālakārā rajakā pesakārā naḷakārā kumbhakārā gaṇakā muddikā, yāni vā panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni, te diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sippaphalaṁ upajīvanti;
evaṅgatāni → evaṁgatikāni (bj) | mālakārā → mālākārā (cck, sya-all) | naḷakārā → nalakārā (sya-all) | piṇḍadāyakā → piṇḍadāvikā (pts) | dāsikaputtā → dāsakaputtā (pts) | nhāpakā sūdā mālakārā → nahāpakā sudā mālākārā (pts) | evaṅgatāni → evaṁgatāni (my, th, ms2005) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | piṇḍadāyakā → piṇḍadāyikā (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | rājaputtā → rāja-puttā (pts) | mahānāgā → mahā-nāgā (pts) | cammayodhino dāsikaputtā → camma-yodhino dāsaka-puttā (pts) | nhāpakā sūdā mālakārā → nahāpakā sudā mālā-kārā (pts) | pesakārā naḷakārā kumbhakārā → pesa-kārā naḷa-kārā kumbha-kārā (pts) | panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni → pan aññāni pi evaṁ-gatāni puthu sippāyatanāni (pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts)
te tena attānaṁ sukhenti pīṇenti, mātāpitaro sukhenti pīṇenti, puttadāraṁ sukhenti pīṇenti, mittāmacce sukhenti pīṇenti, samaṇabrāhmaṇesu uddhaggikaṁ dakkhiṇaṁ patiṭṭhapenti sovaggikaṁ sukhavipākaṁ saggasaṁvattanikaṁ.
pīṇenti → pīnenti (bj); piṇenti (sya-all) | pīṇenti samaṇabrāhmaṇesu → pīnenti samaṇesu brāhmaṇesu (bj) | patiṭṭhapenti → patiṭṭhāpenti (bj, pts) | puttadāraṁ → putta-dāraṁ (pts) | samaṇabrāhmaṇesu → samaṇa-brāhmaṇesu (pts) | sukhavipākaṁ → sukha-vipākaṁ (pts)
Sakkā nu kho, bho kassapa, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | evameva diṭṭheva → evam evaṁ diṭṭh eva (pts) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, pūraṇo kassapo maṁ etadavoca:
etadavoca karoto → etad avoca karato (pts)
Er sagte zu mir:
‘karoto kho, mahārāja, kārayato, chindato chedāpayato, pacato pācāpayato socayato, socāpayato, kilamato kilamāpayato, phandato phandāpayato, pāṇamatipātāpayato, adinnaṁ ādiyato, sandhiṁ chindato, nillopaṁ harato, ekāgārikaṁ karoto, paripanthe tiṭṭhato, paradāraṁ gacchato, musā bhaṇato, karoto na karīyati pāpaṁ. Khurapariyantena cepi cakkena yo imissā pathaviyā pāṇe ekaṁ maṁsakhalaṁ ekaṁ maṁsapuñjaṁ kareyya, natthi tatonidānaṁ pāpaṁ, natthi pāpassa āgamo.
pācāpayato → pācayato (bj, pts); pacāpayato (sya-all) | kilamato → kilamayato (bj, sya-all) | phandato → phandayato (bj) | pāṇamatipātāpayato → pāṇamatipātayato (bj); pāṇamatipāpayato (sya-all); pāṇaṁ atimāpayato (pts) | pathaviyā → paṭhaviyā (bj, sya-all, pts) | karoto → karato (sya-all) | karīyati → kariyati (sya-all) | socāpayato kilamato kilamāpayato → kilamayato (pts) | kilamayato → kilamato (bj: kesuci) | phandayato → karato phandato (bj: PTS) | pāṇamatipāpayato → sīhalapotthake pacato pācayato socayato kilamayato phandāpayato pāṇamatimāpayatoti pāṭho dissati (sya-all note) | kariyati → karīyati. 3-6 sī. gaṅgātīraṁ (sya-all: sī.) | pacato → SS paccato (pacanto in next sentence). (pts note) | kilamayato → -2 Bp socayato socāpayato kilamato kilamāpayato. (pts note) | atimāpayato → Bp panam atipātāpayato; Ds pāmati pātāpayato. (pts note) | nillopaṁ → Bp nilopaṁ. (pts note) | ekaṁ maṁsakhalaṁ ekaṁ maṁsapuñjaṁ → ekamaṁsakhalaṁ ekamaṁsapuñjaṁ (bjt) | natthi pāpassa → natthipāpassa (bjt) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | khurapariyantena cepi → khura-pariyantena ce pi (pts) | ekaṁ maṁsakhalaṁ ekaṁ maṁsapuñjaṁ → eka-maṁsa-khalaṁ eka-maṁsa-puñjaṁ (pts) | natthi tatonidānaṁ → n atthi tato-nidānaṁ (pts) | natthi → n atthi (pts)
‚Großer König, der Täter tut nichts Schlechtes, wenn er bestraft, verstümmelt, foltert, kränkt, unterdrückt oder einschüchtert oder wenn er andere anstiftet, das Gleiche zu tun. Er tut nichts Schlechtes, wenn er tötet, stiehlt, in Häuser einbricht, Vermögen plündert, aus abgelegenen Gebäuden raubt, Landstraßen blockiert, Ehebruch begeht und lügt. Wenn man alle lebenden Geschöpfe auf dieser Erde mit einem rasiermesserscharfen Tschakra in einen einzigen Fleischhaufen, eine einzige Fleischmasse verwandeln würde, würde daraus nichts Böses entstehen und auch keine Auswirkung von Bösem.
Dakkhiṇañcepi gaṅgāya tīraṁ gaccheyya hananto ghātento chindanto chedāpento pacanto pācāpento, natthi tatonidānaṁ pāpaṁ, natthi pāpassa āgamo.
pācāpento → pācento (bj); pacāpento (sya-all) | gaṅgāya → gaṁgātīraṁ (bj: PTS) | gaccheyya → āgaccheyya (sya-all: sī.) | pacāpento → pācanto (sya-all: sī.) | āgaccheyya → Bp Gr gaccheyya. (pts note) | dakkhiṇañcepi → dakkhiṇaṁ cepi (my) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (bjt) | dakkhiṇañcepi gaṅgāya tīraṁ gaccheyya → dakkhiṇañ ce pi gaṅgā-tīraṁ āgaccheyya (pts) | pācāpento natthi tatonidānaṁ → pācento n atthi tato nidānaṁ (pts) | natthi → n atthi (pts)
Wenn man am südlichen Ufer des Ganges entlangginge und töten, verstümmeln und foltern würde und andere anstiften würde, das Gleiche zu tun, würde daraus nichts Böses entstehen und auch keine Auswirkung von Bösem.
Uttarañcepi gaṅgāya tīraṁ gaccheyya dadanto dāpento yajanto yajāpento, natthi tatonidānaṁ puññaṁ, natthi puññassa āgamo.
dāpento → dadāpento (sya-all) | gaṅgāya → gaṁgātīraṁ (bj: PTS) | dadāpento → dāpento (sya-all: sī.) | yajāpento → yājento (sya-all: sī.) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (bjt) | uttarañcepi gaṅgāya tīraṁ → uttarañ ce pi gaṅgā-tīraṁ (pts) | natthi tatonidānaṁ → n atthi tato nidānaṁ (pts) | natthi → n atthi (pts)
Wenn man am nördlichen Ufer des Ganges entlangginge und spenden und opfern würde und andere ermuntern würde, das Gleiche zu tun, würde daraus kein Verdienst entstehen und auch keine Auswirkung von Verdienst.
Dānena damena saṁyamena saccavajjena natthi puññaṁ, natthi puññassa āgamo’ti.
saccavajjena → saccavācena (sya-all) | natthi → natthi tatonidānaṁ (sya-all) | saccavācena → saccavajjena (sya-all: sī.) | saccavajjena natthi → sacca-vajjena n atthi (pts) | natthi → n atthi (pts) | āgamoti → āgamo ti (pts)
In Geben, Selbstbeherrschung, Zügelung und Wahrhaftigkeit liegt kein Verdienst und auch keine Auswirkung von Verdienst.‘

Itthaṁ kho me, bhante, pūraṇo kassapo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno akiriyaṁ byākāsi.
pūraṇo → purāṇo (bj: machasaṁ) | byākāsi → vyā (bj: PTS) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Und als ich so Pūraṇa Kassapa nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit der Doktrin des Nicht-Tuns.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
byākareyya → vyā (bj: PTS) | byākareyya → vyā (bj: PTS) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, pūraṇo kassapo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno akiriyaṁ byākāsi.
me → (pts) | pūraṇo → purāṇo (bj: machasaṁ) | byākāsi → vyā (bj: PTS) | evameva → evam eva (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, pūraṇassa kassapassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
nappaṭikkosiṁ → napaṭikkosiṁ (bj: PTS) | paṭikkosiṁ → St Bp nappaṭikosiṁ. (pts note) | neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage Pūraṇa Kassapas weder, noch lehnte ich sie ab.
Anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano, anattamanavācaṁ anicchāretvā, tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
pakkamiṁ → pakkāmiṁ (bj, sya-all, km, pts1ed) | anikkujjanto → anikkujjento (sya-all, km, mr) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (bj: PTS) | anikujjanto → anikkujjanto (bj: machasaṁ, syā) | pakkāmiṁ → pakkāmiṁ (bj: machasaṁ) | anikkujjanto → anikkujjento (cck: syā. kaṁ. ka.) | pakkamiṁ → pakkāmiṁ (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | anikkujjento → anikkujjanto (sya-all: sī.) | anikkujjanto → Bp Gr anikujento (and in 21, &c. In seven cases out of twenty-four SS have anikujanto); Bp anugganhanto. (pts note) | appaṭikkositvā → appaṭikositvā (my) | tameva → tam eva (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

3.2. Makkhaligosālavāda3.2. Die Doktrin des Bambusstab-Asketen Gosāla

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena makkhali gosālo tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā makkhalinā gosālena saddhiṁ sammodiṁ.
makkhalinā gosālena → makkhaligosālena (pts) | gosālena → makkhaligosālena (bj: PTS) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | makkhali gosālo tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā makkhalinā gosālena → makkhaligosālo ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā makkhaligosālena (pts)
Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu dem Bambusstab-Asketen Gosāla und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, makkhaliṁ gosālaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | makkhaliṁ gosālaṁ etadavocaṁ → makkhaligosālaṁ etad avoca (pts) | sārāṇīyaṁ → sāraṇīyaṁ (bj: machasaṁ) | gosālaṁ → makkhaligosālaṁ (bj: PTS) | etadavocaṁ → etadavoca (bj: PTS) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | makkhaliṁ gosālaṁ etadavocaṁ → makkhali-gosālaṁ etad avoca (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm die gleiche Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho gosāla, puthusippāyatanāni …pe…
puthusippāyatanāni → puthusippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (bj, pts) | puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (pts)
sakkā nu kho, bho gosāla, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | paññāpetunti → paññāpenti (bj: PTS) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | evameva diṭṭheva → evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, makkhali gosālo maṁ etadavoca:
makkhali → makkhalī (bj) | makkhali gosālo → makkhali-gosālo (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu mir:
‘natthi, mahārāja, hetu natthi paccayo sattānaṁ saṅkilesāya, ahetū apaccayā sattā saṅkilissanti.
ahetū → ahetu (pts1ed) | ahetū → ahetu (bj) | ahetū apaccayā → ahetuapaccayā (pts) | ahetū → ahetu (cck: katthaci) | saṅkilesāya → saṁkilesāya (my, th, ms2005) | saṅkilissanti → saṁkilissanti (my, bjt, pts) | saṅkilesāya ahetū → saṁkilesāya ahetu (bjt) | apaccayā → appaccayā (th) | natthi mahārāja → n atthi mahā-rāja (pts) | natthi → n atthi (pts) | saṅkilesāya ahetū apaccayā → saṁkilesāya ahetu-apaccayā (pts)
‚Großer König, es gibt keinen Grund und keine Ursache für die Verunreinigung der Lebewesen. Lebewesen werden ohne Grund oder Ursache verunreinigt.
Natthi hetu, natthi paccayo sattānaṁ visuddhiyā,
natthi → n atthi (pts)
Es gibt keinen Grund und keine Ursache für die Läuterung der Lebewesen.
ahetū apaccayā sattā visujjhanti.
ahetū apaccayā → ahetuapaccayā (pts) | apaccayā → appaccayā (th) | ahetū apaccayā → ahetu-apaccayā (pts)
Lebewesen werden ohne Grund oder Ursache geläutert.
Natthi attakāre, natthi parakāre, natthi purisakāre, natthi balaṁ, natthi vīriyaṁ, natthi purisathāmo, natthi purisaparakkamo.
vīriyaṁ → viriyaṁ (bjt, th) | natthi → n atthi (pts) | natthi parakāre natthi purisakāre natthi → n atthi para-kāre n atthi purisa-kāre n atthi (pts) | natthi vīriyaṁ natthi purisathāmo natthi purisaparakkamo → n atthi viriyaṁ n atthi purisa-thāmo n atthi purisa-parakkamo (pts)
Man handelt nicht aus eigenem Willen, noch handelt man aus dem Willen eines anderen oder aus dem Willen eines Menschen. Es gibt keine Kraft, keine Energie, keine menschliche Stärke oder Tatkraft.
Sabbe sattā sabbe pāṇā sabbe bhūtā sabbe jīvā avasā abalā avīriyā niyatisaṅgatibhāvapariṇatā chasvevābhijātīsu sukhadukkhaṁ paṭisaṁvedenti.
sukhadukkhaṁ → sukhañca dukkhañca (sya-all) | chasvevābhijātīsu → chassevābhijātisu (bj, pts) | sukhadukkhaṁ → sukhañca dukkhañca (cck: syā.) | abalā → Bp aphalā. (pts note) | evābhijātisu → Bp Gr chasvev-. (pts note) | avīriyā → aviriyā (bjt, th) | avīriyā niyatisaṅgatibhāvapariṇatā chasvevābhijātīsu sukhadukkhaṁ → aviriyā niyati-saṅgati-bhāva-pariṇatā chass evābhijātisu sukha-dukkhaṁ (pts)
Alle Lebewesen, alle lebenden Geschöpfe, alle Wesen, alle Seelen sind ohne Kontrolle, Kraft oder Energie. Vom Schicksal, den Umständen und der Natur getrieben, erfahren sie in den sechs Wiedergeburtsklassen Glück und Schmerz.
Cuddasa kho panimāni yonipamukhasatasahassāni saṭṭhi ca satāni cha ca satāni pañca ca kammuno satāni pañca ca kammāni tīṇi ca kammāni kamme ca aḍḍhakamme ca dvaṭṭhipaṭipadā dvaṭṭhantarakappā chaḷābhijātiyo aṭṭha purisabhūmiyo ekūnapaññāsa ājīvakasate ekūnapaññāsa paribbājakasate ekūnapaññāsa nāgāvāsasate vīse indriyasate tiṁse nirayasate chattiṁsa rajodhātuyo satta saññīgabbhā satta asaññīgabbhā satta nigaṇṭhigabbhā satta devā satta mānusā satta pisācā satta sarā satta pavuṭā satta pavuṭasatāni satta papātā satta papātasatāni satta supinā satta supinasatāni cullāsīti mahākappino satasahassāni, yāni bāle ca paṇḍite ca sandhāvitvā saṁsaritvā dukkhassantaṁ karissanti.
mahākappino → mahākappuno (si, pts1ed) | pavuṭā → paṭuvā (pts1ed); sapuṭā (mr) | dvaṭṭhipaṭipadā dvaṭṭhantarakappā chaḷābhijātiyo → dvaṭṭhi paṭipadā dvaṭṭhantarakappo chaḷabhijātiyo (bj) | tiṁse → tiṁsa (bj) | pisācā → pesācā (bj, pts) | cullāsīti mahākappino → cūḷāsīti mahākappuno (bj) | panimāni → panimāni mahārāja (sya-all) | saṭṭhi → saṭṭhī (sya-all) | ca → (sya-all) | aḍḍhakamme → upaḍḍhakamme (sya-all) | nāgāvāsasate → nāgavāsasate (sya-all) | ājīvakasate → ājīvasate (pts) | saññīgabbhā → saññigabbhā (pts) | asaññīgabbhā → asaññigabbhā (pts) | pavuṭā → paṭuvā (pts) | pavuṭasatāni → paṭuvāsatāni (pts) | mahākappino → mahākappuno (pts) | pavuṭā → sapuṭā (cck: ka.); pabuṭā (cck: sī.) | mahākappino → mahākappuno (cck: ka. sī. pī.) | mahārāja → mahārājāti pāṭho na dissati (sya-all: sī.) | ca → saṭṭhiñca (sya-all: sī.) | upaḍḍhakamme → aḍḍhakamme ca (sya-all: sī.) | dvaṭṭhantarakappā → vaṭṭhipaṭipadā vaṭṭhantarakappā (sya-all: sī.) | nāgavāsasate → nāgāvasasate. yu. nāgāvāsasate (sya-all: sī.) | sattamanussā → mānusā (sya-all: sī.) | sattapisācā → pesācā (sya-all: sī.) | cullāsītimahākappino → mahākappuno (sya-all: sī.) | paribbājaka-sate → Bp Gr omit this clause. (pts note) | pesācā → Sd Bp Ds pisācā. (pts note) | paṭuvā-satāni → -3 Sd satta muddā satta samuddā satta pamuṭā satta pamuṭa-satāni; Bp satta samuddā satta pamuṭā satta pamuṭasatāni (Gr sabuṭu); Sm satta pamuvucā-satāni. (pts note) | yonipamukhasatasahassāni → yonippamukhasatasahassāni (bjt) | aṭṭha purisabhūmiyo → aṭṭhapurisabhūmiyo (th) | nirayasate chattiṁsa rajodhātuyo satta saññīgabbhā satta asaññīgabbhā satta nigaṇṭhigabbhā satta devā satta mānusā satta pisācā satta sarā satta pavuṭā satta pavuṭasatāni satta papātā satta papātasatāni satta supinā satta supinasatāni cullāsīti mahākappino → niriyasate chattiṁsarajodhātuyo sattasaññīgabbhā sattaasaññīgabbhā sattanigaṇṭhigabbhā sattadevā sattamanussā sattapisācā sattasarā sattapavuṭā sattapavuṭasatāni sattapapātā sattapapātasatāni sattasupinā sattasupinasatāni cullāsītimahākappino (th) | panimāni yonipamukhasatasahassāni saṭṭhi → pan imāni yoni-pamukha-sata-sahassāni saṭṭhiñ (pts) | aḍḍhakamme → aḍḍha-kamme (pts) | dvaṭṭhipaṭipadā dvaṭṭhantarakappā → dvaṭṭhi paṭipadā dvaṭṭh antara-kappā (pts) | purisabhūmiyo ekūnapaññāsa ājīvakasate ekūnapaññāsa paribbājakasate ekūnapaññāsa nāgāvāsasate → purisa-bhūmiyo ekūna-paññāsa ājīva-sate ekūna-paññāsa paribbājaka-sate ekūna-paññāsa nāgāvāsa-sate (pts) | indriyasate → indriya-sate (pts) | nirayasate → niraya sate (pts) | rajodhātuyo → rajo-dhātuyo (pts) | saññīgabbhā → saññi-gabbhā (pts) | asaññīgabbhā → asaññi-gabbhā (pts) | papātasatāni → papāta-satāni (pts) | supinasatāni → supina-satāni (pts) | mahākappino satasahassāni → mahā-kappuno sata-sahassāni (pts) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)
Es gibt 1,4 Millionen Haupt-Mutterschöße und 6000 und 600; 500 Taten und fünf und drei; Taten und Halbtaten; 62 Übungspfade, 62 Unterzeiträume eines Äons, sechs Wiedergeburtsklassen, acht Stufen im Leben eines Menschen; 4900 Ājīvaka-Asketen, 4900 Wanderer und 4900 Drachen-Wohnplätze; 2000 Herrschaften, 3000 Höllen und 36 Bereiche düsteren Himmels; sieben Embryonen mit Wahrnehmung, sieben Embryonen ohne Wahrnehmung und sieben knotenlose Embryonen, sieben Götter, sieben geistige Himmel, sieben Kobolde, sieben Ströme, sieben abgelegte Verkörperungen und 700 abgelegte Verkörperungen, sieben Abstürze und 700 Abstürze, sieben Träume und 700 Träume und 8,4 Millionen große Äonen – durch all diese wandern Törichte und Kluge umher, bevor sie dem Leiden ein Ende machen.
Tattha natthi “imināhaṁ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā aparipakkaṁ vā kammaṁ paripācessāmi, paripakkaṁ vā kammaṁ phussa phussa byantiṁ karissāmī”ti hevaṁ natthi.
paripācessāmi → paripācessāmīti (bj) | byantiṁ → byantī (bj) | phussa phussa byantiṁ karissāmīti → phussā phussā byantikarissāmīti (sya-all) | byantikarissāmīti → phussaphussabyantikarissāmīti (sya-all: sī.) | paripācessāmi → Bp paripācissāmi. (pts note) | vatena → vattena (th) | karissāmīti → karissāmī ti (ms2005) | natthi → n atthi (pts) | byantiṁ karissāmīti hevaṁ natthi → vyanti-karissāmīti h evaṁ n atthi (pts)
Und ein solches Ding gibt es hier nicht: „Durch diese Tugendregel, dieses Gelübde, diese inbrünstige Bußübung oder dieses geistliche Leben werde ich unreife Taten zwingen, ihre Frucht hervorzubringen, oder alte Taten tilgen, indem ich nach und nach ihr Ergebnis erfahre“ – denn das kann nicht sein.
Doṇamite sukhadukkhe pariyantakate saṁsāre, natthi hāyanavaḍḍhane, natthi ukkaṁsāvakaṁse.
hāyanavaḍḍhane → hānavaḍḍhane (sya-all) | pariyantakate → pariyantakaṭe (pts) | hānavaḍḍhane → hāyanavaddhane (sya-all: sī.) | pariyanta-kaṭe → Bp kate. (pts note) | ukkaṁsāvakaṁse → ukkaṁsāvakkaṁse (th)
Glück und Schmerz sind zugeteilt. Das Umherwandern dauert nur eine begrenzte Zeit, daher gibt es keine Zunahme und keine Abnahme, kein Besserwerden und kein Schlechterwerden.
Seyyathāpi nāma suttaguḷe khitte nibbeṭhiyamānameva paleti;
paleti → paḷeti (bj) | suttaguḷe → suttagule (sya-all) | paleti → phaleti (sya-all: sī.) | nibbeṭhiyamānam → Bp nibbedhiyamānam; St nabbaddhiyamānam. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | suttaguḷe → sutta-guḷe (pts) | nibbeṭhiyamānameva → nibbeṭhiyamānam eva (pts)
Wie wenn man ein Garnknäuel anstößt: Es rollt fort und wickelt sich ab.
evameva bāle ca paṇḍite ca sandhāvitvā saṁsaritvā dukkhassantaṁ karissantī’ti.
evameva → evam eva (pts) | dukkhassantaṁ → dukkhass antaṁ (pts)
Ebenso wandern Törichte und Kluge umher, bevor sie dem Leiden ein Ende machen werden.‘

Itthaṁ kho me, bhante, makkhali gosālo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno saṁsārasuddhiṁ byākāsi.
makkhali → makkhalī (bj) | makkhali gosālo → makkhali-gosālo (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | saṁsārasuddhiṁ byākāsi → saṁsāra-suddhiṁ vyākāsi (pts)
Und als ich so den Bambusstab-Asketen Gosāla nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit der Doktrin der Läuterung durch Umherwandern.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, makkhali gosālo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno saṁsārasuddhiṁ byākāsi.
makkhali → makkhalī (bj) | me → (pts) | evameva → evam eva (pts) | makkhali gosālo → makkhali-gosālo (pts) | saṁsārasuddhiṁ byākāsi → saṁsāra-suddhiṁ vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, makkhalissa gosālassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage des Bambusstab-Asketen Gosāla weder, noch lehnte ich sie ab.
Anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano, anattamanavācaṁ anicchāretvā, tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
anikkujjanto → anikkujjento (sya-all) | pakkamiṁ → pakkāmiṁ (sya-all) | anikkujjanto → anikujjanto (bjt) | tameva → tam eva (pts) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

3.3. Ajitakesakambalavāda3.3. Die Doktrin Ajitas mit der Haardecke

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena ajito kesakambalo tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā ajitena kesakambalena saddhiṁ sammodiṁ.
kesakambalo tenupasaṅkamiṁ → kesakambalī ten upasaṁkamiṁ (pts) | kesakambalena → kesakambalinā (pts) | kesakambalo → kesakambalī (bj: katthaci) | kesakambalena → kesakambalinā (bj: katthaci) | kesakambalo → ajito kesakambali (sya-all: sī.) | Kesakambalī → Bp kambalo; Gr kammalo. (pts note) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | kesakambalo tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā → kesakambalī ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā (pts)
Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu Ajita mit der Haardecke und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, ajitaṁ kesakambalaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | kesakambalaṁ etadavocaṁ → kesakambaliṁ etad avoca (pts) | sārāṇīyaṁ → sāraṇīyaṁ (bj: machasaṁ) | kesakambalaṁ → kesakambaliṁ (bj: katthaci) | etadavocaṁ → etadavoca (bj: katthaci) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | kesakambalaṁ etadavocaṁ → kesa-kambaliṁ etad avoca (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm die gleiche Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho ajita, puthusippāyatanāni …pe…
puthusippāyatanāni → puthusippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (bj, pts) | seyyathīdaṁ → seyyathidaṁ (bj: machasaṁ) | puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (pts)
sakkā nu kho, bho ajita, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | ajita → kho ajito (bj: katthaci) | paññāpetunti → paññapenti (bj: machasaṁ) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | evameva diṭṭheva → evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, ajito kesakambalo maṁ etadavoca:
kesakambalo → kesakambalī (pts) | kesakambalo → kesakambali (bj: PTS) | kesakambalo → kesa-kambalī (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu mir:
‘natthi, mahārāja, dinnaṁ, natthi yiṭṭhaṁ, natthi hutaṁ, natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, natthi ayaṁ loko, natthi paro loko, natthi mātā, natthi pitā, natthi sattā opapātikā, natthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā, ye imañca lokaṁ parañca lokaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā pavedenti.
paro loko → paraloko (sya-all) | sammaggatā → samaggagatā (sya-all); samaggatā (mr) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all) | paro → paraloko (bj: katthaci) | sammaggatā → samaggatā, samaggahatā (bj: machasaṁ) | loko → paraloko (cck: syā.) | sammaggatā → samaggatā (cck: ka.); samaggatā (cck: syā.) | paraloko → paro loko (sya-all: sī.) | samaggagatā → samaggatā sammaggatātipi dve pāṭhā dissanti (sya-all note) | hutaṁ → huttaṁ (th) | natthi mahārāja → n atthi mahā-rāja (pts) | natthi → n atthi (pts) | natthi sukatadukkaṭānaṁ → n atthi sukaṭa-dukkaṭānaṁ (pts) | samaṇabrāhmaṇā → samaṇa-brāhmaṇā (pts) | sammāpaṭipannā → sammā paṭipannā (pts) | imañca → imañ ca (pts) | parañca → parañ ca (pts)
‚Großer König, Geben, Opfer oder Spenden haben keinen Sinn. Es gibt keine Frucht und kein Ergebnis von guten und schlechten Taten. Es gibt nicht diese und jene Welt. So etwas wie Mutter und Vater oder Wesen, die durch unmittelbares Erscheinen wiedergeboren werden, gibt es nicht. Und es gibt keinen Asketen oder Brahmanen, der sich richtig benimmt, richtig übt, und der diese und jene Welt erklärt, nachdem er sie durch eigene Einsicht erkannt hat.
Cātumahābhūtiko ayaṁ puriso, yadā kālaṁ karoti, pathavī pathavikāyaṁ anupeti anupagacchati, āpo āpokāyaṁ anupeti anupagacchati, tejo tejokāyaṁ anupeti anupagacchati, vāyo vāyokāyaṁ anupeti anupagacchati, ākāsaṁ indriyāni saṅkamanti.
pathavī pathavikāyaṁ → paṭhavī paṭhavīkāyaṁ (bj); paṭhavī paṭhavikāyaṁ (sya-all, pts) | anupagacchati → anupigacchati (sya-all: sī.) | kālaṁ karoti → kālaṅkaroti (my) | cātumahābhūtiko → cātummahābhūtiko (bjt, th) | cātumahābhūtiko → cātum-mahābhūtiko (pts) | pathavī pathavikāyaṁ → paṭhavī paṭhavi-kāyaṁ (pts) | āpokāyaṁ → āpo-kāyaṁ (pts) | vāyokāyaṁ → vāyo-kāyaṁ (pts)
Dieser Mensch besteht aus den vier Grundzuständen. Wenn er stirbt, mischt und verbindet sich die Erde in seinem Körper mit der Substanz der Erde, das Wasser in seinem Körper mischt und verbindet sich mit der Substanz des Wassers, das Feuer in seinem Körper mischt und verbindet sich mit der Substanz des Feuers und der Wind in seinem Körper mischt und verbindet sich mit der Substanz des Windes. Die Sinne gehen in den Raum über.
Āsandipañcamā purisā mataṁ ādāya gacchanti.
mataṁ → taṁ (sya-all) | taṁ → mataṁ (sya-all: sī.)
Vier Männer mit einer Bahre tragen die Leiche weg.
Yāvāḷāhanā padāni paññāyanti.
yāvāḷāhanā → yāva āḷāhanā (bj, sya-all, pts) | paññāyanti → paññāpenti (pts) | paññāyanti → ālāhanā padāni paññāpentīti pāṭho dissati (sya-all: sī.)
Ihre Fußspuren zeigen den Weg zum Friedhof.
Kāpotakāni aṭṭhīni bhavanti, bhassantā āhutiyo.
bhassantā → bhasmantā (bj) | āhutiyo dattupaññattaṁ yadidaṁ → hutiyo dattupaññattamidaṁ (sya-all) | bhassantā āhutiyo → bhassantāhutiyo (pts) | bhassantāhutiyo → Bp bhassantāvutiyo; Sd bhassamantāh-. (pts note)
Die Knochen bleichen aus. Den Göttern gewidmete Gaben enden als Asche.
Dattupaññattaṁ yadidaṁ dānaṁ.
dattupaññattamidaṁ → dattupaññattaṁ yadidaṁ (sya-all: sī.) | dattupaññattaṁ yadidaṁ → dattu-paññattaṁ yad idaṁ (pts)
Geben ist eine Doktrin von Schwachsinnigen.
Tesaṁ tucchaṁ musā vilāpo ye keci atthikavādaṁ vadanti.
vilāpo → musāvilopo (sya-all: sī.) | atthikavādaṁ → atthika-vādaṁ (pts)
Wenn jemand eine Lehre von etwas Bestehendem bejaht, ist das bloß unbegründeter, falscher Unsinn.
Bāle ca paṇḍite ca kāyassa bhedā ucchijjanti vinassanti, na honti paraṁ maraṇā’ti.
vinassanti → Bp Gr nassati. (pts note) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
Törichte wie Kluge werden vernichtet und zerstört, wenn ihr Körper auseinanderbricht, und bestehen nach dem Tod nicht fort.‘

Itthaṁ kho me, bhante, ajito kesakambalo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno ucchedaṁ byākāsi.
kesakambalo → kesakambalī (pts) | ucchedaṁ byākāsi seyyathāpi → ucchedavādaṁ vyākāsi seyyathā pi (pts) | ucchedaṁ → ucchedavādaṁ (sya-all: sī.) | kesakambalo → kesa-kambalī (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | ucchedaṁ byākāsi → uccheda-vādaṁ vyākāsi (pts)
Und als ich so Ajita mit der Haardecke nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit der Doktrin der Vernichtung.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, ajito kesakambalo sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno ucchedaṁ byākāsi.
me → (bj, pts) | kesakambalo → kesakambalī (pts) | ucchedaṁ byākāsi → ucchedavādaṁ vyākāsi (pts) | evameva → evam eva (pts) | kesakambalo → kesa-kambalī (pts) | ucchedaṁ byākāsi → uccheda-vādaṁ vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, ajitassa kesakambalassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
kesakambalassa → kesakambalissa (pts) | Kesakambalissa → All MSS. -kambalassa (pts note) | neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage Ajitas mit der Haardecke weder, noch lehnte ich sie ab.
Anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano anattamanavācaṁ anicchāretvā tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
pakkamiṁ → pakkāmiṁ (bj, sya-all) | anikkujjanto → anikkujjento (sya-all) | anikkujjanto → anikujjanto (bjt) | tameva → tam eva (pts) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

3.4. Pakudhakaccāyanavāda3.4. Die Doktrin Pakudha Kaccāyanas

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena pakudho kaccāyano tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā pakudhena kaccāyanena saddhiṁ sammodiṁ.
ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā → ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā (pts)
Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu Pakudha Kaccāyana und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, pakudhaṁ kaccāyanaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | etadavocaṁ → etad avoca (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm die gleiche Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho kaccāyana, puthusippāyatanāni …pe…
puthusippāyatanāni → puthusippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (bj, pts) | puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (pts)
sakkā nu kho, bho kaccāyana, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | kho → (pts) | paññapetunti → paññāpetu nti (bjt) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | evameva diṭṭheva → evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, pakudho kaccāyano maṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu mir:
‘sattime, mahārāja, kāyā akaṭā akaṭavidhā animmitā animmātā vañjhā kūṭaṭṭhā esikaṭṭhāyiṭṭhitā.
esikaṭṭhāyiṭṭhitā → esikaṭṭhāyiṭṭhikātipi pāṭho (sya-all note) | sattime mahārāja → satt ime mahā-rāja (pts) | akaṭavidhā → akaṭa-vidhā (pts)
‚Großer König, es gibt diese sieben Substanzen, die nicht gemacht sind, nicht abgeleitet, nicht geschaffen, ohne Schöpfer, unfruchtbar, beständig wie ein Berggipfel, feststehend wie eine Säule.
Te na iñjanti, na vipariṇamanti, na aññamaññaṁ byābādhenti, nālaṁ aññamaññassa sukhāya vā dukkhāya vā sukhadukkhāya vā.
vipariṇamanti → vipariṇāmenti (csp1ed) | vipariṇamanti → Bp Gr viparināmenti. (pts note) | byābādhenti → vyābādhenti (bjt, pts) | sukhadukkhāya → sukha-dukkhāya (pts)
Sie bewegen sich nicht, verfallen nicht und behindern einander nicht. Sie sind unfähig, einander Glück, Schmerz oder sowohl Glück als auch Schmerz zuzufügen.
Katame satta?Welche sieben? Pathavikāyo, āpokāyo, tejokāyo, vāyokāyo, sukhe, dukkhe, jīve sattame—
pathavikāyo → paṭhavikāyo (bj, sya-all, pts) | jīve sattame → jīvasattame (pts)
Die Substanzen Erde, Wasser, Feuer und Wind; Schmerz, Glück und die Seele als siebte.
ime satta kāyā akaṭā akaṭavidhā animmitā animmātā vañjhā kūṭaṭṭhā esikaṭṭhāyiṭṭhitā.
sattakāyā → santime sattakāyā (sya-all: sī.) | akaṭavidhā → akaṭa-vidhā (pts)
Diese sieben Substanzen sind nicht gemacht, nicht abgeleitet, nicht geschaffen, ohne Schöpfer, unfruchtbar, beständig wie ein Berggipfel, feststehend wie eine Säule.
Te na iñjanti, na vipariṇamanti, na aññamaññaṁ byābādhenti, nālaṁ aññamaññassa sukhāya vā dukkhāya vā sukhadukkhāya vā.
vyābādhenti → Bp Gr byāpādenti. (pts note) | aññamaññaṁ byābādhenti → aññam-aññaṁ vyābādhenti (pts) | aññamaññassa → aññam-aññassa (pts) | sukhadukkhāya → sukha-dukkhāya (pts)
Sie bewegen sich nicht, verfallen nicht und behindern einander nicht. Sie sind unfähig, einander Glück, Schmerz oder sowohl Glück als auch Schmerz zuzufügen.
Tattha natthi hantā vā ghātetā vā, sotā vā sāvetā vā, viññātā vā viññāpetā vā.
vā → sovetā vā (sya-all: sī.) | natthi → n atthi (pts)
Und hier gibt es niemanden, der tötet oder andere zum Töten anstiftet; niemanden, der lernt oder andere unterrichtet; niemanden, der versteht oder anderen hilft, zu verstehen.
Yopi tiṇhena satthena sīsaṁ chindati, na koci kiñci jīvitā voropeti;
kiñci → kañci (sya-all, km) | yopi → so hi (sya-all) | kiñci → kañci (cck: kaṁ.) | hi → sopi (sya-all: sī.) | jīvitā → kāci jīvitā (sya-all: sī.) | yopi → yo pi (pts)
Wenn man jemandem mit einem scharfen Schwert den Kopf abschlägt, nimmt man niemandem das Leben.
sattannaṁ tveva kāyānamantarena satthaṁ vivaramanupatatī’ti.
sattannaṁ tveva → sattannaṁyeva (bj, sya-all, km, pts1ed) | tveva → sattannaṁ yeva (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | satthamanupattatīti → satthavivaramanupatanti (sya-all: sī.) | yeva → Bp Gr tveva. (pts note) | satthavivaraṁ → Bp Gr sattaṁ vivaraṁ. (pts note) | anupatatīti → All MSS. anupatantīti. (pts note)
Das Schwert gleitet einfach durch die Lücken zwischen den sieben Substanzen.‘

Itthaṁ kho me, bhante, pakudho kaccāyano sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno aññena aññaṁ byākāsi.
sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Und als ich so Pakudha Kaccāyana nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit etwas ganz anderem.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, pakudho kaccāyano sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno aññena aññaṁ byākāsi.
evameva → evam eva (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
samaṇaṁ → samaṇā (pts) | brāhmaṇaṁ → brāhmaṇā (pts) | kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | maññeyyāti → maññeyyā ti (bjt) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, pakudhassa kaccāyanassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ,
neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage Pakudha Kaccāyanas weder, noch lehnte ich sie ab.
anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano, anattamanavācaṁ anicchāretvā tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
pakkamiṁ → pakkāmiṁ (bj, sya-all) | anikkujjanto → anikkujjento (sya-all) | tameva → tam eva (pts) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

3.5. Nigaṇṭhanāṭaputtavāda3.5. Die Doktrin des Jaina-Asketen aus dem Stamm Ñātika

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena nigaṇṭho nāṭaputto tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā nigaṇṭhena nāṭaputtena saddhiṁ sammodiṁ.
nāṭaputto → nātaputto (bj) | nāṭaputtena → nātaputtena (bj, pts) | nāṭaputto tenupasaṅkamiṁ → nātaputto ten upasaṁkamiṁ (pts) | Nātaputto → Bp Gr Nāṭa; Scd Nātha. (pts note) | ekamidāhaṁ → ekaṁ idāhaṁ (pts) | nāṭaputto tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā → nātaputto ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā (pts) | nāṭaputtena → nāta-puttena (pts)
Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu dem Jaina Ñātika und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | nāṭaputtaṁ → nātaputtaṁ (bj) | nāṭaputtaṁ etadavocaṁ → nātaputtaṁ etad avoca (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | nāṭaputtaṁ etadavocaṁ → nāta-puttaṁ etad avoca (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm die gleiche Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho aggivessana, puthusippāyatanāni …pe…
puthusippāyatanāni → puthusippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (bj, pts) | aggivessana → aggi-vessana (pts)
sakkā nu kho, bho aggivessana, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | evameva → evamevaṁ (bjt) | paññapetunti → paññāpetu nti (bjt) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | aggivessana evameva diṭṭheva → aggi-vessana evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, nigaṇṭho nāṭaputto maṁ etadavoca:
nigaṇṭho → nigaṇṭho nāṭaputto (sya-all, mr) | nāṭaputto → nātaputto (bj, pts) | nāṭaputto → nāta-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu mir:
‘idha, mahārāja, nigaṇṭho cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
mahārāja → mahā-rāja (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvarasaṁvuto (pts)
‚Großer König, da ist ein Jaina-Asket mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.
Kathañca, mahārāja, nigaṇṭho cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti?
kho → khosaddo natthi (sya-all: sī.) | kathañca mahārāja → kathañ ca mahā-rāja (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāmasaṁvara-saṁvuto (pts)
Und wie ist ein Jaina-Asket mit der vierfachen Beschränkung gezügelt?
Idha, mahārāja, nigaṇṭho sabbavārivārito ca hoti, sabbavāriyutto ca, sabbavāridhuto ca, sabbavāriphuṭo ca.
sabbavārivārito → sabbavārīvārito (pts) | sabbavāriyutto → sabbavārīyuto (pts) | sabbavāridhuto → sabbavārīdhuto (pts) | sabbavāriphuṭo → sabbavārīphuṭṭho (pts) | sabbavāriphuṭoca → phuṭṭho (bj: PTS); phuḍo (bj: jainamāgadhī) | sabbavāriphuṭo → sabbavāripuṭṭho. yu. phuṭṭho (sya-all: sī.) | sabba-vārī-yuto → Sc yato; Bp Gr yutto. (pts note) | sabba-vārī-phuṭṭho → Scd puṭṭho; Smt puṭo; Bp phuṭo; Gr phuṭṭho (See 76 foll. and especially 80, and comp. M. i. 377). (pts note) | sabbavāriyutto → sabbavāriyuto (bjt) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sabbavārivārito → sabbavārī-vārito (pts) | sabbavāridhuto → sabba-vārī-dhuto (pts)
Da ist ein Jaina-Asket in allem, was zu zügeln ist, gezügelt, in allem, was zu zügeln ist, im Zaum gehalten, hat in allem, was zu zügeln ist, das Böse abgeschüttelt und hat sich in allem, was zu zügeln ist, Einhalt geboten.
Evaṁ kho, mahārāja, nigaṇṭho cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti.
kho → khosaddo natthi (sya-all: sī.) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
So ist ein Jaina-Asket mit der vierfachen Beschränkung gezügelt.
Yato kho, mahārāja, nigaṇṭho evaṁ cātuyāmasaṁvarasaṁvuto hoti;
mahārāja → mahā-rāja (pts) | cātuyāmasaṁvarasaṁvuto → cātu-yāma-saṁvara-saṁvuto (pts)
Wenn ein Jaina-Asket mit der vierfachen Beschränkung gezügelt ist,
ayaṁ vuccati, mahārāja, nigaṇṭho gatatto ca yatatto ca ṭhitatto cā’ti.
nigaṇṭho → nigaṇṭho nāṭaputto (sya-all) | nigaṇṭho → nigaṇṭho nāṭaputto (cck: syā. ka.) | nāṭaputto → nāṭaputtoti pāṭho natthi (sya-all: sī.) | ca → Scmt kha (!). (pts note) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
nennt man ihn einen Knotenlosen, der selbst-verwirklicht, selbst-beherrscht und standhaft ist.‘

Itthaṁ kho me, bhante, nigaṇṭho nāṭaputto sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno cātuyāmasaṁvaraṁ byākāsi.
nāṭaputto → nātaputto (bj, pts) | nāṭaputto → nāta-putto (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | cātuyāmasaṁvaraṁ byākāsi → cātu-yāma-saṁvaraṁ vyākāsi (pts)
Und als ich so den Jaina Ñātika nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit der vierfachen Beschränkung.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, nigaṇṭho nāṭaputto sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno cātuyāmasaṁvaraṁ byākāsi.
me → (bj, sya-all, pts) | nāṭaputto → nātaputto (bj, pts) | evameva → evam eva (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | cātuyāmasaṁvaraṁ byākāsi → cātu-yāma-saṁvaraṁ vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | maññeyyāti → maññeyyā ti (bjt) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, nigaṇṭhassa nāṭaputtassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
nāṭaputtassa → nātaputtassa (bj, pts) | neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage des Jaina Ñātika weder, noch lehnte ich sie ab.
Anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano anattamanavācaṁ anicchāretvā tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
pakkamiṁ → pakkāmiṁ (bj, sya-all) | anikkujjanto → anikkujjento (sya-all) | anattamanavācaṁ → anattamana-vācaṁ (pts) | tameva → tam eva (pts) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

3.6. Sañcayabelaṭṭhaputtavāda3.6. Die Doktrin Sañjaya Belaṭṭhiputtas

Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ yena sañcayo belaṭṭhaputto tenupasaṅkamiṁ; upasaṅkamitvā sañcayena belaṭṭhaputtena saddhiṁ sammodiṁ.
sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhiputto (bj); sañjayo velaṭṭhaputto (sya-all) | sañcayena belaṭṭhaputtena → sañjayena belaṭṭhiputtena (bj); sañjayena velaṭṭhaputtena (sya-all) | sañcayo belaṭṭhaputto tenupasaṅkamiṁ → sañjayo belaṭṭhiputto ten upasaṁkamiṁ (pts) | sañcayena → sañjayena (pts) | belaṭṭhiputto → belaṭṭhaputto (bj: katthaci) | velaṭṭhaputto → velaṭṭhiputto (sya-all: sī.) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | sañcayo belaṭṭhaputto tenupasaṅkamiṁ upasaṅkamitvā sañcayena belaṭṭhaputtena → sañjayo belaṭṭhi-putto ten upasaṁkamiṁ upasaṁkamitvā sañjayena belaṭṭha-puttena (pts)
Dieses eine Mal, Herr, begab ich mich zu Sañjaya Belaṭṭhiputta und tauschte Willkommensgrüße mit ihm aus.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁ. Ekamantaṁ nisinno kho ahaṁ, bhante, sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ etadavocaṁ:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ → sañjayaṁ belaṭṭhiputtaṁ (bj); sañjayaṁ velaṭṭhaputtaṁ (sya-all) | sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ etadavocaṁ → sañjayaṁ belaṭṭhiputtaṁ etad avoca (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | sañcayaṁ belaṭṭhaputtaṁ etadavocaṁ → sañjayaṁ belaṭṭhi-puttaṁ etad avoca (pts)
Nach der Begrüßung und dem Austausch von Höflichkeiten setzte ich mich zur Seite hin und stellte ihm die gleiche Frage.
‘yathā nu kho imāni, bho sañcaya, puthusippāyatanāni …pe…
sañcaya → sañjaya (bj, sya-all, pts) | puthusippāyatanāni → puthusippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (bj, pts) | sañcaya puthusippāyatanāni → sañjaya puthu-sippāyatanāni seyyathīdaṁ hatthārohā (pts)
sakkā nu kho, bho sañcaya, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’ti?
sañcaya → sañjaya (bj, sya-all) | paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | paññapetunti → paññāpetu nti (bjt) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | sañcaya evameva diṭṭheva → sañjaya evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)

Evaṁ vutte, bhante, sañcayo belaṭṭhaputto maṁ etadavoca:
sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhiputto (bj, pts); sañjayo velaṭṭhaputto (sya-all) | sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhi-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Er sagte zu mir:
‘atthi paro lokoti iti ce maṁ pucchasi, atthi paro lokoti iti ce me assa, atthi paro lokoti iti te naṁ byākareyyaṁ.
te naṁ → tena (sya-all) | maṁ → taṁ (pts) | byākareyyaṁ evantipi → vyākareyyaṁ evam pi (pts) | tena → te naṁ (sya-all note) | lokoti → loko ti (bjt, pts)
‚Angenommen, du würdest mich fragen, ob es jene Welt gibt. Wenn ich glauben würde, dass das der Fall wäre, würde ich es sagen.
Evantipi me no, tathātipi me no, aññathātipi me no, notipi me no, no notipi me no.
aññathātipi me no notipi → aññathā ti pi (pts) | notipi → ti pi (pts) | notipi → no tipi (bjt) | tathātipi → tathā ti pi (pts)
Aber ich sage nicht, dass es dieses ist. Ich sage nicht, dass es jenes ist. Ich sage nicht, dass es anders ist. Ich sage nicht, dass es nicht so ist. Noch leugne ich, dass es nicht so ist.
Natthi paro loko …pe…
loko → lokoti (bj) | pe → spelled out in full (pts) | + → ti (pts)
Angenommen, du würdest mich fragen, ob es jene Welt nicht gibt …
atthi ca natthi ca paro loko …pe…
paro loko → paroloko (bjt) | + → neva (th) | natthi → n atthi (pts)
ob es jene Welt sowohl gibt als auch nicht gibt …
nevatthi na natthi paro loko …pe…
nevatthi → atthi (th) | nevatthi → n ev atthi (pts) | natthi → n atthi (pts)
ob es jene Welt weder gibt noch nicht gibt …
atthi sattā opapātikā …pe…ob es Wesen gibt, die durch unmittelbares Erscheinen wiedergeboren werden … natthi sattā opapātikā …pe…
natthi → n atthi (pts)
ob es keine Wesen gibt, die durch unmittelbares Erscheinen wiedergeboren werden …
atthi ca natthi ca sattā opapātikā …pe…
+ → neva (th) | natthi → n atthi (pts)
ob es sowohl Wesen gibt, die durch unmittelbares Erscheinen wiedergeboren werden, als auch nicht …
nevatthi na natthi sattā opapātikā …pe…
nevatthi → atthi (th) | nevatthi → n ev atthi (pts) | natthi → n atthi (pts)
ob es weder Wesen gibt, die durch unmittelbares Erscheinen wiedergeboren werden, noch dies nicht der Fall ist …
atthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko …pe…
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all, pts) | pe → spelled out in full (th) | + → iti tena byākareyyaṁ (th) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭa-dukkaṭānaṁ (pts)
ob es eine Frucht und ein Ergebnis von guten und schlechten Taten gibt …
natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko …pe…
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj) | natthi sukatadukkaṭānaṁ → n atthi sukaṭa-dukkaṭānaṁ (pts)
ob es keine Frucht und kein Ergebnis von guten und schlechten Taten gibt …
atthi ca natthi ca sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko …pe…
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all, pts) | + → neva (th) | natthi → n atthi (pts) | sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭa-dukkaṭānaṁ (pts)
ob es sowohl eine Frucht und ein Ergebnis von guten und schlechten Taten gibt als auch nicht …
nevatthi na natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko …pe…
sukatadukkaṭānaṁ → sukaṭadukkaṭānaṁ (bj, sya-all) | nevatthi → atthi (th) | nevatthi → n ev atthi (pts) | natthi sukatadukkaṭānaṁ → n atthi sukaṭa-dukkaṭānaṁ (pts)
ob es weder eine Frucht und ein Ergebnis von guten und schlechten Taten gibt noch dies nicht der Fall ist …
hoti tathāgato paraṁ maraṇā …pe…
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
ob ein Klargewordener nach dem Tod fortbesteht …
na hoti tathāgato paraṁ maraṇā …pe…
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
ob ein Klargewordener nach dem Tod nicht fortbesteht …
hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā …pe…
+ → hoti (bjt, pts) | paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | paraṁ → param (pts)
ob ein Klargewordener nach dem Tod fortbesteht und auch nicht fortbesteht …
neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇāti iti ce maṁ pucchasi, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇāti iti ce me assa, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇāti iti te naṁ byākareyyaṁ.
na → (bj) | te naṁ → tena (sya-all) | byākareyyaṁ evantipi → vyākareyyaṁ evam pi (pts) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇā ti (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt, th) | neva → n eva (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
ob ein Klargewordener nach dem Tod weder fortbesteht noch nicht fortbesteht. Wenn ich glauben würde, dass das der Fall wäre, würde ich es sagen.
Evantipi me no, tathātipi me no, aññathātipi me no, notipi me no, no notipi me no’ti.
aññathātipi me no notipi → aññathā ti pi (pts) | notipi → ti pi (pts) | tathātipi → tathā ti pi (pts) | notipi → no ti pi (pts) | noti → no ti (pts)
Aber ich sage nicht, dass es dieses ist. Ich sage nicht, dass es jenes ist. Ich sage nicht, dass es anders ist. Ich sage nicht, dass es nicht so ist. Noch leugne ich, dass es nicht so ist.‘

Itthaṁ kho me, bhante, sañcayo belaṭṭhaputto sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno vikkhepaṁ byākāsi.
sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhiputto (bj, pts); sañjayo velaṭṭhaputto (sya-all) | sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhi-putto (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Und als ich so Sañjaya Belaṭṭhiputta nach den Früchten des Asketenlebens fragte, die in diesem Leben ersichtlich sind, antwortete er mit Kehrtwenden.
Seyyathāpi, bhante, ambaṁ vā puṭṭho labujaṁ byākareyya, labujaṁ vā puṭṭho ambaṁ byākareyya;
seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | byākareyya → vyākareyya (pts)
Es war, als ob jemand, der über eine Mango gefragt würde, mit einer Brotfrucht antwortete, oder jemand, der über eine Brotfrucht gefragt würde, mit einer Mango antwortete.
evameva kho me, bhante, sañcayo belaṭṭhaputto sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno vikkhepaṁ byākāsi.
me → (bj, sya-all) | sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhiputto (bj, pts); sañjayo velaṭṭhaputto (sya-all) | evameva → evam eva (pts) | sañcayo belaṭṭhaputto → sañjayo belaṭṭhi-putto (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākāsi → vyākāsi (pts)
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
Da dachte ich:
‘ayañca imesaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ sabbabālo sabbamūḷho.
ayañca → ayañ ca (pts) | sabbabālo sabbamūḷho → sabba-bālo sabba-mūḷho kathaṁ (pts)
‚Das ist der törichteste und dümmste aller dieser Asketen und Brahmanen!
Kathañhi nāma sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ puṭṭho samāno vikkhepaṁ byākarissatī’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th) | byākarissatīti → byākarissatī ti (bjt) | kathañhi → hi (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | byākarissatīti → vyākarissatīti (pts)
Wie kann er mit Kehrtwenden antworten, wenn er nach den Früchten des Asketenlebens gefragt wird, die in diesem Leben ersichtlich sind?‘
Tassa mayhaṁ, bhante, etadahosi:
etadahosi → etad ahosi kathaṁ (pts)
Ich dachte:
‘kathañhi nāma mādiso samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā vijite vasantaṁ apasādetabbaṁ maññeyyā’ti.
kathañhi → kathaṁ hi (bjt) | maññeyyāti → maññeyyā ti (bjt) | kathañhi → hi (pts)
‚Wie könnte jemand wie ich sich erlauben, einen Asketen oder Brahmanen, der in meinem Reich lebt, zurechtzuweisen?‘
So kho ahaṁ, bhante, sañcayassa belaṭṭhaputtassa bhāsitaṁ neva abhinandiṁ nappaṭikkosiṁ.
sañcayassa belaṭṭhaputtassa → sañjayassa belaṭṭhiputtassa (bj, pts); sañjayassa velaṭṭhaputtassa (sya-all) | sañcayassa belaṭṭhaputtassa → sañjayassa belaṭṭhi-puttassa (pts) | neva → n eva (pts) | nappaṭikkosiṁ → na paṭikkosiṁ (pts)
Daher begrüßte ich diese Aussage Sañjaya Belaṭṭhiputtas weder, noch lehnte ich sie ab.
Anabhinanditvā appaṭikkositvā anattamano anattamanavācaṁ anicchāretvā tameva vācaṁ anuggaṇhanto anikkujjanto uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ.
anikkujjanto → anikkujjento (sya-all) | pakkamiṁ → pakkāmiṁ (sya-all) | anattamanavācaṁ → anattamana-vācaṁ (pts) | tameva → tam eva (pts) | anuggaṇhanto → anugaṇhanto (pts) | uṭṭhāyāsanā pakkamiṁ → uṭṭhāy āsanā pakkāmiṁ (pts)
Ich war verstimmt, aber zeigte meine Verstimmung nicht. Weder stimmte ich seinen Worten zu, noch widersprach ich ihnen, sondern erhob mich von meinem Sitz und ging.

4. Sāmaññaphala4. Die Früchte des Asketenlebens

4.1. Paṭhamasandiṭṭhikasāmaññaphala4.1. Die erste Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist

Sohaṁ, bhante, bhagavantampi pucchāmi:
sohaṁ → so haṁ (pts) | bhagavantampi → bhagavantam pi (pts)
Daher frage ich den Buddha:
‘yathā nu kho imāni, bhante, puthusippāyatanāni
puthusippāyatanāni → puthu-sippāyatanāni (pts)
Herr, es gibt viele verschiedene berufliche Tätigkeitsfelder.
seyyathidaṁ—hatthārohā assārohā rathikā dhanuggahā celakā calakā piṇḍadāyakā uggā rājaputtā pakkhandino mahānāgā sūrā cammayodhino dāsikaputtā
piṇḍadāyakā → piṇḍadāvikā (pts) | dāsikaputtā → dāsakaputtā (pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | piṇḍadāyakā → piṇḍadāyikā (th) | piṇḍadāyakā → piṇḍa-dāvikā (pts) | cammayodhino dāsikaputtā → camma-yodhino dāsaka-puttā (pts)
Dazu zählen Elefantentruppen, Reitertruppen, Streitwagentruppen, Bogenschützen, Fahnenträger, Schlachtordner, Proviantversorger, Kriegerfürsten, Prinzen, Sturmtruppen, große Krieger, Helden, in Leder gekleidete Soldaten und Söhne von Schuldknechten.
āḷārikā kappakā nhāpakā sūdā mālakārā rajakā pesakārā naḷakārā kumbhakārā gaṇakā muddikā, yāni vā panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni, te diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sippaphalaṁ upajīvanti,
mālakārā → mālākārā (cck, sya-all) | naḷakārā → nalakārā (sya-all) | nhāpakā sūdā mālakārā → nahāpakā sudā mālākārā (pts) | evaṅgatāni → evaṁgatāni (my, th, ms2005) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | nhāpakā sūdā mālakārā → nahāpakā sudā mālā-kārā (pts) | pesakārā naḷakārā kumbhakārā → pesa-kārā naḷa-kārā kumbha-kārā (pts) | panaññānipi evaṅgatāni puthusippāyatanāni → pan aññāni pi evaṁgatāni puthu-sippāyatanāni (pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | sippaphalaṁ → sippa-phalaṁ (pts)
Es zählen dazu auch Bankiers, Barbiere, Bader, Köche, Kranzbinder, Färber, Weber, Korbflechter, Töpfer, Buchhalter, Fingerzähler oder die, die ähnlichen Berufen nachgehen. Sie alle leben von den Früchten ihres Berufs, die in eben diesem Leben ersichtlich sind.
te tena attānaṁ sukhenti pīṇenti, mātāpitaro sukhenti pīṇenti, puttadāraṁ sukhenti pīṇenti, mittāmacce sukhenti pīṇenti, samaṇabrāhmaṇesu uddhaggikaṁ dakkhiṇaṁ patiṭṭhapenti sovaggikaṁ sukhavipākaṁ saggasaṁvattanikaṁ.
pīṇenti → piṇenti (sya-all) | patiṭṭhapenti → patiṭṭhāpenti (sya-all, pts) | mātāpitaro → mātā-pitaro (pts) | puttadāraṁ → putta-dāraṁ (pts) | sukhavipākaṁ saggasaṁvattanikaṁ → sukha-vipākaṁ sagga-saṁvattanikaṁ (pts)
Sie machen damit sich selbst glücklich und froh, machen Mutter und Vater, Frauen und Kinder sowie Freunde und Kollegen glücklich und froh. Und sie richten eine feierliche religiöse Gabe für Asketen und Brahmanen aus, die in den Himmel führt, die zu Glück heranreift und den Weg zum Himmel bereitet.
Sakkā nu kho, bhante, evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun’”ti?
kho → kho me (bj, cck, pts) | paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | paññapetunti → paññāpetu nti (bjt) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | evameva diṭṭheva → evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)
Herr, kannst du eine Frucht des Asketenlebens aufzeigen, die ebenso in eben diesem Leben ersichtlich ist?“

“Sakkā, mahārāja.
mahārāja → nu kho mahā-rāja (pts)
„Das kann ich, großer König.
Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya, tathā naṁ byākareyyāsi.
naṁ → taṁ (sya-all) | naṁ → Bp Gr taṁ (below 37 Bp naṁ). (pts note) | tena hi → tenahi (th) | mahārāja taññevettha → mahā-rāja taṁ yev ettha (pts) | byākareyyāsi → vyākareyyāsi (pts)
Nun, ich werde dir dazu Gegenfragen stellen, und du kannst antworten, wie du möchtest.
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Was denkst du, großer König?
idha te assa puriso dāso kammakāro pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī mukhullokako.
mukhullokako → mukhullokiko (sya-all, km, mr) | kammakāro → kammakaro (bj, sya-all, pts) | kammakāro → kammakaro (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | mukhullokako → mukhullokiko (cck: syā. kaṁ. ka.) | mukhullokiko → mukhullokako (sya-all: sī.) | mukhullokako → Bp Gr ullokiko (three times). (pts note) | kiṅkārapaṭissāvī → kiṁkārapaṭissāvī (th, ms2005) | kammakāro → kamma-karo (pts) | pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī → pacchā-nipātī kiṁ-kārapaṭissāvī manāpa-cārī piya-vādī (pts)
Angenommen, du hättest einen Menschen, der ein Schuldknecht wäre, ein Arbeiter. Er stünde vor dir auf und ginge nach dir zu Bett. Er wäre zuvorkommend, zeigte sich liebenswert, redete höflich und blickte zu deinem Gesicht auf.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Dieser dächte:
‘acchariyaṁ, vata bho, abbhutaṁ, vata bho, puññānaṁ gati, puññānaṁ vipāko.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all)
‚Die Auswirkung und das Ergebnis guter Taten sind wirklich so unglaublich, so erstaunlich!
Ayañhi rājā māgadho ajātasattu vedehiputto manusso; ahampi manusso.
ayañhi → ayaṁ hi (bjt, th, pts) | ahampi → ahaṁpi (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | ahampi → aham pi (pts)
Denn dieser König Ajātasattu ist ein Mensch, genauso wie ich.
Ayañhi rājā māgadho ajātasattu vedehiputto pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti, devo maññe.
samaṅgībhūto → samaṅgibhūto (pts) | ayañhi → ayaṁ hi (bjt, th, pts) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | kāmaguṇehi → kāma-guṇehi (pts) | samaṅgībhūto → samaṅgi-bhūto (pts)
Doch er vergnügt sich, versorgt und ausgestattet mit den fünf Sinnesreizen, als wäre er ein Gott,
Ahaṁ panamhissa dāso kammakāro pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī mukhullokako.
kammakāro → kammakaro (bj, sya-all, pts) | mukhullokako → mukhullokiko (sya-all) | panamhissa → ahaṁ panamhassātipi pāṭho (sya-all note) | ahaṁ panamhissa → ahampanamhissa (bjt) | kiṅkārapaṭissāvī → kiṁkārapaṭissāvī (th, ms2005) | ahaṁ panamhissa → aham pan amhi ssa (pts) | kammakāro → kamma-karo (pts) | pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī → pacchā-nipātī kiṁ-kāra-paṭissāvī manāpa-cārī piya-vādī (pts)
während ich sein Schuldknecht bin, sein Arbeiter, der vor ihm aufsteht und nach ihm zu Bett geht. Ich bin zuvorkommend, zeige mich liebenswert, rede höflich und blicke zu seinem Gesicht auf.
So vatassāhaṁ puññāni kareyyaṁ.
vatassāhaṁ → vat assāhaṁ (pts)
Ich sollte wirklich Gutes tun.
Yannūnāhaṁ kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyan’ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ kesamassuṁ → yan nūnāhaṁ kesa-massuṁ (pts) | pabbajeyyanti → pabbajeyyan ti (pts)
Warum rasiere ich mir nicht Haar und Bart, lege ockerfarbene Roben an und ziehe aus dem Haus fort ins hauslose Leben?‘

So aparena samayena kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyya.
kesamassuṁ → kesa-massuṁ (pts)
Nach einiger Zeit rasierte er sich Haar und Bart, legte ockerfarbene Roben an und zöge aus dem Haus fort ins hauslose Leben.
So evaṁ pabbajito samāno kāyena saṁvuto vihareyya, vācāya saṁvuto vihareyya, manasā saṁvuto vihareyya, ghāsacchādanaparamatāya santuṭṭho, abhirato paviveke.
santuṭṭho → saṇṭhito (sya-all: sī.) | ghāsacchādanaparamatāya → ghāsacchādana-paramatāya (pts)
Wenn er fortgezogen wäre, lebte er gezügelt mit dem Körper, der Sprache und dem Geist, und er lebte zufrieden mit nichts als Nahrung und Kleidung und erfreute sich an Abgeschiedenheit.
Tañce te purisā evamāroceyyuṁ:
tañce te → tañceke (sya-all) | tañceke → tañce te (sya-all: sī.) | Taṁ → All MSS. ṁ. (pts note) | tañce → taṁ ce (my, pts) | evamāroceyyuṁ → evam āroceyyuṁ (pts)
Und angenommen, deine Männer würden dir all das berichten.
‘yagghe, deva, jāneyyāsi, yo te so puriso dāso kammakāro pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī mukhullokako;
deva, jāneyyāsi, yo te so puriso → yo te puriso (bj, pts1ed, mr) | kammakāro → kammakaro (bj, sya-all, pts) | mukhullokako → mukhullokiko (sya-all) | so → (pts) | puriso → yo te puriso (cck: sī. ka.) | kiṅkārapaṭissāvī → kiṁkārapaṭissāvī (th, ms2005) | pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī → pacchā-nipātī kiṁkāra-paṭissāvī manāpa-cārī piya-vādī (pts)
so, deva, kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
kesamassuṁ → kesa-massuṁ (pts)
So evaṁ pabbajito samāno kāyena saṁvuto viharati, vācāya saṁvuto viharati, manasā saṁvuto viharati, ghāsacchādanaparamatāya santuṭṭho, abhirato paviveke’ti.
ghāsacchādanaparamatāya → ghāsacchādana-paramatāya (pts) | paviveketi → paviveke ti (pts)
Api nu tvaṁ evaṁ vadeyyāsi:
api nu → apinu (th)
Würdest du zu ihnen sagen:
‘etu me, bho, so puriso, punadeva hotu dāso kammakāro pubbuṭṭhāyī pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī mukhullokako’”ti?
kammakāro → kammakaro (bj, sya-all, pts) | mukhullokakoti no hetaṁ → mukhullokikoti nohetaṁ (sya-all) | kiṅkārapaṭissāvī → kiṁkārapaṭissāvī (th, ms2005) | punadeva → punad eva (pts) | kammakāro → kamma-karo (pts) | pacchānipātī kiṅkārapaṭissāvī manāpacārī piyavādī mukhullokakoti → pacchā-nipātī kiṁ-kāra-paṭissāvī manāpa-cārī piya-vādī mukhullokako ti (pts)
‚Bringt diesen Menschen zu mir! Er soll wieder mein Schuldknecht sein, mein Arbeiter!‘?“

“No hetaṁ, bhante.
no hetaṁ → nohetaṁ (th) | hetaṁ → h etaṁ (pts)
„Nein, Herr.
Atha kho naṁ mayameva abhivādeyyāmapi, paccuṭṭheyyāmapi, āsanenapi nimanteyyāma, abhinimanteyyāmapi naṁ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi, dhammikampissa rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidaheyyāmā”ti.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi (bjt) | atha kho → athakho (th) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikampissa → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikaṁpissa (th) | mayameva abhivādeyyāmapi paccuṭṭheyyāmapi āsanenapi → mayam eva abhivādeyyāma pi paccuṭṭheyyāma pi āsanena pi (pts) | abhinimanteyyāmapi → abhinimanteyyāma pi (pts) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikampissa rakkhāvaraṇaguttiṁ → cīvara-piṇḍapātasenāsana-gilāna-paccaya-bhesajja-parikkhārehi dhammikam pi ssa rakkhāvaraṇa-guttiṁ (pts)
Vielmehr würde ich mich vor ihm verbeugen, für ihn aufstehen und ihm einen Sitz anbieten. Ich würde ihn einladen, Roben, Almosen, Unterkunft sowie Arznei und Krankenversorgung anzunehmen. Und ich würde für ihn für gesetzlichen Schutz und Sicherheit sorgen.“

“Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Was denkst du, großer König?
yadi evaṁ sante hoti vā sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ no vā”ti?
vāti → vā ti (bjt, pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts)
Wenn das so ist, gibt es dann eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante hoti sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalan”ti.
sāmaññaphalanti → sāmaññaphalaṁti (bjt) | sāmaññaphalanti → sāmañña-phalan ti (pts)
„Sicherlich gibt es die, Herr.“

“Idaṁ kho te, mahārāja, mayā paṭhamaṁ diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññattan”ti.
diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññattanti → sāmañña-phalaṁ paññattan ti (pts)
„Das ist die erste Frucht des Asketenlebens, die in eben diesem Leben ersichtlich ist, die ich dir aufzeige.“

4.2. Dutiyasandiṭṭhikasāmaññaphala4.2. Die zweite Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist

“Sakkā pana, bhante, aññampi evameva diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetun”ti?
paññapetunti → paññāpetunti (bj, pts) | paññapetunti → paññāpetu nti (bjt) | aññampi → aññaṁpi (th) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | aññampi evameva diṭṭheva → aññam pi evam eva diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetunti → sāmañña-phalaṁ paññāpetun ti (pts)
„Aber Herr, kannst du eine andere Frucht des Asketenlebens aufzeigen, die ebenso in eben diesem Leben ersichtlich ist?“

“Sakkā, mahārāja.
mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Das kann ich, großer König.
Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya, tathā naṁ byākareyyāsi.
tena hi → tenahi (th) | mahārāja taññevettha → mahā-rāja taṁ yev ettha (pts) | byākareyyāsi → vyākareyyāsi (pts)
Nun, ich werde dir dazu Gegenfragen stellen, und du kannst antworten, wie du möchtest.
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Was denkst du, großer König?
idha te assa puriso kassako gahapatiko karakārako rāsivaḍḍhako.
karakārako → kārakārako (bj, sya-all, pts) | karakārako rāsivaḍḍhako → kāra-kārako rāsi-vaḍḍhako (pts)
Angenommen, du hättest einen Menschen, der ein Bauer wäre, ein Hausbesitzer, der hart arbeitet und sein Vermögen aufbaut.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Er dächte:
‘acchariyaṁ vata bho, abbhutaṁ vata bho, puññānaṁ gati, puññānaṁ vipāko.
abbhutaṁ → abbhūtaṁ (sya-all) | puññānaṁ gati puññānaṁ vipāko → ayaṁ hi (pts)
‚Die Auswirkung und das Ergebnis guter Taten sind wirklich so unglaublich, so erstaunlich!
Ayañhi rājā māgadho ajātasattu vedehiputto manusso, ahampi manusso.
ayañhi → ayaṁ hi (bjt, th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | ahampi → aham pi (pts)
Denn dieser König Ajātasattu ist ein Mensch, genauso wie ich.
Ayañhi rājā māgadho ajātasattu vedehiputto pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāreti, devo maññe.
samaṅgībhūto → samaṅgibhūto (pts) | ayañhi → ayaṁ hi (bjt, th, pts) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | samaṅgībhūto → samaṅgi-bhūto (pts)
Doch er vergnügt sich, versorgt und ausgestattet mit den fünf Sinnesreizen, als wäre er ein Gott,
Ahaṁ panamhissa kassako gahapatiko karakārako rāsivaḍḍhako.
karakārako → kārakārako (bj, sya-all, pts) | ahaṁ panamhissa → ahampanamhissa (bjt) | ahaṁ panamhissa → aham pan amhi ssa (pts) | karakārako rāsivaḍḍhako → kāra-kārako rāsi-vaḍḍhako (pts)
während ich ein Bauer bin, ein Hausbesitzer, der hart arbeitet und sein Vermögen aufbaut.
So vatassāhaṁ puññāni kareyyaṁ.
vatassāhaṁ → assāhaṁ (pts)
Ich sollte wirklich Gutes tun.
Yannūnāhaṁ kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyan’ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ → yan nūnāhaṁ (pts) | pabbajeyyanti → pabbajeyyan ti (pts)
Warum rasiere ich mir nicht Haar und Bart, lege ockerfarbene Roben an und ziehe aus dem Haus fort ins hauslose Leben?‘

So aparena samayena appaṁ vā bhogakkhandhaṁ pahāya mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ pahāya, appaṁ vā ñātiparivaṭṭaṁ pahāya mahantaṁ vā ñātiparivaṭṭaṁ pahāya kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyya.
bhogakkhandhaṁ → bhogākkhandhaṁ (pts) | bhogakkhandhaṁ → bhoga-kkhandhaṁ (pts) | appaṁ → appam (pts) | ñātiparivaṭṭaṁ → ñāti-parivaṭṭaṁ (pts) | kesamassuṁ → kesa-massuṁ (pts)
Nach einiger Zeit gäbe er ein großes oder kleines Vermögen auf, verließe einen großen oder kleinen Familienkreis. Er rasierte sich Haar und Bart, legte ockerfarbene Roben an und zöge aus dem Haus fort ins hauslose Leben.
So evaṁ pabbajito samāno kāyena saṁvuto vihareyya, vācāya saṁvuto vihareyya, manasā saṁvuto vihareyya, ghāsacchādanaparamatāya santuṭṭho, abhirato paviveke.
manasā saṁvuto → manasā-saṁvuto (pts) | ghāsacchādanaparamatāya → ghāsacchādana-paramatāya (pts)
Wenn er fortgezogen wäre, lebte er gezügelt mit dem Körper, der Sprache und dem Geist, und er lebte zufrieden mit nichts als Nahrung und Kleidung und erfreute sich an Abgeschiedenheit.
Tañce te purisā evamāroceyyuṁ:
tañce te → tañceke (sya-all) | tañce → taṁ ce (my, bjt, pts) | evamāroceyyuṁ → evam āroceyyuṁ (pts)
Und angenommen, deine Männer würden dir all das berichten.
‘yagghe, deva, jāneyyāsi, yo te so puriso kassako gahapatiko karakārako rāsivaḍḍhako;
deva, jāneyyāsi, yo te so puriso → yo te puriso (bj, pts1ed) | karakārako → kārakārako (bj, sya-all, pts) | so → (pts) | puriso → yo te puriso (cck: sī.) | karakārako rāsivaḍḍhako → kārakārako rāsi-vaḍḍhako (pts)
so deva kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
kesamassuṁ → kesa-massuṁ (pts)
So evaṁ pabbajito samāno kāyena saṁvuto viharati, vācāya saṁvuto viharati, manasā saṁvuto viharati, ghāsacchādanaparamatāya santuṭṭho, abhirato paviveke’ti.
ghāsacchādanaparamatāya → ghāsacchādana-paramatāya (pts) | paviveketi → paviveke ti (pts)
Api nu tvaṁ evaṁ vadeyyāsi:
api nu → apinu (th)
Würdest du zu ihnen sagen:
‘etu me, bho, so puriso, punadeva hotu kassako gahapatiko karakārako rāsivaḍḍhako’”ti?
karakārako → kārakārako (bj, sya-all) | karakārako rāsivaḍḍhakoti → kārakārako rāsivaḍḍhako ti (pts) | punadeva → punad eva (pts) | karakārako rāsivaḍḍhakoti → kāra-kārako rāsivaḍḍhako ti (pts)
‚Bringt diesen Menschen zu mir! Er soll wieder ein Bauer sein, ein Hausbesitzer, der hart arbeitet und sein Vermögen aufbaut!‘?“

“No hetaṁ, bhante.
hetaṁ → h etaṁ (pts)
„Nein, Herr.
Atha kho naṁ mayameva abhivādeyyāmapi, paccuṭṭheyyāmapi, āsanenapi nimanteyyāma, abhinimanteyyāmapi naṁ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi, dhammikampissa rakkhāvaraṇaguttiṁ saṁvidaheyyāmā”ti.
cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi (bjt) | atha kho → athakho (th) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikampissa → cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānapaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikaṁpissa (th) | mayameva abhivādeyyāmapi paccuṭṭheyyāmapi āsanenapi → mayam eva abhivadeyyāma pi paccuṭṭheyyāma pi āsanena pi (pts) | abhinimanteyyāmapi → abhinimanteyyāma pi (pts) | cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārehi dhammikampissa rakkhāvaraṇaguttiṁ → cīvara-piṇḍapātasenāsana-gilāna-paccaya-bhesajja-parikkhārehi dhammikam pi ssa rakkhā-varaṇa-guttiṁ (pts)
Vielmehr würde ich mich vor ihm verbeugen, für ihn aufstehen und ihm einen Sitz anbieten. Ich würde ihn einladen, Roben, Almosen, Unterkunft sowie Arznei und Krankenversorgung anzunehmen. Und ich würde für ihn für gesetzlichen Schutz und Sicherheit sorgen.“

“Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja?
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Was denkst du, großer König?
Yadi evaṁ sante hoti vā sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ no vā”ti?
vāti → vā ti (bjt, pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts)
Wenn das so ist, gibt es dann eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, oder nicht?“

“Addhā kho, bhante, evaṁ sante hoti sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalan”ti.
+ → maṁ (pts) | sāmaññaphalanti → sāmañña-phalan ti (pts)
„Sicherlich gibt es die, Herr.“

“Idaṁ kho te, mahārāja, mayā dutiyaṁ diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññattan”ti.
mayā → (pts) | diṭṭheva → diṭṭhe va (th) | mahārāja mayā → mahā-rāja (pts) | diṭṭheva → diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññattanti → sāmañña-phalaṁ paññattan ti (pts)
„Das ist die zweite Frucht des Asketenlebens, die in eben diesem Leben ersichtlich ist, die ich dir aufzeige.“

4.3. Paṇītatarasāmaññaphala4.3. Die erleseneren Früchte des Asketenlebens

“Sakkā pana, bhante, aññampi diṭṭheva dhamme sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ paññapetuṁ imehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañcā”ti?
paññapetuṁ → paññāpetuṁ (bj, pts) | paṇītatarañcāti → paṇītatarañcā ti (bjt) | aññampi diṭṭheva → aññaṁpi diṭṭhe va (th) | aññampi diṭṭheva → aññam pi diṭṭh eva (pts) | sāmaññaphalaṁ paññapetuṁ → sāmañña-phalaṁ paññāpetuṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañcāti → sāmaññā-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ cāti (pts)
„Aber Herr, kannst du eine Frucht des Asketenlebens aufzeigen, die in eben diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als diese?“

“Sakkā, mahārāja.
mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Das kann ich, großer König.
Tena hi, mahārāja, suṇohi, sādhukaṁ manasi karohi, bhāsissāmī”ti.
suṇohi → suṇāhi (sya-all) | suṇāhi → suṇohīti vā pāṭho (sya-all: sī.) | tena hi → tenahi (th) | manasi karohi → manasikarohi (th, pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Nun, hör zu und gebrauche den Geist gut, ich werde sprechen.“

“Evaṁ, bhante”ti kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavato paccassosi.
rājā → mahārājā (sya-all: sī.) | bhanteti → bhante ti (pts)
„Ja, Herr“, antwortete der König.

Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Der Buddha sagte:

“idha, mahārāja, tathāgato loke uppajjati arahaṁ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṁ buddho bhagavā.
loke → loko (bj) | bhagavā → bhagavāti (sya-all) | bhagavāti → bhagavā (sya-all: sī.) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno → sammā-sambuddho vijjā-caraṇa-sampanno (pts) | lokavidū → loka-vidū (pts) | purisadammasārathi → purisa-damma-sārathi (pts) | devamanussānaṁ → deva-manussānaṁ (pts)
„Da erscheint, großer König, ein Klargewordener in der Welt, ein Vollendeter, ein vollkommen erwachter Buddha, von vollendetem Wissen und Verhalten, heilig, Kenner der Welt, unübertrefflicher Anleiter für alle, die schulungsfähig sind, Lehrer von Göttern und Menschen, erwacht, gesegnet.
So imaṁ lokaṁ sadevakaṁ samārakaṁ sabrahmakaṁ sassamaṇabrāhmaṇiṁ pajaṁ sadevamanussaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā pavedeti.
sassamaṇabrāhmaṇiṁ → sassamaṇa-brāhmaṇiṁ (pts) | sadevamanussaṁ → sadeva-manussaṁ (pts)
Er hat diese Welt – mit ihren Göttern, Māras und Brahmās, mit dieser Bevölkerung mit ihren Asketen und Brahmanen, Göttern und Menschen – durch eigene Einsicht erkannt und erklärt sie anderen.
So dhammaṁ deseti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ, kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ pakāseti.
sātthaṁ → Bp satthaṁ sabyañjanaṁ. (pts note) | ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ → ādi-kalyāṇaṁ majjhe kalyāṇaṁ pariyosāna-kalyāṇaṁ (pts) | sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ → savyañjanaṁ kevala-paripuṇṇaṁ (pts)
Er verkündet eine Lehre, die am Anfang gut, in der Mitte gut und am Ende gut ist, bedeutsam und gut ausgedrückt. Und er legt ein geistliches Leben dar, das ganz vollständig und rein ist.

Taṁ dhammaṁ suṇāti gahapati vā gahapatiputto vā aññatarasmiṁ vā kule paccājāto.
paccājāto → pacchā jāto (sya-all) | pacchā → paccā (sya-all: sī.) | paccājāto → Bp pacchājāto; Gr pacchāto. (pts note) | gahapatiputto → gahapati-putto (pts)
Ein Hausbesitzer hört diese Lehre, oder das Kind eines Hausbesitzers oder jemand, der in einer guten Familie wiedergeboren ist.
So taṁ dhammaṁ sutvā tathāgate saddhaṁ paṭilabhati.Er fasst Vertrauen zum Klargewordenen So tena saddhāpaṭilābhena samannāgato iti paṭisañcikkhati:und überlegt: ‘sambādho gharāvāso rajopatho, abbhokāso pabbajjā.
rajopatho → rajāpatho (bj, sya-all) | rajāpatho → rajopatho (bj: katthaci) | rajāpatho → rajopatho (sya-all: sī.) | rajopatho → rajo-patho (pts)
‚Das Hausleben ist eng und schmutzig, aber wenn man fortgezogen ist, ist das Leben weit offen.
Nayidaṁ sukaraṁ agāraṁ ajjhāvasatā ekantaparipuṇṇaṁ ekantaparisuddhaṁ saṅkhalikhitaṁ brahmacariyaṁ carituṁ.
nayidaṁ → na idaṁ (pts) | idaṁ → Sc Bp Gr nayidaṁ. (pts note) | saṅkhalikhitaṁ → saṁkhalikhitaṁ (bjt) | ekantaparipuṇṇaṁ → ekanta-paripuṇṇaṁ (pts) | saṅkhalikhitaṁ → saṁkha-likhitaṁ (pts)
Es ist nicht einfach, wenn man im Haus lebt, das geistliche Leben ganz vollständig und rein zu führen wie eine blank gescheuerte Muschel.
Yannūnāhaṁ kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajeyyan’ti.
yannūnāhaṁ → yaṁnūnāhaṁ (my) | yannūnāhaṁ kesamassuṁ → yan nūnāhaṁ kesa-massuṁ (pts) | pabbajeyyanti → pabbajeyyan ti (pts)
Warum rasiere ich mir nicht Haar und Bart, lege ockerfarbene Roben an und ziehe aus dem Haus fort ins hauslose Leben?‘

So aparena samayena appaṁ vā bhogakkhandhaṁ pahāya mahantaṁ vā bhogakkhandhaṁ pahāya appaṁ vā ñātiparivaṭṭaṁ pahāya mahantaṁ vā ñātiparivaṭṭaṁ pahāya kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajati.
vā → va (pts) | bhogakkhandhaṁ → bhoga-kkhandhaṁ (pts) | ñātiparivaṭṭaṁ → ñāti-parivaṭṭaṁ (pts) | kesamassuṁ → kesa-massuṁ (pts)
Nach einiger Zeit gibt er ein großes oder kleines Vermögen auf, verlässt einen großen oder kleinen Familienkreis. Er rasiert sich Haar und Bart, legt ockerfarbene Roben an und zieht aus dem Haus fort ins hauslose Leben.

So evaṁ pabbajito samāno pātimokkhasaṁvarasaṁvuto viharati ācāragocarasampanno, aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī, samādāya sikkhati sikkhāpadesu, kāyakammavacīkammena samannāgato kusalena, parisuddhājīvo sīlasampanno, indriyesu guttadvāro, satisampajaññena samannāgato, santuṭṭho.
sīlasampanno, indriyesu guttadvāro → bhojane mattaññū (bj, mr) | so → (pts) | kāyakammavacīkammena → kāyakammavacī kammeṇa (pts) | guttadvāro → guttadvāro, bhojane mattaññū (cck: ka.) | kāyakammavacīkammena → kāyavacīkammena (sya-all: sī.) | gutta-dvāro → Bp Gr add bhojane mattaññu. (pts note) | pātimokkhasaṁvarasaṁvuto → pātimokkha-saṁvarasaṁvuto (pts) | ācāragocarasampanno → ācāra-gocara-sampanno (pts) | bhayadassāvī → bhaya-dassāvī (pts) | kāyakammavacīkammena → kāya-kamma-vacī kammeṇa (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts)
Nachdem er fortgezogen ist, lebt er gezügelt in der Ordenssatzung, verhält sich angemessen und sucht an angemessenen Orten um Almosen nach. Er sieht die Gefahr im kleinsten Fehler und hält die Schulungsregeln ein, die er aufgenommen hat. Er handelt tauglich mit dem Körper und der Sprache. Sein Lebenserwerb ist rein und er hat die Tugend vervollkommnet. Er bewacht die Tore der Sinne, besitzt Achtsamkeit und Situationsbewusstsein und ist zufrieden.

4.3.1. Sīla4.3.1. Tugend

4.3.1.1. Cūḷasīla4.3.1.1. Der kürzere Abschnitt über Tugend

Kathañca, mahārāja, bhikkhu sīlasampanno hoti?
kathañca mahārāja → kathañ ca mahā-rāja (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts)
Und wie, großer König, hat ein Mönch die Tugend vervollkommnet?
Idha, mahārāja, bhikkhu pāṇātipātaṁ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti. Nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.
mahārāja → mahā-rāja (pts) | nihitadaṇḍo nihitasattho → nihita-daṇḍo nihita-sattho (pts) | sabbapāṇabhūtahitānukampī → sabba-pāṇa-bhūta-hitānukampī (pts)
Da gibt ein Mönch das Töten lebender Geschöpfe auf und tötet nicht mehr. Er verzichtet auf Stock und Schwert. Er ist einfühlsam und gütig und lebt voller Anteilnahme für alle Lebewesen.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Adinnādānaṁ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti dinnādāyī dinnapāṭikaṅkhī, athenena sucibhūtena attanā viharati.
dinnapāṭikaṅkhī → dinna-pāṭikaṅkhī (pts) | sucibhūtena → suci-bhūtena (pts)
Er gibt das Stehlen auf und stiehlt nicht mehr. Er nimmt nur, was gegeben wird, erwartet nur, was gegeben wird. Er hält sich selbst rein, indem er nicht stiehlt.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Abrahmacariyaṁ pahāya brahmacārī hoti ārācārī virato methunā gāmadhammā.
ārācārī → anācārī (bj: machasaṁ) | ārācārī → ārā-cārī (pts) | gāmadhammā → gāma-dhammā (pts)
Er gibt unkeusches Verhalten auf und ist keusch. Er lebt abgesondert und vermeidet den vulgären Akt des Geschlechtsverkehrs.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Musāvādaṁ pahāya musāvādā paṭivirato hoti saccavādī saccasandho theto paccayiko avisaṁvādako lokassa.
theto → ṭheto (sya-all) | hoti → samaṇo gotamo (pts) | theto → ṭheto (bj: syā) | ṭheto → theto (sya-all: sī.) | musāvādaṁ → musā-vādaṁ (pts) | musāvādā → musā-vādā (pts) | hoti saccavādī saccasandho → samaṇo gotamo sacca-vādī sacca-sandho (pts)
Er gibt das Lügen auf und lügt nicht mehr. Er sagt die Wahrheit und hält sich an die Wahrheit. Er ist ehrlich und verlässlich und legt die Welt nicht mit seinen Worten herein.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Pisuṇaṁ vācaṁ pahāya pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti; ito sutvā na amutra akkhātā imesaṁ bhedāya; amutra vā sutvā na imesaṁ akkhātā, amūsaṁ bhedāya. Iti bhinnānaṁ vā sandhātā, sahitānaṁ vā anuppadātā, samaggārāmo samaggarato samagganandī samaggakaraṇiṁ vācaṁ bhāsitā hoti.
Pisuṇaṁ vācaṁ → pisuṇāvācaṁ (pts1ed) | samaggarato → samaggarāmo (bj) | anuppadātā → anuppādātā (pts1ed) | samagganandī → samagganandiṁ (bj) | pisuṇaṁ vācaṁ → pisuṇāvācaṁ (pts) | vā → va (pts) | vā anuppadātā → va anuppādātā (pts) | hoti idampissa → idam pi ssa (pts) | vācaṁ → pisuṇāvācaṁ (bj: PTS) | anuppadātā → anuppādātā (bj: PTS) | samaggārāmo → samaggarāmo (bj: machasaṁ) | pisuṇaṁ vācaṁ → pisuṇā-vācaṁ (pts) | samaggarato samagganandī samaggakaraṇiṁ vācaṁ → samagga-rato samagga-nandī samagga-karaṇiṁ vācam (pts)
Er gibt entzweiende Rede auf und entzweit niemanden mehr. Was er hier gehört hat, sagt er nicht dort, und was er dort gehört hat, nicht hier, um Menschen zu entzweien. Stattdessen versöhnt er die Uneinigen, fördert Einigkeit, freut sich an Eintracht, liebt die Eintracht und spricht Worte, die Eintracht fördern.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Pharusaṁ vācaṁ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato hoti; yā sā vācā nelā kaṇṇasukhā pemanīyā hadayaṅgamā porī bahujanakantā bahujanamanāpā tathārūpiṁ vācaṁ bhāsitā hoti.
Pharusaṁ vācaṁ → pharusāvācaṁ (pts1ed) | tathārūpiṁ → evarūpiṁ (si) | nelā → neḷā (bj) | pharusaṁ vācaṁ → pharusāvācaṁ (pts) | vācaṁ → pharusāvācaṁ (bj: PTS, sitri) | pemanīyā → pemaniyā (bj: machasaṁ) | tathārūpiṁ → evarūpiṁ (bj: PTS, sitri) | pharusaṁ vācaṁ → pharusā-vācaṁ (pts) | kaṇṇasukhā → kaṇṇa-sukhā (pts) | hadayaṅgamā → hadayaṁgamā (pts) | bahujanakantā bahujanamanāpā → bahujana-kantā bahujana-manāpā (pts) | vācaṁ → vācam (pts)
Er gibt harte Rede auf und redet nicht mehr hart. Seine Worte sind mild, dem Ohr gefällig, lieblich, zu Herzen gehend, höflich, vielen Menschen willkommen und angenehm.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Samphappalāpaṁ pahāya samphappalāpā paṭivirato hoti kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī, nidhānavatiṁ vācaṁ bhāsitā hoti kālena sāpadesaṁ pariyantavatiṁ atthasaṁhitaṁ.
hoti → (pts) | atthasaṁhitaṁ → atthasañhitaṁ (bjt, th) | kālavādī bhūtavādī atthavādī → kāla-vādī bhūta-vādī attha-vādī (pts) | vācaṁ → vācam (pts) | atthasaṁhitaṁ → attha-saṁhitaṁ (pts)
Er gibt das Unsinnreden auf und redet keinen Unsinn mehr. Seine Worte kommen zur rechten Zeit, sind wahr, bedeutsam, im Einklang mit der Lehre und Schulung. Sie sind wertvoll, kommen zur rechten Zeit, sind begründet, treffend und nützlich.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Bījagāmabhūtagāmasamārambhā paṭivirato hoti …pe…
bījagāmabhūtagāmasamārambhā → samārabbhā (bj: machasaṁ) | bījagāmabhūtagāmasamārambhā → bījagāma-bhūtagāma-samārambhā (pts)
Er unterlässt es, Pflanzen und Samen zu beschädigen.
ekabhattiko hoti rattūparato virato vikālabhojanā.
virato → paṭivirato (bj) | ekabhattiko → ekaṁ bhattiko (bj: machasaṁ) | rattūparato → rattuparato (bj: machasaṁ) | paṭivirato → virato (bj: the, sī.selu) | ekabhattiko → eka-bhattiko (pts) | vikālabhojanā → vikāla-bhojanā nacca-gīta-vādita-visūka (pts)
Er isst zu einer Tageszeit und verzichtet auf das Essen bei Nacht und zur falschen Zeit.
Naccagītavāditavisūkadassanā paṭivirato hoti.
naccagītavāditavisūkadassanā → visūkaṁ (bj: machasaṁ) | naccagītavāditavisūkadassanā → dassanā (pts)
Er unterlässt das Betrachten von Tanz-, Gesangs- und Musikvorführungen.
Mālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānā paṭivirato hoti.
mālāgandhavilepanadhāraṇamaṇḍanavibhūsanaṭṭhānā → mālāgandha-vilepana-dhāraṇa-maṇḍana vibhūsana-ṭṭhānā (pts)
Er unterlässt es, Kränze, Düfte und Make-up anzulegen und sich damit zu schmücken.
Uccāsayanamahāsayanā paṭivirato hoti.
uccāsayanamahāsayanā → uccāsayana-mahāsayanā (pts)
Er unterlässt die Benutzung hoher und üppiger Schlafstellen.
Jātarūparajatapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
jātarūparajatapaṭiggahaṇā → jātarūparajaṭapaṭiggahaṇā (sya-all) | jātarūparajatapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | jātarūparajaṭapaṭiggahaṇā → jātarūparajatapaṭiggahaṇā (sya-all: sī.) | jātarūparajatapaṭiggahaṇā → jātarūpa-rajata-paṭiggahaṇā (pts)
Er unterlässt es, Gold und Zahlungsmittel anzunehmen.
Āmakadhaññapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
āmakadhaññapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | āmakadhaññapaṭiggahaṇā → āmaka-dhañña-paṭiggahaṇā (pts)
Er unterlässt es, rohes Getreide anzunehmen,
Āmakamaṁsapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
āmakamaṁsapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | āmakamaṁsapaṭiggahaṇā → āmaka maṁsa paṭiggahaṇā (pts)
rohes Fleisch,
Itthikumārikapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
itthikumārikapaṭiggahaṇā → itthīkumārikapaṭiggahaṇā (sya-all) | itthikumārikapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | itthīkumārikapaṭiggahaṇā → itthīkumārīpaṭiggahaṇā (sya-all: sī.) | itthikumārikapaṭiggahaṇā → itthi-kumārika-paṭiggahaṇā (pts)
Frauen und Mädchen,
Dāsidāsapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
dāsidāsapaṭiggahaṇā → dāsīdāsapaṭiggahaṇā (sya-all) | dāsidāsapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | dāsidāsapaṭiggahaṇā → dāsi-dāsa-paṭiggahaṇā (pts)
Schuldknechte und Mägde,
Ajeḷakapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
ajeḷakapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | ajeḷakapaṭiggahaṇā → ajeḷaka-paṭiggahaṇā (pts)
Ziegen und Schafe,
Kukkuṭasūkarapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
kukkuṭasūkarapaṭiggahaṇā → pariggahaṇā (bj: sabbattha) | kukkuṭasūkarapaṭiggahaṇā → kukkuṭa-sūkara-paṭiggahaṇā (pts)
Hühner und Schweine,
Hatthigavassavaḷavapaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
hatthigavassavaḷavapaṭiggahaṇā → hatthigavassavaḷavāpaṭiggahaṇā (bj); hatthigavāssavaḷavāpaṭiggahaṇā paṭiggahaṇā (sya-all); hatthigavāssavaḷavāpaṭiggahaṇā (pts) | hatthigavassavaḷavāpaṭiggahaṇā → gavassaṁ (bj: sī.selu); vaḷavaṁ (bj: machasaṁ) | hatthigavassavaḷavapaṭiggahaṇā → hatthi-gavāssa-vaḷavā-paṭiggahaṇā (pts)
Elefanten, Rinder, Pferde und Stuten
Khettavatthupaṭiggahaṇā paṭivirato hoti.
khettavatthupaṭiggahaṇā → khetta-vatthu-paṭiggahaṇā (pts)
sowie Felder und Grundstücke.
Dūteyyapahiṇagamanānuyogā paṭivirato hoti.
dūteyyapahiṇagamanānuyogā → dūteyyapaheṇagamanānuyogā (bj) | dūteyyapaheṇagamanānuyogā → pahiṇa (bj: sīmu, machasaṁ, syā) | dūteyyapahiṇagamanānuyogā → dūteyya-pahiṇa-gamanānuyogā (pts)
Er unterlässt es, Botengänge zu machen und Botschaften zu übermitteln,
Kayavikkayā paṭivirato hoti.
kayavikkayā → kaya-vikkayā (pts)
zu kaufen und zu verkaufen,
Tulākūṭakaṁsakūṭamānakūṭā paṭivirato hoti.
tulākūṭakaṁsakūṭamānakūṭā → kūṭaṁ (bj: machasaṁ) | tulākūṭakaṁsakūṭamānakūṭā → tulākūṭa kaṁsakūṭa mānakūṭā (pts)
Gewichte, Metalle oder Maße zu fälschen,
Ukkoṭanavañcananikatisāciyogā paṭivirato hoti.
ukkoṭanavañcananikatisāciyogā → ukkoṭanavañcananikatisāviyogā (sya-all) | ukkoṭanavañcananikatisāciyogā → sāci (bj: machasaṁ) | ukkoṭanavañcananikatisāciyogā → ukkoṭana-vañcana-nikati-sāci-yogā (pts)
zu bestechen, zu betrügen, zu täuschen und ein doppeltes Spiel zu spielen,
Chedanavadhabandhanaviparāmosaālopasahasākārā paṭivirato hoti.
chedanavadhabandhanaviparāmosaālopasahasākārā → sahasaṁ (bj: machasaṁ) | chedanavadhabandhanaviparāmosaālopasahasākārā → chedana-vadha-bandhana-viparāmosaālopa-sahasākārā (pts)
zu verstümmeln, zu morden, zu entführen, zu rauben, zu plündern und Gewalt anzuwenden.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Cūḷasīlaṁ niṭṭhitaṁ.
cūḷasīlaṁ → cullasīlaṁ (bj, sya-all) | cullasīlaṁ → cūḷa sīlaṁ (bj: machasaṁ) | niṭṭhitaṁ → cullasīlaṁ niṭṭhitanti idaṁ natthi (sya-all: sī.)
Der kürzere Abschnitt über Tugend ist zu Ende.

4.3.1.2. Majjhimasīla4.3.1.2. Der mittlere Abschnitt über Tugend

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ bījagāmabhūtagāmasamārambhaṁ anuyuttā viharanti.
vā paneke → va pan eke (pts) | bījagāmabhūtagāmasamārambhaṁ → samārabbhā (bj: machasaṁ) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | bījagāmabhūtagāmasamārambhaṁ → bījagāma-bhūtagāma-samārambhaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch das Beschädigen von Pflanzen und Samen betreiben:
Seyyathidaṁ—mūlabījaṁ khandhabījaṁ phaḷubījaṁ aggabījaṁ bījabījameva pañcamaṁ, iti evarūpā bījagāmabhūtagāmasamārambhā paṭivirato hoti.
phaḷubījaṁ → phalubījaṁ (bj, pts); phalabījaṁ (sya-all) | pañcamaṁ → pañcamaṁ iti vā (bj, sya-all) | phalubījaṁ → phalaṁ (bj: sī.selu); phaluṁ (bj: sī, the) | bījabījameva → bīja bījaṁ eva (bj: the) | evarūpā → iti evarupā (bj: kesuci) | bījagāmabhūtagāmasamārambhā → samārabbhā (bj: machasaṁ) | + → vā iti (bjt, th) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | seyyathidaṁ mūlabījaṁ khandhabījaṁ phaḷubījaṁ aggabījaṁ bījabījameva → seyyathīdaṁ mūla-bījaṁ khandha-bījaṁ phalu-bījaṁ agga-bījaṁ bījabījam eva (pts) | bījagāmabhūtagāmasamārambhā → bījagāma-bhūtagāmasamārambhā (pts)
nämlich Pflanzen, die sich aus Wurzeln, Stängeln, Ablegern oder Knoten vermehren, oder aus eigentlichen Samen als Fünftem. Er unterlässt solches Beschädigen von Pflanzen und Samen.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ sannidhikāraparibhogaṁ anuyuttā viharanti.
paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | sannidhikāraparibhogaṁ → sannidhikāra-paribhogaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch das Anlegen von Vorräten zum eigenen Gebrauch betreiben:
Seyyathidaṁ—annasannidhiṁ pānasannidhiṁ vatthasannidhiṁ yānasannidhiṁ sayanasannidhiṁ gandhasannidhiṁ āmisasannidhiṁ,
annasannidhi → annasannidhintipi annasannidhītipi pāṭho dissati (sya-all note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (pts) | pānasannidhiṁ vatthasannidhiṁ yānasannidhiṁ sayanasannidhiṁ gandhasannidhiṁ āmisasannidhiṁ → pāna-sannidhiṁ vattha-sannidhiṁ yāna-sannidhiṁ sayana-sannidhiṁ gandha-sannidhiṁ āmisa-sannidhiṁ (pts)
nämlich Essen, Trinken, Kleidung und Transportmittel, Schlafstellen, Düfte und fleischliche Dinge.
iti vā iti evarūpā sannidhikāraparibhogā paṭivirato hoti.
sannidhikāraparibhogā → sannidhi-kāra-paribhogā (pts)
Er unterlässt das Anlegen solcher Vorräte.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ visūkadassanaṁ anuyuttā viharanti.
vā paneke → va pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch das Betrachten von Vorführungen betreiben:
Seyyathidaṁ—naccaṁ gītaṁ vāditaṁ pekkhaṁ akkhānaṁ pāṇissaraṁ vetāḷaṁ kumbhathūṇaṁ sobhanakaṁ caṇḍālaṁ vaṁsaṁ dhovanaṁ hatthiyuddhaṁ assayuddhaṁ mahiṁsayuddhaṁ usabhayuddhaṁ ajayuddhaṁ meṇḍayuddhaṁ kukkuṭayuddhaṁ vaṭṭakayuddhaṁ daṇḍayuddhaṁ muṭṭhiyuddhaṁ nibbuddhaṁ uyyodhikaṁ balaggaṁ senābyūhaṁ anīkadassanaṁ
vetāḷaṁ kumbhathūṇaṁ → vetālaṁ kumbhathūnaṁ (bj) | dhovanaṁ → dhopanakaṁ (bj) | mahiṁsayuddhaṁ → mahisayuddhaṁ (bj, sya-all, pts) | anīkadassanaṁ → aṇīkadassanaṁ (bj) | kumbhathūṇaṁ sobhanakaṁ → kumbhathūnaṁ sobhanagarakaṁ (sya-all) | vetāḷaṁ → vetālaṁ (pts) | sobhanakaṁ → sobhanagarakaṁ (pts) | vaṁsaṁ dhovanaṁ → vaṅsaṁ dhopanaṁ (pts) | meṇḍayuddhaṁ → meṇḍakayuddhaṁ (pts) | sobhanakaṁ → sobhanagarakaṁ (bj: katthaci); sobhanakarakaṁ (bj: PTS); sobhanagharakaṁ (bj: machasaṁ) | dhopanakaṁ → dhovanaṁ (bj: katthaci); dhopanaṁ (bj: sitri) | mahisayuddhaṁ → mahiṁsaṁ (bj: machasaṁ) | meṇḍayuddhaṁ → meṇḍakaṁ (bj: machasaṁ) | muṭṭhiyuddhaṁ → sīhaḷa potthakesu na dissati (bj note) | aṇīkadassanaṁ → anīka (bj: kesuci) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | vetāḷaṁ kumbhathūṇaṁ sobhanakaṁ → vetālaṁ kumbha-thūṇaṁ sobha-nagarakaṁ (pts) | vaṁsaṁ dhovanaṁ hatthiyuddhaṁ assayuddhaṁ mahiṁsayuddhaṁ usabhayuddhaṁ ajayuddhaṁ meṇḍayuddhaṁ kukkuṭayuddhaṁ vaṭṭakayuddhaṁ → vaṅsaṁ dhopanaṁ hatthi-yuddhaṁ assa-yuddhaṁ mahisa-yuddhaṁ usabha-yuddhaṁ aja-yuddhaṁ meṇḍaka-yuddhaṁ kukkuṭa-yuddhaṁ vaṭṭaka-yuddhaṁ (pts) | muṭṭhiyuddhaṁ → muṭṭhi-yuddhaṁ (pts) | senābyūhaṁ anīkadassanaṁ → senā-byūhaṁ anīka-dassanaṁ (pts)
nämlich Dinge wie Tanz, Gesang, Musik, Vorführungen und Geschichtenerzählen, Klatschen, Becken- und Paukenschlag, Schönheitsparaden, Stangenakrobatik und Knochenwasch-Zeremonien der Leichenarbeiter, Kämpfe von Elefanten, Pferden, Büffeln, Stieren, Ziegen, Widdern, Hühnern und Wachteln, Stockkampf, Boxen und Ringen, Gefechte, Appelle der Streitkräfte, Schlachtordnungen und Manöverkritik.
iti vā iti evarūpā visūkadassanā paṭivirato hoti.
visūkadassanā → visūka-dassanā (pts)
Er unterlässt das Betrachten solcher Vorführungen.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ jūtappamādaṭṭhānānuyogaṁ anuyuttā viharanti.
jūtappamādaṭṭhānānuyogaṁ anuyuttā → jūtappamādaṭṭhānānuyogamanuyuttā (th) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | jūtappamādaṭṭhānānuyogaṁ → jūta-pamādaṭṭhānānuyogaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch Glücksspiel betreiben, das nachlässig macht:
Seyyathidaṁ—aṭṭhapadaṁ dasapadaṁ ākāsaṁ parihārapathaṁ santikaṁ khalikaṁ ghaṭikaṁ salākahatthaṁ akkhaṁ paṅgacīraṁ vaṅkakaṁ mokkhacikaṁ ciṅgulikaṁ pattāḷhakaṁ rathakaṁ dhanukaṁ akkharikaṁ manesikaṁ yathāvajjaṁ
ciṅgulikaṁ → ciṅgulakaṁ (bj, sya-all) | paṅgacīraṁ → paṅkacīraṁ (sya-all) | manesikaṁ → mānesikaṁ (sya-all) | mānesikaṁ → manosikaṁ. (manesikanti pāṭhena bhavitabbaṁ) (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | dasapadaṁ → dasa-padaṁ (pts) | parihārapathaṁ → parihāra-pathaṁ (pts) | salākahatthaṁ → salāka-hatthaṁ (pts) | yathāvajjaṁ → yathā-vajjaṁ (pts)
nämlich Dinge wie Dame mit acht oder mit zehn Reihen, Dame in der Luft, Himmel und Hölle, Mikado, Brettspiele, Stockschlagen, Strohhalmziehen, Würfelspiel, Blattflöten, Spielzeugpflüge, Purzelbäume, Windrädchen, Spielzeug-Messbecher, Spielzeug-Wagen, Spielzeug-Bogen, Wörter aus Silben erraten, Gedankenraten und Nachahmen von Musikinstrumenten.
iti vā iti evarūpā jūtappamādaṭṭhānānuyogā paṭivirato hoti.
jūtappamādaṭṭhānānuyogā → jūta-pamāda-ṭṭhānānuyogā (pts)
Er unterlässt solches Glücksspiel.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ anuyuttā viharanti.
vā paneke → va pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | evarūpaṁ uccāsayanamahāsayanaṁ → evarūpam uccāsayana-mahāsayanaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch hohe und üppige Schlafstellen benutzen:
Seyyathidaṁ—āsandiṁ pallaṅkaṁ gonakaṁ cittakaṁ paṭikaṁ paṭalikaṁ tūlikaṁ vikatikaṁ uddalomiṁ ekantalomiṁ kaṭṭissaṁ koseyyaṁ kuttakaṁ hatthattharaṁ assattharaṁ rathattharaṁ ajinappaveṇiṁ kadalimigapavarapaccattharaṇaṁ sauttaracchadaṁ ubhatolohitakūpadhānaṁ
kaṭṭissaṁ → kaṭṭhissaṁ (bj, pts) | kadalimigapavarapaccattharaṇaṁ → kādalimigapavarapaccattharaṇaṁ (bj, sya-all) | gonakaṁ → goṇakaṁ (sya-all) | uddalomiṁ → uddhalomiṁ (sya-all) | uddhalomiṁ → uddalomiṁ (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | kaṭṭissaṁ → kaṭissaṁ (th) | uddalomiṁ ekantalomiṁ kaṭṭissaṁ → udda-lomiṁ ekanta-lomiṁ kaṭṭhissaṁ (pts) | kadalimigapavarapaccattharaṇaṁ sauttaracchadaṁ ubhatolohitakūpadhānaṁ → kadali-miga-pavara-paccattharaṇaṁ sa-uttara-cchadaṁ ubhato-lohitakūpadhānaṁ (pts)
nämlich Dinge wie ein Chaiselongue oder ein Sofa mit flauschigen, bunten, weißen, blumenbestickten, wattierten, mit Tieren bestickten, mit doppelten oder einfachen Fransen versehenen Wolldecken, mit perlenbestickten Seidendecken und seidenen Laken, Webteppichen, Elefanten-, Pferde- oder Wagendecken, Teppichen aus Antilopenfell und Decken aus feinem Hirschleder, mit einem Baldachin und roten Kissen auf beiden Seiten.
iti vā iti evarūpā uccāsayanamahāsayanā paṭivirato hoti.
uccāsayanamahāsayanā → uccāsayana-mahāsayanā (pts)
Er unterlässt das Benutzen solcher Schlafstellen.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ maṇḍanavibhūsanaṭṭhānānuyogaṁ anuyuttā viharanti.
paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | maṇḍanavibhūsanaṭṭhānānuyogaṁ → maṇḍana vibhūsana-ṭṭhānānuyogaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch Kränze, Düfte und Make-up anlegen und sich damit schmücken:
Seyyathidaṁ—ucchādanaṁ parimaddanaṁ nhāpanaṁ sambāhanaṁ ādāsaṁ añjanaṁ mālāgandhavilepanaṁ mukhacuṇṇaṁ mukhalepanaṁ hatthabandhaṁ sikhābandhaṁ daṇḍaṁ nāḷikaṁ asiṁ chattaṁ citrupāhanaṁ uṇhīsaṁ maṇiṁ vālabījaniṁ odātāni vatthāni dīghadasāni
nāḷikaṁ asiṁ → khaggaṁ (bj, pts1ed); asiṁ khaggaṁ (sya-all, km); khaggaṁ asiṁ (mr) | nhāpanaṁ → nahāpanaṁ (bj, pts) | mālāgandhavilepanaṁ mukhacuṇṇaṁ → mālāvilepanaṁ mukhacuṇṇakaṁ (bj) | daṇḍaṁ → daṇḍakaṁ (bj, pts) | citrupāhanaṁ → citrūpāhanaṁ (bj) | vālabījaniṁ → vālavījaniṁ (bj, sya-all, pts) | mukhalepanaṁ → mukhavilepanaṁ (sya-all) | nāḷikaṁ → nālikaṁ (sya-all) | mālāgandhavilepanaṁ mukhacuṇṇaṁ mukhalepanaṁ → mālāvilepanaṁ mukhācuṇṇakaṁ mukhālepanaṁ (pts) | asiṁ → khaggaṁ (pts) | mukhacuṇṇakaṁ → mukhacuṇṇaṁ (bj: machasaṁ) | mukhalepanaṁ → mukhālepanaṁ (bj: sīmu) | asiṁ → khaggaṁ (cck: sī. pī.); asiṁ khaggaṁ (cck: syā. kaṁ.); khaggaṁ asiṁ (cck: ka.) | hatthabandhaṁ → mālāvilepanaṁ mukhacuṇṇakaṁ mukhālepaṁ hatthabandhanaṁ (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th, pts) | mālāgandhavilepanaṁ mukhacuṇṇaṁ mukhalepanaṁ hatthabandhaṁ sikhābandhaṁ daṇḍaṁ → mālā-vilepanaṁ mukhā-cuṇṇakaṁ mukhālepanaṁ hattha-bandhaṁ sikhā-bandhaṁ daṇḍakaṁ (pts) | vālabījaniṁ → vāla-vījaniṁ (pts) | dīghadasāni → dīgha-dasāni (pts)
nämlich mit Dingen wie Schönheitsprodukten zum Einsalben, Massieren, Baden und Reiben, mit Spiegeln, Salben, Kränzen, Düften und Make-up, mit Gesichtspuder, Grundierung, Armbändern, Kopfbändern, ausgefallenen Spazierstöcken oder Dosen, Degen, Sonnenschirmen, ausgefallenen Sandalen, Turbanen, Juwelen, Fächern und weißen Roben mit langen Fransen.
iti vā iti evarūpā maṇḍanavibhūsanaṭṭhānānuyogā paṭivirato hoti.
maṇḍanavibhūsanaṭṭhānānuyogā → maṇḍana-vibhūsana-ṭṭhānānuyogā (pts)
Er unterlässt es, solche Dinge anzulegen und sich damit zu schmücken.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ tiracchānakathaṁ anuyuttā viharanti.
paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānakathaṁ → tiracchāna-kathaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch unwürdige Gespräche betreiben
Seyyathidaṁ—rājakathaṁ corakathaṁ mahāmattakathaṁ senākathaṁ bhayakathaṁ yuddhakathaṁ annakathaṁ pānakathaṁ vatthakathaṁ sayanakathaṁ mālākathaṁ gandhakathaṁ ñātikathaṁ yānakathaṁ gāmakathaṁ nigamakathaṁ nagarakathaṁ janapadakathaṁ itthikathaṁ sūrakathaṁ visikhākathaṁ kumbhaṭṭhānakathaṁ pubbapetakathaṁ nānattakathaṁ lokakkhāyikaṁ samuddakkhāyikaṁ itibhavābhavakathaṁ
janapadakathaṁ itthikathaṁ → itthikathaṁ purisakathaṁ (bj, cck, sya1ed, pts1ed); itthīkathaṁ purisakathaṁ (sya2ed); itthikathaṁ purisakathaṁ kumārakathaṁ kumārikathaṁ (mr) | itthikathaṁ → itthikathaṁ purisakathaṁ kumārakathaṁ kumārikathaṁ (bj); itthīkathaṁ purisakathaṁ (sya-all); itthikathaṁ purisakathaṁ (pts) | kumārikathaṁ → marammapotthakesuyeva dissate (bj note) | itthikathaṁ → itthikathaṁ purisakathaṁ kumārakathaṁ kumārikathaṁ (cck: ka.) | purisakathaṁ → purisakathanti pāṭho na dissati (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | itibhavābhavakathaṁ → iti bhavābhavakathaṁ (th) | corakathaṁ mahāmattakathaṁ senākathaṁ bhayakathaṁ yuddhakathaṁ annakathaṁ pānakathaṁ vatthakathaṁ sayanakathaṁ mālākathaṁ → cora-kathaṁ mahāmatta-kathaṁ senā-kathaṁ bhaya-kathaṁ yuddha-kathaṁ anna-kathaṁ pāna-kathaṁ vattha-kathaṁ sayana-kathaṁ mālā-kathaṁ (pts) | ñātikathaṁ yānakathaṁ gāmakathaṁ → ñāti-kathaṁ yāna-kathaṁ gāma-kathaṁ (pts) | nagarakathaṁ janapadakathaṁ itthikathaṁ sūrakathaṁ visikhākathaṁ → nagara-kathaṁ janapada-kathaṁ itthi-kathaṁ purisa-kathaṁ sūra-kathaṁ visikhā-kathaṁ (pts) | pubbapetakathaṁ nānattakathaṁ → pubba-peta-kathaṁ nānatta-kathaṁ (pts) | samuddakkhāyikaṁ itibhavābhavakathaṁ → samudda-kkhāyikaṁ itibhavābhava-kathaṁ (pts)
wie Gespräche über Könige, Räuber und Oberminister, über Heere, Bedrohungen und Kriege, über Essen, Trinken, Kleider und Schlafstellen, über Kränze und Düfte, über die Familie, Fahrzeuge, Dörfer, Marktflecken, Städte und Länder, über Frauen und Helden, Straßen- und Brunnengespräch, Gespräch über Verstorbene, über allerlei Dinge, Geschichten vom Land und vom Meer und Gespräche über Wiedergeburt in diesem oder jenem Daseinszustand.
iti vā iti evarūpāya tiracchānakathāya paṭivirato hoti.
tiracchānakathāya → tiracchāna-kathāya (pts)
Er unterlässt solche unwürdigen Gespräche.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ viggāhikakathaṁ anuyuttā viharanti.
paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und sich gleichzeitig noch auf Zwistigkeiten einlassen:
Seyyathidaṁ—na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi, ahaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāmi, kiṁ tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānissasi, micchā paṭipanno tvamasi, ahamasmi sammā paṭipanno, sahitaṁ me, asahitaṁ te, pure vacanīyaṁ pacchā avaca, pacchā vacanīyaṁ pure avaca, adhiciṇṇaṁ te viparāvattaṁ, āropito te vādo, niggahito tvamasi, cara vādappamokkhāya, nibbeṭhehi vā sace pahosīti
adhiciṇṇaṁ → āciṇṇaṁ (bj); aviciṇṇan (pts) | niggahito → niggahīto (bj) | seyyathidaṁ na → seyyathīdaṁ (sya-all) | niggahito tvamasi cara vādappamokkhāya → niggahitosi caravādappamokkhāya (sya-all) | niggahito tvamasi → niggahīto si (pts) | āciṇṇaṁ → avicṇṇaṁ (bj: kesuci) | micchā paṭipanno → micchāpaṭipanno (bjt, th) | sammā paṭipanno → sammāpaṭipanno (th) | asahitaṁ te → asahitante (th) | adhiciṇṇaṁ te → adhiciṇṇante (th) | dhammavinayaṁ → dhamma-vinayaṁ (pts) | micchā paṭipanno tvamasi ahamasmi sammā paṭipanno sahitaṁ → micchā-paṭipanno tvam asi aham asmi sammā-paṭipanno sahitam (pts) | asahitaṁ → asahitan (pts) | vādappamokkhāya → vāda-ppamokkhāya (pts)
nämlich, indem sie Dinge sagen wie: ‚Du verstehst diese Lehre und Schulung nicht. Ich verstehe diese Lehre und Schulung. Was, du verstehst diese Lehre und Schulung? Du übst falsch. Ich übe richtig. Ich bleibe beim Thema, du nicht. Was zuerst gesagt werden sollte, hast du zuletzt gesagt. Was zuletzt gesagt werden sollte, hast du zuerst gesagt. Was du dir so gut ausgedacht hast, ist entkräftet. Deine Doktrin ist widerlegt. Auf, rette deine Doktrin! Du steckst in der Falle; befreie dich daraus – wenn du kannst!‘
iti vā iti evarūpāya viggāhikakathāya paṭivirato hoti.Er unterlässt solche Zwistigkeiten. Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpaṁ dūteyyapahiṇagamanānuyogaṁ anuyuttā viharanti.
dūteyyapahiṇagamanānuyogaṁ anuyuttā → dūteyyapahiṇagamanānuyogamanuyuttā (bjt, th) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | dūteyyapahiṇagamanānuyogaṁ → dūteyyapahiṇa-gamanānuyogaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch Botengänge machen und Botschaften übermitteln:
Seyyathidaṁ—raññaṁ, rājamahāmattānaṁ, khattiyānaṁ, brāhmaṇānaṁ, gahapatikānaṁ, kumārānaṁ—idha gaccha, amutrāgaccha, idaṁ hara, amutra idaṁ āharā’ti
amutrāgaccha → amutra gaccha (sya-all) | gaccha → amutrāgaccha (sya-all: yu.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | rājamahāmattānaṁ → rāja-mahāmattānaṁ (pts) | kumārānaṁ → kumārānam (pts)
nämlich Botengänge für Herrscher, königliche Oberminister, Adlige, Brahmanen, Hausbesitzer oder Prinzen, die sagen: ‚Geh hierhin, geh dahin. Nimm dieses mit, bring jenes von dort.‘
iti vā iti evarūpā dūteyyapahiṇagamanānuyogā paṭivirato hoti.
dūteyyapahiṇagamanānuyogā → dūteyya-pahiṇa-gamanānuyogā (pts)
Er unterlässt solche Botengänge.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te kuhakā ca honti lapakā ca nemittikā ca nippesikā ca lābhena lābhaṁ nijigīsitāro ca. Iti evarūpā kuhanalapanā paṭivirato hoti.
lābhena → lābhena ca (bj, sya-all, pts) | nijigīsitāro ca → nijigiṁsitāro iti vā (bj, sya-all); nijigiṁsitāro (pts) | nijigīsitāro → nijigīṁsitāro (cck) | nippesikā → nipphesikā (sya-all) | vā paneke → va pan eke (pts) | ca → nimittakā ca nippesikā ca (sya-all: sī.) | vā → iti vāti idaṁ natthi (sya-all: sī.) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | kuhanalapanā → kuhana-lapanā (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch Heuchelei und Schmeichelei betreiben, Andeutungen machen, andere abwerten und materiellen Besitz benutzen, um mehr materiellem Besitz nachzujagen. Er unterlässt solche Heuchelei und Schmeichelei.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Majjhimasīlaṁ niṭṭhitaṁ.Der mittlere Abschnitt über Tugend ist zu Ende.

4.3.1.3. Mahāsīla4.3.1.3. Der lange Abschnitt über Tugend

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all, pts) | jīvikaṁ → jīvitaṁ (bj: machasaṁ) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—aṅgaṁ nimittaṁ uppātaṁ supinaṁ lakkhaṇaṁ mūsikacchinnaṁ aggihomaṁ dabbihomaṁ thusahomaṁ kaṇahomaṁ taṇḍulahomaṁ sappihomaṁ telahomaṁ mukhahomaṁ lohitahomaṁ aṅgavijjā vatthuvijjā khattavijjā sivavijjā bhūtavijjā bhūrivijjā ahivijjā visavijjā vicchikavijjā mūsikavijjā sakuṇavijjā vāyasavijjā pakkajjhānaṁ saraparittāṇaṁ migacakkaṁ
supinaṁ → supiṇaṁ (bj) | uppātaṁ → uppāṭaṁ (sya-all); uppādaṁ (pts) | khattavijjā → khettavijjā (sya-all) | saraparittāṇaṁ migacakkaṁ → saraparittānaṁ migapakkaṁ (sya-all) | mūsikacchinnaṁ → mūsikācchinnaṁ (pts) | saraparittāṇaṁ → saraparittānaṁ (pts) | uppātaṁ → uppādaṁ (bj: sīmu) | supiṇaṁ → supinaṁ (bj: machasaṁ); supiṇakaṁ (bj: sī) | khattavijjā → khettaṁ (bj: kesuci) | pakkajjhānaṁ → pakkha (bj: kesuci) | uppāṭaṁ → uppādaṁ (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
nämlich Deuten der Gliederform, Deuten von Vorzeichen, Aufspüren himmlischer Omen, Traumdeutung, Aufspüren körperlicher Kennzeichen, Aufspüren von Löchern, die Mäuse in Stoff geknabbert haben, Feueropfer, Opfer mit der Schöpfkelle, Opfer von Spelzen, Reishäutchen, Reis, Ghee oder Öl, Opfer aus dem Mund, Blutopfer, Handlesen, Geomantik für Bauplätze, Felder und Friedhöfe, Teufelsaustreibungen, Erdmagie, Schlangenbeschwörung, Gift, Skorpion-, Ratten-, Vogel- und Krähenkunde, Vorhersage der Lebensdauer, Aufsagen von Schutzversen und Aufspüren von Vorzeichen von wilden Tieren.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
micchājīvā → (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all, pts) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—maṇilakkhaṇaṁ vatthalakkhaṇaṁ daṇḍalakkhaṇaṁ satthalakkhaṇaṁ asilakkhaṇaṁ usulakkhaṇaṁ dhanulakkhaṇaṁ āvudhalakkhaṇaṁ itthilakkhaṇaṁ purisalakkhaṇaṁ kumāralakkhaṇaṁ kumārilakkhaṇaṁ dāsalakkhaṇaṁ dāsilakkhaṇaṁ hatthilakkhaṇaṁ assalakkhaṇaṁ mahiṁsalakkhaṇaṁ usabhalakkhaṇaṁ golakkhaṇaṁ ajalakkhaṇaṁ meṇḍalakkhaṇaṁ kukkuṭalakkhaṇaṁ vaṭṭakalakkhaṇaṁ godhālakkhaṇaṁ kaṇṇikalakkhaṇaṁ kacchapalakkhaṇaṁ migalakkhaṇaṁ
satthalakkhaṇaṁ → (bj) | mahiṁsalakkhaṇaṁ → mahisalakkhaṇaṁ (bj, sya-all, pts) | kaṇṇikalakkhaṇaṁ → kaṇṇikālakkhaṇaṁ (bj, pts) | itthilakkhaṇaṁ → itthīlakkhaṇaṁ (sya-all) | kumārilakkhaṇaṁ → kumārīlakkhaṇaṁ (sya-all) | dāsilakkhaṇaṁ → dāsīlakkhaṇaṁ (sya-all) | maṇilakkhaṇaṁ → maṇilakkhaṇaṁ daṇḍalakkhaṇaṁ (pts) | daṇḍalakkhaṇaṁ satthalakkhaṇaṁ → (pts) | āvudhalakkhaṇaṁ → āyudhalakkhaṇaṁ (pts) | daṇḍalakkhaṇaṁ → daṇḍalakkhaṇaṁ satthalakkhaṇaṁ (bj: machasaṁ) | āvudhalakkhaṇaṁ → āyudha (bj: kesuci) | mahisalakkhaṇaṁ → mahiṁsa (bj: machasaṁ) | golakkhaṇaṁ → goṇa (bj: machasaṁ) | meṇḍalakkhaṇaṁ → meṇḍaka (bj: kesuci) | āvudhalakkhaṇaṁ → āyudhalakkhaṇaṁ (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
nämlich dem Deuten der Kennzeichen von Juwelen, Stoffen, Knüppeln, Schwertern, Speeren, Pfeilen, Bogen, Waffen, Frauen, Männern, Jungen, Mädchen, Schuldknechten und Mägden, Elefanten, Pferden, Büffeln, Stieren, Kühen, Ziegen, Widdern, Hühnern, Wachteln, Waranen, Kaninchen, Schildkröten oder Rotwild.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
micchājīvā → (pts) | tiracchānavijjāya micchājīvā → tiracchāna-vijjāya (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (sya-all) | micchājīvena jīvitaṁ → micchājivena jīvikaṁ (pts) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ → tiracchāna-vijjāya micchājivena jīvikaṁ (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—raññaṁ niyyānaṁ bhavissati, raññaṁ aniyyānaṁ bhavissati, abbhantarānaṁ raññaṁ upayānaṁ bhavissati, bāhirānaṁ raññaṁ apayānaṁ bhavissati, bāhirānaṁ raññaṁ upayānaṁ bhavissati, abbhantarānaṁ raññaṁ apayānaṁ bhavissati, abbhantarānaṁ raññaṁ jayo bhavissati, bāhirānaṁ raññaṁ parājayo bhavissati, bāhirānaṁ raññaṁ jayo bhavissati, abbhantarānaṁ raññaṁ parājayo bhavissati, iti imassa jayo bhavissati, imassa parājayo bhavissati
bhavissati → bhavissatīti pāṭho na dissati (sya-all: sī.) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts) | upayānaṁ → upayānam (pts)
nämlich Vorhersagen machen, dass der König vorwärts oder zurück marschieren wird; dass unser König angreifen und der feindliche König sich zurückziehen wird; dass der feindliche König angreifen und unser König sich zurückziehen wird; dass unser König siegen und der feindliche König unterliegen wird; oder dass der feindliche König siegen und unser König unterliegen wird; und so wird es Sieg für eine Seite und Niederlage für die andere geben.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb. Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all, pts) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—candaggāho bhavissati, sūriyaggāho bhavissati, nakkhattaggāho bhavissati, candimasūriyānaṁ pathagamanaṁ bhavissati, candimasūriyānaṁ uppathagamanaṁ bhavissati, nakkhattānaṁ pathagamanaṁ bhavissati, nakkhattānaṁ uppathagamanaṁ bhavissati, ukkāpāto bhavissati, disāḍāho bhavissati, bhūmicālo bhavissati, devadudrabhi bhavissati, candimasūriyanakkhattānaṁ uggamanaṁ ogamanaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ bhavissati, evaṁvipāko candaggāho bhavissati, evaṁvipāko sūriyaggāho bhavissati, evaṁvipāko nakkhattaggāho bhavissati, evaṁvipākaṁ candimasūriyānaṁ pathagamanaṁ bhavissati, evaṁvipākaṁ candimasūriyānaṁ uppathagamanaṁ bhavissati, evaṁvipākaṁ nakkhattānaṁ pathagamanaṁ bhavissati, evaṁvipākaṁ nakkhattānaṁ uppathagamanaṁ bhavissati, evaṁvipāko ukkāpāto bhavissati, evaṁvipāko disāḍāho bhavissati, evaṁvipāko bhūmicālo bhavissati, evaṁvipāko devadudrabhi bhavissati, evaṁvipākaṁ candimasūriyanakkhattānaṁ uggamanaṁ ogamanaṁ saṅkilesaṁ vodānaṁ bhavissati
sūriyaggāho → suriyaggāho (bj, sya-all, pts) | candimasūriyānaṁ → candimasuriyānaṁ (bj, sya-all, pts) | devadudrabhi → devadundubhi (bj, sya-all, pts) | candimasūriyanakkhattānaṁ → candimasuriyanakkhattānaṁ (bj, sya-all, pts) | evaṁvipākaṁ candimasūriyānaṁ → evaṁvipāko candimasuriyānaṁ (pts) | evaṁvipākaṁ → evaṁvipāko (pts) | ogamanaṁ → oggamanaṁ (bj: kesuci) | saṅkilesaṁ → saṁkilesaṁ (my, bjt, ms2005, pts) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (bjt, th) | ogamanaṁ saṅkilesaṁ → oggamanaṁ saṁkilesaṁ (th) | seyyathidaṁ candaggāho → seyyathīdaṁ canda-ggāho (pts) | sūriyaggāho → suriya-ggāho (pts) | nakkhattaggāho → nakkhatta-ggāho (pts) | candimasūriyānaṁ pathagamanaṁ → candima-suriyānaṁ patha-gamanaṁ (pts) | candimasūriyānaṁ uppathagamanaṁ → candima-suriyānaṁ uppatha-gamanaṁ (pts) | pathagamanaṁ → patha-gamanaṁ (pts) | uppathagamanaṁ → uppatha-gamanaṁ (pts) | ukkāpāto → ukkā-pāto (pts) | disāḍāho → disā-ḍāho (pts) | bhūmicālo → bhūmi-cālo (pts) | devadudrabhi → deva-dundubhi (pts) | candimasūriyanakkhattānaṁ → candima-suriya-nakkhattānaṁ (pts) | evaṁvipāko candaggāho → evaṁ-vipāko canda-ggāho (pts) | evaṁvipāko → evaṁ-vipāko (pts) | evaṁvipākaṁ candimasūriyānaṁ → evaṁ-vipāko candima-suriyānaṁ (pts) | evaṁvipākaṁ candimasūriyānaṁ uppathagamanaṁ → evaṁ-vipāko candima-suriyānaṁ uppatha-gamanaṁ (pts) | evaṁvipākaṁ → evaṁ-vipāko (pts) | evaṁvipāko disāḍāho → evaṁ-vipāko disā-ḍāho (pts) | evaṁvipāko bhūmicālo → evaṁ-vipāko bhūmi-cālo (pts) | evaṁvipāko devadudrabhi → evaṁ-vipāko deva-dundubhi (pts) | evaṁvipākaṁ candimasūriyanakkhattānaṁ → evaṁ-vipākaṁ candima-suriya-nakkhattānaṁ (pts)
nämlich Vorhersagen machen, dass es eine Mondfinsternis, eine Sonnenfinsternis oder eine Sternenfinsternis geben wird, dass Sonne, Mond oder Sterne in Konjunktion oder in Opposition stehen werden, dass es einen Meteorschauer, einen feurigen Himmel, ein Erdbeben oder Donner in den Himmeln geben wird, dass Mond, Sonne oder Sterne auf- oder untergehen, dunkler oder heller werden, ebenso wie Vorhersagen über die Ergebnisse solcher Erscheinungen.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all, pts) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—suvuṭṭhikā bhavissati, dubbuṭṭhikā bhavissati, subhikkhaṁ bhavissati, dubbhikkhaṁ bhavissati, khemaṁ bhavissati, bhayaṁ bhavissati, rogo bhavissati, ārogyaṁ bhavissati, muddā, gaṇanā, saṅkhānaṁ, kāveyyaṁ, lokāyataṁ
suvuṭṭhikā → subbuṭṭhikā (bj) | seyyathidaṁ suvuṭṭhikā → seyyathīdaṁ subbuṭṭhikā (pts) | saṅkhānaṁ → saṁkhānaṁ (bjt, pts)
nämlich Vorhersagen über reichlich Regen oder Dürre, über reichlich Essen oder Hungersnot, über eine üppige oder eine schlechte Ernte, über Sicherheit oder Gefahr, über Krankheit oder Gesundheit; weiterhin Beschäftigungen wie Arithmetik, Buchhaltung, Rechnen, Dichtkunst und Kosmologie.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
micchājīvā → micchājīvena (bj) | tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all, pts) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—āvāhanaṁ vivāhanaṁ saṁvaraṇaṁ vivaraṇaṁ saṅkiraṇaṁ vikiraṇaṁ subhagakaraṇaṁ dubbhagakaraṇaṁ viruddhagabbhakaraṇaṁ jivhānibandhanaṁ hanusaṁhananaṁ hatthābhijappanaṁ hanujappanaṁ kaṇṇajappanaṁ ādāsapañhaṁ kumārikapañhaṁ devapañhaṁ ādiccupaṭṭhānaṁ mahatupaṭṭhānaṁ abbhujjalanaṁ sirivhāyanaṁ
saṁvaraṇaṁ vivaraṇaṁ → saṁvadanaṁ vivadanaṁ (bj, sya-all) | jivhānibandhanaṁ → jivhānitthambhanaṁ (bj) | sirivhāyanaṁ → sirivhānaṁ (bj) | subhagakaraṇaṁ dubbhagakaraṇaṁ → subhatakaraṇaṁ dubbhatakaraṇaṁ (sya-all) | hanujappanaṁ → (sya-all) | kumārikapañhaṁ → kumārīpañhaṁ (sya-all) | jivhānitthambhanaṁ → jivhānitthaddhanaṁ (bj: bahūsu) | saṁvaraṇaṁ vivaraṇaṁ saṅkiraṇaṁ → saṁvadanaṁ vivadanaṁ saṁkiraṇaṁ (bjt) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | saṅkiraṇaṁ → saṁkiraṇaṁ (ms2005)
nämlich Verabredungen treffen, in die Ehe zu geben oder zu nehmen, für eine Verlobung oder eine Scheidung, für das Streuen von Reis drinnen oder draußen bei einer Hochzeitszeremonie; weiterhin Zaubersprüche für Glück oder Unglück, zur Geburtshilfe, für das Binden der Zunge oder Sperren des Kiefers, Zaubersprüche für Hände und Ohren, Befragen eines Spiegels, eines Mädchens oder eines Gottes als Orakel, Anbeten der Sonne, Anbeten des Großen, Feuer spucken oder die Glücksgöttin Siri anrufen.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Yathā vā paneke bhonto samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni bhojanāni bhuñjitvā te evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvena jīvitaṁ kappenti.
jīvitaṁ → jīvikaṁ (bj, sya-all) | paneke → pan eke (pts) | samaṇabrāhmaṇā saddhādeyyāni → samaṇa-brāhmaṇā saddhā-deyyāni (pts) | tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Es gibt manche Asketen und Brahmanen, die Speisen genießen, die aus Vertrauen gespendet wurden, und gleichzeitig noch ihren Unterhalt mit einer unwürdigen Kunst, einem falschen Lebenserwerb verdienen:
Seyyathidaṁ—santikammaṁ paṇidhikammaṁ bhūtakammaṁ bhūrikammaṁ vassakammaṁ vossakammaṁ vatthukammaṁ vatthuparikammaṁ ācamanaṁ nhāpanaṁ juhanaṁ vamanaṁ virecanaṁ uddhaṁvirecanaṁ adhovirecanaṁ sīsavirecanaṁ kaṇṇatelaṁ nettatappanaṁ natthukammaṁ añjanaṁ paccañjanaṁ sālākiyaṁ sallakattiyaṁ dārakatikicchā, mūlabhesajjānaṁ anuppadānaṁ, osadhīnaṁ paṭimokkho
vatthuparikammaṁ → vatthuparikiraṇaṁ (bj, sya-all); vatthupaṭikiraṇaṁ (pts) | nhāpanaṁ → nahāpanaṁ (bj, pts) | uddhaṁvirecanaṁ → uddhavirecanaṁ (bj, sya-all, pts) | bhūtakammaṁ → bhūmikammaṁ (sya-all); (pts) | nettatappanaṁ → nettappānaṁ (sya-all); nettatappaṇaṁ (pts) | dārakatikicchā → dārakatikicchaṁ (sya-all) | bhūrikammaṁ → bhūrikammaṁ bhūtikammaṁ (pts) | sallakattiyaṁ → sallakattikaṁ (pts) | anuppadānaṁ → anuppādānaṁ (pts) | juhanaṁ → nahāpanaṁ duhanaṁ (sya-all: sī.) | nettappānaṁ → nettatappanaṁ (sya-all: sī.) | dārakatikicchaṁ → sallakattikaṁ dārakatikicchā (sya-all: sī.) | bhūti-kammaṁ → Bp bhūta-. See above, p. 12. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
nämlich Riten zur Besänftigung, um Wünsche zu erfüllen, für Gespenster, für die Erde, für Regen, zur Befriedung eines Grundstücks und für das Vorbereiten und Weihen von Bauplätzen für Häuser, Riten, die mit Abspülen und Baden einhergehen, und Speiseopfer; weiterhin die Anwendung von Brechmitteln, Abführmitteln, Mitteln zum Lösen und Auswerfen von Schleim, die Anwendung von Ohröl, Stärkungsmitteln für die Augen, Arznei für die Nase, Salben und Gegensalben, Starstechen und Behandlung durch Wundärzte, Behandlung von Kindern, Verschreibung arzneilicher Wurzeln und Kräuterpflastern.
iti vā iti evarūpāya tiracchānavijjāya micchājīvā paṭivirato hoti.
tiracchānavijjāya → tiracchāna-vijjāya (pts)
Er unterlässt solch unwürdige Kunst, solch falschen Lebenserwerb.
Idampissa hoti sīlasmiṁ.
idampissa → idaṁpissa (th) | idampissa → idam pi ssa (pts)
Das ist Teil seiner Tugend.

Sa kho so, mahārāja, bhikkhu evaṁ sīlasampanno na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ sīlasaṁvarato.
kho → atha kho (bj: kesuci) | Sa → Bp Gr atha. (pts note) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts) | kutoci → kuto (pts) | yadidaṁ sīlasaṁvarato → yad idaṁ sīla-saṁvarato (pts)
Ein Mönch, der so die Tugend vervollkommnet hat, hat in Bezug auf seine Zügelung in der Tugend von keiner Seite etwas zu befürchten.
Seyyathāpi, mahārāja, rājā khattiyo muddhābhisitto nihatapaccāmitto na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ paccatthikato;
rājā → (bj, sya-all, pts) | muddhābhisitto → muddhāvasitto (bj, sya-all) | muddhābhisitto nihatapaccāmitto → muddhāvasitto nihitapaccāmitto (pts) | muddhāvasitto → muddhābhāsinto (bj: kesuci) | muddhāvasitto → Bp Gr muddhābhisitto. (pts note) | seyyathāpi mahārāja rājā → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | kutoci → kuto (pts) | yadidaṁ → yad idaṁ (pts)
Wie ein König, der seine Feinde besiegt hat: Er hat von seinen Feinden von keiner Seite etwas zu befürchten.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ sīlasampanno na kutoci bhayaṁ samanupassati, yadidaṁ sīlasaṁvarato.
evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts) | kutoci → kuto (pts) | yadidaṁ sīlasaṁvarato → yad idaṁ sīla-saṁvarato (pts)
Ebenso hat ein Mönch, der so die Tugend vervollkommnet hat, in Bezug auf seine Zügelung in der Tugend von keiner Seite etwas zu befürchten.
So iminā ariyena sīlakkhandhena samannāgato ajjhattaṁ anavajjasukhaṁ paṭisaṁvedeti.
anavajjasukhaṁ → anavajja-sukhaṁ (pts)
Wenn er diesen Umfang der edlen Tugend besitzt, erfährt er im Innern ein Glück, das ohne Tadel ist.
Evaṁ kho, mahārāja, bhikkhu sīlasampanno hoti.
hoti → Bp here inserts mahā-sīlam; Gr mahā-sīlaṁ niṭṭhitaṁ. (pts note) | sīlasampanno → sīla-sampanno (pts)
So hat ein Mönch die Tugend vervollkommnet.

Mahāsīlaṁ niṭṭhitaṁ.Der lange Abschnitt über Tugend ist zu Ende.

4.3.2. Samādhi4.3.2. Versenkung

4.3.2.1. Indriyasaṁvara4.3.2.1. Zügelung der Sinne

Kathañca, mahārāja, bhikkhu indriyesu guttadvāro hoti?
kathañca mahārāja → kathañ ca mahā-rāja (pts)
Und wie bewacht ein Mönch die Tore der Sinne?
Idha, mahārāja, bhikkhu cakkhunā rūpaṁ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī.
nānuvyañjanaggāhī → SS here na anu-, but below nānu-; Bp nānubyañj-. (pts note) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Wenn ein Mönch mit dem Auge ein Bild sieht, bleibt er nicht an den Merkmalen und Einzelheiten hängen.
Yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhā domanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati, rakkhati cakkhundriyaṁ, cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjati.
anvāssaveyyuṁ → anvāsaveyyuṁ, anvāssaveyyu (bj: kesuci) | anvāssaveyyuṁ → Bp anvāsaveyyuṁ. (pts note) | abhijjhā domanassā → abhijjhādomanassā (th) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ (pts) | abhijjhā domanassā → abhijjhā-domanassā (pts) | cakkhundriyaṁ → cakkhundriyam (pts)
Wenn das Sehvermögen nicht gezügelt wäre, würden schlechte, untaugliche Eigenschaften von Begehrlichkeit und Verdrießlichkeit überhandnehmen. Aus diesem Grund übt er Zügelung, bewacht das Sehvermögen und hält es im Zaum.
Sotena saddaṁ sutvā …pe…
pe → spelled out in full (th)
Wenn er mit dem Ohr einen Ton hört …
ghānena gandhaṁ ghāyitvā …pe…
pe → spelled out in full (th)
Wenn er mit der Nase einen Geruch riecht …
jivhāya rasaṁ sāyitvā …pe…
pe → spelled out in full (th)
Wenn er mit der Zunge einen Geschmack schmeckt …
kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …pe…
phoṭṭhabbaṁ → Scd Gr poṭṭhabbaṁ; Bp phoṭhabbaṁ. (pts note) | pe → spelled out in full (th)
Wenn er mit dem Körper eine Berührung empfindet …
manasā dhammaṁ viññāya na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī.
nānubyañjanaggāhī → nānuvyañjanaggāhī (pts)
Wenn er mit dem Geist eine Vorstellung erkennt, bleibt er nicht an den Merkmalen und Einzelheiten hängen.
Yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhā domanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati, rakkhati manindriyaṁ, manindriye saṁvaraṁ āpajjati.
abhijjhā domanassā → abhijjhādomanassā (bjt, th) | yatvādhikaraṇamenaṁ → yatvādhikaraṇam enaṁ (pts)
Wenn das Vorstellungsvermögen nicht gezügelt wäre, würden schlechte, untaugliche Eigenschaften von Begehrlichkeit und Verdrießlichkeit überhandnehmen. Aus diesem Grund übt er Zügelung, bewacht das Vorstellungsvermögen und hält es im Zaum.
So iminā ariyena indriyasaṁvarena samannāgato ajjhattaṁ abyāsekasukhaṁ paṭisaṁvedeti.
indriyasaṁvarena → indriya saṁvarena (pts) | abyāsekasukhaṁ → avyāseka-sukhaṁ (pts)
Wenn er diese edle Zügelung der Sinne besitzt, erfährt er im Innern eine fleckenlose Seligkeit.
Evaṁ kho, mahārāja, bhikkhu indriyesu guttadvāro hoti.
mahārāja → mahā-rāja (pts) | guttadvāro → gutta-dvāro (pts)
So bewacht ein Mönch die Tore der Sinne.

4.3.2.2. Satisampajañña4.3.2.2. Achtsamkeit und Situationsbewusstsein

Kathañca, mahārāja, bhikkhu satisampajaññena samannāgato hoti?
kathañca mahārāja → kathañ ca mahā-rāja (pts) | satisampajaññena → sati-sampajaññena (pts)
Und wie ist ein Mönch achtsam und der Situation bewusst?
Idha, mahārāja, bhikkhu abhikkante paṭikkante sampajānakārī hoti, ālokite vilokite sampajānakārī hoti, samiñjite pasārite sampajānakārī hoti, saṅghāṭipattacīvaradhāraṇe sampajānakārī hoti, asite pīte khāyite sāyite sampajānakārī hoti, uccārapassāvakamme sampajānakārī hoti, gate ṭhite nisinne sutte jāgarite bhāsite tuṇhībhāve sampajānakārī hoti.
samiñjite → sammiñjite (bj: kesuci) | tuṇhī-bhāve → Scdt bhāvena (but so Sm Bp and Sum. i. 202). (pts note) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sampajānakārī → sampajāna-kārī (pts) | saṅghāṭipattacīvaradhāraṇe sampajānakārī → saṁghāṭi-patta-cīvara-dhāraṇe sampajāna-kārī (pts) | uccārapassāvakamme sampajānakārī → uccāra-passāva-kamme sampajāna-kārī (pts) | tuṇhībhāve sampajānakārī → tuṇhī-bhāve sampajāna-kārī (pts)
Da handelt ein Mönch mit Situationsbewusstsein beim Ausgehen und Zurückkommen, beim Hin- und Wegschauen, beim Beugen und Strecken der Glieder, beim Tragen von äußerer Robe, Schale und Roben, beim Essen, Trinken, Kauen, Schmecken, beim Ausscheiden von Urin und Kot, beim Gehen, Stehen, Sitzen, Schlafen und Wachen, Reden und Schweigen.
Evaṁ kho, mahārāja, bhikkhu satisampajaññena samannāgato hoti.
mahārāja → mahā-rāja (pts) | satisampajaññena → sati-sampajaññena (pts)
So ist ein Mönch achtsam und der Situation bewusst.

4.3.2.3. Santosa4.3.2.3. Zufriedenheit

Kathañca, mahārāja, bhikkhu santuṭṭho hoti?
kathañca mahārāja → kathañ ca mahā-rāja (pts)
Und wie ist ein Mönch zufrieden?
Idha, mahārāja, bhikkhu santuṭṭho hoti kāyaparihārikena cīvarena, kucchiparihārikena piṇḍapātena. So yena yeneva pakkamati, samādāyeva pakkamati.
kāyaparihārikena → kāyaparihāriyena (bj) | kucchiparihārikena → kucchiparihāriyena (bj) | kucchiparihāriyena → parihārikena (bj: sīmu) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | kāyaparihārikena → kāya-parihārikena (pts) | kucchiparihārikena piṇḍapātena → kucchi-parihārikena piṇḍa-pātena (pts) | yeneva → yen eva (pts) | samādāyeva → samādāy eva (pts)
Da ist ein Mönch zufrieden mit Roben, die den Körper einhüllen, und Almosen, das den Bauch füllt. Wohin er auch geht, da nimmt er nur diese Dinge mit.
Seyyathāpi, mahārāja, pakkhī sakuṇo yena yeneva ḍeti, sapattabhārova ḍeti;
sapattabhārova → sapattabhāro va (th) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | yeneva → yen eva (pts) | sapattabhārova → sa-patta-bhāro va (pts)
Wie ein Vogel: Wohin er auch fliegt, die Flügel sind seine einzige Bürde.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu santuṭṭho hoti kāyaparihārikena cīvarena kucchiparihārikena piṇḍapātena. So yena yeneva pakkamati, samādāyeva pakkamati.
kāyaparihārikena → kāyaparihāriyena (bj) | kucchiparihārikena → kucchiparihāriyena (bj) | evameva kho → evam eva (pts) | evameva kho mahārāja → evam eva mahā-rāja (pts) | kucchiparihārikena piṇḍapātena → kucchi-parihārikena piṇḍa-pātena (pts) | yeneva → yen eva (pts) | samādāyeva → samādāy eva (pts)
Ebenso ist ein Mönch zufrieden mit Roben, die den Körper einhüllen, und Almosen, das den Bauch füllt. Wohin er auch geht, da nimmt er nur diese Dinge mit.
Evaṁ kho, mahārāja, bhikkhu santuṭṭho hoti.
mahārāja → mahā-rāja (pts)
So ist ein Mönch zufrieden.

4.3.2.4. Nīvaraṇappahāna4.3.2.4. Die Hindernisse aufgeben

So iminā ca ariyena sīlakkhandhena samannāgato, iminā ca ariyena indriyasaṁvarena samannāgato, iminā ca ariyena satisampajaññena samannāgato, imāya ca ariyāya santuṭṭhiyā samannāgato,
sīlakkhandhena → iminā sīlakkhandhena (bj: sabbattha) | samannāgato → Bp Gr here insert so. (pts note) | sīlakkhandhena → sīla-kkhandhena (pts) | indriyasaṁvarena → indriya saṁvarena (pts) | satisampajaññena → sati-sampajaññena (pts)
Wenn er diesen Umfang der edlen Tugend, diese edle Zügelung der Sinne, diese edle Achtsamkeit und das edle Situationsbewusstsein und diese edle Zufriedenheit besitzt,
vivittaṁ senāsanaṁ bhajati araññaṁ rukkhamūlaṁ pabbataṁ kandaraṁ giriguhaṁ susānaṁ vanapatthaṁ abbhokāsaṁ palālapuñjaṁ.
vana-patthaṁ → Bp vana-saṇṭhaṁ; Gr -saṇham. (pts note) | rukkhamūlaṁ → rukkha-mūlaṁ (pts) | giriguhaṁ → giri-guhaṁ (pts) | palālapuñjaṁ → palāla-puñjaṁ (pts)
sucht er einen abgelegenen Platz auf: eine Wildnis, die Wurzel eines Baumes, einen Hügel, eine Schlucht, eine Berghöhle, ein Leichenfeld, einen Wald, den freien Himmel, einen Strohhaufen.
So pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto nisīdati pallaṅkaṁ ābhujitvā ujuṁ kāyaṁ paṇidhāya parimukhaṁ satiṁ upaṭṭhapetvā.
piṇḍapātapaṭikkanto → piṇḍapātappaṭikkanto (my) | piṇḍapātapaṭikkanto → piṇḍapāta-paṭikkanto (pts)
Nach dem Essen, wenn er vom Almosengang zurückkommt, setzt er sich mit gekreuzten Beinen hin, richtet den Körper gerade auf und verankert die Achtsamkeit bei sich.

So abhijjhaṁ loke pahāya vigatābhijjhena cetasā viharati, abhijjhāya cittaṁ parisodheti.Er gibt das Begehren nach der Welt auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Begehren ist, und läutert den Geist von Begehren. Byāpādapadosaṁ pahāya abyāpannacitto viharati sabbapāṇabhūtahitānukampī, byāpādapadosā cittaṁ parisodheti.
vyāpāda-padosā → Bp byāpāda- (always). (pts note) | byāpādapadosaṁ → vyāpāda-padosaṁ (pts) | abyāpannacitto → avyāpanna-citto (pts) | sabbapāṇabhūtahitānukampī byāpādapadosā → sabba-pāṇa-bhūta-hitānukampī vyāpāda-padosā (pts)
Er gibt Böswilligkeit und Gehässigkeit auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Böswilligkeit ist, voller Anteilnahme für alle Lebewesen, und läutert den Geist von Böswilligkeit.
Thinamiddhaṁ pahāya vigatathinamiddho viharati ālokasaññī, sato sampajāno, thinamiddhā cittaṁ parisodheti.
thinamiddhaṁ → thīnamiddhaṁ (sya-all, pts) | vigatathinamiddho → vigatathīnamiddho (sya-all, pts) | thinamiddhā → thīnamiddhā (sya-all, pts) | vigatathinamiddho → vigata-thīna-middho (pts) | ālokasaññī → āloka-saññī (pts) | thinamiddhā → thīna-middhā (pts)
Er gibt Dumpfheit und Benommenheit auf, meditiert mit einem Herzen, das frei von Dumpfheit und Benommenheit ist, er nimmt Licht wahr, ist achtsam und der Situation bewusst und läutert den Geist von Dumpfheit und Benommenheit.
Uddhaccakukkuccaṁ pahāya anuddhato viharati, ajjhattaṁ vūpasantacitto, uddhaccakukkuccā cittaṁ parisodheti.
uddhaccakukkuccaṁ → uddhacca-kukkuccaṁ (pts) | vūpasantacitto uddhaccakukkuccā → vūpasanta-citto uddhacca-kukkuccā (pts)
Er gibt Rastlosigkeit und Reue auf, meditiert ohne Rastlosigkeit, mit innerlich friedvollem Geist, und läutert den Geist von Rastlosigkeit und Reue.
Vicikicchaṁ pahāya tiṇṇavicikiccho viharati, akathaṅkathī kusalesu dhammesu, vicikicchāya cittaṁ parisodheti.
akathaṅkathī → akathaṁkathī (my, bjt, ms2005, pts) | tiṇṇavicikiccho → tiṇṇa-vicikiccho (pts)
Er gibt den Zweifel auf, meditiert, indem er über den Zweifel hinausgegangen ist, nicht im Unklaren über taugliche Eigenschaften, und läutert den Geist von Zweifel.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso iṇaṁ ādāya kammante payojeyya.
seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts)
Wie ein Mann, der in Schulden geraten wäre und sich der Arbeit widmete
Tassa te kammantā samijjheyyuṁ.
kammantā → kammantotipi pāṭho (sya-all note)
und dessen Mühe erfolgreich wäre.
So yāni ca porāṇāni iṇamūlāni, tāni ca byantiṁ kareyya, siyā cassa uttariṁ avasiṭṭhaṁ dārabharaṇāya.
byantiṁ kareyya → byantīkareyya (bj, sya-all, km); vyantikareyya (pts1ed) | byantiṁ kareyya → vyantikareyya (pts) | dārabharaṇāya → dārābharaṇāya (pts) | kareyya → byantīkareyya (cck: sī. syā. kaṁ.) | cassa → siyā tassa (sya-all: sī.) | iṇamūlāni → iṇa-mūlāni (pts) | byantiṁ kareyya → vyanti-kareyya (pts) | cassa → assa (pts)
Er würde die ursprüngliche Anleihe zurückzahlen und hätte genug übrig, um seine Frau zu unterhalten.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Wenn er daran dächte,
‘ahaṁ kho pubbe iṇaṁ ādāya kammante payojesiṁ.
payojesiṁ → Bp Gr payojemi. (pts note) | iṇaṁ ādāya → iṇamādāya (th)
Tassa me te kammantā samijjhiṁsu.
te → Sct tena; Sm tena corrected to te. (pts note)
Sohaṁ yāni ca porāṇāni iṇamūlāni, tāni ca byantiṁ akāsiṁ, atthi ca me uttariṁ avasiṭṭhaṁ dārabharaṇāyā’ti.
byantiṁ → byantī (bj) | byantiṁ akāsiṁ → byantīakāsiṁ (sya-all); vyantiakāsiṁ (pts) | dārabharaṇāyāti → dārābharaṇāyāti (pts) | sohaṁ → so haṁ (bjt, pts) | iṇamūlāni → iṇa-mūlāni (pts) | byantiṁ akāsiṁ → vyanti-akāsiṁ (pts)
So tatonidānaṁ labhetha pāmojjaṁ, adhigaccheyya somanassaṁ.
pāmojjaṁ adhigaccheyya → pāmujjaṁ adhigacche (pts) | adhigaccheyya → adhigacchetipi pāṭho (sya-all note) | pāmujjaṁ → Bp Gr pāmojjam (and so SS at 75 only). (pts note) | adhigacche → Bp Gr Sd adhigaccheyya. (pts note) | tatonidānaṁ → tato-nidānaṁ (pts)
wäre er voller Freude und Glück.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso ābādhiko assa dukkhito bāḷhagilāno; bhattañcassa nacchādeyya, na cassa kāye balamattā.
seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahāraja (pts) | bhattañcassa → bhattaṁ cassa (bjt) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-raja (pts) | bāḷhagilāno bhattañcassa nacchādeyya → bāḷha-gilāno bhattañ assa na cchādeyya (pts) | cassa → assa (pts)
Wie ein Mensch, der mitgenommen, leidend, schwer krank wäre. Er verlöre den Appetit und käme von Kräften.
So aparena samayena tamhā ābādhā mucceyya; bhattaṁ cassa chādeyya, siyā cassa kāye balamattā.
bhattaṁ cassa → bhattañcassa (bjt, th) | bhattaṁ cassa → bhattañ assa (pts) | cassa → assa (pts)
Doch nach einiger Zeit erholte er sich von dieser Krankheit, bekäme wieder Appetit und käme zu Kräften.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Wenn er daran dächte,
‘ahaṁ kho pubbe ābādhiko ahosiṁ dukkhito bāḷhagilāno;
bāḷhagilāno → bāḷha-gilāno (pts)
bhattañca me nacchādesi, na ca me āsi kāye balamattā.
na ca me → nacassa me (bj, mr) | na ca → nacassa (bj) | āsi → na cassa me (cck: ka.) | āsi → Bp Gr na c'; assa me kāye. (pts note) | bhattañca → bhattaṁ ca (bjt) | nacchādesi → na chādesi (th) | bhattañca → bhattañ ca (pts) | nacchādesi → na cchādesi (pts)
Somhi etarahi tamhā ābādhā mutto;
ābādhā → Bp Gr omit. (pts note) | somhi → so mhi (pts)
bhattañca me chādeti, atthi ca me kāye balamattā’ti.
me → (pts) | chādeti → Scd nacchādesi; Sd acchadeti; Bp cchādesi (see CV. v. 31. 1.) (pts note) | bhattañca → bhattañ ca (pts) | balamattāti → balamattā ti (pts)
So tatonidānaṁ labhetha pāmojjaṁ, adhigaccheyya somanassaṁ.
pāmojjaṁ adhigaccheyya → pāmujjaṁ adhigacche (pts) | tatonidānaṁ → tato-nidānaṁ (pts)
wäre er voller Freude und Glück.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso bandhanāgāre baddho assa.
baddho → bandho (sya-all) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts)
Wie ein Mensch, der in einem Gefängnis eingesperrt wäre.
So aparena samayena tamhā bandhanāgārā mucceyya sotthinā abbhayena, na cassa kiñci bhogānaṁ vayo.
abbhayena → abbayena (bj, mr); avyayena (pts1ed) | abbhayena → avyayena (pts) | abbayena → avyayena (bj: PTS) | abbhayena → ubbayena (cck: sī. ka.) | bandhanā → Bp Gr bandhanāgārā. (pts note) | cassa kiñci → assa kiñ (pts)
Doch nach einiger Zeit würde er aus dem Gefängnis entlassen, wäre heil und gesund und hätte nichts von seinem Vermögen verloren.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Wenn er daran dächte,
‘ahaṁ kho pubbe bandhanāgāre baddho ahosiṁ, somhi etarahi tamhā bandhanāgārā mutto sotthinā abbhayena.
abbhayena → abbayena (bj) | baddho → bandho (sya-all) | bandhanā → Bp bandhanāgārā. (pts note) | somhi → so mhi (pts) | abbhayena → avyayena (pts)
Natthi ca me kiñci bhogānaṁ vayo’ti.
natthi → n atthi (pts) | kiñci → kiñ (pts) | vayoti → vayo ti (pts)
So tatonidānaṁ labhetha pāmojjaṁ, adhigaccheyya somanassaṁ.
pāmojjaṁ adhigaccheyya → pāmujjaṁ adhigacche (pts) | tatonidānaṁ → tato-nidānaṁ (pts)
wäre er voller Freude und Glück.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso dāso assa anattādhīno parādhīno na yenakāmaṅgamo.
anattādhīno → Bp Gr -dhino always. (pts note) | yenakāmaṅgamo → yenakāmaṁgamo (my, ms2005) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | yenakāmaṅgamo → yena kāmaṁ gamo (pts)
Wie ein Mensch, der ein Schuldknecht wäre. Er wäre nicht sein eigener Herr, sondern einem anderen arbeitsverpflichtet und könnte nicht gehen, wohin er wollte.
So aparena samayena tamhā dāsabyā mucceyya attādhīno aparādhīno bhujisso yenakāmaṅgamo.
bhujisso → Bp Gr bhūjisso (twice); SS here bhuñj; Sct below bhuj. (pts note) | yenakāmaṅgamo → yenakāmaṁgamo (my, ms2005) | dāsabyā → dāsavyā (pts) | yenakāmaṅgamo → yena kāmaṁ gamo (pts)
Doch nach einiger Zeit würde er aus der Knechtschaft befreit und würde sein eigener Herr, keinem anderen arbeitsverpflichtet, ein mündiger Mensch, der gehen könnte, wohin er wollte.
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Wenn er daran dächte,
‘ahaṁ kho pubbe dāso ahosiṁ anattādhīno parādhīno na yenakāmaṅgamo.
yenakāmaṅgamo → yenakāmaṁgamo (my, ms2005) | yenakāmaṅgamo → yena kāmaṁ gamo (pts)
Somhi etarahi tamhā dāsabyā mutto attādhīno aparādhīno bhujisso yenakāmaṅgamo’ti.
yenakāmaṅgamoti → yenakāmaṁgamoti (my, ms2005) | somhi → so mhi (pts) | dāsabyā → dāsavyā (pts) | yenakāmaṅgamoti → yena kāmaṁ gamo ti (pts)
So tatonidānaṁ labhetha pāmojjaṁ, adhigaccheyya somanassaṁ.
pāmojjaṁ adhigaccheyya → pāmujjaṁ adhigacche (pts) | tatonidānaṁ → tato-nidānaṁ (pts)
wäre er voller Freude und Glück.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso sadhano sabhogo kantāraddhānamaggaṁ paṭipajjeyya dubbhikkhaṁ sappaṭibhayaṁ.
kantāraddhānamaggaṁ → kantāraṁ addhānamaggaṁ (sya-all) | kantāraddhānamaggaṁ → Bp Gr kantāraṁ addh-. (pts note) | sappaṭibhayaṁ → M. i. 276 here repeats 71. (pts note) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts)
Wie ein Mensch, der mit seinem Besitz und Vermögen eine Straße durch die Wüste entlangwanderte, die gefährlich wäre und wo es nichts zu essen gäbe.
So aparena samayena taṁ kantāraṁ nitthareyya sotthinā, gāmantaṁ anupāpuṇeyya khemaṁ appaṭibhayaṁ.Doch nach einiger Zeit hätte er die Wüste sicher durchquert und käme in einem Dorf an, in einem Refugium frei von Gefahr. Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
Wenn er daran dächte,
‘ahaṁ kho pubbe sadhano sabhogo kantāraddhānamaggaṁ paṭipajjiṁ dubbhikkhaṁ sappaṭibhayaṁ.
kantāraddhānamaggaṁ → kantāraṁ addhānamaggaṁ (sya-all)
Somhi etarahi taṁ kantāraṁ nitthiṇṇo sotthinā, gāmantaṁ anuppatto khemaṁ appaṭibhayan’ti.
nitthiṇṇo → tiṇṇo (bj) | nitthiṇṇo → Bp Gr tiṇṇo; Sc nitthanno; St niṭṭhinno. (pts note) | somhi → so mhi (pts) | appaṭibhayanti → appaṭibhayan ti (pts)
So tatonidānaṁ labhetha pāmojjaṁ, adhigaccheyya somanassaṁ.
pāmojjaṁ adhigaccheyya → pāmujjaṁ adhigacche (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (bjt) | tatonidānaṁ → tato-nidānaṁ (pts)
wäre er voller Freude und Glück.

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu yathā iṇaṁ yathā rogaṁ yathā bandhanāgāraṁ yathā dāsabyaṁ yathā kantāraddhānamaggaṁ, evaṁ ime pañca nīvaraṇe appahīne attani samanupassati.
appahīne → appahīṇe (bj) | evaṁ → (pts) | appahīne → Bp Gr evaṁ ime pañca nivaraṇe appahine. (pts note) | yathā iṇaṁ yathā rogaṁ yathā bandhanāgāraṁ yathā dāsabyaṁ yathā kantāraddhānamaggaṁ → yathāiṇaṁ yathārogaṁ yathābandhanāgāraṁ yathādāsabyaṁ yathākantāraddhānamaggaṁ (th) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | dāsabyaṁ → dāsavyaṁ (pts)
Ebenso betrachtet da ein Mönch, der diese fünf Hindernisse im Innern noch nicht aufgegeben hat, diese als eine Schuld, eine Krankheit, ein Gefängnis, als Knechtschaft und als eine Wüstendurchquerung.

Seyyathāpi, mahārāja, yathā āṇaṇyaṁ yathā ārogyaṁ yathā bandhanāmokkhaṁ yathā bhujissaṁ yathā khemantabhūmiṁ;
yathā āṇaṇyaṁ → ānaṇyaṁ (bj, pts) | bandhanāmokkhaṁ → bandhanā mokkhaṁ (bjt, pts) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja ānaṇyaṁ (pts) | khemantabhūmiṁ → khemanta-bhūmiṁ (pts)
Aber wenn er diese fünf Hindernisse im Innern aufgegeben hat, betrachtet er dies als Freiheit von Schulden, als Genesung, als Freilassung aus dem Gefängnis, als Mündigkeit und schließlich als Refugium.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu ime pañca nīvaraṇe pahīne attani samanupassati.
pahīne → pahīṇe (bj) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)

Tassime pañca nīvaraṇe pahīne attani samanupassato pāmojjaṁ jāyati, pamuditassa pīti jāyati, pītimanassa kāyo passambhati, passaddhakāyo sukhaṁ vedeti, sukhino cittaṁ samādhiyati.
pahīne → pahīṇe (bj) | vedeti → paṭisaṁvedeti (sya-all) | pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (pts) | pāmujjaṁ → SS here only pāmojjaṁ. (pts note) | samādhiyati → The above phrases recur MV. viii. 15. 13; A. iii. 104; Mil. 84, but are omitted M. i. 276. (pts note) | tassime → tass ime (pts) | pītimanassa → pīti-manassa (pts) | passaddhakāyo → passaddha-kāyo (pts)
Wenn er sieht, dass die Hindernisse in ihm aufgegeben sind, lodert Freude auf. Wenn er voller Freude ist, lodert Ekstase auf. Wenn der Geist in Ekstase ist, wird der Körper still. Wenn der Körper still ist, empfindet er Seligkeit. Und wenn er voller Seligkeit ist, versenkt sich der Geist im Samādhi.

4.3.2.5. Paṭhamajhāna4.3.2.5. Die erste Vertiefung

So vivicceva kāmehi, vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
paṭhamaṁ jhānaṁ → paṭhamajjhānaṁ (sya-all, pts) | paṭhamajjhānaṁ → Bp Gr always paṭhamaṁ jhānaṁ. (pts note) | vivicceva → eva (pts) | pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ → pīti-sukhaṁ paṭhamajjhānaṁ (pts)
Ganz abgeschieden von den Sinnenfreuden, abgeschieden von untauglichen Eigenschaften, tritt er in die erste Vertiefung ein und verweilt darin; da gibt es aus Abgeschiedenheit geborene Ekstase und Seligkeit, während man den Geist ausrichtet und hält.
So imameva kāyaṁ vivekajena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa vivekajena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
abhisandeti parisandeti → abhisanneti parisanneti (bj) | apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | abhisanneti → abhisandeti (bj: sīmu, machasaṁ) | parisanneti → parisandeti (bj: sīmu, machasaṁ) | abhisandeti → Bp Gr abhisanneti. (pts note) | parisandeti → Bp Gr parisanneti always. (pts note) | apphutaṁ → Bp abbuṭam; Gr apphuṭaṁ (=Bp below.) (pts note) | imameva → imam eva (pts) | pītisukhena → pīti-sukhena (pts) | pītisukhena apphuṭaṁ → pīti-sukhena apphutaṁ (pts)
Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.

Seyyathāpi, mahārāja, dakkho nhāpako vā nhāpakantevāsī vā kaṁsathāle nhānīyacuṇṇāni ākiritvā udakena paripphosakaṁ paripphosakaṁ sanneyya, sāyaṁ nhānīyapiṇḍi snehānugatā snehaparetā santarabāhirā phuṭā snehena, na ca paggharaṇī;
paripphosakaṁ → (sya-all) | phuṭā → phuṭṭhā (sya-all) | paggharaṇī → paggharati (sya-all) | nhāpako → nahāpako (pts) | nhāpakantevāsī → nahāpakantevāsī (pts) | nhānīyacuṇṇāni → nahāniyacuṇṇāni (pts) | sāyaṁ nhānīyapiṇḍi → sā ssa nahāniyapiṇḍi (pts) | snehena → sinehena (pts) | sanneyya → sandeyya (bj: sīmu, machasaṁ) | snehaparetā → yāssa nahānīyapiṇḍisinehānusenaparetā (sya-all: sī.) | paggharati → paggharaṇī (sya-all: sī.) | paripphosakaṁ → Bp paripposakaṁ. (pts note) | ssa → Bp Gr sāyaṁ. (pts note) | phuṭā → Bp phutā; Gr phuṭṭhā; SS puṭṭhā. (pts note) | nhānīyapiṇḍi snehānugatā → nhānīyapiṇḍisnehānugatā (th) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | kaṁsathāle nhānīyacuṇṇāni → kaṁsa-thāle nahāniya-cuṇṇāni (pts) | sāyaṁ nhānīyapiṇḍi → sā ssa nahāniya-piṇḍi (pts) | snehaparetā santarabāhirā → sneha-paretā santara-bāhirā (pts)
Wie ein geschickter Bader oder Baderlehrling, der Seifenpulver in eine Bronzeschüssel gibt und es nach und nach mit Wasser benetzt. Er knetet es, bis die Kugel aus Seifenpulver mit Feuchtigkeit vollgesogen und gesättigt ist, innen und außen durchtränkt, und doch keine Feuchtigkeit herausquillt.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu imameva kāyaṁ vivekajena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa vivekajena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
abhisandeti parisandeti → abhisanneti parisanneti (bj) | apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | evameva → evaṁ eva (pts) | imameva → imam eva (pts) | pītisukhena → pīti-sukhena (pts) | pītisukhena apphuṭaṁ → pīti-sukhena apphutaṁ (pts)
Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Abgeschiedenheit geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.2.6. Dutiyajhāna4.3.2.6. Die zweite Vertiefung

Puna caparaṁ, mahārāja, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
dutiyaṁ jhānaṁ → dutiyajjhānaṁ (sya-all, pts) | caparaṁ mahārāja → ca paraṁ mahā-rāja (pts) | vitakkavicārānaṁ → vitakka-vicārānaṁ (pts) | pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ → pīti-sukhaṁ dutiyajjhānaṁ (pts)
Wenn dann das Ausrichten und Halten des Geistes sich beruhigt, tritt ein Mönch in die zweite Vertiefung ein und verweilt darin; da gibt es aus Versenkung geborene Ekstase und Seligkeit, mit innerer Klarheit und geeintem Geist, ohne Ausrichten und Halten.
So imameva kāyaṁ samādhijena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa samādhijena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | imameva → imam eva (pts) | pītisukhena → pīti-sukhena (pts) | pītisukhena apphuṭaṁ → pīti-sukhena apphutaṁ (pts)
Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.

Seyyathāpi, mahārāja, udakarahado gambhīro ubbhidodako tassa nevassa puratthimāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na dakkhiṇāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na pacchimāya disāya udakassa āyamukhaṁ, na uttarāya disāya udakassa āyamukhaṁ, devo ca na kālena kālaṁ sammādhāraṁ anuppaveccheyya.
ubbhidodako → ubbhitodako (sya-all, km, mr) | ca na → vā naṁ (sya-all) | gambhīro → (pts) | na → (pts) | ubbhidodako → ubbhitodako (cck: syā. kaṁ. ka.) | udaka-rahado → Bp adds kambhīro; Gr gambhīro. (pts note) | ubbhidodako → Bp Gr ubbhitodako, and put the dakkināya clause second. (pts note) | kālena → Bp Gr and Tr at M. i. 277 na kālena. (pts note) | anupaveccheyya → Bp Gr anupavaccheyya. (pts note) | kālena kālaṁ → kālenakālaṁ (my) | sammādhāraṁ anuppaveccheyya → sammā dhāraṁ anupaveccheyya (bjt)
Wie ein tiefer See, der von Quellwasser gespeist wird; er hat weder von Osten noch von Westen, weder von Norden noch von Süden einen Zufluss, und auch die Himmel bescheren nicht von Zeit zu Zeit angemessene Schauer.
Atha kho tamhāva udakarahadā sītā vāridhārā ubbhijjitvā tameva udakarahadaṁ sītena vārinā abhisandeyya parisandeyya paripūreyya paripphareyya, nāssa kiñci sabbāvato udakarahadassa sītena vārinā apphuṭaṁ assa.
tamhāva → tamhā ca (bj) | atha kho tamhāva → athakho tamhā vā (sya-all) | sītā vāridhārā → sītavāridhārā (pts) | apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | tamhā → Bp Gr tamhā ca. (pts note) | sīta-vāri-dhārā → Bp sītā vāri-dhārā; Gr sītā vārī-dhārā. (pts note) | + → vārinā (bjt) | tamhāva udakarahadā sītā vāridhārā → tamhā udaka-rahadā sīta-vāri-dhārā (pts) | tameva udakarahadaṁ → tam eva udaka-rahadaṁ (pts) | udakarahadassa → udaka-rahadassa (pts)
Doch der Strom kühlen Wassers, der im See aufwallt, tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt den ganzen See. Es gibt keinen Teil des Sees, der nicht von kühlem Wasser durchströmt wäre.

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu imameva kāyaṁ samādhijena pītisukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa samādhijena pītisukhena apphuṭaṁ hoti.
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | imameva → imam eva (pts) | pītisukhena → pīti-sukhena (pts) | pītisukhena apphuṭaṁ → pīti-sukhena apphutaṁ (pts)
Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von aus Versenkung geborener Ekstase und Seligkeit durchströmt wäre.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.2.7. Tatiyajhāna4.3.2.7. Die dritte Vertiefung

Puna caparaṁ, mahārāja, bhikkhu pītiyā ca virāgā upekkhako ca viharati sato sampajāno, sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti, yaṁ taṁ ariyā ācikkhanti: ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti, tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
sato → sato ca (sya-all, pts) | tatiyaṁ jhānaṁ → tatiyajjhānaṁ (sya-all) | upekkhako → ca upekhako (pts) | sukhavihārīti tatiyaṁ jhānaṁ → sukhavihārī ti tatiyajjhānaṁ (pts) | yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt, th) | caparaṁ mahārāja → ca paraṁ mahā-rāja (pts) | sukhañca → sukhañ ca (pts) | yaṁ → yan (pts) | sukhavihārīti tatiyaṁ jhānaṁ → sukha-vihārī ti tatiyajjhānaṁ (pts)
Mit dem Schwinden der Ekstase tritt ein Mönch dann in die dritte Vertiefung ein und verweilt darin; da meditiert er mit Gleichmut, achtsam und bewusst, und erfährt persönlich die Seligkeit, von der die Edlen erklären: ‚Gleichmütig und achtsam meditiert man in Seligkeit.‘
So imameva kāyaṁ nippītikena sukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa nippītikena sukhena apphuṭaṁ hoti.
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | imameva → imam eva (pts)
Er tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt seinen Körper mit Seligkeit, die frei von Ekstase ist. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von der Seligkeit, die frei von Ekstase ist, durchströmt wäre.

Seyyathāpi, mahārāja, uppaliniyaṁ vā paduminiyaṁ vā puṇḍarīkiniyaṁ vā appekaccāni uppalāni vā padumāni vā puṇḍarīkāni vā udake jātāni udake saṁvaḍḍhāni udakānuggatāni antonimuggaposīni, tāni yāva caggā yāva ca mūlā sītena vārinā abhisannāni parisannāni paripūrāni paripphuṭāni, nāssa kiñci sabbāvataṁ uppalānaṁ vā padumānaṁ vā puṇḍarīkānaṁ vā sītena vārinā apphuṭaṁ assa;
paripphuṭāni → paripphaṭāni (sya-all); paripphuṭṭhāni (pts1ed) | nāssa → nassā (bj) | parisannāni → abhisannāni (sya1ed, sya2ed); abhisandāni parisandāni (mr) | saṁvaḍḍhāni → saṁvaddhāni (bj) | nāssa → nāssā (bj) | caggā → ca aggā (sya-all) | vā → (pts) | vā appekaccāni → app ekaccāni (pts) | paripphuṭāni → paripphuṭṭhāni (pts) | apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | antonimuggaposīni → anto nimugga posinī (bj: bausasa) | abhisannāni → abhisandāni (bj: bausasa) | parisannāni → parisandāni (bj: bausasa) | nāssā → nāssa (bj: bahūsu) | parisannāni → abhisandāni parisandāni (cck: ka.) | paripphuṭāni → paripphuṭṭhāni (cck: pī.) | puṇḍarīkiniyaṁ → Bp Gr vā . . . vā . . . vā. (pts note) | udake-saṁvaddhāni → Bp Gr samvudḍhāni; Sct samvaḍḍhāni. (pts note) | nuggatāni → Bp Gr udakā anuggatāni. (pts note) | anto-nimuggā-posīni → Sd posini. (pts note) | aggā → Bp yavaggā; Gr yāvāmaggā. (pts note) | paripphuṭṭhāni → Bp Gr paripphuṭāni (compare 29). (pts note) | udakānuggatāni → udakānugatāni (th) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | udake jātāni udake saṁvaḍḍhāni udakānuggatāni antonimuggaposīni → udake-jātāni udake-saṁvaddhāni udakā nuggatāni anto-nimuggā-posīni (pts)
Wie ein Teich mit blauen Seerosen oder rosa oder weißen Lotusblumen. Manche von ihnen sprießen und wachsen im Wasser, ohne sich darüber zu erheben, und gedeihen unter Wasser. Von der Spitze bis zur Wurzel sind sie getränkt, durchdrungen, angefüllt und durchströmt von kühlem Wasser. Es gibt keinen Teil von ihnen, der nicht von kühlem Wasser durchströmt wäre.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu imameva kāyaṁ nippītikena sukhena abhisandeti parisandeti paripūreti parippharati, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa nippītikena sukhena apphuṭaṁ hoti.
imameva → imeva (sya-all) | apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | imameva → imam eva (pts)
Ebenso tränkt, durchdringt, füllt und durchströmt ein Mönch seinen Körper mit Seligkeit, die frei von Ekstase ist. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von der Seligkeit, die frei von Ekstase ist, durchströmt wäre.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.2.8. Catutthajhāna4.3.2.8. Die vierte Vertiefung

Puna caparaṁ, mahārāja, bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā, pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
catutthaṁ jhānaṁ upasampajja → catutthajjhānaṁ upasaspajja (sya-all) | caparaṁ mahārāja → ca paraṁ mahā-rāja (pts) | pubbeva → pubb eva (pts) | atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ → atthagamā adukkhaṁ asukhaṁ upekhāsati-pārisuddhiṁ catutthajjhānaṁ (pts)
Indem er Glück und Schmerz aufgibt, und mit dem Vergehen früherer Fröhlichkeit und Traurigkeit, tritt ein Mönch dann in die vierte Vertiefung ein und verweilt darin, ohne Glück oder Schmerz, mit reinem Gleichmut und reiner Achtsamkeit.
So imameva kāyaṁ parisuddhena cetasā pariyodātena pharitvā nisinno hoti, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa parisuddhena cetasā pariyodātena apphuṭaṁ hoti.
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | imameva → imam eva (pts)
Er sitzt da und durchströmt seinen Körper mit reinem, hellem Geist. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von reinem, hellem Geist durchströmt wäre.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso odātena vatthena sasīsaṁ pārupitvā nisinno assa, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa odātena vatthena apphuṭaṁ assa;
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | sasīsaṁ → sa-sīsaṁ (pts)
Wie wenn jemand dasitzt, der von Kopf bis Fuß in ein weißes Tuch gehüllt ist. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von dem weißen Tuch bedeckt wäre.
evameva kho, mahārāja, bhikkhu imameva kāyaṁ parisuddhena cetasā pariyodātena pharitvā nisinno hoti, nāssa kiñci sabbāvato kāyassa parisuddhena cetasā pariyodātena apphuṭaṁ hoti.
apphuṭaṁ → apphutaṁ (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | imameva → imam eva (pts)
Ebenso sitzt ein Mönch da und durchströmt seinen Körper mit reinem, hellem Geist. Es gibt keinen Teil des Körpers, der nicht von reinem, hellem Geist durchströmt wäre.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
paṇītatarañca → paṇītatarañca puna caparaṁ (bj) | idampi → idaṁpi (th) | idampi → idaṁ pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3. Aṭṭhañāṇa4.3.3. Achtfaches Erkennen

4.3.3.1. Vipassanāñāṇa4.3.3.1. Erkennen und Sehen

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte ñāṇadassanāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
So → puna caparaṁ mahārāja bhikkhu so (bj, mr) | so → so bhikkhu (bj) | āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | So → puna caparaṁ mahārāja bhikkhu so (cck: ka.) | So → Bp Gr Puna ca paraṁ mahā-rāja bhikkhu so. (pts note) | ānejjappatte → Bp Gr ānañja-. (pts note) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte ñāṇadassanāya → ānejjappatte ñāṇa-dassanāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen und Sehen.
So evaṁ pajānāti:Er versteht: ‘ayaṁ kho me kāyo rūpī cātumahābhūtiko mātāpettikasambhavo odanakummāsūpacayo aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṁsanadhammo;
odanakummāsūpacayo → odanakummāsupacayo (sya-all) | cātum-mahā-bhūtiko → See i. 3. 10. (pts note) | odana-kummās-upacayo → So SS; Sum. ūpacayo. (pts note) | aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṁsanadhammo → aniccucchādana-parimaddana-bhedana-viddhaṁsana-dhammo (my) | cātumahābhūtiko → cātummahābhūtiko (bjt, th) | cātumahābhūtiko mātāpettikasambhavo odanakummāsūpacayo aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṁsanadhammo → cātum-mahā-bhūtiko mātā-pettika-sambhavo odana-kummās-upacayo anicc-ucchādana-parimaddana-bhedana-vid dhaṁsana dhammo (pts)
‚Dieser mein Körper ist geformt. Er besteht aus den vier Grundzuständen, wurde von Mutter und Vater gezeugt, mit Reis und Brei aufgebaut und muss vergehen, sich abnutzen und dahinschwinden, muss aufgelöst und zerstört werden.
idañca pana me viññāṇaṁ ettha sitaṁ ettha paṭibaddhan’ti.
sitaṁ → nissitaṁ (sya-all) | idañca → idaṁ ca (bjt) | idañca → idañ ca (pts) | paṭibaddhanti → paṭibaddhan ti (pts)
Und dieses mein Bewusstsein hängt ihm an, ist an ihn geknüpft.‘

Seyyathāpi, mahārāja, maṇi veḷuriyo subho jātimā aṭṭhaṁso suparikammakato accho vippasanno anāvilo sabbākārasampanno.
anāvilo → (sya-all) | aṭṭhaṁso → aṭṭhaṅso (pts) | maṇi veḷuriyo → maṇiveḷuriyo (th) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | aṭṭhaṁso suparikammakato → aṭṭhaṅso suparikamma-kato (pts) | sabbākārasampanno → sabbākāra-sampanno (pts)
Wie ein Schmuckstück aus Beryll, von Natur aus schimmernd, mit acht Facetten, gut gearbeitet, durchsichtig, klar und ungetrübt, mit allen guten Eigenschaften versehen,
Tatrāssa suttaṁ āvutaṁ nīlaṁ vā pītaṁ vā lohitaṁ vā odātaṁ vā paṇḍusuttaṁ vā.
pītaṁ vā lohitaṁ vā → pītakaṁ vā lohitakaṁ vā (mr) | tatrāssa → tatrassa (bj, sya-all); tatra (pts) | vā → pītakaṁ vā lohitakaṁ vā (cck: ka.) | paṇḍarasuttaṁ → paṇḍusuttaṁ (sya-all: sī.) | paṇḍusuttaṁ → paṇḍu-suttaṁ (pts)
das auf einen blauen, gelben, roten, weißen oder goldbraunen Faden aufgefädelt wäre.
Tamenaṁ cakkhumā puriso hatthe karitvā paccavekkheyya:
tamenaṁ → tam eva (pts)
Ein Mensch mit klaren Augen würde es in die Hand nehmen und untersuchen:
‘ayaṁ kho maṇi veḷuriyo subho jātimā aṭṭhaṁso suparikammakato accho vippasanno anāvilo sabbākārasampanno;
anāvilo → (sya-all) | maṇi veḷuriyo → maṇiveḷuriyo (th) | suparikammakato → suparikamma-kato (pts) | sabbākārasampanno → sabbākāra-sampanno (pts)
‚Dieses Schmuckstück aus Beryll ist von Natur aus schimmernd, mit acht Facetten, gut gearbeitet, durchsichtig, klar und ungetrübt, mit allen guten Eigenschaften versehen.
tatridaṁ suttaṁ āvutaṁ nīlaṁ vā pītaṁ vā lohitaṁ vā odātaṁ vā paṇḍusuttaṁ vā’ti.
paṇḍusuttaṁ → paṇḍarasuttaṁ (th) | tatridaṁ → tatr idaṁ (pts) | paṇḍusuttaṁ vāti → paṇḍu-suttaṁ vā ti (pts)
Und es ist auf einen blauen, gelben, roten, weißen oder goldbraunen Faden aufgefädelt.‘

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte ñāṇadassanāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte ñāṇadassanāya → ānejjappatte ñāṇa dassanāya (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen und Sehen.
So evaṁ pajānāti: ‘ayaṁ kho me kāyo rūpī cātumahābhūtiko mātāpettikasambhavo odanakummāsūpacayo aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṁsanadhammo;
odanakummāsūpacayo → odanakummāsupacayo (sya-all) | cātumahābhūtiko → cātummahābhūtiko (bjt, th) | cātumahābhūtiko mātāpettikasambhavo odanakummāsūpacayo aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṁsanadhammo → cātum-mahā-bhūtiko mātā-pettika-sambhavo odana-kummās-upacayo anicc ucchādana-parimaddana-bhedana viddhaṁsana dhammo (pts)
idañca pana me viññāṇaṁ ettha sitaṁ ettha paṭibaddhan’ti.
sitaṁ → nissitaṁ (sya-all) | idañca → idaṁ ca (bjt) | idañca → idañ ca (pts) | paṭibaddhanti → paṭibaddhan ti (pts)
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.2. Manomayiddhiñāṇa4.3.3.2. Der geistgeschaffene Körper

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte manomayaṁ kāyaṁ abhinimmānāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
abhinimmānāya → abhinimminanāya (bj); abhinimmināya (pts) | kāyaṁ abhinimmānāya → abhinimminanāya (sya-all) | āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | abhinimminanāya → abhinimmināya (bj: bausasa) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte manomayaṁ → ānejjappatte mano-mayaṁ (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Hervorbringen eines geistgeschaffenen Körpers.
So imamhā kāyā aññaṁ kāyaṁ abhinimmināti rūpiṁ manomayaṁ sabbaṅgapaccaṅgiṁ ahīnindriyaṁ.
sabbaṅgapaccaṅgiṁ → sabbaṅgapaccaṅgaṁ (sya-all) | ahīnindriyaṁ → Gr ahindriyaṁ; but below , in 86, abhinindriyaṁ, Bp twice ahinindriyam (see i. 3.12 and ix. 22). (pts note) | sabbaṅgapaccaṅgiṁ → sabbaṅga-paccaṅgiṁ (pts)
Aus diesem Körper bringt er einen anderen Körper hervor, geformt, geistgeschaffen, in allen Haupt- und Nebengliedern unversehrt, ohne dass eine Fähigkeit fehlte.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso muñjamhā īsikaṁ pavāheyya.
īsikaṁ → isikaṁ (bj, sya-all); isīkaṁ (pts1ed) | Seyyathā → seyyathāpi (bj, pts1ed) | pavāheyya → pabbāheyya (sya-all, mr) | īsikaṁ pavāheyya → isikaṁ pabbāheyya (sya-all) | isikaṁ → īsikaṁ (bj: bausasa) | pavāheyya → pabbāheyya (bj: bausasa) | pavāheyya → pabbāheyya (cck: syā. ka.) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts)
Wie wenn ein Mensch einen Schilfhalm aus seiner Scheide zöge
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
und dächte:
‘ayaṁ muñjo, ayaṁ īsikā, añño muñjo, aññā īsikā, muñjamhā tveva īsikā pavāḷhā’ti.
pavāḷhā’ti → pavālhāti (bj); pabbāḷhāti (cck, sya1ed, mr); pabāḷhāti (sya2ed) | īsikā → isikā (bj, sya-all) | īsikā muñjamhā tveva īsikā → isikā muñjamhātveva isikā (bj) | pavāḷhāti → pabbāḷhā (bj: bausasa) | pavāḷhā’ti → pabbāḷhāti (cck: syā. ka.) | pabbāḷhāti → pavālhāti (sya-all: sī.) | īsikā muñjamhā tveva īsikā pavāḷhāti → isikā muñjamhātveva isikā pabbāḷhāti (th) | īsikā → isīkā (pts) | tveva īsikā pavāḷhāti → tv eva isīkā pavāḷhā ti (pts)
‚Das ist der Schilfhalm, das ist die Scheide. Der Halm und die Scheide sind verschiedene Dinge. Der Schilfhalm wurde aus der Scheide herausgezogen.‘
Seyyathā vā pana, mahārāja, puriso asiṁ kosiyā pavāheyya.
seyyathā → seyyathāpi (bj) | pavāheyya → pabbāheyya (sya-all) | vā → pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | asiṁ → asi (pts)
Oder wie wenn ein Mensch ein Schwert aus der Scheide zöge
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
und dächte:
‘ayaṁ asi, ayaṁ kosi, añño asi, aññā kosi, kosiyā tveva asi pavāḷho’ti.
pavāḷhoti → pabbāḷhāti (sya-all) | aññā → añño (pts) | pavāḷho → Bp Gr pabbāḷheyya . . . pabbālhā . . . pabbāḷho. 4 For the Sanskrit of this comp. Mahāvyutpatti, p. 15. (pts note) | kosiyā tveva → kosiyātveva (bjt, th) | tveva → tv eva (pts) | pavāḷhoti → pavāḷho ti (pts)
‚Das ist das Schwert, das ist die Scheide. Das Schwert und die Scheide sind verschiedene Dinge. Das Schwert wurde aus der Scheide herausgezogen.‘
Seyyathā vā pana, mahārāja, puriso ahiṁ karaṇḍā uddhareyya.
seyyathā → seyyathāpi (bj) | vā → pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Oder wie wenn ein Mensch eine Schlange aus ihrer abgestreiften Haut zöge
Tassa evamassa:
evamassa → evam assa (pts)
und dächte:
‘ayaṁ ahi, ayaṁ karaṇḍo. Añño ahi, añño karaṇḍo, karaṇḍā tveva ahi ubbhato’ti.
ubbhato’ti → uddharito (sya-all, km) | ubbhatoti → uddharitoti (sya-all) | ubbhato”ti → uddharito (bj: syā) | ubbhato’ti → uddharito (cck: syā. kaṁ.) | karaṇḍā tveva → karaṇḍātveva (bjt, th) | tveva → tv eva (pts) | ubbhatoti → ubbhato ti (pts)
‚Das ist die Schlange, das ist die Haut. Die Schlange und die Haut sind verschiedene Dinge. Die Schlange wurde aus der Haut herausgezogen.‘

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte manomayaṁ kāyaṁ abhinimmānāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
abhinimmānāya → abhinimminanāya (bj); abhinimmināya (pts) | kāyaṁ abhinimmānāya → abhinimminanāya (sya-all) | āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | kāyaṁ → SS omit. (pts note) | evameva → evaṁ eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf das Hervorbringen eines geistgeschaffenen Körpers.
So imamhā kāyā aññaṁ kāyaṁ abhinimmināti rūpiṁ manomayaṁ sabbaṅgapaccaṅgiṁ ahīnindriyaṁ.
sabbaṅgapaccaṅgiṁ → sabbaṅgapaccaṅgaṁ (sya-all) | sabbaṅgapaccaṅgiṁ → sabbaṅga paccaṅgiṁ (pts)
Aus diesem Körper bringt er einen anderen Körper hervor, geformt, geistgeschaffen, in allen Haupt- und Nebengliedern unversehrt, ohne dass eine Fähigkeit fehlte.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.3. Iddhividhañāṇa4.3.3.3. Übersinnliche Kräfte

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte iddhividhāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte iddhividhāya → ānejjappatte iddhi-vidhāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf die übersinnliche Kraft.
So anekavihitaṁ iddhividhaṁ paccanubhoti—ekopi hutvā bahudhā hoti, bahudhāpi hutvā eko hoti; āvibhāvaṁ tirobhāvaṁ tirokuṭṭaṁ tiropākāraṁ tiropabbataṁ asajjamāno gacchati seyyathāpi ākāse; pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ karoti seyyathāpi udake; udakepi abhijjamāne gacchati seyyathāpi pathaviyā; ākāsepi pallaṅkena kamati seyyathāpi pakkhī sakuṇo; imepi candimasūriye evaṁmahiddhike evaṁmahānubhāve pāṇinā parāmasati parimajjati; yāva brahmalokāpi kāyena vasaṁ vatteti.
abhijjamāne → abhijjamāno (pts1ed, mr) | āvibhāvaṁ → āvībhāvaṁ (bj) | tirokuṭṭaṁ → tirokuḍḍaṁ (bj, sya-all, pts) | pathaviyāpi → paṭhaviyāpi (bj) | pathaviyā → paṭhaviyaṁ (bj, sya-all) | candimasūriye → candimasuriye (bj, sya-all) | pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ → paṭhaviyāpi ummujjanimmujjaṁ (sya-all, pts) | parāmasati → parimasati (sya-all, pts) | udakepi abhijjamāne → udake pi abhijjamāno (pts) | gacchati → abhijjamāno (cck: sī. ka.) | abhijjamāno → Bp Sd abhijjhamano; Gr asajjamāno. (pts note) | kamati → Bp saṁkamati (but not at xi. 4). (pts note) | saṁvatteti → In four cases out of eight SS have ca and saṁvatteti; in two cases samvattati; in three va. Bp twice vasaṁvatteti. See A. iii. 60. 4; 100. 5. (pts note) | pakkhī sakuṇo → pakkhīsakuṇo (th) | anekavihitaṁ iddhividhaṁ → aneka-vihitaṁ iddhi-vidhaṁ (pts) | ekopi → eko pi (pts) | bahudhāpi → bahudhā pi (pts) | tirobhāvaṁ tirokuṭṭaṁ tiropākāraṁ tiropabbataṁ → tiro-bhāvaṁ tiro-kuḍḍaṁ tiro-pākāraṁ tiro-pabbataṁ (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ → paṭhaviyā pi ummujja-nimmujjaṁ (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi udake (pts) | seyyathāpi pathaviyā ākāsepi → seyyathā pi paṭhaviyaṁ ākāse pi (pts) | imepi candimasūriye evaṁmahiddhike evaṁmahānubhāve → ime pi candima-suriye evaṁ mahiddhike evaṁ mahānubhāve (pts) | brahmalokāpi → brahma-lokā pi (pts) | vasaṁ vatteti → va saṁvatteti (pts)
Er übt die vielen Arten von Wunderkräften aus: sich vervielfältigen und wieder eins werden; Form annehmen und wieder auflösen; ungehindert durch eine Mauer, einen Erdwall oder einen Berg gehen wie durch leeren Raum; in die Erde eintauchen und wieder auftauchen, als wäre sie Wasser; über das Wasser gehen, als wäre es Land; mit gekreuzten Beinen durch die Luft fliegen wie ein Vogel; Sonne und Mond, so mächtig und gewaltig, mit der Hand berühren und streicheln; den Körper beherrschen bis hin zur Brahmāwelt.

Seyyathāpi, mahārāja, dakkho kumbhakāro vā kumbhakārantevāsī vā suparikammakatāya mattikāya yaṁ yadeva bhājanavikatiṁ ākaṅkheyya, taṁ tadeva kareyya abhinipphādeyya.
abhinipphādeyya → Bp Gr abhinippādeyya. (pts note) | taṁ tadeva → tantadeva (th) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | kumbhakāro → kumbha-kāro (pts) | suparikammakatāya → suparikamma-katāya (pts) | yadeva bhājanavikatiṁ → yad eva bhājana-vikatiṁ (pts) | tadeva → tad eva (pts)
Wie ein fachkundiger Töpfer oder Töpferlehrling, der gut vorbereiteten Ton hätte: Er könnte daraus jedes Gefäß herstellen, das er wollte.
Seyyathā vā pana, mahārāja, dakkho dantakāro vā dantakārantevāsī vā suparikammakatasmiṁ dantasmiṁ yaṁ yadeva dantavikatiṁ ākaṅkheyya, taṁ tadeva kareyya abhinipphādeyya.
seyyathā → seyyathāpi (bj) | vā → pi (pts) | taṁ tadeva → tantadeva (th) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | dantakāro → danta-kāro (pts) | suparikammakatasmiṁ → suparikamma-katasmiṁ (pts) | yadeva dantavikatiṁ → yad eva danta-vikatiṁ (pts) | tadeva → tad eva (pts)
Oder wie ein fachkundiger Elfenbeinschnitzer oder Elfenbeinschnitzer-Lehrling, der gut vorbereitetes Elfenbein hätte: Er könnte daraus jeden Elfenbein-Gegenstand herstellen, den er wollte.
Seyyathā vā pana, mahārāja, dakkho suvaṇṇakāro vā suvaṇṇakārantevāsī vā suparikammakatasmiṁ suvaṇṇasmiṁ yaṁ yadeva suvaṇṇavikatiṁ ākaṅkheyya, taṁ tadeva kareyya abhinipphādeyya.
vā → pi (pts) | taṁ tadeva → tantadeva (th) | suvaṇṇakāro → suvaṇṇa-kāro (pts) | suparikammakatasmiṁ → suparikamma-katasmiṁ (pts) | yadeva → yad eva (pts) | tadeva → tad eva (pts)
Oder wie ein fachkundiger Goldschmied oder Goldschmiedelehrling, der gut vorbereitetes Gold hätte: Er könnte daraus jeden goldenen Gegenstand herstellen, den er wollte.

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte iddhividhāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | āneñjappatte iddhividhāya → ānejjappatte iddhi-vidhāya (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf die übersinnliche Kraft.
So anekavihitaṁ iddhividhaṁ paccanubhoti—ekopi hutvā bahudhā hoti, bahudhāpi hutvā eko hoti; āvibhāvaṁ tirobhāvaṁ tirokuṭṭaṁ tiropākāraṁ tiropabbataṁ asajjamāno gacchati seyyathāpi ākāse; pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ karoti seyyathāpi udake; udakepi abhijjamāne gacchati seyyathāpi pathaviyā; ākāsepi pallaṅkena kamati seyyathāpi pakkhī sakuṇo; imepi candimasūriye evaṁmahiddhike evaṁmahānubhāve pāṇinā parāmasati parimajjati; yāva brahmalokāpi kāyena vasaṁ vatteti.
āvibhāvaṁ → āvībhāvaṁ (bj) | tirokuṭṭaṁ → tirokuḍḍaṁ (bj, sya-all, pts) | pathaviyāpi → paṭhaviyāpi (bj) | pathaviyā → paṭhaviyaṁ (bj, sya-all) | candimasūriye → candimasuriye (bj, sya-all) | pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ → paṭhaviyāpi ummujjanimmujjaṁ (sya-all, pts) | parāmasati → parimasati (sya-all, pts) | udakepi abhijjamāne → udake pi abhijjamāno (pts) | pakkhī sakuṇo → pakkhīsakuṇo (th) | anekavihitaṁ → aneka-vihitaṁ (pts) | ekopi → eko pi (pts) | bahudhāpi → bahudhā pi (pts) | āvibhāvaṁ tirobhāvaṁ tirokuṭṭaṁ → āvi-bhāvaṁ tiro-bhāvaṁ tiro-kuḍḍaṁ (pts) | tiropabbataṁ → tiro-pabbataṁ (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | pathaviyāpi ummujjanimujjaṁ → paṭhaviyā pi ummujja-nimmujjaṁ (pts) | seyyathāpi → seyyathā pi udake (pts) | seyyathāpi pathaviyā ākāsepi → seyyathā pi paṭhaviyaṁ ākāse pi (pts) | imepi candimasūriye evaṁmahiddhike evaṁmahānubhāve → ime pi candima-suriye evaṁ mahiddhike evaṁ mahānubhāve (pts) | brahmalokāpi → brahmalokā pi (pts) | vasaṁ vatteti → va saṁvatteti (pts)
Er übt die vielen Arten von Wunderkräften aus.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.4. Dibbasotañāṇa4.3.3.4. Hellhörigkeit

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte dibbāya sotadhātuyā cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | sotadhātuyā → sota-dhātuyā (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf die Hellhörigkeit.
So dibbāya sotadhātuyā visuddhāya atikkantamānusikāya ubho sadde suṇāti dibbe ca mānuse ca ye dūre santike ca.
atikkanta-mānusikāya → Bp -mānusakāya (and Gr the second time). (pts note)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellhörigkeit kann er beide Arten von Tönen hören, himmlische und menschliche, ob fern oder nah.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso addhānamaggappaṭipanno. So suṇeyya bherisaddampi mudiṅgasaddampi saṅkhapaṇavadindimasaddampi. Tassa evamassa: ‘bherisaddo’ itipi, ‘mudiṅgasaddo’ itipi, ‘saṅkhapaṇavadindimasaddo’ itipi.
saṅkhapaṇavadindimasaddampi → saṅkhapaṇavadeṇḍimasaddampi (bj) | saṅkhapaṇavadindimasaddo → saṅkhapaṇavadeṇḍimasaddo (bj) | mudiṅgasaddampi → mutiṅgasaddampi (cck: sī. pī.) | saṅkhapaṇavadindimasaddampi → saṅkhapaṇavadeṇḍimasaddampi (cck: sī. pī.); saṅkhasaddaṁpi paṇavasaddaṁpi dendimasaddaṁpi (cck: syā. kaṁ.) | itipi → saṅkhasaddo itipi paṇavasaddo itipi dendimasaddo itipi (cck: syā. kaṁ.) | mutiṅga-saddam → Bp mudiṅga- twice; Gr mudd- and mud-. (pts note) | saṅkha-paṇava-deṇḍima-saddam → Bp Gr dindima-. (pts note) | addhānamaggappaṭipanno → addhānamaggapaṭipanno (bjt, th) | bherisaddampi mudiṅgasaddampi saṅkhapaṇavadindimasaddampi → bherisaddaṁpi mudiṅgasaddaṁpi saṅkhasaddaṁpi paṇavasaddaṁpi dendimasaddaṁpi (th)
Wie wenn ein Mensch eine Straße entlangwanderte, und er hörte den Klang von Tontrommeln, Schlaginstrumenten, Schneckenhörnern, Pauken und Tomtoms. Er dächte: ‚Das ist der Klang von Trommeln‘, ‚Das ist der Klang von Schlaginstrumenten‘ und ‚Das ist der Klang von Schneckenhörnern, Pauken und Tomtoms‘.

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte dibbāya sotadhātuyā cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | sotadhātuyā → sota-dhātuyā (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf die Hellhörigkeit.
So dibbāya sotadhātuyā visuddhāya atikkantamānusikāya ubho sadde suṇāti dibbe ca mānuse ca ye dūre santike ca.
So → Bp Gr omit from evaṁ down to So inclusive. (pts note) | sotadhātuyā → sota-dhātuyā (pts) | atikkantamānusikāya → atikkanta-mānusikāya (pts)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellhörigkeit kann er beide Arten von Tönen hören, himmlische und menschliche, ob fern oder nah.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.5. Cetopariyañāṇa4.3.3.5. Den Geist anderer erfassen

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte cetopariyañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte cetopariyañāṇāya → ānejjappatte ceto pariyañāṇāya (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte cetopariyañāṇāya → ānejjappatte ceto pariya-ñāṇāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Erfassen des Geistes anderer.
So parasattānaṁ parapuggalānaṁ cetasā ceto paricca pajānāti—
parasattānaṁ parapuggalānaṁ → para-sattānaṁ para-puggalānaṁ (pts)
Er erkennt den Geist anderer Wesen und Personen, indem er ihn mit seinem Geist erfasst:
sarāgaṁ vā cittaṁ ‘sarāgaṁ cittan’ti pajānāti,
sarāgaṁ → sa-rāgaṁ (pts) | sarāgaṁ cittanti → sa-rāgaṁ cittan ti (pts)
Er erkennt einen gierigen Geist als ‚gierigen Geist‘
vītarāgaṁ vā cittaṁ ‘vītarāgaṁ cittan’ti pajānāti,
vītarāgaṁ → vīta-rāgaṁ (pts) | vītarāgaṁ cittanti → vīta-rāgaṁ cittan ti (pts)
und einen von Gier freien Geist als ‚von Gier freien Geist‘.
sadosaṁ vā cittaṁ ‘sadosaṁ cittan’ti pajānāti,
sadosaṁ → sa-dosaṁ (pts) | sadosaṁ cittanti → sa-dosaṁ cittan ti (pts)
Er erkennt einen hasserfüllten Geist als ‚hasserfüllten Geist‘
vītadosaṁ vā cittaṁ ‘vītadosaṁ cittan’ti pajānāti,
vītadosaṁ → vīta-dosaṁ (pts) | vītadosaṁ cittanti → vīta-dosaṁ cittan ti (pts)
und einen von Hass freien Geist als ‚von Hass freien Geist‘.
samohaṁ vā cittaṁ ‘samohaṁ cittan’ti pajānāti,
samohaṁ → sa-mohaṁ (pts) | samohaṁ cittanti → sa-mohaṁ cittan ti (pts)
Er erkennt einen Geist, der sich täuscht, als ‚Geist, der sich täuscht,‘
vītamohaṁ vā cittaṁ ‘vītamohaṁ cittan’ti pajānāti,
vītamohaṁ → vīta-mohaṁ (pts) | vītamohaṁ cittanti → vīta-mohaṁ cittan ti (pts)
und einen von Täuschung freien Geist als ‚von Täuschung freien Geist‘.
saṅkhittaṁ vā cittaṁ ‘saṅkhittaṁ cittan’ti pajānāti,
saṅkhittaṁ → saṁkhittaṁ (ms2005, pts) | saṅkhittaṁ cittanti → saṁkhittaṁ cittan ti (pts)
Er erkennt einen eingeengten Geist als ‚eingeengten Geist‘
vikkhittaṁ vā cittaṁ ‘vikkhittaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
und einen zerstreuten Geist als ‚zerstreuten Geist‘.
mahaggataṁ vā cittaṁ ‘mahaggataṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
Er erkennt einen ausgedehnten Geist als ‚ausgedehnten Geist‘
amahaggataṁ vā cittaṁ ‘amahaggataṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
und einen nicht ausgedehnten Geist als ‚nicht ausgedehnten Geist‘.
sauttaraṁ vā cittaṁ ‘sauttaraṁ cittan’ti pajānāti,
sauttaraṁ → sa-uttaraṁ (pts) | sauttaraṁ cittanti → sa-uttaraṁ cittan ti (pts)
Er erkennt einen Geist, der nicht unübertrefflich ist, als ‚Geist, der nicht unübertrefflich ist,‘
anuttaraṁ vā cittaṁ ‘anuttaraṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
und einen unübertrefflichen Geist als ‚unübertrefflichen Geist‘.
samāhitaṁ vā cittaṁ ‘samāhitaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
Er erkennt einen im Samādhi versunkenen Geist als ‚im Samādhi versunkenen Geist‘
asamāhitaṁ vā cittaṁ ‘asamāhitaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
und einen nicht im Samādhi versunkenen Geist als ‚nicht im Samādhi versunkenen Geist‘.
vimuttaṁ vā cittaṁ ‘vimuttaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
Er erkennt einen befreiten Geist als ‚befreiten Geist‘
avimuttaṁ vā cittaṁ ‘avimuttaṁ cittan’ti pajānāti.
cittanti → cittan ti (pts)
und einen nicht befreiten Geist als ‚nicht befreiten Geist‘.

Seyyathāpi, mahārāja, itthī vā puriso vā daharo yuvā maṇḍanajātiko ādāse vā parisuddhe pariyodāte acche vā udakapatte sakaṁ mukhanimittaṁ paccavekkhamāno sakaṇikaṁ vā ‘sakaṇikan’ti jāneyya, akaṇikaṁ vā ‘akaṇikan’ti jāneyya;
itthī → itthi (bj) | daharo → daharo vā (bj, sya-all, pts) | maṇḍanajātiko → maṇḍanakajātiko (sya-all) | maṇḍana-jātiko → Sct -jāti (Sum. maṇḍanaka-). (pts note) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | udakapatte → udaka-patte (pts) | mukhanimittaṁ → mukha-nimittaṁ (pts) | sakaṇikanti → sakaṇikan ti (pts) | akaṇikanti → akaṇikan ti (pts)
Wie eine Frau oder ein Mann, jung, jugendlich, in Schmuck vernarrt. Dieser Mensch würde in einem reinen, blanken Spiegel oder einer Schale klaren Wassers sein Spiegelbild betrachten. Wenn er einen Fleck hätte, wüsste er: ‚Ich habe einen Fleck‘, und wenn er keinen Fleck hätte, wüsste er: ‚Ich habe keinen Fleck.‘
evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte cetopariyañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte cetopariyañāṇāya → ānejjappatte ceto pariyañāṇāya (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte cetopariyañāṇāya → ānejjappatte ceto pariya-ñāṇāya (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf das Erfassen des Geistes anderer.
So parasattānaṁ parapuggalānaṁ cetasā ceto paricca pajānāti—
parasattānaṁ parapuggalānaṁ → para-sattānaṁ para-puggalānaṁ (pts)
Er erkennt den Geist anderer Wesen und Personen, indem er ihn mit seinem Geist erfasst.
sarāgaṁ vā cittaṁ ‘sarāgaṁ cittan’ti pajānāti,
sarāgaṁ → sa-rāgaṁ (pts) | sarāgaṁ cittanti → sa-rāgaṁ cittan ti (pts)
vītarāgaṁ vā cittaṁ ‘vītarāgaṁ cittan’ti pajānāti,
vītarāgaṁ → vīta-rāgaṁ (pts) | vītarāgaṁ cittanti → vīta-rāgaṁ cittan ti (pts)
sadosaṁ vā cittaṁ ‘sadosaṁ cittan’ti pajānāti,
sadosaṁ → sa-dosaṁ (pts) | sadosaṁ cittanti → sa-dosaṁ cittan ti (pts)
vītadosaṁ vā cittaṁ ‘vītadosaṁ cittan’ti pajānāti,
vītadosaṁ → vīta-dosaṁ (pts) | vītadosaṁ cittanti → vīta-dosaṁ cittan ti (pts)
samohaṁ vā cittaṁ ‘samohaṁ cittan’ti pajānāti,
samohaṁ → sa-mohaṁ (pts) | samohaṁ cittanti → sa-mohaṁ cittan ti (pts)
vītamohaṁ vā cittaṁ ‘vītamohaṁ cittan’ti pajānāti,
vītamohaṁ → vīta-mohaṁ (pts) | vītamohaṁ cittanti → vīta-mohaṁ cittan ti (pts)
saṅkhittaṁ vā cittaṁ ‘saṅkhittaṁ cittan’ti pajānāti,
saṅkhittaṁ → saṁkhittaṁ (ms2005, pts) | saṅkhittaṁ cittanti → saṁkhittaṁ cittan ti (pts)
vikkhittaṁ vā cittaṁ ‘vikkhittaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
mahaggataṁ vā cittaṁ ‘mahaggataṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
amahaggataṁ vā cittaṁ ‘amahaggataṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
sauttaraṁ vā cittaṁ ‘sauttaraṁ cittan’ti pajānāti,
sauttaraṁ → sa-uttaraṁ (pts) | sauttaraṁ cittanti → sa-uttaraṁ cittan ti (pts)
anuttaraṁ vā cittaṁ ‘anuttaraṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
samāhitaṁ vā cittaṁ ‘samāhitaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
asamāhitaṁ vā cittaṁ ‘asamāhitaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittan ti (pts)
vimuttaṁ vā cittaṁ ‘vimuttaṁ cittan’ti pajānāti,
cittanti → cittati (bj) | cittanti → cittan ti (pts)
avimuttaṁ vā cittaṁ ‘avimuttaṁ cittan’ti pajānāti.
cittanti → cittan ti (pts)
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.6. Pubbenivāsānussatiñāṇa4.3.3.6. Erinnerung an frühere Leben

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya → ānejjappatte pubbe-nivāsānussati-ñāṇāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf die Erinnerung an frühere Leben.
So anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo dasapi jātiyo vīsampi jātiyo tiṁsampi jātiyo cattālīsampi jātiyo paññāsampi jātiyo jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe, ‘amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṁ; tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno’ti. Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
cattālīsampi → cattārīsampi (bj, pts); cattāḷīsaṁpi (sya-all) | udapādiṁ → upapādiṁ (bj, pts) | vīsampi → vīsatim pi (pts) | jātiyo → jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi (sya-all: sī.) | anussarati → See D. i. 1. 31. (pts note) | saṁvaṭṭa-vivaṭṭa-kappe → SS saṁvaddha . . . vivaddha here, but in the repetition Sm saṁvaddha . . . vivaṭṭa. (pts note) | evaṅgotto → evaṁgotto (my, bjt, th, ms2005) | evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī → evaṁsukhadukkhapaṭisaṁvedī (bjt, th) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekaṁpi (th) | vīsampi → vīsaṁpi jātiyo tiṁsaṁpi jātiyo cattāḷīsaṁpi jātiyo paññāsaṁpi (th) | tiṁsampi → sataṁpi (th) | cattālīsampi → sahassaṁpi (th) | paññāsampi → satasahassaṁpi (th) | anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → aneka-vihitaṁ pubbe-nivāsaṁ (pts) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam pi (pts) | dvepi → dve pi (pts) | tissopi → tisso pi (pts) | catassopi → catasso pi (pts) | pañcapi → pañca pi (pts) | dasapi → dasa pi (pts) | tiṁsampi → tiṁsam pi (pts) | cattālīsampi → cattārīsam pi (pts) | paññāsampi → paññāsam pi (pts) | jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe → jāti-satam pi jāti-sahassam pi jāti-satasahassam pi aneke pi saṁvaṭṭa-kappe aneke pi vivaṭṭa-kappe aneke pi saṁvaṭṭa-vivaṭṭa-kappe (pts) | evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁ-sukha dukkha paṭisaṁvedī evam-āyu-pariyanto (pts) | evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → evaṁ-nāmo evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁ-sukha-dukkha-paṭisaṁvedī evam-āyu-pariyanto (pts) | idhūpapannoti → idhūpapanno ti (pts) | sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → sa-uddesaṁ aneka-vihitaṁ pubbe nivāsaṁ (pts)
Er erinnert sich an viele Arten früherer Leben, das heißt: eine Wiedergeburt, zwei Wiedergeburten, drei, vier, fünf, zehn, zwanzig, dreißig, vierzig, fünfzig, hundert, tausend, hunderttausend Wiedergeburten; viele Äonen des Zusammenziehens der Welt, viele Äonen des Ausdehnens der Welt, viele Äonen des Zusammenziehens und Ausdehnens der Welt. ‚Dort hatte ich diesen Namen, gehörte zu jenem Stamm, sah so aus, und das war meine Speise. So erlebte ich Glück und Schmerz, und so lange dauerte mein Leben. Als ich von jenem Ort verschied, wurde ich woanders wiedergeboren. Und dort hatte ich diesen Namen, gehörte zu jenem Stamm, sah so aus, und das war meine Speise. So erlebte ich Glück und Schmerz, und so lange dauerte mein Leben. Als ich von jenem Ort verschied, wurde ich hier wiedergeboren.‘ Und so erinnert er sich an viele Arten früherer Leben mit ihren Merkmalen und Einzelheiten.

Seyyathāpi, mahārāja, puriso sakamhā gāmā aññaṁ gāmaṁ gaccheyya, tamhāpi gāmā aññaṁ gāmaṁ gaccheyya. So tamhā gāmā sakaṁyeva gāmaṁ paccāgaccheyya. Tassa evamassa: ‘ahaṁ kho sakamhā gāmā amuṁ gāmaṁ agacchiṁ, tatra evaṁ aṭṭhāsiṁ, evaṁ nisīdiṁ, evaṁ abhāsiṁ, evaṁ tuṇhī ahosiṁ, tamhāpi gāmā amuṁ gāmaṁ agacchiṁ, tatrāpi evaṁ aṭṭhāsiṁ, evaṁ nisīdiṁ, evaṁ abhāsiṁ, evaṁ tuṇhī ahosiṁ, somhi tamhā gāmā sakaṁyeva gāmaṁ paccāgato’ti.
agacchiṁ → agañchiṁ (sya-all, km); agañciṁ (pts1ed) | tatra → tatrā (bj); tatrāpi (cck) | aññaṁ → aññaṁpi (sya-all) | agacchiṁ tatra → agañchiṁ tatrāhaṁ (sya-all) | agacchiṁ tatrāpi → agañchiṁ tatrāpāhaṁ (sya-all) | so → (pts) | tamhā → tamhā pi (pts) | agacchiṁ → āgañchiṁ (pts) | agacchiṁ → agañchiṁ (cck: syā. kaṁ.) | aṭṭhāsiṁ → āgacchiṁ tatrāpāsiṁ evaṁ aṭṭhāsiṁ (sya-all: sī.) | āgañchiṁ → Bp āgacchi; Sm Gr āgacchiṁ (each twice). (pts note) | tatra → Bp Gr tatrāpi. (pts note) | sakaṁyeva → sakaññeva (bjt) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | sakaṁyeva → sakaṁ yeva (pts) | evamassa → evaṁ assa (pts) | somhi → so mhi (pts) | paccāgatoti → paccāgato ti (pts)
Wie wenn ein Mensch sein Heimatdorf verließe und zu einem anderen Dorf ginge. Von diesem Dorf ginge er zu noch einem anderen Dorf. Und von jenem Dorf käme er zurück zu seinem Heimatdorf. Er dächte: ‚Ich ging von meinem Heimatdorf zu einem anderen Dorf. Dort stand ich so, saß so, redete so oder schwieg so. Von diesem Dorf ging ich zu noch einem anderen Dorf. Dort stand ich dann so, saß so, redete so oder schwieg so. Und von jenem Dorf kam ich zurück zu meinem Heimatdorf.‘

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
pubbenivāsānussatiñāṇāya → pubbenivāsānussatiññāṇāya (sya-all) | āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | āneñjappatte pubbenivāsānussatiñāṇāya → ānejjappatte pubbe-nivāsānussati-ñāṇāya (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf die Erinnerung an frühere Leben.
So anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati, seyyathidaṁ—ekampi jātiṁ dvepi jātiyo tissopi jātiyo catassopi jātiyo pañcapi jātiyo dasapi jātiyo vīsampi jātiyo tiṁsampi jātiyo cattālīsampi jātiyo paññāsampi jātiyo jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe, ‘amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṁ; tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno’ti. Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ anussarati.
cattālīsampi → cattārīsampi (bj, pts); cattāḷīsaṁpi (sya-all) | udapādiṁ → upapādiṁ (bj, pts) | vīsampi → vīsatim pi (pts) | evaṅgotto → evaṁgotto (my, bjt, th, ms2005) | evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī → evaṁsukhadukkhapaṭisaṁvedī (bjt, th) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekaṁpi (th) | vīsampi → vīsaṁpi jātiyo tiṁsaṁpi jātiyo cattāḷīsaṁpi jātiyo paññāsaṁpi (th) | tiṁsampi → sataṁpi (th) | cattālīsampi → sahassaṁpi (th) | paññāsampi → satasahassaṁpi (th) | anekavihitaṁ → aneka-vihitaṁ (pts) | seyyathidaṁ ekampi → seyyathīdaṁ ekam pi (pts) | dvepi → dve pi (pts) | tissopi → tisso pi (pts) | catassopi → catasso pi (pts) | pañcapi → pañca pi (pts) | dasapi → dasa pi (pts) | tiṁsampi → tiṁsam pi (pts) | cattālīsampi → cattārīsam pi (pts) | paññāsampi → paññāsam pi (pts) | jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṁvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe → jāti-satam pi jāti-sahassam pi jāti-sata-sahassam pi aneke pi saṁvaṭṭa-kappe aneke pi vivaṭṭa-kappe aneke pi saṁvaṭṭa-vivaṭṭa-kappe (pts) | evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → evaṁ-nāmo evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁsukha dukkha paṭisaṁvedī evam-āyu-pariyanto (pts) | evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto → evaṁ-nāmo evaṁ-gotto evaṁ-vaṇṇo evam-āhāro evaṁ-sukha-dukkha-paṭisaṁvedī evam-āyu-pariyanto (pts) | idhūpapannoti → idhūpapanno ti (pts) | sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ → sa-uddesaṁ aneka-vihitaṁ pubbe nivāsaṁ (pts)
Er erinnert sich an viele Arten früherer Leben mit ihren Merkmalen und Einzelheiten.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.7. Dibbacakkhuñāṇa4.3.3.7. Hellsichtigkeit

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte sattānaṁ cutūpapātañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | cutūpapātañāṇāya → cutūpapāta-ñāṇāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen von Tod und Wiedergeburt der Lebewesen.
So dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate, yathākammūpage satte pajānāti: ‘ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā. Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā, te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā’ti. Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate, yathākammūpage satte pajānāti.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt, th) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | yathākammūpage → yathā-kammūpage (pts) | kāyaduccaritena → kāya-duccaritena (pts) | vacīduccaritena → vacī-duccaritena (pts) | manoduccaritena → mano-duccaritena (pts) | micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā → micchā-diṭṭhikā micchā-diṭṭhi-kamma-samādānā (pts) | paraṁ → param (pts) | kāyasucaritena → kāya-sucaritena (pts) | vacīsucaritena → vacī-sucaritena (pts) | manosucaritena → mano-sucaritena (pts) | sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā → sammā diṭṭhikā sammā-diṭṭhi-kamma-samādānā (pts) | upapannāti → upapannā ti (pts)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit sieht er Lebewesen, wie sie hinscheiden und wieder geboren werden – gering oder hochstehend, schön oder hässlich, an einem guten oder einem schlechten Ort. Er versteht, wie Lebewesen entsprechend ihrer Taten weiterziehen: ‚Diese lieben Wesen taten Schlechtes mit dem Körper, der Sprache und dem Geist. Sie brachten die Edlen in Verruf, hatten falsche Ansicht und unternahmen Handlungen aus dieser falschen Ansicht heraus. Als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, wurden sie an einem verlorenen Ort wiedergeboren, einem schlechten Ort, in der Unterwelt, der Hölle. Diese lieben Wesen hingegen taten Gutes mit dem Körper, der Sprache und dem Geist. Sie brachten nie die Edlen in Verruf, hatten rechte Ansicht und unternahmen Handlungen aus dieser rechten Ansicht heraus. Als ihr Körper auseinanderbrach, nach dem Tod, wurden sie an einem guten Ort wiedergeboren, in einer himmlischen Welt.‘ Und so sieht er mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit Lebewesen, wie sie hinscheiden und wieder geboren werden – gering oder hochstehend, schön oder hässlich, an einem guten oder einem schlechten Ort. Er versteht, wie Lebewesen entsprechend ihrer Taten weiterziehen.

Seyyathāpi, mahārāja, majjhe siṅghāṭake pāsādo. Tattha cakkhumā puriso ṭhito passeyya manusse gehaṁ pavisantepi nikkhamantepi rathikāyapi vīthiṁ sañcarante majjhe siṅghāṭake nisinnepi. Tassa evamassa: ‘ete manussā gehaṁ pavisanti, ete nikkhamanti, ete rathikāya vīthiṁ sañcaranti, ete majjhe siṅghāṭake nisinnā’ti.
rathikāyapi vīthiṁ sañcarante → rathiyā vītisañcarantenapi (bj); rathiyāya vithiṁ sañcarantepi (sya-all); rathiyā vīthi sañcarantepi (pts1ed) | rathikāyapi vīthiṁ sañcarante → rathiyā vīthisañcarantepi (bj) | rathikāya vīthiṁ sañcaranti → rathiyā vīthisañcaranti (bj) | tattha → tatra (sya-all) | rathikāya vīthiṁ → rathiyāya vithiṁ (sya-all); rathiyā vīthi (pts) | sañcarante → sañcarante pi (pts) | sañcarante → rathiyāpī rathiṁ sañcarante (cck: sī.); rathiyāya vithiṁ sañcarantepi (cck: syā.) | pāsādo → SS pāsāde. (pts note) | siṅghāṭake → siṁghāṭake (bjt) | seyyathāpi mahārāja → seyyathā pi mahā-rāja (pts) | pavisantepi nikkhamantepi rathikāyapi vīthiṁ → pavisante pi nikkhamante pi rathiyā vīthi (pts) | nisinnepi → nisinne (pts) | evamassa → evam assa (pts) | nisinnāti → nisinnā ti (pts)
Wie wenn ein Pfahlbau-Langhaus an dem Platz im Zentrum stünde. Ein Mensch mit klaren Augen, der darauf stünde, könnte sehen, wie Menschen ein Haus betreten oder verlassen, wie sie über die Straßen und Wege gehen und an dem Platz im Zentrum sitzen. Er dächte: ‚Diese Menschen betreten ein Haus oder verlassen es, gehen über die Straßen und Wege und sitzen an dem Platz im Zentrum.‘

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte sattānaṁ cutūpapātañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | cutūpapātañāṇāya → cutūpapāta-ñāṇāya (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen von Tod und Wiedergeburt der Lebewesen.
So dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate, yathākammūpage satte pajānāti: ‘ime vata bhonto sattā kāyaduccaritena samannāgatā vacīduccaritena samannāgatā manoduccaritena samannāgatā ariyānaṁ upavādakā micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā, te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapannā. Ime vā pana bhonto sattā kāyasucaritena samannāgatā vacīsucaritena samannāgatā manosucaritena samannāgatā ariyānaṁ anupavādakā sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā. Te kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapannā’ti. Iti dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena satte passati cavamāne upapajjamāne hīne paṇīte suvaṇṇe dubbaṇṇe sugate duggate; yathākammūpage satte pajānāti.
paraṁ maraṇā → parammaraṇā (bjt) | atikkantamānusakena → atikkanta-mānusakena (pts) | yathākammūpage → yathā kammūpage (pts) | kāyaduccaritena → kāya-duccaritena (pts) | vacīduccaritena → vacī-duccaritena (pts) | manoduccaritena → mano-duccaritena (pts) | micchādiṭṭhikā micchādiṭṭhikammasamādānā → micchā-diṭṭhikā micchā-diṭṭhi-kamma-samādānā (pts) | paraṁ → param (pts) | kāyasucaritena → kāya-sucaritena (pts) | vacīsucaritena → vacī-sucaritena (pts) | manosucaritena → mano-sucaritena (pts) | sammādiṭṭhikā sammādiṭṭhikammasamādānā → sammā diṭṭhikā sammā-diṭṭhi-kamma-samādānā (pts) | upapannāti → upapannā ti (pts) | yathākammūpage → yathā-kammūpage (pts)
Mit geläuterter und übermenschlicher Hellsichtigkeit sieht er Lebewesen, wie sie hinscheiden und wieder geboren werden, und versteht, wie Lebewesen entsprechend ihrer Taten weiterziehen.
Idampi kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idampi → idaṁpi (th) | idampi → idam pi (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi abhikkantatarañ ca paṇītatarañ ca (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.

4.3.3.8. Āsavakkhayañāṇa4.3.3.8. Die Auflösung der Befleckungen

So evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte āsavānaṁ khayañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | mudubhūte → mudu-bhūte (pts) | khayañāṇāya → khaya-ñāṇāya (pts)
Wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, dann streckt er ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen der Auflösung der Befleckungen.
So idaṁ dukkhanti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ dukkhasamudayoti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ dukkhanirodhoti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ pajānāti.
dukkhanirodhagāminī paṭipadāti → dukkhanirodhagāminīpaṭipadāti (bjt) | dukkhanti yathābhūtaṁ → dukkhan ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhasamudayoti yathābhūtaṁ → dukkha-samudayo ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhanirodhoti yathābhūtaṁ → dukkha-nirodho ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ → dukkha-nirodha-gāminī paṭipadā ti yathā-bhūtaṁ (pts)
Er versteht wahrheitsgemäß: ‚Das ist das Leiden.‘ … ‚Das ist der Ursprung des Leidens.‘ … ‚Das ist das Aufhören des Leidens.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören des Leidens führt.‘
Ime āsavāti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ āsavasamudayoti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ āsavanirodhoti yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ āsavanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ pajānāti.
āsavanirodhagāminī paṭipadāti → āsavanirodhagāminīpaṭipadāti (bjt) | āsavāti yathābhūtaṁ → āsavā ti yathā-bhūtaṁ (pts) | āsavasamudayoti yathābhūtaṁ → āsava-samudayo ti yathā-bhūtaṁ (pts) | āsavanirodhoti yathābhūtaṁ → āsava-nirodho ti yathā-bhūtaṁ (pts) | āsavanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ → āsava-nirodha-gāminī paṭipadā ti yathā-bhūtaṁ (pts)
Er versteht wahrheitsgemäß: ‚Das sind die Befleckungen.‘ … ‚Das ist der Ursprung der Befleckungen.‘ … ‚Das ist das Aufhören der Befleckungen.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören der Befleckungen führt.‘
Tassa evaṁ jānato evaṁ passato kāmāsavāpi cittaṁ vimuccati, bhavāsavāpi cittaṁ vimuccati, avijjāsavāpi cittaṁ vimuccati,
jānato → Scmt Bp pajānato; Sd omits; Sum. as above. (pts note) | kāmāsavāpi → kāmāsavā pi (pts) | bhavāsavāpi → bhavāsavā pi (pts) | avijjāsavāpi → avijjāsavā pi (pts)
Wenn er das erkennt und sieht, ist sein Geist befreit von den Befleckungen der Sinnlichkeit, des Wunsches nach Wiedergeburt und der Unwissenheit.
vimuttasmiṁ ‘vimuttam’iti ñāṇaṁ hoti,
vimuttam → Bp Gr vimuttamhi ti. (pts note) | vimuttamiti → vimuttam iti (pts)
Wenn er befreit ist, weiß er, er ist befreit.
‘khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānāti.Er versteht: ‚Wiedergeburt ist beendet; das geistliche Leben ist erfüllt; was zu tun war, ist getan; es gibt nichts weiter für diesen Ort.‘

Seyyathāpi, mahārāja, pabbatasaṅkhepe udakarahado accho vippasanno anāvilo. Tattha cakkhumā puriso tīre ṭhito passeyya sippisambukampi sakkharakathalampi macchagumbampi carantampi tiṭṭhantampi. Tassa evamassa: ‘ayaṁ kho udakarahado accho vippasanno anāvilo. Tatrime sippisambukāpi sakkharakathalāpi macchagumbāpi carantipi tiṭṭhantipī’ti.
sakkharakathalampi → sakkharakaṭhalampi (bj) | sakkharakathalāpi → sakkharakaṭhalāpi (bj) | tatrime sippisambukāpi sakkharakathalāpi → tatthime sippikasambukāpi sakkharakaṭhalaṁpi (sya-all) | sakkharakaṭhalaṁpi → sakkharakaṭhalāpi (sya-all: sī.) | sippi-sambukam → Bp Gr sippika- twice. (pts note) | sakkharakaṭhalam → St kaṭhālam; Bp kathalaṁ. (pts note) | maccha-gumbam → Bp Gr kumbhaṁ. (pts note) | sippisambukampi sakkharakathalampi macchagumbampi carantampi tiṭṭhantampi → sippikasambukaṁpi sakkharakaṭhalaṁpi macchagumbaṁpi carantaṁpi tiṭṭhantaṁpi (th) | seyyathāpi mahārāja pabbatasaṅkhepe → seyyathā pi mahā-rāja pabbata-saṁkhepe (pts) | sippisambukampi sakkharakathalampi macchagumbampi carantampi tiṭṭhantampi → sippi-sambukam pi sakkharakaṭhalam pi maccha-gumbam pi carantam pi tiṭṭhantam pi (pts) | evamassa → evam assa (pts) | udakarahado → udaka-rahado (pts) | tatrime sippisambukāpi sakkharakathalāpi macchagumbāpi carantipi tiṭṭhantipīti → tatr ime sippi-sambukā pi sakkhara-kaṭhalā pi maccha-gumbā pi caranti pi tiṭṭhanti pīti (pts)
Wie ein See in einer Bergschlucht, der durchsichtig, klar und ungetrübt wäre. Ein Mensch mit klaren Augen, der am Ufer stünde, würde die Schnecken und Muscheln, Steine und Kiesel sehen und auch die Fischschwärme, die herumschwämmen oder stillstünden. Er dächte: ‚Dieser See ist durchsichtig, klar und ungetrübt. Hier sind die Schnecken und Muscheln, Steine und Kiesel und die Fischschwärme, die herumschwimmen oder stillstehen.‘

Evameva kho, mahārāja, bhikkhu evaṁ samāhite citte parisuddhe pariyodāte anaṅgaṇe vigatūpakkilese mudubhūte kammaniye ṭhite āneñjappatte āsavānaṁ khayañāṇāya cittaṁ abhinīharati abhininnāmeti.
evaṁ → (pts) | āneñjappatte → ānejjappatte (pts) | evameva → evam eva (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
Ebenso streckt ein Mönch, wenn sein Geist so im Samādhi versunken ist – geläutert, hell, makellos, fleckenlos, geschmeidig, formbar, stetig und unbewegt –, ihn aus und projiziert ihn auf das Erkennen der Auflösung der Befleckungen.
‘So idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
idaṁ dukkhanti → imaṁ dukkhan ti (pts) | dukkhanirodhagāminī paṭipadāti → dukkhanirodhagāminīpaṭipadāti (bjt) | idaṁ dukkhanti yathābhūtaṁ → imaṁ dukkhan ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhasamudayoti yathābhūtaṁ → dukkha samudayo ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhanirodhoti yathābhūtaṁ → dukkha-nirodho ti yathā-bhūtaṁ (pts) | dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ → dukkha-nirodha-gāminī paṭipadā ti yathā-bhūtaṁ (pts)
Er versteht wahrheitsgemäß: ‚Das ist das Leiden.‘ … ‚Das ist der Ursprung des Leidens.‘ … ‚Das ist das Aufhören des Leidens.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören des Leidens führt.‘
‘Ime āsavā’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavasamudayo’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavanirodho’ti yathābhūtaṁ pajānāti, ‘ayaṁ āsavanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ pajānāti.
āsavanirodhagāminī paṭipadāti → āsavanirodhagāminīpaṭipadāti (bjt) | āsavāti → āsavā ti (pts) | āsavasamudayoti yathābhūtaṁ → āsava-samudayo ti yathā-bhūtaṁ (pts) | āsavanirodhoti yathābhūtaṁ → āsava-nirodho ti yathā-bhūtaṁ (pts) | āsavanirodhagāminī paṭipadāti → āsava-nirodha-gāminī paṭipadā ti (pts)
Er versteht wahrheitsgemäß: ‚Das sind die Befleckungen.‘ … ‚Das ist der Ursprung der Befleckungen.‘ … ‚Das ist das Aufhören der Befleckungen.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören der Befleckungen führt.‘
Tassa evaṁ jānato evaṁ passato kāmāsavāpi cittaṁ vimuccati, bhavāsavāpi cittaṁ vimuccati, avijjāsavāpi cittaṁ vimuccati,
kāmāsavāpi → kāmāsavā pi (pts) | bhavāsavāpi → bhavāsavā pi (pts) | avijjāsavāpi → avijjāsavā pi (pts)
Wenn er das erkennt und sieht, ist sein Geist befreit von den Befleckungen der Sinnlichkeit, des Wunsches nach Wiedergeburt und der Unwissenheit.
vimuttasmiṁ ‘vimuttam’iti ñāṇaṁ hoti,
vimuttamiti → vimuttam iti (pts)
Wenn er befreit ist, weiß er, er ist befreit.
‘khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānāti.Er versteht: ‚Wiedergeburt ist beendet; das geistliche Leben ist erfüllt; was zu tun war, ist getan; es gibt nichts weiter für diesen Ort.‘ Idaṁ kho, mahārāja, sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ purimehi sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca.
idaṁ → idaṁpi (sya-all) | mahārāja → mahāraja (pts) | mahārāja → mahā-raja (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | sāmaññaphalehi abhikkantatarañca paṇītatarañca → sāmañña-phalehi (pts)
Auch das, großer König, ist eine Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener ist als die vorigen.
Imasmā ca pana, mahārāja, sandiṭṭhikā sāmaññaphalā aññaṁ sandiṭṭhikaṁ sāmaññaphalaṁ uttaritaraṁ vā paṇītataraṁ vā natthī”ti.
sandiṭṭhikā sāmaññaphalā → sandiṭṭhikehi sāmaññaphalehi (pts) | pana → sīhalapotthake idaṁ nipātadvayaṁ na dissati (sya-all note) | Imamhā → Bp Gr imasmā ca. (pts note) | imasmā → abhikkantatarañ ca paṇītatarañ (pts) | pana mahārāja sandiṭṭhikā sāmaññaphalā → imamhā mahā-rāja sandiṭṭhikehi sāmañña-phalehi (pts) | sāmaññaphalaṁ → sāmañña-phalaṁ (pts) | natthīti → n atthīti (pts)
Und, großer König, es gibt keine andere Frucht des Asketenlebens, die in diesem Leben ersichtlich ist, die besser und erlesener wäre als diese.“

5. Ajātasattuupāsakattapaṭivedanā5. Ajātasattu erklärt sich zu einem Laienanhänger

Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavantaṁ etadavoca:
vedehiputto → vedehi-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Als der Buddha geendet hatte, sagte Ajātasattu zu ihm:
“abhikkantaṁ, bhante, abhikkantaṁ, bhante.
bhante → Bp Gr omit the repetition. (pts note)
„Vortrefflich, Herr! Vortrefflich!
Seyyathāpi, bhante, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ, bhante, bhagavatā anekapariyāyena dhammo pakāsito.
evamevaṁ bhante → evameva (sya-all) | dakkhantīti evamevaṁ bhante → dakkhintīti evam eva (pts) | nikkujjitaṁ → Bp nikujjitaṁ. (pts note) | Bhagavatā → Bp Gr bhante bhāgavatā. (pts note) | seyyathāpi → seyyathā pi (pts) | telapajjotaṁ → tela-pajjotaṁ (pts) | anekapariyāyena → aneka-pariyāyena (pts)
Als würde er das Umgestürzte aufrichten oder das Verborgene enthüllen oder den Verirrten den Weg weisen oder im Dunkeln ein Licht anzünden, sodass Menschen mit klaren Augen sehen könnten, was da ist, so hat der Buddha die Lehre auf vielerlei Weise klargemacht.
Esāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
esāhaṁ → so ahaṁ (pts) | bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṁghañ ca (pts)
Ich nehme Zuflucht zum Buddha, zur Lehre und zum Saṅgha der Mönche und Nonnen.
Upāsakaṁ maṁ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gataṁ.
saraṇaṁ gataṁ → saraṇaṅgataṁ (th) | upāsakaṁ → upāsakam (pts)
Von diesem Tag an soll der Buddha mich als Laienanhänger in Erinnerung behalten, der für sein ganzes Leben Zuflucht genommen hat.

Accayo maṁ, bhante, accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yohaṁ pitaraṁ dhammikaṁ dhammarājānaṁ issariyakāraṇā jīvitā voropesiṁ.
issariyakāraṇā → issariyassa kāraṇā (bj, sya-all, pts) | yohaṁ → yohaṁ bhante (sya-all); so haṁ (pts) | bhante → bhanteti pāṭho na dissati (sya-all: sī.) | yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ yohaṁ → yathā-bālaṁ yathā-mūḷhaṁ yathā-akusalaṁ so haṁ (pts) | dhammarājānaṁ issariyakāraṇā → dhamma-rājānaṁ issariyassa kāraṇā (pts)
Ich habe einen Fehler gemacht, Herr. Es war töricht, dumm und untauglich von mir, meinem Vater, einem gerechten und prinzipientreuen König, um der Herrschaft willen das Leben zu nehmen.
Tassa me, bhante bhagavā, accayaṁ accayato paṭiggaṇhātu āyatiṁ saṁvarāyā”ti.
paṭiggaṇhātu → patigaṇhātu (pts)
Bitte, Herr, nimm meinen Fehler als Fehler an, und ich will mich in Zukunft zügeln.“

“Taggha tvaṁ, mahārāja, accayo accagamā yathābālaṁ yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ, yaṁ tvaṁ pitaraṁ dhammikaṁ dhammarājānaṁ jīvitā voropesi.
yaṁ → yo (bj, sya-all) | dhammarājānaṁ → dhammarājānaṁ issariyassa kāraṇā (sya-all) | yo → yaṁ (sya-all: sī.) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | yathāmūḷhaṁ yathāakusalaṁ → yathā-mūḷhaṁ yathā-akusalaṁ (pts) | dhammarājānaṁ → dhamma-rājānaṁ (pts)
„Jawohl, großer König, du hast einen Fehler gemacht. Es war töricht, dumm und untauglich von dir, deinem Vater, einem gerechten und prinzipientreuen König, um der Herrschaft willen das Leben zu nehmen.
Yato ca kho tvaṁ, mahārāja, accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikarosi, taṁ te mayaṁ paṭiggaṇhāma.
tan → Bp Gr taṁ. (pts note) | paṭiggaṇhāma → paṭigaṇhāma (bjt) | taṁ te → tante (th) | mahārāja → mahā-rāja (pts) | yathādhammaṁ → yathā dhammaṁ (pts) | paṭiggaṇhāma → patigaṇhāma (pts)
Aber da du deinen Fehler als Fehler erkannt hast und richtig mit ihm verfahren bist, nehme ich ihn an.
Vuddhihesā, mahārāja, ariyassa vinaye, yo accayaṁ accayato disvā yathādhammaṁ paṭikaroti, āyatiṁ saṁvaraṁ āpajjatī”ti.
vuddhihesā → vuḍḍhi hesā (sya-all) | vuddhihesā → vuddhi hesā (bjt) | vuddhihesā mahārāja → vuddhi h esā mahā-rāja (pts) | yathādhammaṁ → yathā dhammaṁ (pts)
Denn es gilt als Fortschritt in der Schulung des Edlen, einen Fehler als Fehler zu erkennen, richtig mit ihm zu verfahren und sich zu verpflichten, sich in der Zukunft zu zügeln.“

Evaṁ vutte, rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavantaṁ etadavoca:
vedehiputto → vedehi-putto (pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Daraufhin sagte Ajātasattu zum Buddha:
“handa ca dāni mayaṁ, bhante, gacchāma bahukiccā mayaṁ bahukaraṇīyā”ti.
mayaṁ → Bp Gr omit. (pts note) | ca dāni → cadāni (th) | bahukiccā → bahu-kiccā (pts) | bahukaraṇīyāti → bahu-karaṇīyā ti (pts)
„Nun, Herr, jetzt muss ich gehen. Ich habe viele Pflichten und Verantwortlichkeiten.“

“Yassadāni tvaṁ, mahārāja, kālaṁ maññasī”ti.
yassadāni → yassa dāni (pts) | mahārāja → mahā-rāja (pts)
„Bitte, großer König, geh nach deinem Belieben.“

Atha kho rājā māgadho ajātasattu vedehiputto bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
atha kho → athakho (th) | vedehiputto → vedehi-putto (pts) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)
Da begrüßte der König die Worte des Buddha und stimmte ihm zu. Er erhob sich von seinem Sitz, verbeugte sich, umrundete den Buddha respektvoll, die rechte Seite ihm zugewandt, und ging.

Atha kho bhagavā acirapakkantassa rañño māgadhassa ajātasattussa vedehiputtassa bhikkhū āmantesi:
ajātasattussa vedehiputtassa → ajātasattuvedehiputtassa (pts) | Ajātasattu-Vedehi-puttassa → Bp Ajātasattussa. (pts note) | atha kho → athakho (th) | acirapakkantassa → acira-pakkantassa (pts)
Kurz nachdem der König gegangen war, wandte sich der Buddha an die Mönche und Nonnen:
“khatāyaṁ, bhikkhave, rājā.„Dieser König ist zerbrochen, Mönche und Nonnen, Upahatāyaṁ, bhikkhave, rājā.er ist vernichtet. Sacāyaṁ, bhikkhave, rājā pitaraṁ dhammikaṁ dhammarājānaṁ jīvitā na voropessatha, imasmiññeva āsane virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ uppajjissathā”ti.
imasmiññeva → imasmiṁyevassa (sya-all) | na → Scdt Gr. omit. (pts note) | āsane → Sct āyatane; Gr āsatena. (pts note) | imasmiññeva → imasmiṁ yeva (bjt, pts) | vītamalaṁ dhammacakkhuṁ → vīta-malaṁ dhamma-cakkhuṁ (pts)
Wenn er nicht seinem Vater, einem gerechten und prinzipientreuen König, das Leben genommen hätte, wäre ihm da, wo er gerade saß, das unbefleckte, makellose Auge des Dhamma erschienen.“

Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)
Das sagte der Buddha.
Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.
abhinandunti → abhinandun ti (pts)
Zufrieden begrüßten die Mönche und Nonnen die Worte des Buddha.

Sāmaññaphalasuttaṁ niṭṭhitaṁ dutiyaṁ.

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Lietuvių · Српски · ไทย