Sambahulasutta
Sambahulasutta → sambahulāsuttaṁ (bj, pts2ed); sambahulā (cārika) (pts1ed)๔ สัมพหุลสูตร
Ekaṁ samayaṁ sambahulā bhikkhū kosalesu viharanti aññatarasmiṁ vanasaṇḍe.สมัยหนึ่ง ภิกษุหลายรูปอยู่ ณ ราวป่าแห่งหนึ่ง แคว้นโกศล
Atha kho te bhikkhū vassaṁvuṭṭhā temāsaccayena cārikaṁ pakkamiṁsu.
vassaṁvuṭṭhā → vassaṁ vutthā (bj, sya-all, km, pts1ed, pts2ed) | vassaṁvuṭṭhā → vassaṁ vutthā (pts) | vutthā → vuṭṭhā (bj: machasaṁ) | vassaṁvuṭṭhā → vassaṁvutthā (cck: sī. syā. kaṁ. pī.)ครั้งนั้นภิกษุเหล่านั้นอยู่จำพรรษาถ้วนไตรมาสแล้ว ก็หลีกไปสู่ที่จาริก
Atha kho yā tasmiṁ vanasaṇḍe adhivatthā devatā te bhikkhū apassantī paridevamānā tāyaṁ velāyaṁ imaṁ gāthaṁ abhāsi:
gāthaṁ → gātham (pts)ครั้งนั้น เทวดาผู้สิง สถิตอยู่ในราวป่านั้น เมื่อไม่เห็นภิกษุเหล่านั้นก็คร่ำครวญถึง ได้กล่าวคาถานี้ใน เวลานั้นว่า
“Arati viya mejja khāyati, bahuke disvāna vivitte āsane;
mejja → mejjaṁ (sya-all) | me’jja → mejjaṁ (bj: syā) | me-jja → S1-3 majjaṁ. (pts note) vivitte → S2 vicitte. (pts note)ความเยื่อใยย่อมปรากฏเหมือนความไม่ยินดี เพราะเห็นอาสนะมากมายเงียบสงัด Te cittakathā bahussutā, kome gotamasāvakā gatā”ti.
gotamasāvakā gatāti → gotamasavakā gatā ti (pts) | kome gotamasāvakā gatāti → ko-me gotama-savakā gatā ti (pts)สาวกของพระสมณโคดมเหล่านั้น ผู้มีถ้อยคำไพเราะ เป็นพหูสูต ไปที่ไหนกัน
Evaṁ vutte, aññatarā devatā taṁ devataṁ gāthāya paccabhāsi:
paccabhāsi māgadhaṁ → ajjhabhāsi magadhaṁ (bj, sya-all, pts)เมื่อเทวดานั้นกล่าวอย่างนี้แล้ว เทวดาอีกองค์หนึ่งได้กล่าวกับเทวดานั้นด้วย คาถาว่า
“Māgadhaṁ gatā kosalaṁ gatā, ekacciyā pana vajjibhūmiyā;
māgadhaṁ → magadhaṁ (bjt, th, pts) vajjibhūmiyā → vajjabhūmiyā (pts) | Vajja-bhūmiyā → B. vajji-; S1-3 bhūmiyaṁ gatā. (pts note)ภิกษุทั้งหลายไม่ติดในที่อยู่ เที่ยวไปเป็นหมู่ เหมือนฝูงวานร Magā viya asaṅgacārino, aniketā viharanti bhikkhavo”ti.
magā → makaṭā (sya-all) | asaṅgacārino → saṅghacārino (sya-all) | magā → migā (bj: sīmu. makkaṭā – syā) | asaṅgacārino → C. makaṭā viya-; S1-3 maṅgakāviyasaṅgacārino. (pts note) bhikkhavoti → bhikkhavo ti (pts)ไปสู่แคว้นมคธและแคว้นโกศล บางพวกก็ไปสู่แคว้นวัชชี สัมพหุลสูตรที่ ๔ จบ