Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Majjhima Nikāya 99Discorsi medi 99

SubhasuttaIl discorso con Subha

Evaṁ me sutaṁ—
evaṁ me → evamme (th) | evaṁ → evam (pts)
Così ho sentito.
ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.Una volta il Buddha dimorava vicino a Sāvatthī, nel bosco di Jeta, il monastero di Anāthapiṇḍika.

Tena kho pana samayena subho māṇavo todeyyaputto sāvatthiyaṁ paṭivasati aññatarassa gahapatissa nivesane kenacideva karaṇīyena.
kenacideva → kenacid eva (pts)
In quell’occasione lo studente bramino Subha, il figlio di Todeyya, si trovava a Sāvatthī, a casa di un certo laico per qualche faccenda.
Atha kho subho māṇavo todeyyaputto yassa gahapatissa nivesane paṭivasati taṁ gahapatiṁ etadavoca:
etadavoca → etad (pts)
Subha disse al laico:
“sutaṁ metaṁ, gahapati:
sutaṁ metaṁ → sutametaṁ (th) | + → avoca (pts) | metaṁ → me taṁ (pts)
“Laico, ho sentito che
‘avivittā sāvatthī arahantehī’ti.
sāvatthī → sāvatthi (bj, pts) | arahantehīti → arahantehi (sya-all)
a Sāvatthī non c’è mancanza di perfetti.
Kaṁ nu khvajja samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā payirupāseyyāmā”ti?
khvajja → kh ajja (pts) | ajja → So Sk; Bm Si kaṁ nu khvajja. Cf. 1 Dīgha 47. (pts note) | payirupāseyyāmāti → So Si; Sk (as frequently) payirūp-, as Bm always. (pts note) | kaṁ nu → kannu (bjt) | kaṁ → kan (pts)
A quale asceta o bramino possiamo rendere omaggio oggi?”

“Ayaṁ, bhante, bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.“Signore, il Buddha dimora vicino a Sāvatthī, nel bosco di Jeta, il monastero di Anāthapiṇḍika. Taṁ, bhante, bhagavantaṁ payirupāsassū”ti.Può rendere omaggio a lui”.

Atha kho subho māṇavo todeyyaputto tassa gahapatissa paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṁ sammodi.
paṭissutvā → paṭisutvā (pts) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā → ten upasaṁkami upasaṁkamitvā (pts)
Accettando la proposta del laico, Subha andò dal Buddha e ci scambiò saluti.
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṁ etadavoca:
sāraṇīyaṁ → sārāṇīyaṁ (bj, sya-all, pts) | etadavoca → etad avoca (pts)
Una volta che i saluti e le cordialità terminarono, si sedette a lato e disse al Buddha:

“brāhmaṇā, bho gotama, evamāhaṁsu:
evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts)
“Signor Gotama, i bramini dicono:
‘gahaṭṭho ārādhako hoti ñāyaṁ dhammaṁ kusalaṁ, na pabbajito ārādhako hoti ñāyaṁ dhammaṁ kusalan’ti.
kusalanti → kusalan ti (pts)
‘I laici riescono nel sistema dell’insegnamento buono, non i rinuncianti’.
Idha bhavaṁ gotamo kimāhā”ti?
kimāhāti → kim āhāti (pts)
Cosa dice lei a riguardo?”

“Vibhajjavādo kho ahamettha, māṇava;
vibhajjavādo → vibhajavādo (th) | ahamettha → aham ettha (pts)
“Su questo punto, studente, io parlo dopo aver analizzato la domanda,
nāhamettha ekaṁsavādo.
nāhamettha → nāham ettha (pts)
non unilateralmente.
Gihissa vāhaṁ, māṇava, pabbajitassa vā micchāpaṭipattiṁ na vaṇṇemi.
na → (sya-all) | Gihissa → Bm Si gīhissa. (pts note) | na → Si omits na. (pts note) | vāhaṁ → vā haṁ (pts)
Io non lodo la pratica sbagliata sia nel caso dei laici che dei rinuncianti.
Gihī vā hi, māṇava, pabbajito vā micchāpaṭipanno micchāpaṭipattādhikaraṇahetu na ārādhako hoti ñāyaṁ dhammaṁ kusalaṁ.
micchāpaṭipattādhikaraṇahetu → micchāpaṭipannādhikaraṇahetu (bj) | Gihī → Bm gīhi. (pts note)
A causa della pratica sbagliata, né laici né rinuncianti riescono nel sistema dell’insegnamento buono.
Gihissa vāhaṁ, māṇava, pabbajitassa vā sammāpaṭipattiṁ vaṇṇemi.
vāhaṁ → vā haṁ (pts)
Io lodo la pratica corretta sia nel caso dei laici che dei rinuncianti.
Gihī vā hi, māṇava, pabbajito vā sammāpaṭipanno sammāpaṭipattādhikaraṇahetu ārādhako hoti ñāyaṁ dhammaṁ kusalan”ti.
sammāpaṭipattādhikaraṇahetu → sammāpaṭipannādhikaraṇahetu (bj) | kusalanti → kusalan ti (pts)
Grazie alla pratica corretta, sia i laici che i rinuncianti riescono nel sistema dell’insegnamento buono”

“Brāhmaṇā, bho gotama, evamāhaṁsu:
evamāhaṁsu → evam āhaṁsu (pts)
“Signor Gotama, i bramini dicono:
‘mahaṭṭhamidaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ gharāvāsakammaṭṭhānaṁ mahapphalaṁ hoti;
mahaṭṭhamidaṁ → mahatthamidaṁ (sya-all) | mahaṭṭhamidaṁ → mahaṭṭhaṁ (bj: syā) | Mahaṭṭhaṁ → So Sk Bm Bu; Si mahattham. (pts note) | mahaṭṭhamidaṁ → mahaṭṭhaṁ idaṁ (pts)
‘Dato che il lavoro della vita laica ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, è molto fruttuoso.
appaṭṭhamidaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaphalaṁ hotī’ti.
appaṭṭhamidaṁ → appatthamidaṁ (sya-all) | appaṭṭhaṁ → So Sk Bm Bu; Si appatthaṁ. (pts note) | pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaphalaṁ → pabbajjākammaṭṭhānaṁ appapphalaṁ (th) | appaṭṭhamidaṁ → appaṭṭhaṁ idaṁ (pts) | pabbajjā kammaṭṭhānaṁ → pabbajjākammaṭṭhānaṁ (pts)
Ma dato che il lavoro dei rinuncianti ha pochi requisiti, compiti, problemi, e imprese, non è molto fruttuoso’.
Idha bhavaṁ gotamo kimāhā”ti.
kimāhāti etthāpi → kim āhāti ettha pi (pts)
Cosa dice lei a riguardo?”

“Etthāpi kho ahaṁ, māṇava, vibhajjavādo;
etthāpi → etthapi (sya-all) | vibhajjavādo → vibhajavādo (th) | etthāpi → ettha pi (pts)
“Anche su questo punto, studente, parlo dopo aver analizzato la domanda,
nāhamettha ekaṁsavādo.
nāhamettha → nāham ettha (pts)
non unilateralmente.
Atthi, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ, vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti;
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
Un certo tipo di lavoro ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando fallisce non è molto fruttuoso.
atthi, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ, sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti;
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all)
Un certo tipo di lavoro ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando riesce è molto fruttuoso.
atthi, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ, vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti;
appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
Un certo tipo di lavoro ha pochi requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando fallisce non è molto fruttuoso.
atthi, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti.
appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all)
Un certo tipo di lavoro ha pochi requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando riesce è molto fruttuoso.

Katamañca, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti?
katamañca → katamaṁ (sya-all) | mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | katamañca → katamaṁ (bj: syā) | ca → Bm Si katamaṁ. (pts note) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th) | katamañca → katamañ ca (pts)
E quale lavoro ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando fallisce non è molto fruttuoso?
Kasi kho, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti.
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | kasi → kasī (pts) | Kasī → Bm Si kasi. (pts note) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
L’agricoltura.
Katamañca, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti?
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | katamañca → katamañ ca (pts)
E quale lavoro ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando riesce è molto fruttuoso?
Kasiyeva kho, māṇava, kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti.
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | kasiyeva → kasī yeva (pts)
Di nuovo, l’agricoltura.
Katamañca, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti?
appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th) | katamañca → katamañ ca (pts) | vipajjamānaṁ → vipajjamānam (pts)
E quale lavoro ha pochi requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando fallisce non è molto fruttuoso?
Vaṇijjā kho, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti.
vaṇijjā → vanijjā (sya-all) | appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | Vaṇijjā → So Sk Si; Bm vānijā. (pts note) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
Il commercio.
Katamañca, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti?
appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | katamañca → katamañ ca (pts)
E quale lavoro ha pochi requisiti, compiti, problemi, e imprese, e quando riesce è molto fruttuoso?
Vaṇijjāyeva kho, māṇava, kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti.
vaṇijjāyeva → vanijjāyeva (sya-all) | appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | vaṇijjāyeva → vaṇijjā yeva (pts)
Di nuovo, il commercio.

Seyyathāpi, māṇava, kasi kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti;
kasi kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ → kasikammaṭṭhānaṁ mahatthaṁ (sya-all) | kasi → kasī (pts) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
La vita laica è come l’agricoltura nel senso che ha molti requisiti e quando fallisce non è molto fruttuosa;
evameva kho, māṇava, gharāvāsakammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti.
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th) | evameva → evam eva (pts)
Seyyathāpi, māṇava, kasiyeva kammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti;
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | kasiyeva → kasī yeva (pts)
ma quando riesce è molto fruttuosa.
evameva kho, māṇava, gharāvāsakammaṭṭhānaṁ mahaṭṭhaṁ mahākiccaṁ mahādhikaraṇaṁ mahāsamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti.
mahaṭṭhaṁ → mahatthaṁ (sya-all) | evameva → evam eva (pts)
Seyyathāpi, māṇava, vaṇijjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti;
vaṇijjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ → vanijjākammaṭṭhānaṁ appatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th)
La vita da rinunciante è come il commercio nel senso che ha pochi requisiti e quando fallisce non è molto fruttuosa;
evameva kho, māṇava, pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ vipajjamānaṁ appaphalaṁ hoti.
pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ → pabbajjākammaṭṭhānaṁ appatthaṁ (sya-all) | appaphalaṁ → appapphalaṁ (th) | evameva → evam eva (pts)
Seyyathāpi, māṇava, vaṇijjāyeva kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hoti;
vaṇijjāyeva → vanijjāyeva (sya-all) | appaṭṭhaṁ → appatthaṁ (sya-all) | vaṇijjāyeva → vaṇijjā yeva (pts)
ma quando riesce è molto fruttuosa”
evameva kho, māṇava, pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ appakiccaṁ appādhikaraṇaṁ appasamārambhaṁ sampajjamānaṁ mahapphalaṁ hotī”ti.
pabbajjā kammaṭṭhānaṁ appaṭṭhaṁ → pabbajjākammaṭṭhānaṁ appatthaṁ (sya-all) | hotīti → Sk hoti. (pts note) | evameva → evam eva (pts)

“Brāhmaṇā, bho gotama, pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāyā”ti.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts)
“Signor Gotama, i bramini prescrivono cinque cose per accumulare merito e riuscire nel bene”

“Ye te, māṇava, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya—
paññapenti → paññāpenti (bj, pts)

sace te agaru—
agaru → Sk agarū. (pts note)
“Se non ti dispiace, studente,
sādhu te pañca dhamme imasmiṁ parisati bhāsassū”ti.
parisati → parisatiṁ (bj, pts) | imasmiṁ → imissanti pāṭhena bhavitabbaṁ (sya-all note) | imasmiṁ → So all MSS. Si apends the following note: Imissan ti pāṭhena bhavitabbaṁ. (pts note) | parisatiṁ → Bm Si parisati (as at p. 140). (pts note)
per favore, spiegale a questa assemblea”

“Na kho me, bho gotama, garu yatthassu bhavanto vā nisinno bhavantarūpo vā”ti.
bhavanto vā nisinno bhavantarūpo vā”ti → nisinnā bhavantarūpā vāti (bj, sya-all, km, pts1ed) | nisinno bhavantarūpo → nisinnā bhavantarūpā (bj, sya-all) | me → (sya-all) | nisinno bhavantarūpo vāti → nisinnā bhavantarūpā vā ti (pts) | vā’’ti → nisinnā bhavantarūpā vāti (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | me → Si omits me. (pts note) | assu → Sk yatthassa. (pts note) | bhavanto → Sk Bu bhagavanto. (pts note) | vā → So Si; Bm nisinno bh-po; Sk bhagavantaṁ rūpā; Bu bhavantarūpañ cātī. (pts note) | yatthassu → yatth assu (pts)
“Non è un problema quando un signore come lei è seduto qui”

“Tena hi, māṇava, bhāsassū”ti.
tena hi → tenahi (th)
“Allora parla, studente”

“Saccaṁ kho, bho gotama, brāhmaṇā paṭhamaṁ dhammaṁ paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts)
“Signor Gotama, la verità è la prima cosa.
Tapaṁ kho, bho gotama, brāhmaṇā dutiyaṁ dhammaṁ paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | Tapaṁ → Bm tapañ ca. (pts note)
Il fervore la seconda.
Brahmacariyaṁ kho, bho gotama, brāhmaṇā tatiyaṁ dhammaṁ paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | Brahmacariyaṁ → Bm adds pi. (pts note)
La castità la terza.
Ajjhenaṁ kho, bho gotama, brāhmaṇā catutthaṁ dhammaṁ paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya.
ajjhenaṁ → ajjhesanaṁ (bj) | paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | ajjhenaṁ → ajjhenam (pts)
La recitazione la quarta.
Cāgaṁ kho, bho gotama, brāhmaṇā pañcamaṁ dhammaṁ paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāya.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts)
La generosità la quinta.
Brāhmaṇā, bho gotama, ime pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya, kusalassa ārādhanāyāti.
paññapenti → paññāpenti (bj) | ārādhanāyāti → arādhanāyāti (pts)
Queste sono le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene.
Idha bhavaṁ gotamo kimāhā”ti?
kimāhāti → kim āhāti (pts)
Cosa dice lei a riguardo?”

“Kiṁ pana, māṇava, atthi koci brāhmaṇānaṁ ekabrāhmaṇopi yo evamāha:
ekabrāhmaṇopi → ekabrāhmaṇo pi (pts) | evamāha → evam āha (pts)
“Beh, studente, c’è anche solo un singolo bramino che dice così:
‘ahaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemī’”ti?‘Dichiaro il risultato di queste cinque cose dopo averle realizzate attraverso conoscenza diretta’?”

“No hidaṁ, bho gotama”.
hidaṁ → h idaṁ (pts)
“No, Signor Gotama”

“Kiṁ pana, māṇava, atthi koci brāhmaṇānaṁ ekācariyopi ekācariyapācariyopi yāva sattamā ācariyamahayugāpi yo evamāha:
yāva sattamā ācariyamahayugāpi → yāvasattamā ācariyamahayugā (bj) | ekācariyopi ekācariyapācariyopi → ekācariyo pi ekācariyapācariyo pi (pts) | evamāha → evam āha (pts)
“Beh, c’è anche sono un singolo maestro dei bramini, o un maestro di maestri, o qualcuno fino alla settima generazione di maestri che dice così:
‘ahaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemī’”ti?‘Dichiaro il risultato di queste cinque cose dopo averle realizzate attraverso conoscenza diretta’?”

“No hidaṁ, bho gotama”.
hidaṁ → h idaṁ (pts)
“No, Signor Gotama”

“Kiṁ pana, māṇava, yepi te brāhmaṇānaṁ pubbakā isayo mantānaṁ kattāro mantānaṁ pavattāro yesamidaṁ etarahi brāhmaṇā porāṇaṁ mantapadaṁ gītaṁ pavuttaṁ samihitaṁ tadanugāyanti tadanubhāsanti bhāsitamanubhāsanti vācitamanuvācenti, seyyathidaṁ—aṭṭhako vāmako vāmadevo vessāmitto yamataggi aṅgīraso bhāradvājo vāseṭṭho kassapo bhagu,
aṭṭhako → aṭṭako (bj) | brāhmaṇā → brāhmaṇānaṁ (sya-all) | aṅgīraso → aṅgiraso (pts) | samihitaṁ → Sk samīhitaṁ. (pts note) | Aṅgiraso → Sk Yamataggī Angīraso. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th) | yepi → ye pi (pts) | yesamidaṁ → yesam idaṁ (pts) | tadanugāyanti tadanubhāsanti bhāsitamanubhāsanti vācitamanuvācenti seyyathidaṁ → tad anugāyanti tad anubhāsanti bhāsitam anubhāsanti vācitaṁ anuvācenti seyyathīdaṁ (pts)
“Beh, e gli antichi veggenti dei bramini, cioè Aṭṭhaka, Vāmaka, Vāmadeva, Vessāmitta, Yamadaggi, Aṅgīrasa, Bhāradvāja, Vāseṭṭha, Kassapa, e Bhagu? Furono gli autori e i propagatori degli inni. Le loro collezioni venivano cantate e propagate, e furono compilate in tempi antichi; e al giorno d’oggi i bramini continuano a cantarle e a recitarle, recitando ciò che veniva recitato, e insegnando ciò che veniva insegnato.
tepi evamāhaṁsu:
tepi evamāhaṁsu → te pi evam āhaṁsu (pts)
Almeno loro dissero:
‘mayaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemā’”ti?
dhammānaṁ → (sya-all)
‘Dichiariamo il risultato di queste cinque cose dopo averle realizzate attraverso conoscenza diretta’?”

“No hidaṁ, bho gotama”.
hidaṁ → h idaṁ (pts)
“No, Signor Gotama”

“Iti kira, māṇava, natthi koci brāhmaṇānaṁ ekabrāhmaṇopi yo evamāha:
yo → Sk so. (pts note) | natthi → na tthi (pts) | ekabrāhmaṇopi → ekabrāhmaṇo pi (pts) | evamāha → evam āha (pts)
“Quindi, studente, sembra che non ci sia nemmeno un singolo bramino,
‘ahaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemī’ti; natthi koci brāhmaṇānaṁ ekācariyopi ekācariyapācariyopi yāva sattamā ācariyamahayugāpi yo evamāha:
yāva sattamā ācariyamahayugāpi → yāvasattamā ācariyamahayugā (bj) | natthi → na tthi (pts) | ekācariyopi ekācariyapācariyopi → ekācariyo pi ekācariyapācariyo pi (pts) | evamāha → evam āha (pts)
nemmeno uno fino alla settima generazione di maestri,
‘ahaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemī’ti; yepi te brāhmaṇānaṁ pubbakā isayo mantānaṁ kattāro mantānaṁ pavattāro, yesamidaṁ etarahi brāhmaṇā porāṇaṁ mantapadaṁ gītaṁ pavuttaṁ samihitaṁ, tadanugāyanti tadanubhāsanti bhāsitamanubhāsanti vācitamanuvācenti, seyyathidaṁ—aṭṭhako vāmako vāmadevo vessāmitto yamataggi aṅgīraso bhāradvājo vāseṭṭho kassapo bhagu.
aṭṭhako → aṭṭako (bj) | brāhmaṇā → brāhmaṇānaṁ (sya-all) | pi → Bm hi. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th)
nemmeno gli antichi veggenti dei bramini,
Tepi na evamāhaṁsu:
na → (bj) | evamāhaṁsu → before (pts)
che dice:
‘mayaṁ imesaṁ pañcannaṁ dhammānaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā vipākaṁ pavedemā’ti.
pavedemāti → pavedemāti no hetaṁ bho gotama (bj)
‘Dichiariamo il risultato di queste cinque cose dopo averle realizzate attraverso conoscenza diretta’.

Seyyathāpi, māṇava, andhaveṇi paramparāsaṁsattā purimopi na passati majjhimopi na passati pacchimopi na passati;
paramparāsaṁsattā purimopi → paramparā saṁsatta purimo pi (pts) | pacchimopi na → pacchimo pi no (pts) | saṁsattā → sambhattā (bj: syā) | andhaveṇi → Sk a-ī. (pts note) | saṁsatta → So Si; Bm sambhattā; Sk paramparāyaṁ sattā. (pts note) | + → no hetaṁ bho gotama (bjt) | andhaveṇi paramparāsaṁsattā → andhaveṇiparamparā saṁsattā (bjt) | paramparāsaṁsattā → paraṁparāsaṁsattā (th) | majjhimopi → majjhimo pi (pts)
Immagina una coda di uomini ciechi, ognuno attaccato a quello davanti: il primo non vede, quello in mezzo non vede, e l’ultimo non vede.
evameva kho, māṇava, andhaveṇūpamaṁ maññe brāhmaṇānaṁ bhāsitaṁ sampajjati—purimopi na passati majjhimopi na passati pacchimopi na passatī”ti.
māṇava → maṇava (pts) | maññe → So Si Bm; Sk andhaveṇupamaṁ ñe. (pts note) | evameva → evam eva (pts) | purimopi → purimo pi (pts) | majjhimopi → majjhimo pi (pts) | pacchimopi → pacchimo pi (pts)
Allo stesso modo, a me sembra che la dichiarazione dei bramini si rivela essere come una fila di uomini ciechi: il primo non vede, quello in mezzo non vede, e l’ultimo non vede”.

Evaṁ vutte, subho māṇavo todeyyaputto bhagavatā andhaveṇūpamena vuccamāno kupito anattamano bhagavantaṁyeva khuṁsento bhagavantaṁyeva vambhento bhagavantaṁyeva vadamāno:
bhagavatā andhaveṇūpamena → bhagavato andhaveṇūpammena (sya-all) | bhagavantaṁyeva → bhagavantaṁ yeva (pts)
Quando il Buddha disse così, Subha si infastidì e si arrabbiò con lui a causa della similitudine della fila di uomini ciechi. Attaccò e insultò persino il Buddha stesso, dicendo:
“samaṇo gotamo pāpito bhavissatī”ti bhagavantaṁ etadavoca:
pāpito → pāpiko (pts) | Samaṇo → Sk adds ca. (pts note) | Gotamo → Bm adds pi. (pts note) | etadavoca → etad avoca (pts)
‘‘Che l’asceta Gotama sia maledetto!” Disse al Buddha:

“brāhmaṇo, bho gotama, pokkharasāti opamañño subhagavaniko evamāha:
bho → (sya-all) | bho → Si omits bho. (pts note) | Pokkharasāti → So Sk Si; Bm P-ti. Bu hereon says: Tattha Pokkharasātīti idaṁ tassa nāmaṁ. Pokkharasādīti pi vuccati. See 1 Sum. Vil. 244 & I Dīgha 87. (pts note) | Opamañño → Sk Opamaññe. (pts note) | evamāha → evam āha (pts)
“Signor Gotama, il bramino Pokkharasāti Upamañña della Foresta Subhaga dice:
‘evameva panidhekacce samaṇabrāhmaṇā uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ paṭijānanti.
panidhekacce → panimeke (sabbattha) | panidhekacce → panimeke (bj); kho panime ke (sya-all) | uttari → uttariṁ (sya-all) | panimeke → panimekacce (bj: machasaṁ) | panidhekacce → panimeke (cck: sabbattha) | eva → Si adds kho. (pts note) | eke → So all MSS., Si dividing ime ke. (pts note) | uttari manussadhammā → uttarimanussadhammā (my, bjt, pts) | evameva panidhekacce → evaṁ eva pan im eke (pts)
‘Questo è esattamente quello che accade ad alcuni asceti e bramini. Dicono di possedere distinzioni sovrumane in conoscenza e visione degne dei nobili.
Tesamidaṁ bhāsitaṁ hassakaṁyeva sampajjati, nāmakaṁyeva sampajjati, rittakaṁyeva sampajjati, tucchakaṁyeva sampajjati.
sampajjati → Sk omits these three words. (pts note) | tesamidaṁ → tesaṁ idaṁ (pts) | hassakaṁyeva → hassakaṁ yeva (pts) | nāmakaṁyeva → nāmakaṁ yeva (pts) | rittakaṁyeva → rittakaṁ yeva (pts) | tucchakaṁyeva → tucchakaṁ yeva (pts)
Ma la loro dichiarazione si rivela essere uno scherzo, solo parole, vuote e vacue.
Kathañhi nāma manussabhūto uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ ñassati vā dakkhati vā sacchi vā karissatīti—
dakkhati → dakkhiti (bj, sya-all); dakkhissati (pts) | karissatīti → karissati (bj) | uttari → uttariṁ (sya-all) | dakkhiti → dakkhati (bj: machasaṁ); dakkhissati (bj: sīmu8) | hi → Sk omits hi. (pts note) | uttarimanussadhammā → Bm u-maṁ. (pts note) | dakkhissati → So Sk here; Bm dakkhati; Si dakkhīti. (pts note) | sacchi → So Bm Si; Sk sacchiṁ. (pts note) | kathañhi → kathaṁ hi (bjt, th, pts)
Poiché come sarebbe mai possibile che un essere umano conosca, veda, o realizzi qualche distinzione sovrumana in conoscenza e visione degna dei nobili?
netaṁ ṭhānaṁ vijjatī’”ti?
netaṁ → n etaṁ (pts)
È impossibile’”

“Kiṁ pana, māṇava, brāhmaṇo pokkharasāti opamañño subhagavaniko sabbesaṁyeva samaṇabrāhmaṇānaṁ cetasā ceto paricca pajānātī”ti?
kiṁ → kim (pts) | sabbesaṁyeva → sabbesaṁ yeva (pts)
“Ma, studente, Pokkharasāti conosce le menti di tutti questi asceti e bramini, avendole lette con la propria mente?”

“Sakāyapi hi, bho gotama, puṇṇikāya dāsiyā brāhmaṇo pokkharasāti opamañño subhagavaniko cetasā ceto paricca na pajānāti, kuto pana sabbesaṁyeva samaṇabrāhmaṇānaṁ cetasā ceto paricca pajānissatī”ti?
puṇṇikāya → puṇṇakāya (bj) | na → (sya-all) | na → Si omits; Bm inserts after paricca. (pts note) | sakāyapi → sakāya pi (pts) | sabbesaṁyeva → sabbesaṁ yeva (pts)
“Signor Gotama, Pokkharasāti non conosce nemmeno la mente della sua serva Puṇṇikā, quindi come potrebbe leggere le menti di tutti quegli asceti e bramini?”

“Seyyathāpi, māṇava, jaccandho puriso na passeyya kaṇhasukkāni rūpāni, na passeyya nīlakāni rūpāni, na passeyya pītakāni rūpāni, na passeyya lohitakāni rūpāni, na passeyya mañjiṭṭhakāni rūpāni, na passeyya samavisamaṁ, na passeyya tārakarūpāni, na passeyya candimasūriye.
mañjiṭṭhakāni → mañjeṭṭhikāni (bj); mañjeṭṭhakāni (sya-all, pts) | candimasūriye → candimasuriye (bj, sya-all, pts) | puriso → puriso so (sya-all) | samavisamaṁ → sama visamāni (sya-all, pts) | samavisamaṁ → samavisamāni (bj: syā, PTS) | puriso → Si inserts so. (pts note) | pītakāni → Bm nil- & pit- throughout. (pts note) | tārakarūpāni → Sk kāt-. (pts note) | kaṇhasukkāni → kaṇha sukkāni (th) | candimasūriye → candima suriye (th)
“Immagina una persona cieca dalla nascita. Non vede forme scure o chiare, blu, gialle, rosse, o magenta. Non vede terreno regolare e irregolare, le stelle, la luna, o il sole.
So evaṁ vadeyya:Dice: ‘natthi kaṇhasukkāni rūpāni, natthi kaṇhasukkānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
kaṇhasukkāni → kaṇha sukkāni (th) | kaṇhasukkānaṁ → kaṇha sukkānaṁ (th) | natthi → na tthi (pts)
‘Non esistono forme scure o chiare, né chi le vede.
natthi nīlakāni rūpāni, natthi nīlakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
natthi → na tthi (pts)
Non esiste il blu,
natthi pītakāni rūpāni, natthi pītakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
natthi → na tthi (pts)
il giallo,
natthi lohitakāni rūpāni, natthi lohitakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
natthi → na tthi (pts)
il rosso,
natthi mañjiṭṭhakāni rūpāni, natthi mañjiṭṭhakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
mañjiṭṭhakāni → mañjeṭṭhikāni (bj); mañjeṭṭhakāni (sya-all) | mañjiṭṭhakānaṁ → mañjeṭṭhikānaṁ (bj); mañjeṭṭhakānaṁ (sya-all) | natthi mañjiṭṭhakāni → na tthi mañjeṭṭhakāni (pts) | natthi mañjiṭṭhakānaṁ → na tthi mañjeṭṭhakānaṁ (pts)
il magenta,
natthi samavisamaṁ, natthi samavisamassa dassāvī;
samavisamaṁ → sama visamaṁ (bjt, th) | natthi → na tthi (pts)
il terreno regolare e irregolare,
natthi tārakarūpāni, natthi tārakarūpānaṁ dassāvī;
natthi → na tthi (pts)
le stelle,
natthi candimasūriyā, natthi candimasūriyānaṁ dassāvī.
candimasūriyānaṁ → candimasuriyānaṁ (bj, sya-all) | candimasūriyā → candima suriyā (sya-all) | candimasuriyānaṁ → Sk omits na 'tthi c-. (pts note) | candimasūriyānaṁ → candima suriyānaṁ (th)
la luna e il sole, né qualcuno che le vede.
Ahametaṁ na jānāmi, ahametaṁ na passāmi;
ahametaṁ → aham etaṁ (pts)
Io non le conosco né le vedo,
tasmā taṁ natthī’ti.
taṁ → (bj) | taṁ natthīti → na tthīti (pts) | tasmā → Si adds taṁ. (pts note)
quindi non esistono’.
Sammā nu kho so, māṇava, vadamāno vadeyyā”ti?Parlerebbe correttamente?”

“No hidaṁ, bho gotama.
hidaṁ → h idaṁ (pts)
“No, Signor Gotama.
Atthi kaṇhasukkāni rūpāni, atthi kaṇhasukkānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
atthi → Sk omits k-ni rūpāni atthi. (pts note) | kaṇhasukkāni → kaṇha sukkāni (th) | kaṇhasukkānaṁ → kaṇha sukkānaṁ (th)
Esistono forme scure o chiare, e chi le vede.
atthi nīlakāni rūpāni, atthi nīlakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;Esiste il blu, atthi pītakāni rūpāni, atthi pītakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
pītakāni rūpāni → candimasuriyā (pts) | pītakānaṁ rūpānaṁ → candimasuriyānaṁ (pts)
il giallo,
atthi lohitakāni rūpāni, atthi lohitakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;il rosso, atthi mañjiṭṭhakāni rūpāni, atthi mañjiṭṭhakānaṁ rūpānaṁ dassāvī;
mañjiṭṭhakāni → mañjeṭṭhikāni (bj); mañjeṭṭhakāni (sya-all) | mañjiṭṭhakānaṁ → mañjeṭṭhikānaṁ (bj); mañjeṭṭhakānaṁ (sya-all)
il magenta,
atthi samavisamaṁ, atthi samavisamassa dassāvī;
samavisamaṁ → sama visamaṁ (th) | samavisamassa → sama visamassa (th)
il terreno regolare e irregolare,
atthi tārakarūpāni, atthi tārakarūpānaṁ dassāvī;le stelle, atthi candimasūriyā, atthi candimasūriyānaṁ dassāvī.
candimasūriyānaṁ → candimasuriyānaṁ (bj, sya-all) | candimasūriyā → candima suriyā (sya-all) | candimasūriyā → candimasuriyo (bj: sīmu8) | candimasūriyānaṁ → candima suriyānaṁ (th)
la luna e il sole, e chi le vede.
‘Ahametaṁ na jānāmi, ahametaṁ na passāmi;
ahametaṁ → ahaṁ etaṁ (pts) | ahametaṁ → aham etaṁ (pts)
Non è corretto dire: ‘Io non le conosco né le vedo,
tasmā taṁ natthī’ti;
taṁ → (bj) | taṁ natthīti → na tthīti (pts)
quindi non esistono’”
na hi so, bho gotama, sammā vadamāno vadeyyā”ti.
so → (sya-all)

“Evameva kho, māṇava, brāhmaṇo pokkharasāti opamañño subhagavaniko andho acakkhuko.
evameva → evam eva (pts)
“Allo stesso modo, Pokkharasāti è cieco e senza vista.
So vata uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ ñassati vā dakkhati vā sacchi vā karissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
dakkhati → dakkhiti (bj, sya-all, pts) | uttari → uttariṁ (sya-all) | dakkhiti → dakkhati (bj: machasaṁ) | sacchi → Sk here et supra sacchim. (pts note) | vijjati → Bm vijjatīti. (pts note) | uttari manussadhammā → uttarimanussadhammā (my, bjt, pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)
È impossibile che conosca, veda, o realizzi qualche distinzione sovrumana in conoscenza e visione degna dei nobili.

Taṁ kiṁ maññasi, māṇava,Cosa ne pensi, studente? ye te kosalakā brāhmaṇamahāsālā, seyyathidaṁ—
brāhmaṇamahāsālā → brāhmaṇamahāsāḷā (bj) | ye → ye pana (sya-all) | kosalakā → kosalikā (sya-all) | kosalakā → ye pana te kosalikā (bj: syā) | Ye → Si adds pana. (pts note) | Kosalakā → Bm Si Kosalikā. (pts note) | seyyathidaṁ → seyyathīdaṁ (th, pts)
Ci sono bramini abbienti di Kosala come
caṅkī brāhmaṇo tārukkho brāhmaṇo pokkharasāti brāhmaṇo jāṇussoṇi brāhmaṇo pitā ca te todeyyo, katamā nesaṁ seyyo, yaṁ vā te sammuccā vācaṁ bhāseyyuṁ yaṁ vā asammuccā”ti?
seyyo → seyyā (bj, sya-all, km) | sammuccā → sammusā (si, pts1ed); saṁmucchā (sya-all) | ca → vā (bj, sya-all, km, pts1ed) | seyyo yaṁ → seyyāyaṁ (bj) | asammuccāti sammuccā → asaṁmucchāti saṁmucchā (sya-all); asammusāti sammusā (pts) | jāṇussoṇi → jāṇussoṇī (pts) | ca → vā (pts) | sammuccā → sammusā (pts) | bhāseyyuṁ → bhāseyvuṁ (pts) | sammuccā → sammusā (bj: sīmu8, PTS, sammucchā – syā) | asammuccāti → asammusāti (bj: sīmu8, PTS) | ca → vā (cck: sī. syā. kaṁ. pī.) | seyyo → seyyā (cck: syā. kaṁ.) | sammuccā → sammusā (cck: sī. pī.) | Jāṇussoṇī → Jaṇusoṇī; Si Jāṇussoṇi; Sk Jānussoṇī, generally but Jāṇussonī in fine. (pts note) | vā → Bm ca. (pts note) | sammusā → So Bu; Sk sammuccā; Bm samuccā; Si sammucchā. (pts note)
Caṅkī, Tārukkha, Pokkharasāti, Jānussoṇi, e tuo padre Todeyya. Cosa è meglio per loro: che ciò che dicono concordi con l’opinione pubblica, o no?”

“Sammuccā, bho gotama”.
sammuccā → saṁmucchā (th) | sammuccā → sammusā (pts)
“Che concordi, Signor Gotama”

“Katamā nesaṁ seyyo, yaṁ vā te mantā vācaṁ bhāseyyuṁ yaṁ vā amantā”ti?
nesaṁ seyyo → tesaṁ seyyā (sya-all) | nesaṁ → tesaṁ (pts) | mantā → So MSS. & Bu. (pts note) | amantāti → amantā ti (pts)
“Cosa è meglio per loro: che ciò che dicono sia razionale o irrazionale?”

“Mantā, bho gotama”.“Che sia razionale”

“Katamā nesaṁ seyyo, yaṁ vā te paṭisaṅkhāya vācaṁ bhāseyyuṁ yaṁ vā appaṭisaṅkhāyā”ti?
nesaṁ → tesaṁ (bj, pts) | nesaṁ seyyo → tesaṁ seyyā (sya-all) | paṭisaṅkhāya → So MSS.; Bu patisankhā. (pts note) | appaṭisaṅkhāyāti → apaṭisaṅkhāyāti (pts)
“Cosa è meglio per loro: che ciò che dicono ragionevole o irragionevole?”

“Paṭisaṅkhāya, bho gotama”.“Che sia ragionevole”

“Katamā nesaṁ seyyo, yaṁ vā te atthasaṁhitaṁ vācaṁ bhāseyyuṁ yaṁ vā anatthasaṁhitan”ti?
nesaṁ → tesaṁ (bj, pts) | nesaṁ seyyo → tesaṁ seyyā (sya-all) | atthasaṁhitaṁ → Bu atthasaṁgatitaṁ. (pts note) | atthasaṁhitaṁ → atthasañhitaṁ (th) | anatthasaṁhitanti → anatthasañhitanti (th) | anatthasaṁhitanti → anatthasaṁhitan ti (pts)
“Cosa è meglio per loro: che ciò che dicono sia benefico o inutile?”

“Atthasaṁhitaṁ, bho gotama”.
atthasaṁhitaṁ → atthasañhitaṁ (th) | atthasaṁhitaṁ → atthasaṁhitam (pts)
“Che sia benefico”

“Taṁ kiṁ maññasi, māṇava,Cosa ne pensi, studente? yadi evaṁ sante, brāhmaṇena pokkharasātinā opamaññena subhagavanikena sammuccā vācā bhāsitā asammuccā”ti?
asammuccā”ti → asammusā vāti (si, pts1ed); asaṁmucchāti (sya-all) | asammuccāti → asammuccā vāti (bj) | sammuccā → saṁmucchā (sya-all); sammusā (pts) | asammuccāti asammuccā → asaṁmucchāti saṁmucchā (sya-all) | asammuccā’’ti → asammusā vāti (pī.) evamitarapañhattayepi vāsaddena saha dissati (cck note) | Subhagavanikena → Sk here inserts, before sammuccā, samassu. (pts note) | bhāsitā asammuccāti → bhasitā asammusā vā (pts)
Se è così, ciò che Pokkharasāti dice concorda con l’opinione pubblica, o no?”

“Asammuccā, bho gotama”.
asammuccā → saṁmucchā (th) | asammuccā → ti asammusā (pts)
“No, Signor Gotama”

“Mantā vācā bhāsitā amantā vā”ti?
vāti → vācāti (sya-all) | Mantā → Sk amantā. (pts note) | vāti → vā ti (pts)
“È razionale o irrazionale?”

“Amantā, bho gotama”.“Irrazionale”

“Paṭisaṅkhāya vācā bhāsitā appaṭisaṅkhāyā”ti?
appaṭisaṅkhāyāti appaṭisaṅkhāya → apaṭisaṅkhāya vāti apaṭisaṅkhāya (bj, pts) | + → bhāsitā (th) | appaṭisaṅkhāyāti → apaṭisaṅkhāya vā (pts)
“È ragionevole o irragionevole?”

“Appaṭisaṅkhāya, bho gotama”.
appaṭisaṅkhāya → apaṭisaṅkhāya (bjt) | appaṭisaṅkhāya → ti apaṭisaṅkhāya (pts)
“Irragionevole”

“Atthasaṁhitā vācā bhāsitā anatthasaṁhitā”ti?
anatthasaṁhitāti → anatthasaṁhitā vāti (bj, pts) | vā → Bm Si omit vā. (pts note) | atthasaṁhitā → atthasañhitā (th) | anatthasaṁhitāti → anatthasañhitāti (th) | anatthasaṁhitāti → anatthasaṁhitā vā ti (pts)
“È benefico o inutile?”

“Anatthasaṁhitā, bho gotama”.
anatthasaṁhitā → anatthasañhitā (th)
“Inutile”

“Pañca kho ime, māṇava, nīvaraṇā.“Studente, ci sono questi cinque impedimenti. Katame pañca?Quali cinque? Kāmacchandanīvaraṇaṁ, byāpādanīvaraṇaṁ, thinamiddhanīvaraṇaṁ uddhaccakukkuccanīvaraṇaṁ, vicikicchānīvaraṇaṁ—
thinamiddhanīvaraṇaṁ → thīnamiddhanīvaraṇaṁ (bj, cck, sya-all) | byāpādanīvaraṇaṁ thinamiddhanīvaraṇaṁ → vyāpādanīvaraṇaṁ thīnamiddhanīvaraṇaṁ (pts) | thīnamiddhanīvaraṇaṁ → Bm thin-. (pts note)
L’impedimento del desiderio per i sensi, l’impedimento della malevolenza, l’impedimento di torpore e sonnolenza, l’impedimento di irrequietezza e rimorso, e l’impedimento del dubbio.
ime kho, māṇava, pañca nīvaraṇā.Questi sono i cinque impedimenti. Imehi kho, māṇava, pañcahi nīvaraṇehi brāhmaṇo pokkharasāti opamañño subhagavaniko āvuto nivuto ophuṭo pariyonaddho.
ophuṭo → ovuto (bj); ophuto (sya-all, km, pts1ed) | māṇava → māṇavā (bj) | āvuto → āvaṭo (pts) | ophuṭo → ophuto (pts) | āvuto → āvaṭo (bj: PTS) | ovuto → ophuṭo (bj: machasaṁ, syā); ophuto (bj: PTS) | ophuṭo → ovuto (cck: sī.); ophuto (cck: syā. kaṁ. pī.) | pañcahi → Sk pañca. (pts note) | āvaṭo → So Bu & 1 Dīgha 246; Sk āvato; Bm Si āvuto. (pts note) | ophuto → So Bm Si; Sk ovuto; Bu opāto ti onaddho. (pts note)
Pokkharasāti è velato, avvolto, coperto, e inghiottito da questi cinque impedimenti.
So vata uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ ñassati vā dakkhati vā sacchi vā karissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
uttari → uttariṁ (sya-all) | dakkhati → dakkhiti (sya-all, pts) | uttari manussadhammā → uttarimanussadhammā (my, bjt, pts) | netaṁ → n etaṁ (pts)
È impossibile che conosca, veda, o realizzi qualche distinzione sovrumana in conoscenza e visione degna dei nobili.

Pañca kho ime, māṇava, kāmaguṇā.Ci sono questi cinque tipi di stimolazione dei sensi. Katame pañca?Quali cinque? Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā;
rajanīyā → Bm rajaniya. (pts note) | kāmūpasaṁhitā → kāmūpasañhitā (th)
Forme percepite dall’occhio che sono piacevoli, desiderabili, amabili, gradevoli, sensuali, ed eccitanti.
sotaviññeyyā saddā …pe…Suoni percepiti dall’orecchio … ghānaviññeyyā gandhā …Odori percepiti dal naso … jivhā viññeyyā rasā …
jivhā viññeyyā → jivhāviññeyyā (th, pts)
Sapori percepiti dalla lingua …
kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā—
phoṭṭhabbā → Sk poṭṭhabbā. (pts note) | kāmūpasaṁhitā → kāmūpasañhitā (th)
Tocchi percepiti dal corpo che sono piacevoli, desiderabili, amabili, gradevoli, sensuali, ed eccitanti.
ime kho, māṇava, pañca kāmaguṇā.Questi sono i cinque tipi di stimolazione dei sensi.

Imehi kho, māṇava, pañcahi kāmaguṇehi brāhmaṇo pokkharasāti opamañño subhagavaniko gathito mucchito ajjhopanno anādīnavadassāvī anissaraṇapañño paribhuñjati.
gathito → gadhito (sya-all) | ajjhopanno → ajjhāpanno (sya-all) | gathito → gabhito (bj: syā) | kho → Sk ime kho hi. (pts note) | pañcahi → So all MSS. here. (pts note) | gathito → So Sk Bu; Bm Si gadhito. (pts note)
Pokkharasāti si diverte con questi cinque tipi di stimolazione dei sensi, legato, infatuato, attaccato, cieco agli svantaggi, e non comprendendo la fuga.
So vata uttari manussadhammā alamariyañāṇadassanavisesaṁ ñassati vā dakkhati vā sacchi vā karissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
dakkhati → dakkhiti (bj, sya-all, pts) | uttari → uttariṁ (sya-all) | uttari manussadhammā → uttarimanussadhammā (my, bjt, pts) | netaṁ ṭhānaṁ → n etaṁ thānaṁ (pts)
È impossibile che conosca, veda, o realizzi qualche distinzione sovrumana in conoscenza e visione degna dei nobili.

Taṁ kiṁ maññasi, māṇava,Cosa ne pensi, studente? yaṁ vā tiṇakaṭṭhupādānaṁ paṭicca aggiṁ jāleyya yaṁ vā nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ aggiṁ jāleyya, katamo nu khvāssa aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro cā”ti?
ceva vaṇṇavā → ca vaṇṇimā (bj, pts) | khvāssa → kho assa (sya-all); khvassa (pts) | vaṇṇavā → vaṇṇimā (sya-all) | jāleyya → Sk jaleyva throughout. (pts note) | aggiṁ → Sk here aggiṁ but aggi infra. (pts note) | ca → So Sk Bm Bu; Si c'; eva. (pts note) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ → nissaṭṭhatiṇa kaṭṭhupādānaṁ (th)
Quale avrebbe fiamme, colore, e splendore migliori: un fuoco che dipende da erba e ceppi come combustibile, o uno che non dipende da questi?”

“Sace taṁ, bho gotama, ṭhānaṁ nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ aggiṁ jāletuṁ, svāssa aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro cā”ti.
ceva vaṇṇavā → ca vaṇṇimā (bj, pts) | jāletuṁ → jalituṁ (sya-all); jālituṁ (pts) | vaṇṇavā → vaṇṇimā (sya-all) | ṭhānaṁ → Sk inserts nissaṭthānaṁ. (pts note) | jālituṁ → Bm jalituṁ. (pts note) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ → nissaṭṭhatiṇa kaṭṭhupādānaṁ (th)
“Se fosse possibile che un fuoco bruci senza erba e ceppi come combustibile, quello avrebbe fiamme, colore, e splendore migliori”

“Aṭṭhānaṁ kho etaṁ, māṇava, anavakāso yaṁ nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ aggiṁ jāleyya aññatra iddhimatā.
jāleyya → Sk jaleyya. (pts note) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ → nissaṭṭhatiṇa kaṭṭhupādānaṁ (th)
“Ma non è possibile, tranne attraverso poteri psichici.
Seyyathāpi, māṇava, tiṇakaṭṭhupādānaṁ paṭicca aggi jalati tathūpamāhaṁ, māṇava, imaṁ pītiṁ vadāmi yāyaṁ pīti pañca kāmaguṇe paṭicca.
tiṇakaṭṭhupādānaṁ → Sk here & generally, nissaṭṭhātiṇakaṭṭhūpādānaṁ; Bm Si have short a & u. (pts note) | aggi → Sk aggiṁ. (pts note) | pañca kāmaguṇe → pañcakāmaguṇe (bjt) | tiṇakaṭṭhupādānaṁ → tiṇa kaṭṭhupādānaṁ (th)
L’euforia che dipende dai cinque tipi di stimolazione dei sensi è come quel fuoco che dipende da erba e ceppi come combustibile.
Seyyathāpi, māṇava, nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādāno aggi jalati tathūpamāhaṁ, māṇava, imaṁ pītiṁ vadāmi yāyaṁ pīti aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehi.
nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādāno → nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ paṭicca (bj, pts) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādāno → nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādānaṁ paṭicca (cck: sī. pī. ka.) | tiṇakaṭṭhupādānaṁ → Si n-āno. (pts note) | paṭicca → Si omits. (pts note) | aggi → Sk aggiṁ. (pts note) | pītiṁ → Sk pīti; Bm pit- throughout. (pts note) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādāno → nissaṭṭhatiṇa kaṭṭhupādāno (th) | nissaṭṭhatiṇakaṭṭhupādāno → nissaṭṭha tiṇakaṭṭhupādānaṁ paṭicca (pts) | imaṁ → imam (pts) | yāyaṁ → yāyam (pts) | aññatreva → aññatr eva (pts)
L’euforia lontana dai piaceri dei sensi e dalle cattive qualità è come un fuoco che non dipende da erba e ceppi come combustibile.

Katamā ca, māṇava, pīti aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehi?
aññatreva → aññatr eva (pts)
E cos’è l’euforia lontana dai piaceri dei sensi e da cattive qualità?
Idha, māṇava, bhikkhu vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
kāmehi → kāmehi vivicca akusalehi dhammehi (sya-all) | dhammehi → Sk Bm omit these three words, Sk inserting pe. (pts note) | paṭhamajjhānaṁ → Bm Si paṭhamaṁ jhānaṁ, as always. (pts note) | vivicceva → eva (pts) | paṭhamaṁ jhānaṁ → vivicca akusalehi dhammehi paṭhamajjhānaṁ (pts)
È quando un monaco, sufficientemente isolato dai piaceri dei sensi, … raggiunge e dimora nella prima estasi.
Ayampi kho, māṇava, pīti aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehi.
ayampi → ayam pi (pts) | aññatreva → aññatr eva (pts) | aññatra → aññatr (pts)
Questa è l’euforia lontana dai piaceri dei sensi e da cattive qualità.

Puna caparaṁ, māṇava, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā … dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.
bhikkhu → (sya-all) | pe → Bm Bm omits pe. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts) | dutiyaṁ jhānaṁ → dutiyajjhānaṁ (pts)
Inoltre, con il placarsi di pensiero e valutazione, … un monaco raggiunge e dimora nella seconda estasi.
Ayampi kho, māṇava, pīti aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehi.
ayampi → ayaṁ pi (pts) | aññatreva → aññatr eva (pts) | aññatra → aññatr (pts)
Anche questa è l’euforia lontana dai piaceri dei sensi e da cattive qualità.

Ye te, māṇava, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, katamettha brāhmaṇā dhammaṁ mahapphalataraṁ paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāyā”ti?
katamettha → kamettha (bj, sya-all, km, pts1ed) | paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | katamettha → kam ettha (pts) | katamettha → kamettha (cck: ka. sī. syā. kaṁ. pī.) | kam → Sk katam. (pts note) | mahapphalataraṁ → So Bm Si; Sk mahapphalaṁ. (pts note)
Delle cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene, quale dicono sia la migliore?”

“Yeme, bho gotama, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, cāgamettha brāhmaṇā dhammaṁ mahapphalataraṁ paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāyā”ti.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | yeme → ye me (pts) | cāgamettha → cāgam ettha (pts)
“La generosità, Signor Gotama”

“Taṁ kiṁ maññasi, māṇava,
kiṁ → ki (my)
“Cosa ne pensi, studente?
idha aññatarassa brāhmaṇassa mahāyañño paccupaṭṭhito assa.
idha aññatarassa → idhaññatarassa (bj)
Immagina un bramino che prepara un grande sacrificio.
Atha dve brāhmaṇā āgaccheyyuṁ:Poi arrivano due bramini ‘itthannāmassa brāhmaṇassa mahāyaññaṁ anubhavissāmā’ti.che vogliono partecipare. Tatrekassa brāhmaṇassa evamassa:
Tatrekassa → tatra ekassa (sya-all); tatthekassa (pts1ed) | tatrekassa → tatra ekassa (sya-all); tatth ekassa (pts) | Tatrekassa → tatthekassa (cck: pī.) | tatth → Bm Si tatra. (pts note) | evamassa → evam assa (pts)
Poi uno di questi pensa:
‘aho vata ahameva labheyyaṁ bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍaṁ, na añño brāhmaṇo labheyya bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍan’ti.
na añño → nāñño (bj) | vata ahameva → vatāhameva (sya-all) | añño brāhmaṇo labheyya → aññe brāhmaṇā labheyyuṁ (sya-all) | labheyya → na aññe brāhmaṇā labheyyuṁ (bj: syā) | aham → Bm Si vatahaṁ. (pts note) | añño → Sk nāñño; Si aññe brāhmaṇā labheyyuṁ. (pts note) | ahameva → aham eva (pts) | aggapiṇḍanti → aggapiṇḍan ti (pts)
‘Oh, spero di ricevere il posto migliore, la bevanda migliore, e il cibo migliore del refettorio, non qualche altro bramino.’
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, māṇava, vijjati yaṁ añño brāhmaṇo labheyya bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍaṁ, na so brāhmaṇo labheyya bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍaṁ.
ṭhānaṁ → Sk yā. (pts note) | panetaṁ → pan etaṁ (pts)
Ma è possibile che qualche altro bramino riceva il posto migliore, la bevanda migliore, e il cibo migliore del refettorio.
‘Añño brāhmaṇo labhati bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍaṁ, nāhaṁ labhāmi bhattagge aggāsanaṁ aggodakaṁ aggapiṇḍan’ti—
añño brāhmaṇo labhati → aññe brāhmaṇā labhanti (sya-all) | Añño → Bm Si aññe brāhmaṇā labhanti. (pts note) | aggapiṇḍanti → aggapiṇḍan ti (pts)
Pensando: ‘Qualche altro bramino ha ricevuto il posto migliore, la bevanda migliore, e il cibo migliore del refettorio’,
iti so kupito hoti anattamano.
hoti → (sya-all)
si arrabbia e si inacidisce.
Imassa pana, māṇava, brāhmaṇā kiṁ vipākaṁ paññapentī”ti?
paññapentīti → paññāpentīti (bj, pts)
I bramini che risultato dicono che questo abbia?”

“Na khvettha, bho gotama, brāhmaṇā evaṁ dānaṁ denti:
khvettha → khottha (bj) | khottha → nakhevattha (bj: machasaṁ, syā, PTS) | khvettha → Sk kho ettha. (pts note)
“Signor Gotama, i bramini non donano affinché
‘iminā paro kupito hotu anattamano’ti.
paro → ca vo (sya-all) | hotu → (sya-all) | paro → Si ca vo. (pts note) | hotu → Si omits. (pts note) | anattamanoti → anattamano ti (pts)
gli altri si arrabbino e si inacidiscano.
Atha khvettha brāhmaṇā anukampājātikaṁyeva dānaṁ dentī”ti.
anukampājātikaṁyeva → anukampajātikaṁyeva (sya-all) | anukampājātikaṁyeva → anukampajātikaṁyeva (cck: syā. kaṁ. ka.) | anukampājātikaṁ → So Sk Bu; Bm Si anukampaj- (as Sk infra). (pts note) | anukampājātikaṁyeva → anukampājātikaṁ yeva (pts)
Piuttosto, donano solo per premura”

“Evaṁ sante kho, māṇava, brāhmaṇānaṁ idaṁ chaṭṭhaṁ puññakiriyavatthu hoti—
māṇava → Sk pana. (pts note) | puññakiriyavatthu → puññakiriyāvatthu (bjt, pts) | puññakiriyavatthu → puññakiriyāvatthuṁ (th)
“In questo caso, studente, non è la compassione una sesta base per accumulare merito?”
yadidaṁ anukampājātikan”ti.
anukampājātikanti → anukampajātikanti (sya-all) | anukampājātikanti → anukampājātikan ti (pts)

“Evaṁ sante, bho gotama, brāhmaṇānaṁ idaṁ chaṭṭhaṁ puññakiriyavatthu hoti—
puññakiriyavatthu → puññakiriyāvatthu (bjt, pts) | puññakiriyavatthu → puññakiriyāvatthuṁ (th)
“In questo caso, Signor Gotama, la compassione è una sesta base per accumulare merito”
yadidaṁ anukampājātikan”ti.
anukampājātikanti → anukampajātikanti (sya-all) | anukampājātikanti → anukampājātikan ti (pts)

“Ye te, māṇava, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, ime tvaṁ pañca dhamme kattha bahulaṁ samanupassasi—
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | ime tvaṁ pañca dhamme → ete (sya-all) | samanupassasi → samanupassati (bj: sīmu8) | dhamme → Si omits ime t. p. dhamme & inserts ete. (pts note) | samanupassasi → Si samanupassasīti, omitting remaining words of sentence. (pts note)
“Studente, le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene, dove si trovano di solito:
gahaṭṭhesu vā pabbajitesu vā”ti?
pabbajitesu vāti → pabbajitesuvāti (bjt) | vāti → vā ti (pts)
tra i laici, o tra i rinuncianti?”

“Yeme, bho gotama, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, imāhaṁ pañca dhamme pabbajitesu bahulaṁ samanupassāmi appaṁ gahaṭṭhesu.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | yeme → ye me (pts)
“Per lo più tra i rinuncianti, meno tra i laici, Signor Gotama.
Gahaṭṭho hi, bho gotama, mahaṭṭho mahākicco mahādhikaraṇo mahāsamārambho, na satataṁ samitaṁ saccavādī hoti;
mahaṭṭho → mahattho (sya-all) | na → Sk omits. (pts note) | saccavādī → So Bm Si Bu; Sk sabbavādī. (pts note)
Poiché un laico ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e non sempre può dire la verità,
pabbajito kho pana, bho gotama, appaṭṭho appakicco appādhikaraṇo appasamārambho, satataṁ samitaṁ saccavādī hoti.
appaṭṭho → appattho (sya-all) | kho → Sk omits. (pts note)
Gahaṭṭho hi, bho gotama, mahaṭṭho mahākicco mahādhikaraṇo mahāsamārambho na satataṁ samitaṁ tapassī hoti …
mahaṭṭho → mahattho (sya-all) | satataṁ → sataṭaṁ (pts) | mahaṭṭho → Sk here, ut supra, gahaṭṭho. (pts note)
avere fervore,
brahmacārī hoti …essere casto, sajjhāyabahulo hoti …
sajjhāyabahulo → sajjhāya bahulo (bjt)
recitare molto,
cāgabahulo hoti;o essere generoso. pabbajito kho pana, bho gotama, appaṭṭho appakicco appādhikaraṇo appasamārambho satataṁ samitaṁ tapassī hoti …
appaṭṭho → appattho (sya-all) | kho → Sk mits. (pts note) | Gotama → Sk inserts na. (pts note)
Ma un rinunciante non ha molti requisiti, compiti, problemi, e imprese, e può sempre dire la verità,
brahmacārī hoti …essere casto, sajjhāyabahulo hoti …recitare molto, cāgabahulo hoti.
cāgabahulo → Sk bhāvabahulo. (pts note) | cāgabahulo → cāga bahulo (bjt)
ed essere generoso.
Yeme, bho gotama, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, imāhaṁ pañca dhamme pabbajitesu bahulaṁ samanupassāmi appaṁ gahaṭṭhesū”ti.
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | brāhmaṇā → samaṇabrāhmaṇā (pts) | brāhmaṇā → samaṇabrāhmaṇā (bj: PTS) | yeme → ye me (pts)
Le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene si trovano di solito per lo più tra i rinuncianti, meno tra i laici”

“Ye te, māṇava, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya cittassāhaṁ ete parikkhāre vadāmi—
paññapenti → paññāpenti (bj, pts) | ete parikkhāre → eteparikkhāre (bjt)
“Studente, io dico che le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene siano prerequisiti della mente per
yadidaṁ cittaṁ averaṁ abyābajjhaṁ tassa bhāvanāya.
abyābajjhaṁ → abyāpajjhaṁ (bj, sya-all, pts)
sviluppare una mente libera da inimicizia e malevolenza.

Idha, māṇava, bhikkhu saccavādī hoti.Prendi un monaco che dice la verità. So ‘saccavādīmhī’ti labhati atthavedaṁ, labhati dhammavedaṁ, labhati dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ.
pāmojjaṁ yaṁ taṁ → pāmujjaṁ yantaṁ (bj) | saccavādīmhīti → saccavādimhīti (sya-all) | pāmojjaṁ yaṁ → pāmujjaṁ yan (pts) | saccavādīmhīti → saccavādimahīti (bj: sīmu8, syā) | mhīti → Bm Si saccavadimhīti. (pts note) | pāmujjaṁ → Bm pāmojjaṁ. Cf. I 37. (pts note) | dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → dhammūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (th) | saccavādīmhīti → saccavādī mhīti (pts)
Pensando: ‘Io dico la verità’, trova ispirazione nel significato e nell’insegnamento, e trae gioia dall’insegnamento.
Yaṁ taṁ kusalūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ, cittassāhaṁ etaṁ parikkhāraṁ vadāmi—
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (bj, pts) | pāmujjaṁ → pāmojjaṁ (bj: machasaṁ) | yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt) | yaṁ taṁ kusalūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → yantaṁ kusalūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (th) | yaṁ → yan (pts)
E io dico che trarre gioia dall’insegnamento sia un prerequisito della mente per
yadidaṁ cittaṁ averaṁ abyābajjhaṁ tassa bhāvanāya.
abyābajjhaṁ → abyāpajjhaṁ (bj, sya-all, pts)
sviluppare una mente libera da inimicizia e malevolenza.

Idha, māṇava, bhikkhu tapassī hoti …pe…Prendi un monaco che ha fervore … brahmacārī hoti …pe…che è casto … sajjhāyabahulo hoti …pe…che recita molto … cāgabahulo hoti.e che è molto generoso. So ‘cāgabahulomhī’ti labhati atthavedaṁ, labhati dhammavedaṁ, labhati dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ.
pāmojjaṁ yaṁ taṁ → pāmujjaṁ yantaṁ (bj) | dhammūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → dhammūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (th) | cāgabahulomhīti → cāgabahulo mhīti (pts)
Pensando: ‘Sono molto generoso’, trova ispirazione nel significato e nell’insegnamento, e trae gioia dall’insegnamento.
Yaṁ taṁ kusalūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ, cittassāhaṁ etaṁ parikkhāraṁ vadāmi—
pāmojjaṁ → pāmujjaṁ (bj, pts) | yaṁ taṁ → yantaṁ (bjt) | yaṁ taṁ kusalūpasaṁhitaṁ pāmojjaṁ → yantaṁ kusalūpasañhitaṁ pāmujjaṁ (th) | yaṁ → yañ (pts)
E io dico che trarre gioia dall’insegnamento sia un prerequisito della mente per
yadidaṁ cittaṁ averaṁ abyābajjhaṁ tassa bhāvanāya.
abyābajjhaṁ → abyāpajjhaṁ (bj, sya-all, pts)
sviluppare una mente libera da inimicizia e malevolenza.
Ye te, māṇava, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya, cittassāhaṁ ete parikkhāre vadāmi—
paññapenti → paññāpenti (bj, pts)
Io dico che le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene siano prerequisiti della mente per
yadidaṁ cittaṁ averaṁ abyābajjhaṁ tassa bhāvanāyā”ti.
abyābajjhaṁ → abyāpajjhaṁ (bj, sya-all, pts) | abyābajjhaṁ → avyāpajjhaṁ (pts)
sviluppare una mente libera da inimicizia e malevolenza”.

Evaṁ vutte, subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṁ etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Detto ciò, Subha disse al Buddha:
“sutaṁ metaṁ, bho gotama:
metaṁ → me taṁ (pts)
“Signor Gotama, ho sentito che
‘samaṇo gotamo brahmānaṁ sahabyatāya maggaṁ jānātī’”ti.
jānātīti → pajānātīti (sya-all) | jānātīti → pajānātīti (bj: syā) | Brahmānaṁ → Sk abrahmānaṁ. (pts note) | jānātīti → Si pajānātīti. (pts note) | sahabyatāya → sahavyatāya (bjt, pts)
l’asceta Gotama conosce un percorso per entrare in compagnia di Dio”

“Taṁ kiṁ maññasi, māṇava,“Cosa ne pensi, studente? āsanne ito naḷakāragāmo, na yito dūre naḷakāragāmo”ti?
na yito → nayito (bjt, th, pts) | naḷakāragāmoti → naḷakāragāmo ti (pts)
Il villaggio di Naḷakāra è vicino?”

“Evaṁ, bho, āsanne ito naḷakāragāmo, na yito dūre naḷakāragāmo”ti.
bho → bho gotama (sya-all) | na yito → nayito (bjt, th, pts) | evaṁ → evam (pts) | naḷakāragāmoti → naḷakāragāmo ti (pts)
“Lo è, signore”

“Taṁ, kiṁ maññasi, māṇava, idhassa puriso naḷakāragāme jātavaddho;
jātavaddho → jātavaḍḍho (sya-all, km, mr) | idhassa → idha khvassa (sya-all) | jātavaddho → jāta vaḍḍho (sya-all) | idhassa → idhakhavassa (bj: syā) | jātavaddho → jātasaṁvaḍḍho (bj: syā) | jātavaddho → jātavaḍḍho (cck: syā. kaṁ. ka.) | assa → Si idha khvassa. (pts note) | jātavaddho → So Sk Bu; Bm Si -vaḍḍo. (pts note) | idhassa → idh assa (pts)
“Cosa ne pensi, studente? Immagina una persona nata e cresciuta a Naḷakāra.
tamenaṁ naḷakāragāmato tāvadeva avasaṭaṁ naḷakāragāmassa maggaṁ puccheyyuṁ;
avasaṭaṁ → apasakkaṁ (sya-all, km, mr) | puccheyyuṁ → puccheyya (sya-all) | avasaṭaṁ → apasattaṁ (bj: syā) | avasaṭaṁ → apasakkaṁ (cck: syā. kaṁ. ka.) | avasaṭaṁ → So Bu: Sk avasaṇḍaṁ; Bm Si apasakkaṁ. (pts note) | tamenaṁ → tam enaṁ (pts)
E non appena lascia la città qualcuno gli chiede qual è la strada per Naḷakāra.
siyā nu kho, māṇava, tassa purisassa naḷakāragāme jātavaddhassa naḷakāragāmassa maggaṁ puṭṭhassa dandhāyitattaṁ vā vitthāyitattaṁ vā”ti?
jātavaddhassa → jāta vaḍḍhassa (sya-all); jātāvaddhassa (pts) | vāti → vā ti (pts)
Sarebbe lento o esiterebbe a rispondere?”

“No hidaṁ, bho gotama”.
hidaṁ → h idaṁ (pts)
“No, Signor Gotama.
“Taṁ kissa hetu”?Perché questo? “Amu hi, bho gotama, puriso naḷakāragāme jātavaddho. Tassa sabbāneva naḷakāragāmassa maggāni suviditānī”ti.
amu → asu (bj); assa (sya-all) | puriso → purisassa (sya-all) | jātavaddho tassa → jāta vaḍḍhassa (sya-all) | Amu → So Bm; Sk asu; Si assa. (pts note) | sabbāneva → sabbān eva (pts)
Perché è nata e cresciuta a Naḷakāra. Conosce bene tutte le strade che portano al villaggio”

“Siyā nu kho, māṇava, tassa purisassa naḷakāragāme jātavaddhassa naḷakāragāmassa maggaṁ puṭṭhassa dandhāyitattaṁ vā vitthāyitattaṁ vāti, na tveva tathāgatassa brahmalokaṁ vā brahmalokagāminiṁ vā paṭipadaṁ puṭṭhassa dandhāyitattaṁ vā vitthāyitattaṁ vā.
nu → na (sya-all) | jātavaddhassa → jāta vaḍḍhassa (sya-all) | vā → Bm adds ti. (pts note) | paṭipadaṁ → Sk brahmaloke vā br-iyā vā p-dāya. (pts note)
“Ma comunque, studente, è possibile che sia lento o che esiti a rispondere. Ma il Realizzato non è mai lento né esita a rispondere quando gli viene chiesto riguardo al regno di Dio o alla pratica che porta al regno di Dio.
Brahmānañcāhaṁ, māṇava, pajānāmi brahmalokañca brahmalokagāminiñca paṭipadaṁ; yathāpaṭipanno ca brahmalokaṁ upapanno tañca pajānāmī”ti.
cāhaṁ → Sk vāhaṁ. (pts note) | ca → Sk adds Brahmā. (pts note) | pajānāmīti → Sk paṭijānāmi. (pts note) | brahmānañcāhaṁ → brahmānaṁ cāhaṁ (bjt) | yathāpaṭipanno → yathā paṭipanno (bjt) | brahmānañcāhaṁ → brahmānañ cāhaṁ (pts) | brahmalokañca brahmalokagāminiñca → brahmalokañ ca brahmalokagāminiñ ca (pts) | tañca → tañ ca (pts)
Io comprendo Dio, il regno di Dio, e la pratica che porta al regno di Dio, praticando in linea con la quale si rinasce nel regno di Dio”

“Sutaṁ metaṁ, bho gotama:
metaṁ → me taṁ (pts)
“Signor Gotama, ho sentito che
‘samaṇo gotamo brahmānaṁ sahabyatāya maggaṁ desetī’ti.
sahabyatāya → sahavyatāya (bjt, pts)
l’asceta Gotama insegna un percorso per entrare in compagnia di Dio.
Sādhu me bhavaṁ gotamo brahmānaṁ sahabyatāya maggaṁ desetū”ti.
sahabyatāya → sahavyatāya (bjt, pts)
Per favore, mi insegni quel percorso”

“Tena hi, māṇava, suṇāhi, sādhukaṁ manasi karohi, bhāsissāmī”ti.
sādhukaṁ manasi karohi → sadhukaṁ manasikarohi (pts) | tena hi → tenahi (th)
“Allora, studente, ascolta e presta la giusta attenzione, ora parlo”

“Evaṁ, bho”ti kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavato paccassosi.
bhoti kho → bho ti (pts)
“Sì, signore”, rispose Subha.
Bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
Il Buddha disse:

“Katamo ca, māṇava, brahmānaṁ sahabyatāya maggo?
sahabyatāya → sahavyatāya (bjt, pts)
“E qual è il percorso per entrare in compagnia di Dio?
Idha, māṇava, bhikkhu mettāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | sabbattatāya → sabbatthatāya (bj: sīmu8, syā) | abyāpajjhena → So Bm here, instead of its ordinary reading abyābajjhena. (pts note)
Primo, un monaco dimora diffondendo una mente piena di amichevolezza verso una direzione, verso la seconda, verso la terza, e verso la quarta. Allo stesso modo, sopra, sotto, attraverso, dappertutto, tutt’intorno, diffonde una mente piena di amichevolezza verso il mondo intero, abbondante, espansiva, immensurabile, libera da inimicizia e malevolenza.
Evaṁ bhāvitāya kho, māṇava, mettāya cetovimuttiyā yaṁ pamāṇakataṁ kammaṁ na taṁ tatrāvasissati, na taṁ tatrāvatiṭṭhati.
bhāvitāya → Sk bhāsitāya. (pts note)
Una volta che la libertà della mente attraverso amichevolezza è sviluppata così, qualsiasi azione limitata che ha compiuto non rimane né persiste in lui.
Seyyathāpi, māṇava, balavā saṅkhadhamo appakasireneva cātuddisā viññāpeyya;
cātuddisā → catuddisā (bj) | saṅkhadhamo appakasireneva cātuddisā → saṅkadhamo appakasiren eva catuddisā (pts) | catuddisā → cātuddisā (bj: syā) | viññāpeyya → evameva kho māṇava evaṁ bhāvitāya mettāya (sī. syā. kaṁ. pī. dī. ni. 1.556) tathāpi idha pāṭhoyeva upamāya saṁsandiyamāno paripuṇṇo viya dissati (cck note) | saṅkadhamo → Sk Bu s-mmo. (pts note) | catuddisā → Si cātuddisā. (pts note) | appakasireneva → appa kasireneva (th)
Immagina ci sia un potente suonatore di corno. Si farebbe sentire facilmente in ogni direzione.
evameva kho, māṇava …pe… evaṁ bhāvitāya kho, māṇava, mettāya cetovimuttiyā yaṁ pamāṇakataṁ kammaṁ na taṁ tatrāvasissati, na taṁ tatrāvatiṭṭhati.
kho māṇava → (bj, sya-all, pts) | mettāya → evameva kho māṇava evaṁ bhāvitāya mettāya (sī. syā. kaṁ. pī. dī. ni. 1.556) tathāpi idha pāṭhoyeva upamāya saṁsandiyamāno paripuṇṇo viya dissati (cck note) | māṇava → Bm inserts la. (pts note) | evaṁ → Sk omits. (pts note) | bhāvitāya → Bm inserts kho māṇava. (pts note) | evameva → evam eva (pts)
Allo stesso modo, una volta che la libertà della mente attraverso amichevolezza è sviluppata così, qualsiasi azione limitata che ha compiuto non rimane né persiste in lui.
Ayampi kho, māṇava, brahmānaṁ sahabyatāya maggo.
sahabyatāya → sahavyatāya (bjt, pts) | ayampi → ayam pi (pts)
Questo è un percorso per entrare in compagnia di Dio.

“Puna caparaṁ, māṇava, bhikkhu karuṇāsahagatena cetasā …pe…
pe → Bm Si omit pe. (pts note) | caparaṁ → ca paraṁ (pts)
Inoltre, un monaco dimora diffondendo una mente piena di compassione …

muditāsahagatena cetasā …pe…
+ → upekhāsahagatena (pts)
Dimora diffondendo una mente piena di esultanza …

upekkhāsahagatena cetasā ekaṁ disaṁ pharitvā viharati, tathā dutiyaṁ, tathā tatiyaṁ, tathā catutthaṁ; iti uddhamadho tiriyaṁ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṁ lokaṁ upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.
catutthaṁ → catutthiṁ (bj, pts) | abyābajjhena → abyāpajjhena (bj, sya-all, pts) | sabbattatāya → sabbatthatāya (sya-all) | upekkhāsahagatena → upekhāsahagatena (pts)
Dimora diffondendo una mente piena di equanimità verso una direzione, verso la seconda, verso la terza, e verso la quarta. Allo stesso modo, sopra, sotto, attraverso, dappertutto, tutt’intorno, diffonde una mente piena di equanimità verso il mondo intero, abbondante, espansiva, immensurabile, libera da inimicizia e malevolenza.
Evaṁ bhāvitāya kho, māṇava, upekkhāya cetovimuttiyā yaṁ pamāṇakataṁ kammaṁ na taṁ tatrāvasissati, na taṁ tatrāvatiṭṭhati.
yaṁ pamāṇakataṁ → yaṁpamāṇakataṁ (bjt) | upekkhāya → upekhāya (pts)
Una volta che la libertà della mente attraverso equanimità è sviluppata così, qualsiasi azione limitata che ha compiuto non rimane né persiste in lui.
Seyyathāpi, māṇava, balavā saṅkhadhamo appakasireneva cātuddisā viññāpeyya;
appakasireneva cātuddisā → appakasiren eva catuddisā (pts) | appakasireneva → appa kasireneva (th)
Immagina ci sia un potente suonatore di corno. Si farebbe sentire facilmente in ogni direzione.
evameva kho, māṇava …pe… evaṁ bhāvitāya kho, māṇava, upekkhāya cetovimuttiyā yaṁ pamāṇakataṁ kammaṁ na taṁ tatrāvasissati, na taṁ tatrāvatiṭṭhati.
kho māṇava → (bj, sya-all) | kho māṇava upekkhāya → upekhāya (pts) | bhāvitāya → Bm inserts kho māṇava. (pts note) | evameva → evam eva (pts)
Allo stesso modo, una volta che la libertà della mente attraverso equanimità è sviluppata così, qualsiasi azione limitata che ha compiuto non rimane né persiste in lui.
Ayampi kho, māṇava, brahmānaṁ sahabyatāya maggo”ti.
pi → Sk omits. (pts note) | sahabyatāya → sahavyatāya (bjt) | ayampi → ayaṁ pi (pts) | sahabyatāya maggoti → sahavyatāya maggo ti (pts)
Anche questo è un percorso per entrare in compagnia di Dio”

Evaṁ vutte, subho māṇavo todeyyaputto bhagavantaṁ etadavoca:
bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)
Detto ciò, Subha disse al Buddha:
“abhikkantaṁ, bho gotama, abhikkantaṁ, bho gotama.“Eccellente, Signor Gotama! Eccellente! Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito.
dakkhantīti evamevaṁ bhotā → dakkhintīti evam evaṁ bhoto (pts) | dakkhantī’ti → dakkhantīti (bj: syā) | dakkhintīti → Bm Si dakkhantiti. (pts note) | evaṁ → Bm eva (pts note) | evamevaṁ → evameva (th) | nikkujjitaṁ → nikujjitaṁ (pts)
Immagini che qualcuno raddrizzi ciò che è capovolto, o riveli ciò che è nascosto, o indichi il cammino a chi si è perso, o regga una lampada al buio pensando: ‘Che chi ha occhi buoni possa vedere forme’. Allo stesso modo il Signor Gotama ha reso l’insegnamento chiaro in vari modi.
Esāhaṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
bhikkhusaṅghañca → bhikkhusaṁghañca (ms2005) | dhammañca bhikkhusaṅghañca → dhammañ ca bhikkhusaṁghañ ca (pts)
Prendo rifugio nel Signor Gotama, nell’insegnamento, e nella comunità monastica.
Upāsakaṁ maṁ bhavaṁ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gataṁ.
saraṇaṁ gataṁ → saraṇaṅgataṁ (th)
Da oggi in poi, che il Signor Gotama si ricordi di me come un discepolo laico che ha preso rifugio a vita.
Handa ca dāni mayaṁ, bho gotama, gacchāma;
ca dāni → cadāni (bjt, th)
Beh, ora, Signor Gotama, devo andare.
bahukiccā mayaṁ bahukaraṇīyā”ti.
bahukaraṇīyāti → bahukaraṇīyyāti (bjt) | bahukaraṇīyāti → bahukaraṇīyā ti (pts)
Ho molti compiti, e molto da fare”

“Yassadāni tvaṁ, māṇava, kālaṁ maññasī”ti.
yassadāni → yassa dāni (pts)
“Prego, studente, vai pure quando vuoi”.
Atha kho subho māṇavo todeyyaputto bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
anumoditvā → (sya-all) | māṇavo → māṇāvo (pts) | uṭṭhāyāsanā → uṭṭhāy āsanā (pts)
Allora Subha trasse piacere e gioì in ciò che il Buddha disse. Si alzò dal proprio posto, si inchinò, e circumambulò il Buddha, mantenendolo alla propria destra, prima di andare.

Tena kho pana samayena jāṇussoṇi brāhmaṇo sabbasetena vaḷavābhirathena sāvatthiyā niyyāti divā divassa.
vaḷavābhirathena → valabhīrathena (bj); valavābhirathena (sya-all) | jāṇussoṇi brāhmaṇo → jāṇussoṇī brāmaṇo (pts) | valabhīrathena → vaḷavābhirathena (bj: machasaṁ, PTS) | vaḷavābhirathena → vaḷabhīrathena (cck: sī.) | vaḷavābhirathena → Sk valabhirathema. (pts note) | divā divassa → divādivassa (bjt, th, pts)
In quell’occasione il bramino Jāṇussoṇi uscì da Sāvatthī nel mezzo del giorno su una carrozza tutta bianca trainata da cavalle.
Addasā kho jāṇussoṇi brāhmaṇo subhaṁ māṇavaṁ todeyyaputtaṁ dūratova āgacchantaṁ.
jāṇussoṇi → jāṇussoṇī (pts) | dūratova → dūrato va (pts)
Vide lo studente Subha arrivare da lontano,
Disvāna subhaṁ māṇavaṁ todeyyaputtaṁ etadavoca:
disvā → Bm Si disvāna. (pts note) | todeyyaputtaṁ etadavoca → todeyyaputtam etad avoca (pts)
e gli disse:
“handa kuto nu bhavaṁ bhāradvājo āgacchati divā divassā”ti?
kuto nu → (sya-all) | āgacchati divā divassāti → āgacchi divādivassāti (sya-all) | nu → Si omits kuto nu. (pts note)
“Allora, Signor Bhāradvāja, da dove viene nel bel mezzo del giorno?”

“Ito hi kho ahaṁ, bho, āgacchāmi samaṇassa gotamassa santikā”ti.
+ → bho (bjt) | santikāti → santikā ti (pts)
“Proprio ora, signore, vengo dalla presenza dell’asceta Gotama”

“Taṁ kiṁ maññasi, bhavaṁ bhāradvājo samaṇassa gotamassa paññāveyyattiyaṁ paṇḍito maññeti”?
maññeti → maññe ti (pts)
“Cosa ne pensi della lucidità di saggezza dell’asceta Gotama? Pensi sia astuto?”

“Ko cāhaṁ, bho, ko ca samaṇassa gotamassa paññāveyyattiyaṁ jānissāmi?
cāhaṁ bho → cāhambho (th)
“Signore, chi sono io per giudicare la lucidità di saggezza dell’asceta Gotama?
Sopi nūnassa tādisova yo samaṇassa gotamassa paññāveyyattiyaṁ jāneyyā”ti.
sopi nūnassa tādisova → so pi nun assa tādiso va (pts)
Bisognerebbe essere al suo stesso livello per giudicare la sua lucidità di saggezza”

“Uḷārāya khalu bhavaṁ bhāradvājo samaṇaṁ gotamaṁ pasaṁsāya pasaṁsatī”ti.“Il Signor Bhāradvāja loda l’asceta Gotama con alte lodi”

“Ko cāhaṁ, bho, ko ca samaṇaṁ gotamaṁ pasaṁsissāmi?
cāham → Sk here ca ahaṁ. (pts note) | cāhaṁ bho → cāhambho (th)
“Chi sono io per lodare l’asceta Gotama?
Pasatthapasatthova so bhavaṁ gotamo seṭṭho devamanussānaṁ.
pasatthapasatthova so → pasatthappasattho ca (sya-all) | pasatthapasatthova → pasatthapasattho ca (pts) | so → Si omits so. (pts note) | pasatthapasatthova → pasatthapasattho va (bjt)
È lodato dai lodati come il migliore tra esseri celesti e umani.
Ye cime, bho, brāhmaṇā pañca dhamme paññapenti puññassa kiriyāya kusalassa ārādhanāya;
cime → came (sya-all) | paññapenti → paññāpenti (pts) | brāhmaṇā → brāhmaṇa (bjt) | cime → ime (pts)
Le cinque cose che i bramini prescrivono per accumulare merito e riuscire nel bene,
cittassete samaṇo gotamo parikkhāre vadeti—
cittassete → cittassa te (bj, pts); cittasseva (sya-all) | vadeti → vadati (pts) | te → Si cittass'; eva, inserting ete after Gotamo. (pts note) | vadati → Bm Si vadeti. (pts note)
lui dice siano prerequisiti della mente per
yadidaṁ cittaṁ averaṁ abyābajjhaṁ tassa bhāvanāyā”ti.
abyābajjhaṁ → abyāpajjhaṁ (bj, sya-all, pts)
sviluppare una mente libera da inimicizia e malevolenza”.

Evaṁ vutte, jāṇussoṇi brāhmaṇo sabbasetā vaḷavābhirathā orohitvā ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā udānaṁ udānesi:
vaḷavābhirathā → vaḷabhīrathā (bj); valavābhirathā (sya-all) | jāṇussoṇi → jāṇussoṇī (pts) | vaḷabhīrathā → vaḷavābhirathā (bj: machasaṁ, PTS) | tenañjaliṁ paṇāmetvā → tenañjalimpaṇāmetvā (th) | tenañjaliṁ → ten añjalim (pts)
Detto ciò, Jāṇussoṇi scese dal proprio carro, si aggiustò la tunica su una spalla, alzò le mani giunte verso il Buddha, ed espresse questo aforisma tre volte:
“lābhā rañño pasenadissa kosalassa, suladdhalābhā rañño pasenadissa kosalassa
suladdhalābhā → suladdhaṁ (sya-all); suladdhaṁ lābhā (pts)
“Il Re Pasenadi di Kosala è fortunato, molto fortunato
yassa vijite tathāgato viharati arahaṁ sammāsambuddho”ti.
yassa → Sk Bm omit yassa. 6 Sk Subhagasuttaṁ. (pts note) | sammāsambuddhoti → sammāsambuddho ti (pts)
che il Realizzato, il perfetto, il Buddha completamente risvegliato dimora nel suo regno!”

Subhasuttaṁ niṭṭhitaṁ navamaṁ.

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Italiano · ไทย