- Saṁyutta Nikāya 44.1Verbundene Lehrreden 44.1
- 1. Abyākatavagga1. Das Kapitel über die nicht erklärten Punkte
Khemāsutta
Khemāsutta → khemātherī (pts1ed)Mit Khemā
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
samayaṁ → samayam (pts)Einmal hielt sich der Buddha bei Sāvatthī in Jetas Wäldchen auf, dem Kloster des Anāthapiṇḍika.
Tena kho pana samayena khemā bhikkhunī kosalesu cārikaṁ caramānā antarā ca sāvatthiṁ antarā ca sāketaṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagatā hoti.
vāsaṁ → vāsām (pts) | sāvatthiṁ → sāvatthiyaṁ (bj: sī.pævi, sī.pavi) | Sāvatthiṁ → S1-3 Sāvatthiyaṁ (pts note) | Toraṇavatthusmiṁ → B2 inserts ekaratti (pts note) | cārikaṁ → cārikam (pts)Zu dieser Zeit wanderte die Nonne Khemā zwischen Sāvatthī und Sāketa durch das Land der Kosaler und ließ sich in Toraṇavatthu nieder.
Atha kho rājā pasenadi kosalo sāketā sāvatthiṁ gacchanto, antarā ca sāketaṁ antarā ca sāvatthiṁ toraṇavatthusmiṁ ekarattivāsaṁ upagacchi.
upagacchi → upagañchi (bj); upagacchati (sya-all) | ca → cā (pts) | Pasenadi → B1-2 Passenadī always (pts note) | pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bjt, th) | sāketaṁ → sāvatthiṁ (th) | sāvatthiṁ → sāketaṁ (th) | sāketaṁ → sāketam (pts) | toraṇavatthusmiṁ ekarattivāsaṁ → toraṇavatthusmim ekarattivāsam (pts)Da reiste der König Pasenadi von Sāketa nach Sāvatthī und blieb für eine Nacht in Toraṇavatthu.
Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṁ purisaṁ āmantesi:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bjt, th) | aññataraṁ purisaṁ → aññataram purisam (pts)Da wandte er sich an einen Mann:
“ehi tvaṁ, ambho purisa, toraṇavatthusmiṁ tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā jāna yamahaṁ ajja payirupāseyyan”ti.
payirupāseyyanti → payirūpāseyyanti (pts) | aham → S3 jānamahaṁ; B2 jānāmatamahaṁ (pts note) | payirūpāseyyanti → S1-3 payu-, B1 pari-, B2 patirūpaseyyanti; further on all the MSS payirūpāse- (pts note) | yamahaṁ → yam aham (pts)„He, Mann, bitte finde heraus, ob es in Toraṇavatthu einen geeigneten Asketen oder Brahmanen gibt, dem ich meine Aufwartung machen könnte.“
“Evaṁ, devā”ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā kevalakappaṁ toraṇavatthuṁ āhiṇḍanto nāddasa tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā yaṁ rājā pasenadi kosalo payirupāseyya.
āhiṇḍanto → anvāhiṇḍanto (bj) | pasenadissa kosalassa → pasenadikosalassa (sya-all) | toraṇavatthuṁ → toraṇavatthusmim (pts) | payirupāseyya addasā → payirūpāseyya addasa (pts) | toraṇavatthuṁ → vatthusmiṁ (bj: sī.pævi, sī.pavi) | anvāhiṇḍanto → āhiṇḍanto (bj: machasaṁ, syā) | āhiṇḍanto → anvāhiṇḍanto (cck: sī.) | Pasenadissa → B1-2 passenadī (pts note) | Toraṇavatthusmim → S1-3 toraṇavatthum (pts note) | āhiṇḍanto → S1-3 anvāhiṇḍanto (pts note) | nāddasa → S3 B2 na addasa; S1 addasa omitting na (pts note) | yaṁ → Missing in S1-3 (pts note) | pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th)„Ja, Majestät“, antwortete der Mann. Er suchte in ganz Toraṇavatthu, aber er sah keinen geeigneten Asketen oder Brahmanen, dem der König seine Aufwartung machen konnte.
Addasā kho so puriso khemaṁ bhikkhuniṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagataṁ.
Addasa → S1-3 addasā (pts note) | khemaṁ → khemam (pts) | vāsaṁ → vāsam (pts)Doch er sah, dass sich die Nonne Khemā da aufhielt,
Disvāna yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṁ pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca:
rājā pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bj) | pasenadiṁ kosalaṁ → pasenadikosalaṁ (sya-all) | pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca → pasenadikosalam etad avoca (pts) | pasenadi kosalo → pasenadi-kosalo (pts) | pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca → pasenadi-kosalam etad avoca (pts)und so ging er zum König und sagte zu ihm:
“Natthi kho, deva, toraṇavatthusmiṁ tathārūpo samaṇo vā brāhmaṇo vā yaṁ devo payirupāseyya.
deva toraṇavatthusmiṁ → devā toraṇavatthusmim (pts) | yaṁ → yam (pts)„Majestät, es gibt in Toraṇavatthu keinen geeigneten Asketen oder Brahmanen, dem der König seine Aufwartung machen könnte.
Atthi ca kho, deva, khemā nāma bhikkhunī, tassa bhagavato sāvikā arahato sammāsambuddhassa.Aber da ist die Nonne Khemā, eine Schülerin des Gesegneten, des Vollendeten, des vollkommen erwachten Buddha.
Tassā kho pana ayyāya evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
pana ayyāya → panayyāya (bj) | ayyāya → S1-3 pane (S3 ṇe) yyāya (pts note) | evaṁ kalyāṇo → evaṁkalyāṇo (th)Sie hat den guten Ruf,
‘paṇḍitā, viyattā medhāvinī bahussutā cittakathā kalyāṇapaṭibhānā’ti.
viyattā → byattā (sya-all) | cittakathī → S1-3 -kathā (pts note) | cittakathā kalyāṇapaṭibhānāti → cittakathī kalyāṇapaṭibhāṇāti (th) | cittakathā kalyāṇapaṭibhānāti → cittakathī kalyāṇapaṭibhānā ti (pts)dass sie klug, fähig, verständig und gelehrt ist, eine geistvolle und wortgewandte Rednerin.
Taṁ devo payirupāsatū”ti.
payirupāsatūti → payirūpāsatūti (pts)Seine Majestät mache ihr seine Aufwartung.“
Atha kho rājā pasenadi kosalo yena khemā bhikkhunī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo khemaṁ bhikkhuniṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bjt, th) | pasenadi kosalo → pasenadi-kosalo (pts) | khemaṁ bhikkhuniṁ → khemam bhikkhunim (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | pasenadi kosalo khemaṁ bhikkhuniṁ etadavoca → pasenadi-kosalo khemam bhikkhunim etad avoca (pts)Da ging König Pasenadi von Kosala zu der Nonne Khemā, verbeugte sich, setzte sich zur Seite hin und sagte zu ihr:
“kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
paraṁ maraṇāti abyākataṁ kho → parammaraṇāti avyākataṁ (bj) | kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)„Meine Dame, besteht ein Klargewordener nach dem Tod fort?“
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:
abyākataṁ kho → avyākataṁ (bjt) | abyākataṁ → avyākataṁ (pts) | etaṁ → etam (pts)„Großer König, das wurde vom Buddha nicht erklärt.“
‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)
“Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
kiṁ panayye → kim pana ayye (pts) | ayye → B1 panayye; B2 panāyye (pts note) | kiṁ panayye → kimpanayye (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)„Nun, besteht dann ein Klargewordener nach dem Tod nicht fort?“
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:
etampi → tam pi (pts) | Tam → B1-2 etaṁ (pts note) | abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | abyākataṁ → avyākatam (pts)„Auch das wurde vom Buddha nicht erklärt.“
‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇā ti (pts)„Nun, besteht dann ein Klargewordener nach dem Tod fort und besteht auch nicht fort?“
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt, pts) | etaṁ → etam (pts)„Auch das wurde vom Buddha nicht erklärt.“
‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)
“Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti.
Kimpanayye → B2 panāyye; S1-3 pane (S3 ṇe)yye (pts note) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt, pts) | na hoti → nahoti (pts)„Nun, besteht dann ein Klargewordener nach dem Tod weder fort, noch besteht er nicht fort?“
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | etampi kho → etam pikho (pts) | abyākataṁ → avyākatam (pts)„Auch das wurde vom Buddha nicht erklärt.“
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti, iti puṭṭhā samānā:
kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)„Meine Dame, wenn du so gefragt wirst, sagst du:
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt, pts) | etaṁ → etam (pts)‚Das wurde vom Buddha nicht erklärt.‘
hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)
‘Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
tathāgato paraṁ → tathagato param (pts) | panayye → S3 panaṇeyyaṁ (pts note) | kiṁ panayye → kimpanayye (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | kiṁ → kim (pts)
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | etampi → etam pi (pts) | abyākataṁ → avyākatam (pts)
na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)
‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
ca → Missing in S1 (pts note) | kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ → param (pts)
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | abyākataṁ → avyākatam (pts) | etaṁ → etam (pts)
hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
ca → S1-3 ayyo (pts note) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
‘Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
panayye → nu kho (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇati (pts) | kiṁ panayye → kimpanayye (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt)
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | etampi → etam pi (pts) | abyākataṁ → avyākatam (pts)
neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
Ko nu kho, ayye, hetu, ko paccayo yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?
yenetaṁ abyākataṁ → yena taṁ avyākataṁ (bj) | taṁ → yenetaṁ (bj: syā, machasaṁ) | yena → S1-3 na (without ye) (pts note) | yenetaṁ abyākataṁ bhagavatāti → yena tam avyākatam bhagavatā ti (pts)Was ist der Grund, was ist die Ursache, dass das vom Buddha nicht erklärt wurde?“
“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.
paṭipucchissāmi → paripucchissāmi (bj: sīmu) | byākareyyāsi → vyākareyyāsi (bjt, pts) | tena hi → tenahi (th)„Nun, großer König, ich werde dir dazu Gegenfragen stellen, und du kannst antworten, wie du möchtest.
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)Was denkst du, großer König?
atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—
vālukaṁ → vālikaṁ (bj, sya-all, km) | vā → va (pts) | vālikaṁ → vālukaṁ (bj: machasaṁ) | vālukaṁ → vālikaṁ (cck: sī. syā. kaṁ.) | vālukaṁ gaṇetuṁ → vālukam gaṇetum (pts)Hast du irgendeinen Buchhalter oder Fingerzähler oder Rechner, der die Sandkörner im Ganges zählen könnte, das heißt,
ettakā vālukā iti vā, ettakāni vālukasatāni iti vā, ettakāni vālukasahassāni iti vā, ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?
vālukā → vālikā (bj, sya-all) | vālukasatāni → vālikāsatāni (bj); vālikasatāni (sya-all) | vālukasahassāni → vālikāsahassāni (bj); vālikasahassāni (sya-all) | vālukasatasahassāni → vālikāsatasahassāni (bj); vālikasatasahassāni (sya-all) | vālukasatasahassāni iti vāti → vālukasatasahassānīti vā ti (pts) | ettakāni → ettikāni (bj: sī.pævi, sī.pavi) | ettakā → ettikā (cck: sī.) | vālukasatasahassānīti → S1-3 ettikā- vālikā- always (pts note) | ti → S1-3 omit ti (pts note)wie viele Sandkörner es gibt, wie viele hundert oder tausend oder hunderttausend Sandkörner?“
“No hetaṁ, ayye”.
hetaṁ → hetam (pts)„Nein, meine Dame.“
“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—
gaṇetuṁ → miṇituṁ (bj); manituṁ (pts) | koci → Missing in S1-3 (pts note) | manituṁ → So S1; S3 miṇituṁ; B1-2 gaṇetuṁ (pts note)„Hast du irgendeinen Buchhalter oder Fingerzähler oder Rechner, der das Wasser im Weltmeer zusammenrechnen könnte, das heißt:
ettakāni udakāḷhakāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasahassāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?
udakāḷhakāni iti → udakāḷhakānīti (bj) | udakāḷhakasatāni iti → udakāḷhakasatānīti (bj) | udakāḷhakasahassāni iti → udakāḷhaka sahassānīti (bj) | udakāḷhakasatasahassāni iti → udakāḷhaka satasahassānīti (bj) | vā → va (pts) | udakāḷhakasatasahassāni iti vāti → udakāḷhakasatasahassānī ti vā ti (pts) | udakāḷhakānīti → udakāḷhāni vā (bj: sī.pævi, sī.pavi) | Ettakāni → S1 ettikāni always (pts note) | va → S1-3 udakāḷhānivā (pts note) | ti → S1-3 udakāḷhasa- ānīti alwqys (pts note) | ti → S1-3 omit ti (pts note)‚Es sind so viele Eimer, so viele hundert Eimer, so viele tausend Eimer, so viele hunderttausend Eimer Wasser‘?“
“No hetaṁ, ayye”.
no hetaṁ → nohetaṁ (bjt) | hetaṁ → hetam (pts)„Nein, meine Dame.
“Taṁ kissa hetu”?
taṁ → tam (pts)Warum ist das so?
“Mahāyye, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho”ti.
duppariyogāhoti → appariyogāhoti (bj) | mahāyye → mahayye (sya-all) | mahāyye → maheyyā (bj: syā, sī.pavi) | samuddo → ba. mahāsamuddo (sya-all note) | duppariyogāhoti → duppariyogāḷhoti vā pāṭho (sya-all note) | Mahāyye → mahāyyo; B1 mahā (pts note) | duppariyogāhoti → S1-3 -gāḷhohoti (pts note)Weil das Weltmeer tief ist, unermesslich und schwer zu ergründen.“
“Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
anabhāvaṅkataṁ → anabhāvakataṁ (bj); anabhāvaṅgataṁ (sya-all) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | rūpena → rūpe (my) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (ms2005) | evameva → evam eva (pts) | tathāgataṁ → tathāgatam (pts) | pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ → pahīnam ucchinnamūlam tālāvatthukatam anabhāvakatam āyatim anuppādakataṁ (pts)„Ebenso, großer König, wurde jede Form, mit der ein Klargewordener beschrieben werden könnte, aufgegeben, an der Wurzel abgeschnitten, wurde wie der Stumpf einer Palme, wurde ausgelöscht und kann sich in Zukunft nicht mehr erheben.
Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
rūpasaṅkhāyavimutto → rūpasaṅkhayavimutto (bj); rūpasaṅkhyā vimutto (sya-all) | duppariyogāho → appariyogāho (bj) | rūpasaṅkhayavimutto → saṅkhayā (bj: syā); saṅkhāya (bj: machasaṁ) | duppariyogāho → So all the MSS; S3 adds ti (pts note) | rūpasaṅkhāyavimutto → rūpasaṅkhāya vimutto (pts)Ein Klargewordener ist vom Rechnen in Begriffen der Form befreit. Er ist tief, unermesslich und schwer zu ergründen
seyyathāpi mahāsamuddo.
seyyathāpi → seyyathāpi mahārāja (sya-all)wie das Weltmeer.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
pi → S1 hi; S3 hī (pts note) | paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | paraṁ maraṇātipi → parammaraṇāti pi (bjt) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇāti pi (pts) | maraṇātipi → maraṇā ti pi (pts) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti pi (pts)Zu sagen, dass ein Klargewordener nach dem Tod fortbesteht oder nicht fortbesteht oder sowohl fortbesteht als auch nicht oder weder fortbesteht noch nicht fortbesteht: Keine dieser Aussagen trifft zu.
Yāya vedanāya tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, sā vedanā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | anabhāvaṅkatā āyatiṁ → anabhāvakatā āyatim (pts) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (ms2005) | tathāgataṁ → tathāgatam (pts)Jedes Gefühl …
Vedanāsaṅkhāyavimutto, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
vedanāsaṅkhāyavimutto mahārāja → vedanāsaṅkhayavimutto kho mahārājā (bj) | vedanāsaṅkhāyavimutto → vedanāsaṅkhyā vimutto kho (sya-all) | Vedanāsaṅkhāya → S1-3 vedanāyasaṅkhāya (pts note) | vedanāsaṅkhāyavimutto → vedanāsaṅkhāya vimutto kho (pts)
seyyathāpi mahāsamuddo.
seyyathāpi → seyyathāpi mahārāja (sya-all)
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | paraṁ → para (th) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇāti pi (pts) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti (pts)
Yāya saññāya tathāgataṁ …pe…
saññāya → saññā (my) | tathāgataṁ → tatthāgataṁ (pts)jede Wahrnehmung …
yehi saṅkhārehi tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, te saṅkhārā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (ms2005) | tathāgataṁ → tathāgatam (pts) | anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā → anabhāvakatā āyatim anuppādhammā (pts)alle Willensbildungsprozesse …
Saṅkhārasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
saṅkhārasaṅkhāyavimutto → saṅkhārasaṅkhayavimutto (bj); saṅkhārasaṅkhyā vimutto (sya-all) | saṅkhārasaṅkhāyavimutto → saṅkhārasaṅkhāya vimutto (pts)
seyyathāpi mahāsamuddo.
seyyathāpi → seyyathāpi mahārāja (sya-all)
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
ca → (pts) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti (pts) | paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti pi (pts)
Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
anabhāvaṅkataṁ → anabhāvakataṁ (bj) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | taṁ viññāṇaṁ → te saṅkhārā (pts) | viññāṇena → viññāṇe (my) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (ms2005) | tathāgataṁ → tathāgatam (pts) | taṁ viññāṇaṁ → tam viññāṇam (pts) | pahīnaṁ → pahīnam (pts) | tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ → talāvatthukatam anabhāvakatam āyatim (pts)oder jedes Bewusstsein, mit dem ein Klargewordener beschrieben werden könnte, wurde aufgegeben, an der Wurzel abgeschnitten, wurde wie der Stumpf einer Palme, wurde ausgelöscht und kann sich in Zukunft nicht mehr erheben.
Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
viññāṇasaṅkhāyavimutto → viññāṇasaṅkhayavimutto (bj); viññāṇasaṅkhyā vimutto (sya-all) | duppariyogāho → appariyogāho (bj) | viññāṇasaṅkhāyavimutto → viññāṇasaṅkhāya vimutto (pts) | gambhīro → gambhiro (pts)Ein Klargewordener ist vom Rechnen in Begriffen des Bewusstseins befreit. Er ist tief, unermesslich und schwer zu ergründen
seyyathāpi mahāsamuddo.
seyyathāpi → seyyathāpi mahārāja (sya-all)wie das Weltmeer.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.
upetīti → upeti (sya-all) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti (pts) | paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti pi (pts)Zu sagen, dass ein Klargewordener nach dem Tod fortbesteht oder nicht fortbesteht oder sowohl fortbesteht als auch nicht oder weder fortbesteht noch nicht fortbesteht: Keine dieser Aussagen trifft zu.“
Atha kho rājā pasenadi kosalo khemāya bhikkhuniyā bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bjt, th) | pasenadi kosalo → pasenadi-kosalo (pts) | bhāsitaṁ → bhāsitam (pts) | khemaṁ → khemam (pts)Da begrüßte der König Pasenadi die Worte der Nonne Khemā und stimmte ihr zu. Er erhob sich von seinem Sitz, verbeugte sich, umrundete sie respektvoll, die rechte Seite ihr zugewandt, und ging.
Atha kho rājā pasenadi kosalo aparena samayena yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
pasenadi kosalo → pasenadikosalo (bjt, th) | pasenadi kosalo → pasenadi-kosalo (pts) | bhagavantaṁ → bhagavantam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca → pasenadi-kosalo bhagavantam etad avoca (pts)Nach einiger Zeit ging dann der König Pasenadi von Kosala zum Buddha, verbeugte sich und setzte sich zur Seite hin. Er stellte dem Buddha genau die gleichen Fragen, die er der Nonne Khemā gestellt hatte, und erhielt die gleichen Antworten.
“kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt, pts) | etaṁ → etam (pts)
‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“Kiṁ pana, bhante, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
paraṁ maraṇāti etampi → parammaraṇāti tampi (bj) | kiṁ pana → kimpana (bjt) | kiṁ → kim (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:
etampi → tampi (bjt) | abyākataṁ → avyākataṁ (bjt, pts) | etampi → etam pi (pts)
‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
paraṁ maraṇāti → param maraṇā tipe (pts)
“Kiṁ nu kho, bhante, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
ca na ca hoti → (bj, pts)
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:
‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
ca na ca hoti → (bj, pts)
“Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
“‘Kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:
kiṁ nu → kinnu (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā—hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi …pe….
abyākataṁ → avyākataṁ (bjt, pts) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | etaṁ → etam (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
“‘Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:
kiṁ pana → kimpana (bjt) | paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | kiṁ → kim (pts) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā—
tam → B1-2 etam (pts note) | etampi → tampi (bjt) | abyākataṁ → avyākataṁ (bjt) | etampi → tam pi (pts) | abyākataṁ → avyākatam (pts)
neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
paraṁ maraṇāti → parammaraṇāti (bjt) | paraṁ maraṇāti → param maraṇā ti (pts)
Ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo, yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?
yenetaṁ abyākataṁ → yena taṁ avyākataṁ (bj) | yenetaṁ abyākataṁ bhagavatāti → yena tam avyākatam bhagavatā ti (pts)
“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.
byākareyyāsi → vyākareyyāsi (bjt, pts) | tena hi → tenahi (th)
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—
vālukaṁ → vālikaṁ (bj); bālikaṁ (sya-all) | vālukaṁ gaṇetuṁ → vālikaṁ gaṇetum (pts) | vālikaṁ → B1 vālu- here only (pts note) | kiṁ maññasi → kimmaññasi (bjt) | kiṁ → kim (pts)
ettakā vālukā iti vā …pe… ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?
vālukā iti → vālikāti (bj) | vālukasatasahassāni iti → vālikā satasahassānīti (bj) | vālukā → vālikā (sya-all, pts) | vālukasatasahassāni → vālikasatasahassāni (sya-all, pts) | iti → S1-3 B2 ettakānivālikānīti (B2 -kāni iti) (pts note) | iti → S1-3 -sahassānīti (pts note) | vāti → vā ti (pts)
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—
gaṇetuṁ → pametuṁ (bj) | udakaṁ gaṇetuṁ → udakam pametum (pts) | pametum → B1-2 gaṇetuṁ (pts note)
ettakāni udakāḷhakāni iti vā …pe… ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?
udakāḷhakāni iti → udakāḷhakānīti (bj) | udakāḷhakasatasahassāni iti → udakāḷhakasatasahassānīti (bj) | udakāḷhakasatasahassāni → S1-3 udakaḷhāni . . . udakaḷhasatasahassānīti (pts note) | vāti → vā ti (pts)
“No hetaṁ, bhante”.
hetaṁ → hetam (pts)
“Taṁ kissa hetu”?
“Mahā, bhante, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho.
duppariyogāho → appariyogāhoti (bj); duppariyogāhoti (sya-all) | mahā → mahā hi (sya-all) | Mahā → B1-2 insert hi (pts note)
Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
anabhāvaṅkataṁ → anabhāvakataṁ (bj) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | evameva → ti evam eva (pts) | tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ → tālāvatthukatam anabhāvagatam āyatim (pts) | ti → B1-2 omit ti (pts note) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (ms2005)
Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
rūpasaṅkhāyavimutto → rūpasaṅkhayavimutto (bj); rūpasaṅkhyā vimutto (sya-all) | rūpasaṅkhāyavimutto → rūpasaṅkhāya vimutto (pts)
seyyathāpi mahāsamuddo.
mahāsamuddo → mahārāja samuddo (sya-all)
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti …pe…
paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | pe → spelled out in full (th) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti pi (pts)
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
paraṁ maraṇātipi → parammaraṇātipi (bjt) | paraṁ maraṇātipi → param maraṇā ti pi (pts)
Yāya vedanāya …pe…
yāya saññāya …pe… yehi saṅkhārehi …pe….
Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
anabhāvaṅkataṁ → anabhāvakataṁ (bj) | paññāpeyya → paññapeyya (sya-all) | tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ → tālāvatthukatam anabhāvakatam āyatim (pts) | Yena → S1-3 te (pts note) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (ms2005) | tathāgataṁ → tatthāgatam (pts) | viññāṇaṁ → viññāṇam (pts) | pahīnaṁ → pahīnam (pts)
Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
viññāṇasaṅkhāyavimutto → viññāṇasaṅkhayavimutto (bj); viññāṇasaṅkhyā vimutto (sya-all) | viññāṇasaṅkhāyavimutto → viññāṇasaṅkhāya vimutto (pts)
seyyathāpi mahāsamuddo.
mahāsamuddo → samuddo (bj) | seyyathāpi → seyyathāpi mahārāja (sya-all)
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.
paraṁ maraṇātipi → parammaraṇāpi (bj) | pe → Complete in B1 (pts note)
“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.
acchariyaṁ → acchariyam (pts) | abbhutaṁ → abbhutam (pts)Er sagte: „Es ist unglaublich, Herr, es ist erstaunlich!
Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.
satthu ceva → satthuno ceva (bj); satthuno (pts1ed) | virodhayissati → vihāyissati (bj, sya-all, km); vigāyissati (mr) | ceva → (pts) | satthu → satthuno (bj: sī.pævi, sīmu) | vihāyissati → virodhayissati (bj: machasaṁ) | ceva → satthuno ceva (cck: sī.) | virodhayissati → vihāyissati (cck: sī. syā. kaṁ.); vigāyissati (cck: ka.) | vihāyissati → ba. vigāyissati (sya-all note) | satthuno → B1-2 satthu ceva (pts note) | virodhayissati → So B2; S1-3 vibhāyissati; S3 vihāyissati; missing in B1 (pts note) | byañjanena byañjanaṁ → vyañjanena vyañjanaṁ (bjt, pts) | yadidaṁ → yad idam (pts)Wie doch Bedeutung und Ausdrucksweise von Lehrer und Schülerin zusammenpassen und widerspruchsfrei übereinstimmen, wenn es um den wichtigsten Gegenstand geht!
Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ khemaṁ bhikkhuniṁ upasaṅkamitvā etamatthaṁ apucchiṁ.
apucchiṁ sāpi → āpucchiṁ sā pi (bj) | ekamidāhaṁ → ekam idāhaṁ (pts) | samayaṁ khemaṁ bhikkhuniṁ → samayam khemam bhikkhunim (pts) | etamatthaṁ → etam attham (pts)Dieses eine Mal war ich zur Nonne Khemā gegangen und hatte sie über diese Sache befragt.
Sāpi me ayyā etehi padehi etehi byañjanehi etamatthaṁ byākāsi, seyyathāpi bhagavā.
sāpi → sā pi (bjt, pts) | byañjanehi → vyañjanehi (bjt) | byākāsi → vyākāsi (bjt) | byañjanehi etamatthaṁ byākāsi → vyañjanehi etam attham vyākāsi (pts)Und sie hat es mir mit den gleichen Worten und Ausdrücken erklärt wie der Buddha.
Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.
acchariyaṁ → acchariyam (pts) | abbhutaṁ → abbhutam (pts)Es ist unglaublich, Herr, es ist erstaunlich!
Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.
virodhayissati → vihāyissati (bj, sya-all) | yatra → yattha (sya-all) | satthu → B1-2 satthuceva (pts note) | attho → S1-3 attenattho (pts note) | samessati → B1 samissati (pts note) | virodhayissati → S3 vibhāyissati; S1 viṅgāyissati; B1 vigāyissati (pts note) | byañjanena byañjanaṁ → vyañjanena vyañjanaṁ (bjt, pts) | yadidaṁ → yad idam (pts)Wie doch Bedeutung und Ausdrucksweise von Lehrer und Schülerin zusammenpassen und widerspruchsfrei übereinstimmen, wenn es um den wichtigsten Gegenstand geht!
Handa dāni mayaṁ, bhante, gacchāma.
handa → handa ca (bj) | handa dāni → handadāni (th) | mayaṁ → mayam (pts)Nun, Herr, jetzt muss ich gehen.
Bahukiccā mayaṁ bahukaraṇīyā”ti.
mayam → B2 has ni; B1 neither (pts note) | mayaṁ bahukaraṇīyāti → mayam bahukaraṇīyā ti (pts)Ich habe viele Pflichten und Verantwortlichkeiten.“
“Yassadāni tvaṁ, mahārāja, kālaṁ maññasī”ti.
yassadāni → yassa dāni (my) | yassadāni tvaṁ → yassa dāni tvam (pts) | maññasīti → maññasī ti (pts)„Bitte, großer König, geh nach deinem Belieben.“
Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmīti.
uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ → uṭṭhayāsanā bhagavantam (pts) | pasenadi kosalo → pasenadikosalo (th) | bhāsitaṁ → bhāsitam (pts)Da begrüßte der König Pasenadi die Worte des Buddha und stimmte ihm zu. Er erhob sich von seinem Sitz, verbeugte sich, umrundete den Buddha respektvoll, die rechte Seite ihm zugewandt, und ging.