- Saṁyutta Nikāya 22.59Konulara Göre Düzenlenmiş Suttalar 22.59
- 6. Upayavagga
Upayavagga → pañcavaggiyasuttaṁ (bj); pañca (pts1ed)
Anattalakkhaṇasutta"Ben-değil"in Nitelikleri
Ekaṁ samayaṁ bhagavā bārāṇasiyaṁ viharati isipatane migadāye.
ekaṁ samayaṁ bhagavā → (pts) | viharati isipatane → nidānaṁ (pts) | Migadāye → Complete in S1-3 (pts note) | + → pañcavaggiya suttaṁ (bjt)Duydum ki Kutlu Kişi bir seferinde Benares'te, İsipatana'daki Geyik Parkı'nda konaklamıştı.
Tatra kho bhagavā pañcavaggiye bhikkhū āmantesi:Burada beş izdeşe hitap etti:
“Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ."Saygıdeğer Efendimiz!" diye yanıtladı izdeşler.
Bhagavā etadavoca:
bhagavā etadavoca → etad avoca (pts)Bunun üzerine Kutlu Kişi şunları söyledi:
“Rūpaṁ, bhikkhave, anattā.
rūpaṁ → rūpam (pts)"İzdeşler, beden 'ben' değildir.
Rūpañca hidaṁ, bhikkhave, attā abhavissa, nayidaṁ rūpaṁ ābādhāya saṁvatteyya, labbhetha ca rūpe:
nayidaṁ → na yidaṁ (th) | rūpañca hidaṁ → rūpañ ca (pts)Çünkü beden ben olsaydı ızdıraba yol açmazdı ve kişi bedenden şunları bekleyebilirdi:
‘evaṁ me rūpaṁ hotu, evaṁ me rūpaṁ mā ahosī’ti.
ahosīti → aho sīti (pts)'Bedenim böyle olsun, bedenim şöyle olmasın.'
Yasmā ca kho, bhikkhave, rūpaṁ anattā, tasmā rūpaṁ ābādhāya saṁvattati, na ca labbhati rūpe:
rūpaṁ → rūpam (pts)Fakat beden ben olmadığı için ızdıraba sebep olur ve kimse bedeni şuna zorlayamaz:
‘evaṁ me rūpaṁ hotu, evaṁ me rūpaṁ mā ahosī’ti.
evaṁ → evam (pts)'Bedenim böyle olsun, bedenim şöyle olmasın.'
Vedanā anattā.
vedanā → vedanā bhikkhave (bj, sya-all) | bhikkhave → ba. bhikkhaveti pāṭho na dissati (sya-all: sī.)İzdeşler, hisler 'ben' değildir.
Vedanā ca hidaṁ, bhikkhave, attā abhavissa, nayidaṁ vedanā ābādhāya saṁvatteyya, labbhetha ca vedanāya:
nayidaṁ → na yidaṁ (th, pts) | hidaṁ → hidam (pts)Çünkü hisler ben olsaydı ızdıraba yol açmazdı ve kişi hislerden şunları bekleyebilirdi:
‘evaṁ me vedanā hotu, evaṁ me vedanā mā ahosī’ti.
hotu → S1-3 -labbhethañca vedanā hotu- (pts note)'Hislerim böyle olsun, hislerim şöyle olmasın.'
Yasmā ca kho, bhikkhave, vedanā anattā, tasmā vedanā ābādhāya saṁvattati, na ca labbhati vedanāya:Fakat hisler ben olmadığı için ızdıraba sebep olur ve kimse hisleri şuna zorlayamaz:
‘evaṁ me vedanā hotu, evaṁ me vedanā mā ahosī’ti.
evaṁ → evam (pts)'Hislerim böyle olsun, hislerim şöyle olmasın.'
Saññā anattā …pe…
saññā → saññā bhikkhave (sya-all)İzdeşler, algılar 'ben' değildir.
saṅkhārā anattā.
saṅkhārā → saṅkhārā bhikkhave (bj, sya-all)İzdeşler, zihinsel kurgular 'ben' değildir.
Saṅkhārā ca hidaṁ, bhikkhave, attā abhavissaṁsu, nayidaṁ saṅkhārā ābādhāya saṁvatteyyuṁ, labbhetha ca saṅkhāresu:
abhavissaṁsu → S1-3 abhaviṁsu always (pts note) | nayidaṁ → na yidaṁ (th, pts) | hidaṁ → hidam (pts)Çünkü zihinsel kurgular ben olsaydı ızdıraba yol açmazdı ve kişi algılardan şunları bekleyebilirdi:
‘evaṁ me saṅkhārā hontu, evaṁ me saṅkhārā mā ahesun’ti.'Zihinsel kurgularım böyle olsun, zihinsel kurgularım şöyle olmasın.'
Yasmā ca kho, bhikkhave, saṅkhārā anattā, tasmā saṅkhārā ābādhāya saṁvattanti, na ca labbhati saṅkhāresu:
ca → Omitted by S1-3 (pts note)Fakat zihinsel kurgular ben olmadığı için ızdıraba sebep olur ve kimse zihinsel kurguları şuna zorlayamaz:
‘evaṁ me saṅkhārā hontu, evaṁ me saṅkhārā mā ahesun’ti.
ahesunti → ahesunti viññāṇam anattā (pts)'Zihinsel kurgularım böyle olsun, zihinsel kurgularım şöyle olmasın.'
Viññāṇaṁ anattā.
viññāṇaṁ → viññāṇaṁ bhikkhave (sya-all) | anattā viññāṇañca hidaṁ → hidam (pts) | viññāṇaṁ → viññāṇam (pts)İzdeşler, bilinç 'ben' değildir.
Viññāṇañca hidaṁ, bhikkhave, attā abhavissa, nayidaṁ viññāṇaṁ ābādhāya saṁvatteyya, labbhetha ca viññāṇe:
abhavissa nayidaṁ viññāṇaṁ → abhivissa na yidaṁ viññāṇam (pts) | viññāṇañca hidaṁ → viññāṇaṁ hidam (pts)Çünkü bilinç ben olsaydı ızdıraba yol açmazdı ve kişi bilinçten şunları bekleyebilirdi:
‘evaṁ me viññāṇaṁ hotu, evaṁ me viññāṇaṁ mā ahosī’ti.
evaṁ me → evamme (bjt) | evaṁ → evam (pts)'Bilincim böyle olsun, bilincim şöyle olmasın.'
Yasmā ca kho, bhikkhave, viññāṇaṁ anattā, tasmā viññāṇaṁ ābādhāya saṁvattati, na ca labbhati viññāṇe:
viññāṇaṁ ābādhāya → viññāṇam ābādhaya (pts)Fakat bilinç ben olmadığı için ızdıraba sebep olur ve kimse bilinci şuna zorlayamaz:
‘evaṁ me viññāṇaṁ hotu, evaṁ me viññāṇaṁ mā ahosī’ti.
evaṁ me → evamme (bjt)'Bilincim böyle olsun, bilincim şöyle olmasın.'
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)Ne düşünüyorsunuz izdeşler?
rūpaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
niccaṁ → niccam (pts)Beden kalıcı mı yoksa geçici mi?"
“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts)"Geçici, Saygıdeğer Efendimiz."
“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ → yam (pts) | vāti → vā ti (pts)"Peki geçici olan şey mutluluk mu verir ızdırap mı?"
“Dukkhaṁ, bhante”.
dukkhaṁ → dukkham (pts)"Izdırap verir Saygıdeğer Efendimiz."
“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
yaṁ → yam (pts) | dukkhaṁ → dukkham (pts)"Peki geçici olan, ızdırap veren ve değişime tabi olan şeyin şu şekilde kabul edilmesi uygun mudur?
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
etaṁ → etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts) | attāti → attā ti (pts)'Bu benim, bu ben, bu benim benliğim.'"
“No hetaṁ, bhante”.
bhante → S1-3 add --pe-- (pts note) | hetaṁ → hetam (pts)"Kesinlikle hayır Saygıdeğer Efendimiz."
“Vedanā …"Ne düşünüyorsunuz izdeşler? Hisler kalıcı mı yoksa geçici mi?"
saññā …"Ne düşünüyorsunuz izdeşler? Algılar kalıcı mı yoksa geçici mi?"
saṅkhārā …"Ne düşünüyorsunuz izdeşler? Zihinsel kurgular kalıcı mı yoksa geçici mi?"
viññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
vāti → vā ti (bjt, pts)"Ne düşünüyorsunuz izdeşler? Bilinç kalıcı mı yoksa geçici mi?"
“Aniccaṁ, bhante”.
aniccaṁ → aniccam (pts)"Geçici, Saygıdeğer Efendimiz."
“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?
yaṁ → yam (pts) | vāti → vā ti (pts)"Peki geçici olan şey mutluluk mu verir ızdırap mı?"
“Dukkhaṁ, bhante”.
dukkhaṁ → dukkham (pts)"Izdırap verir Saygıdeğer Efendimiz."
“Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:
yaṁ panāniccaṁ → yam panāniccam (pts)"Peki geçici olan, ızdırap veren ve değişime tabi olan şeyin şu şekilde kabul edilmesi uygun mudur? '
‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?
esohamasmi → eso ham asmi (pts) | attāti → attā ti (pts)Bu benim, bu ben, bu benim benliğim.'"
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)"Kesinlikle hayır Saygıdeğer Efendimiz."
“Tasmātiha, bhikkhave, yaṁ kiñci rūpaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā hīnaṁ vā paṇītaṁ vā yaṁ dūre santike vā, sabbaṁ rūpaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
paṇītaṁ → panītaṁ (pts) | sammappaññāya → sammāppaññāya (pts) | ajjhattam → S1-3 ajjhattā (pts note) | yaṁ → Missing in S1-3 (pts note) | tasmātiha → tasmā tiha (bjt, th) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | tasmātiha → tasmā ti ha (pts) | atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ → atītānāgatapaccuppannam ajjhattam (pts) | netaṁ → netam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | meso → me so (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)"İzdeşler! İşte bu sebeple geçmişte, gelecekte ve şimdiki zamanda ortaya çıkmış kaba ya da ince, içsel ya da dışsal, talihli ya da talihsiz, uzak ya da yakın herhangi bir beden doğru bilgelikle ve hakikate uygun olarak şu şekilde kabul edilmeli: 'Bu benim değil, bu ben değil, bu benim benliğim değil.'
Yā kāci vedanā atītānāgatapaccuppannā ajjhattā vā bahiddhā vā …pe… yā dūre santike vā, sabbā vedanā: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
ajjhattā vā bahiddhā vā → (sya-all)İzdeşler! İşte bu sebeple geçmişte, gelecekte ve şimdiki zamanda ortaya çıkmış kaba ya da ince, içsel ya da dışsal, talihli ya da talihsiz, uzak ya da yakın herhangi bir his doğru bilgelikle ve hakikate uygun olarak şu şekilde kabul edilmeli: 'Bu benim değil, bu ben değil, bu benim benliğim değil.'
Yā kāci saññā …pe…İzdeşler! İşte bu sebeple geçmişte, gelecekte ve şimdiki zamanda ortaya çıkmış kaba ya da ince, içsel ya da dışsal, talihli ya da talihsiz, uzak ya da yakın herhangi bir algı doğru bilgelikle ve hakikate uygun olarak şu şekilde kabul edilmeli: 'Bu benim değil, bu ben değil, bu benim benliğim değil.'
ye keci saṅkhārā atītānāgatapaccuppannā ajjhattaṁ vā bahiddhā vā …pe… ye dūre santike vā, sabbe saṅkhārā: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
ajjhattaṁ vā bahiddhā vā → (sya-all) | saṅkhārā → Half complete in B (pts note)İzdeşler! İşte bu sebeple geçmişte, gelecekte ve şimdiki zamanda ortaya çıkmış kaba ya da ince, içsel ya da dışsal, talihli ya da talihsiz, uzak ya da yakın herhangi bir zihinsel kurgu doğru bilgelikle ve hakikate uygun olarak şu şekilde kabul edilmeli: 'Bu benim değil, bu ben değil, bu benim benliğim değil.'
Yaṁ kiñci viññāṇaṁ atītānāgatapaccuppannaṁ ajjhattaṁ vā bahiddhā vā oḷārikaṁ vā sukhumaṁ vā hīnaṁ vā paṇītaṁ vā yaṁ dūre santike vā, sabbaṁ viññāṇaṁ: ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na meso attā’ti evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya daṭṭhabbaṁ.
paṇītaṁ → panītaṁ (pts) | yaṁ kiñci → yaṅkiñci (th) | netaṁ → netam (pts) | nesohamasmi → neso ham asmi (pts) | evametaṁ → evam etaṁ (pts)İzdeşler! İşte bu sebeple geçmişte, gelecekte ve şimdiki zamanda ortaya çıkmış kaba ya da ince, içsel ya da dışsal, talihli ya da talihsiz, uzak ya da yakın herhangi bir bilinç doğru bilgelikle ve hakikate uygun olarak şu şekilde kabul edilmeli: 'Bu benim değil, bu ben değil, bu benim benliğim değil.'
Evaṁ passaṁ, bhikkhave, sutavā ariyasāvako rūpasmimpi nibbindati, vedanāyapi nibbindati, saññāyapi nibbindati, saṅkhāresupi nibbindati, viññāṇasmimpi nibbindati.
rūpasmimpi → rūpasmiṁ (pts) | viññāṇasmim → B repeats nibbindati; S1-3 add pi after each word (pts note) | rūpasmimpi → rūpasmiṁpi (th) | viññāṇasmimpi → viññāṇasmiṁpi (th) | evaṁ → evam (pts) | vedanāyapi → vedanāya (pts) | saññāyapi → saññāya saṅkhāresu viññāṇasmim (pts)İzdeşler! Bunu gören, doğrudan bilgiye ulaşmış soylu bir izdeş bedenin, hislerin, algıların, zihinsel kurguların ve bilincin kurgusal algısının ötesine geçerek bunların gerçek doğasını kavrar ve bunlardan uzaklaşır.
Nibbindaṁ virajjati; virāgā vimuccati. Vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti.
vimuttamiti → vimuttamhītīti vā pāṭho (sya-all note) | vimuttamiti → vimuttam iti (pts)Uzaklaştığında dünyaya dair tutkuları solup gider. Tutkuları solup gittiğinde zihni özgürleşir. Özgürlüğe ulaştığında özgürlüğe ulaştığının bilgisi oluşur.
‘Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānātī”ti.
khīṇā → khīnā (pts) | vusitaṁ → vusitam (pts) | nāparaṁ → nāparam (pts)Bilir ki 'Zihnim yerinden oynatılamaz özgürlüğe ulaştı, doğum tükendi, bu hayatta herhangi bir varoluş boyutunda yaşanacak başka bir doğum kalmadı.'"
Idamavoca bhagavā.
idamavoca → idam avoca (pts)Kutlu Kişi bunları söyledi.
Attamanā pañcavaggiyā bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinanduṁ.
abhinanduṁ → abhinandunti (mr) | abhinanduṁ → abhinandunti (cck: ka.) | abhinanduṁ → B -nandunti (pts note) | bhāsitaṁ → bhāsitam (pts)Beş izdeş Kutlu Kişi'nin sözlerinden derin bir mutluluk duydu.
Imasmiñca pana veyyākaraṇasmiṁ bhaññamāne pañcavaggiyānaṁ bhikkhūnaṁ anupādāya āsavehi cittāni vimucciṁsūti.
vimucciṁsūti sattamaṁ → vimucciṁsū ti (pts) | imasmiñca → imasmiṁ ca (pts) | pañcavaggiyānaṁ bhikkhūnaṁ → pañcavaggiyānam bhikkhūnam (pts)u sözler dile döküldüğünde beş izdeşin zihni kusurlarından arındı, tutkularından ve bağlarından tümüyle özgürleşti ve o an itibariyle artık dünya üzerinde altı arhat vardı.