Find the Truth

In the Pāli Suttas and Vinaya

settings

{{table.suttaCol}} {{table.readCol}} {{table.titleCol}} {{table.wordsCol}} {{table.countCol}} {{table.mrCol}} {{table.linksCol}} {{table.typeCol}} {{table.quoteCol}}
{{table.wordCol}} {{table.textsCol}} {{table.matchesCol}} {{table.linksCol}}

{{results.variantsForLabel}}

Variants 1/2 columns Dictionary Multi-select Compass Help

Note:Translations, dictionaries and commentaries were not made by the Blessed One.Cross-check with Pali in 4 main nikayas.

  • Saṁyutta Nikāya 54.12สังยุตตนิกาย
  • 2. Dutiyavagga

Kaṅkheyyasutta๑๒ กังเขยยสูตร

Ekaṁ samayaṁ āyasmā lomasakaṁbhiyo sakkesu viharati kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme.
lomasakaṁbhiyo → lomasavaṅgīso (bj, pts1ed) | lomasakaṁbhiyo → lomasavaṅgīso (pts) | lomasavaṅgīso → lomasakambhiyo (bj: machasaṁ, syā) | lomasakaṁbhiyo → lomasavaṅgiso (cck: sī. pī.) | Lomasavaṅgīso → B1 lomasakambhiyo -yam always. (pts note) | samayaṁ → samayam (pts)
สมัยหนึ่ง ท่านพระโลมสกังภิยะอยู่ที่นิโครธาราม เขตกรุงกบิลพัสดุ์ แคว้นสักกะ
Atha kho mahānāmo sakko yenāyasmā lomasakaṁbhiyo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ lomasakaṁbhiyaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho mahānāmo sakko āyasmantaṁ lomasakaṁbhiyaṁ etadavoca:
lomasakaṁbhiyo → lomasavaṅgīso (bj, pts) | lomasakaṁbhiyaṁ → lomasavaṅgīsaṁ (bj) | āyasmantaṁ lomasakaṁbhiyaṁ → āyasmantam lomasavaṅgīsam (pts) | āyasmantaṁ lomasakaṁbhiyaṁ etadavoca → āyasmantam lomasavaṅgīsam etad avoca (pts) | ekamantaṁ → ekam antam (pts) | ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts)
ครั้งนั้น เจ้าศากยะทรงพระนามว่ามหานามะ เสด็จเข้าไปหาท่าน พระโลมสกังภิยะถึงที่อยู่ ทรงอภิวาทแล้วประทับนั่ง ณ ที่สมควร ได้ตรัสถามท่าน พระโลมสกังภิยะดังนี้ว่า
“so eva nu kho, bhante, sekho vihāro so tathāgatavihāro, udāhu aññova sekho vihāro añño tathāgatavihāro”ti?
aññova → añño (sya-all, km, pts1ed, mr) | so eva → sveva (sya-all) | aññova → añño (bj: syā) | aññova → añño (cck: syā. kaṁ. pī. ka.) | eva → S1-3 evaṁ. (pts note) | so → missing in B1. (pts note) | añño → S1-3 aññeca. (pts note) | sekho → sekkho (th) | aññova sekho → añño sekkho (th) | tathāgatavihāroti → tathāgatavihāro ti (pts)
“พระคุณเจ้าผู้เจริญ เสขวิหารธรรม (ธรรมเป็นเครื่องอยู่ ของพระเสขะ) กับตถาคตวิหารธรรมเป็นอย่างเดียวกันหรือ หรือว่าเสขวิหารธรรม เป็นอย่างหนึ่ง ตถาคตวิหารธรรมเป็นอีกอย่างหนึ่ง”

“Na kho, āvuso mahānāma, sveva sekho vihāro, so tathāgatavihāro.
sekho → sekkho (th)
ท่านพระโลมสกังภิยะ ถวายพระพรว่า “ขอถวายพระพร มหาบพิตร เสขวิหารธรรมกับตถาคตวิหารธรรมไม่ใช่อย่างเดียวกัน
Añño kho, āvuso mahānāma, sekho vihāro, añño tathāgatavihāro.
sekho → sekkho (th)
เสขวิหารธรรมเป็นอย่าง หนึ่ง ตถาคตวิหารธรรมเป็นอีกอย่างหนึ่ง
Ye te, āvuso mahānāma, bhikkhū sekhā appattamānasā anuttaraṁ yogakkhemaṁ patthayamānā viharanti, te pañca nīvaraṇe pahāya viharanti.
anuttaraṁ → S1 anuppannaṁ (or -pattaṁ?). (pts note) | sekhā → sekkhā (th) | yogakkhemaṁ → yogakkhemam (pts) | pañca nīvaraṇe → pañcanīvaraṇe (pts)
มหาบพิตร ภิกษุเหล่าใดเป็นพระเสขะยังไม่บรรลุอรหัตตผล ปรารถนาธรรม เป็นแดนเกษมจากโยคะอันยอดเยี่ยมอยู่ ภิกษุเหล่านั้นชื่อว่าละนิวรณ์ ๕ ประการอยู่
Katame pañca?ละนิวรณ์ ๕ ประการ อะไรบ้าง คือ Kāmacchandanīvaraṇaṁ pahāya viharanti, byāpādanīvaraṇaṁ …pe…
viharanti → vaharanti (sya-all) | byāpādanīvaraṇaṁ → vyāpādanīvaraṇaṁ (bjt) | kāmacchandanīvaraṇaṁ → kāmacchandanīvaraṇam (pts) | byāpādanīvaraṇaṁ → vyāpādanīvaraṇaṁ la-pe (pts)
๑. ละกามฉันทนิวรณ์อยู่ ๒. ละพยาบาทนิวรณ์อยู่
thinamiddhanīvaraṇaṁ …
thinamiddhanīvaraṇaṁ → thīnamiddhanīvaraṇaṁ (sya-all) | thinamiddhanīvaraṇaṁ → thīnamiddhanīvaraṇam (pts)
๓. ละถีนมิทธนิวรณ์อยู่
uddhaccakukkuccanīvaraṇaṁ …๔. ละอุทธัจจกุกกุจจนิวรณ์อยู่ vicikicchānīvaraṇaṁ pahāya viharanti.
vicikicchānīvaraṇaṁ → vicikicchānīvaraṇam (pts)
๕. ละวิจิกิจฉานิวรณ์อยู่

Yepi te, āvuso mahānāma, bhikkhū sekhā appattamānasā anuttaraṁ yogakkhemaṁ patthayamānā viharanti, te ime pañca nīvaraṇe pahāya viharanti.
pi → missing in S1-3. (pts note) | yepi → ye (bjt, th) | sekhā → sekkhā (th) | yepi → ye pi (pts) | yogakkhemaṁ → yogakkhemam (pts)
ภิกษุเหล่าใดเป็นพระเสขะยังไม่บรรลุอรหัตตผล ปรารถนาธรรมเป็นแดนเกษม จากโยคะอันยอดเยี่ยมอยู่ ภิกษุเหล่านั้นชื่อว่าละนิวรณ์ ๕ ประการนี้อยู่

Ye ca kho te, āvuso mahānāma, bhikkhū arahanto khīṇāsavā vusitavanto katakaraṇīyā ohitabhārā anuppattasadatthā parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā, tesaṁ pañca nīvaraṇā pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj, pts1ed) | khīṇāsavā → khīnāsavā (pts) | anabhāvaṅkatā āyatiṁ → anabhāvakatā āyatim (pts) | anabhāvaṁkatā → anabhāvakatā (cck: sī. pī.) | anuppādadhammā → S1 anuppada- (pts note) | sammadaññāvimuttā → sammadaññā vimuttā (my) | parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā → parikkhīṇabhavasaññojanā sammadaññā vimuttā (th) | sammadaññāvimuttā tesaṁ pañca nīvaraṇā → sammadaññā vimuttā tesam pañcanīvaraṇā (pts)
มหาบพิตร ส่วนภิกษุเหล่าใดเป็นพระอรหันตขีณาสพ อยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ปลงภาระได้แล้ว บรรลุประโยชน์ตนโดยลำดับแล้ว สิ้น ภวสังโยชน์แล้ว หลุดพ้นเพราะรู้โดยชอบ นิวรณ์ ๕ ประการเป็นอันภิกษุเหล่านั้น ละได้เด็ดขาด ตัดรากถอนโคนเหมือนต้นตาลที่ถูกตัดรากถอนโคนไปแล้ว เหลือแต่ พื้นที่ ทำให้ไม่มี เกิดขึ้นต่อไปไม่ได้
Katame pañca?นิวรณ์ ๕ ประการ อะไรบ้าง คือ Kāmacchandanīvaraṇaṁ pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ;
anabhāvakatā → B1 anabhāvaṁ- always. (pts note) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (my, bjt, ms2005)
๑. กามฉันทนิวรณ์เป็นอันภิกษุเหล่านั้นละได้เด็ดขาด ตัดรากถอน โคนเหมือนต้นตาลที่ถูกตัดราถอนโคนไปแล้วเหลือแต่พื้นที่ ทำ ให้ไม่มี เกิดขึ้นต่อไปไม่ได้
byāpādanīvaraṇaṁ pahīnaṁ …pe…
byāpādanīvaraṇaṁ pahīnaṁ → vyāpādanīvaraṇaṁ (bj) | byāpādanīvaraṇaṁ → vyāpādanīvaraṇam (pts) | + → la-pe (pts)
๒. พยาบาทนิวรณ์...
thinamiddhanīvaraṇaṁ …
thinamiddhanīvaraṇaṁ → thīnamiddhanīvaraṇaṁ (sya-all)
๓. ถีนมิทธนิวรณ์...
uddhaccakukkuccanīvaraṇaṁ …๔. อุทธัจจกุกกุจจนิวรณ์... vicikicchānīvaraṇaṁ pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
anabhāvaṅkataṁ → anabhāvakataṁ (bj) | anabhāvaṅkataṁ → anabhāvaṁkataṁ (my, ms2005)
๕. วิจิกิจฉานิวรณ์เป็นอันภิกษุเหล่านั้นละได้เด็ดขาด ตัดรากถอนโคน เหมือนต้นตาลที่ถูกตัดรากถอนโคนไปแล้ว เหลือแต่พื้นที่ ทำให้ ไม่มี เกิดขึ้นต่อไปไม่ได้

Ye te, āvuso mahānāma, bhikkhū arahanto khīṇāsavā vusitavanto katakaraṇīyā ohitabhārā anuppattasadatthā parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā, tesaṁ ime pañca nīvaraṇā pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
anabhāvaṅkatā → anabhāvakatā (bj) | pahīnā → (sya-all) | khīṇāsavā → khīnāsavā (pts) | ohitabhārā → ohitabharā (pts) | parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā tesaṁ → parikkhiṇabhavasaṁyojanā sammadaññā vimuttā tesam (pts) | anabhāvaṅkatā āyatiṁ → anabhāvakatā āyatim (pts) | anabhāvaṅkatā → anabhāvaṁkatā (my, ms2005) | parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā → parikkhīṇabhavasaññojanā sammadaññā vimuttā (th) | pañca nīvaraṇā → pañcanīvaraṇā (pts)
มหาบพิตร ภิกษุเหล่าใดเป็นพระอรหันตขีณาสพ อยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ปลงภาระได้แล้ว บรรลุประโยชน์ตนโดยลำดับแล้ว สิ้น ภวสังโยชน์แล้ว หลุดพ้นเพราะรู้โดยชอบ นิวรณ์ ๕ ประการนี้เป็นอันภิกษุเหล่า นั้นละได้เด็ดขาด ตัดรากถอนโคนเหมือนต้นตาลที่ถูกตัดรากถอนโคนไปแล้ว เหลือ แต่พื้นที่ ทำให้ไม่มี เกิดขึ้นต่อไปไม่ได้
Tadamināpetaṁ, āvuso mahānāma, pariyāyena veditabbaṁ yathā—
tadamināpetaṁ → tad aminā petam (pts)
ขอพระองค์ทรงทราบเรื่องนี้โดยปริยายที่ว่า
aññova sekho vihāro, añño tathāgatavihāro.
aññova sekho → añño ca sekkho (sya-all) | aññova → añño va (pts)
เสขวิหารธรรมเป็นอย่างหนึ่ง ตถาคตวิหารธรรมก็เป็นอีกอย่างหนึ่ง

Ekamidaṁ, āvuso mahānāma, samayaṁ bhagavā icchānaṅgale viharati icchānaṅgalavanasaṇḍe.
ekamidaṁ → ekam idāham (pts) | ekamidaṁ → ekamidāhaṁ (bj: sī.pavi) | Icchānaṅgale → S1-3 icchānaṁkale (S1 -kāle). (pts note) | Icchānaṅgalavanasaṇḍe → S1 icchānaṁvana- S3 icchānaṁkalavana- (pts note) | samayaṁ → samayam (pts)
มหาบพิตร สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ ไพรสณฑ์ชื่ออิจฉานังคละ เขตกรุงอิจฉานังคละ
Tatra kho, āvuso mahānāma, bhagavā bhikkhū āmantesi:
mahānāma → (bj, sya-all) | bhagavā → āvuso mahānāma bhagavā (bj: machasaṁ) | Mahānāma → missing in S1-3. (pts note) | āmantesi- → as we have here a mere repetition of the preceding sutta 11, I give only the beginning of the similar numbers. subjoining the numbers of that sutta. -- In this number 8 after bhante ti kho all the MSS. have āvuso and B1-2 māhānāma instead of te bhikkhū. (pts note)
ณ ที่นั้น พระผู้มีพระภาครับสั่งเรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า
‘icchāmahaṁ, bhikkhave, temāsaṁ paṭisallīyituṁ.
paṭisallīyituṁ nāmhi → patisallīyituṁ namhi (bj)
‘ภิกษุทั้งหลาย เราปรารถนาจะหลีกเร้นอยู่คนเดียวสัก ๓ เดือน
Nāmhi kenaci upasaṅkamitabbo, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakenā’ti.
nāmhi → namhi (sya-all)
ใคร ๆ อย่าเข้า ไปหาเรา ยกเว้นภิกษุผู้นำอาหารบิณฑบาตเข้าไปให้รูปเดียว’

‘Evaṁ, bhante’ti kho, āvuso mahānāma, te bhikkhū bhagavato paṭissutvā nāssudha koci bhagavantaṁ upasaṅkamati, aññatra ekena piṇḍapātanīhārakena.
mahānāma → (bj, sya-all) | nāssudha → nāssu (bjt)
ภิกษุเหล่านั้นทูลรับ สนองพระดำรัสแล้ว ใน ๓ เดือนนี้ จึงไม่มีใคร ๆ เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเลย ยกเว้นภิกษุผู้นำอาหารบิณฑบาตเข้าไปถวายรูปเดียว

Atha kho, āvuso, bhagavā tassa temāsassa accayena paṭisallānā vuṭṭhito bhikkhū āmantesi:
āvuso → (pts)
ครั้นล่วง ๓ เดือนนั้นไป พระผู้มีพระภาคก็เสด็จออกจากที่หลีกเร้นแล้ว รับสั่ง เรียกภิกษุทั้งหลายมาตรัสว่า

‘sace kho, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evaṁ puccheyyuṁ:
kho → vo (bj, sya-all)
‘ภิกษุทั้งหลาย ถ้าพวกอัญเดียรถีย์ปริพาชกพึงถาม เธอทั้งหลายอย่างนี้ว่า
“katamenāvuso, vihārena samaṇo gotamo vassāvāsaṁ bahulaṁ vihāsī”ti, evaṁ puṭṭhā tumhe, bhikkhave, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ evaṁ byākareyyātha:
vihāsīti → vihāsī ti (ms2005)
‘ผู้มีอายุทั้งหลาย โดยมากพระสมณโคดมทรงอยู่จำพรรษา ด้วยวิหารธรรมข้อไหน’ เธอทั้งหลายถูกถามอย่างนี้พึงตอบอัญญเดียรถีย์ปริพาชก เหล่านั้นอย่างนี้ว่า
“ānāpānassatisamādhinā kho, āvuso, bhagavā vassāvāsaṁ bahulaṁ vihāsī”’ti.
ānāpānassatisamādhinā → ānāpānasatisamādhinā (bjt) | vihāsīti → vihāsī ti (ms2005)
‘ท่านทั้งหลาย โดยมากพระผู้มีพระภาคทรงอยู่จำพรรษาด้วย อานาปานสติสมาธิ’

Idhāhaṁ, bhikkhave, sato assasāmi, sato passasāmi.ภิกษุทั้งหลาย ขณะนี้เรามีสติหายใจเข้า มีสติหายใจออก

Dīghaṁ assasanto dīghaṁ assasāmīti pajānāmi, dīghaṁ passasanto dīghaṁ passasāmīti pajānāmi …pe…
dīghaṁ → dīghaṁ vā (bj, sya-all) | + → vitthāretabbaṁ (th)
เมื่อหายใจเข้ายาว ก็รู้ชัดว่าหายใจเข้ายาว หรือเมื่อหายใจออกยาวก็รู้ชัดว่าหายใจออกยาว ฯลฯ

paṭinissaggānupassī assasissāmīti pajānāmi, paṭinissaggānupassī passasissāmīti pajānāmi.ย่อมรู้ชัดว่า จะพิจารณาเห็นความสละคืน หายใจเข้า จะพิจารณาเห็นความสละคืน หายใจออก

Yañhi taṁ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya—
yañhi → yaṁ hi (bjt) | yañhi taṁ → yañ hi tam (pts)
ภิกษุทั้งหลาย ความจริง บุคคลเมื่อจะกล่าวให้ถูกต้อง พึงกล่าวถึงธรรมนั้น ใดว่า
ariyavihāro itipi, brahmavihāro itipi, tathāgatavihāro itipi.อริยวิหารบ้าง พรหมวิหารบ้าง ตถาคตวิหารบ้าง Ānāpānassatisamādhiṁ sammā vadamāno vadeyya—
ānāpānassatisamādhiṁ → ānāpānasatisamādhiṁ (bjt) | ānāpānassatisamādhiṁ → ānāpānassati samādhiṁ (th)
เมื่อจะกล่าวให้ถูกต้อง พึงกล่าวถึงอานาปานสติสมาธิว่า
ariyavihāro itipi, brahmavihāro itipi, tathāgatavihāro itipi.อริยวิหารบ้าง พรหมวิหารบ้าง ตถาคตวิหารบ้าง

Ye te, bhikkhave, bhikkhū sekhā appattamānasā anuttaraṁ yogakkhemaṁ patthayamānā viharanti, tesaṁ ānāpānassatisamādhi bhāvito bahulīkato āsavānaṁ khayāya saṁvattati.
ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | sekhā → sekkhā (th)
ภิกษุเหล่าใดเป็นเสขะยังไม่บรรลุอรหัตตผล ปรารถนาธรรมเป็นแดนเกษมจากโยคะ อันยอดเยี่ยมอยู่ อานาปานสติสมาธิที่ภิกษุเหล่านั้นเจริญ ทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นไป

Ye ca kho te, bhikkhave, bhikkhū arahanto khīṇāsavā vusitavanto katakaraṇīyā ohitabhārā anuppattasadatthā parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā, tesaṁ ānāpānassatisamādhi bhāvito bahulīkato diṭṭheva dhamme sukhavihārāya ceva saṁvattati satisampajaññāya ca.
diṭṭheva dhamme sukhavihārāya → diṭṭhadhammasukhavihārāya (bj) | sammadaññāvimuttā → sammadaññā vimuttā (my, bjt) | ānāpānassatisamādhi → ānāpānasatisamādhi (bjt) | parikkhīṇabhavasaṁyojanā sammadaññāvimuttā → parikkhīṇabhavasaññojanā sammadaññā vimuttā (th)
ส่วนภิกษุเหล่าใดเป็นอรหันตขีณาสพ อยู่จบพรหมจรรย์แล้ว ทำกิจที่ควรทำเสร็จแล้ว ปลงภาระได้แล้ว บรรลุประโยชน์ตนโดยลำดับแล้ว สิ้น ภวสังโยชน์แล้ว หลุดพ้นเพราะรู้โดยชอบ อานาปานสติสมาธิที่ภิกษุเหล่านั้นเจริญ ทำให้มากแล้ว ย่อมเป็นไปเพื่ออยู่เป็นสุขในปัจจุบันและเพื่อมีสติ มีสัมปชัญญะ

Yañhi taṁ, bhikkhave, sammā vadamāno vadeyya—
yañhi → yaṁ hi (bjt) | yañhi taṁ → yañ hi tam (pts)
ภิกษุทั้งหลาย ความจริง บุคคลเมื่อจะกล่าวให้ถูกต้อง พึงกล่าวถึงธรรมนั้น ใดว่า
ariyavihāro itipi, brahmavihāro itipi, tathāgatavihāro itipi.อริยวิหารบ้าง พรหมวิหารบ้าง ตถาคตวิหารบ้าง Ānāpānassatisamādhiṁ sammā vadamāno vadeyya—
ānāpānassatisamādhiṁ → ānāpānasatisamādhiṁ (bjt)
เมื่อจะกล่าวให้ถูกต้อง ก็พึงกล่าวถึงอานาปานสติสมาธิว่า
ariyavihāro itipi, brahmavihāro itipi, tathāgatavihāro itipīti.อริยวิหารบ้าง พรหมวิหารบ้าง ตถาคตวิหาร บ้าง’

Iminā kho etaṁ, āvuso mahānāma, pariyāyena veditabbaṁ, yathā—
etaṁ → etam (pts)
ขอถวายพระพร มหาบพิตร ขอพระองค์ทรงทราบเรื่องนี้โดยปริยายที่ว่า
aññova sekho vihāro, añño tathāgatavihāro”ti.
aññova sekho → añño ca sekkho (sya-all) | tathāgatavihāroti dutiyaṁ → tathāgatavihāro ti savatthi (pts) | va → S1-3 ca. (pts note) | aññova → añño va (pts)
เสขวิหารธรรมเป็นอย่างหนึ่ง ตถาคตวิหารธรรมก็เป็นอีกอย่างหนึ่ง”

Dutiyaṁ.
Savatthi → in B1 only. (pts note)
กังเขยยสูตรที่ ๒ จบ

Principles · Rationale · Glossary · 6 Pali editions
MP3: Pali


Translations: English · Русский · Deutsch · Français · ไทย