Kulūpakasutta
Kulūpakasutta → kulūpagasuttaṁ (bj)๔ กุลูปกสูตร
Sāvatthiyaṁ viharati.
viharati → (bj)พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ... เขตกรุงสาวัตถี ...
“Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,“ภิกษุทั้งหลาย
kathaṁrūpo bhikkhu arahati kulūpako hotuṁ, kathaṁrūpo bhikkhu na arahati kulūpako hotun”ti?
kulūpako → kulūpago (bj) | bhikkhu → bhikkhu arahati (bj) | arahati kulūpako → kulūpago (bj) | kulūpago → kulūpako (bj: machasaṁ, syā) | kulūpako → So C; B kulupako always; S1-3 kulū (or-lū) pago (pts note)เธอทั้งหลายจะเข้าใจความข้อนั้นว่าอย่างไร ภิกษุเช่นไร สมควรเข้าไปสู่ตระกูล ภิกษุเช่นไรไม่สมควรเข้าไปสู่ตระกูล”
Bhagavaṁmūlakā no, bhante, dhammā …pe…
bhagavaṁmūlakā → bhagavammūlakā (bjt) | + → bhagavato sutvā bhikkhū dhāressantīti (bjt)“ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ธรรมของข้าพระองค์ทั้งหลายมีพระผู้มีพระภาค เป็นหลัก” ฯลฯ
bhagavā etadavoca:
etadavoca → etad avoca (pts)
“Yo hi koci, bhikkhave, bhikkhu evaṁcitto kulāni upasaṅkamati:
evaṁcitto → evaṁ citto (th)“ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุรูปใดรูปหนึ่งมีความคิดอย่างนี้ว่า
‘dentuyeva me, mā nādaṁsu;
nādaṁsu → adaṁsu (pts) | nādaṁsu → mā adaṁsu (bj: sīmu3, sī.pævi, sī.pavi) | yeva → S1-3 dentuññeva (pts note) | mā → S1-3 repeat me mā (pts note) | dentuyeva → dentu yeva (pts)‘ขอชนทั้งหลายจงให้ เราเท่านั้น อย่าได้ไม่ให้เลย
bahukaññeva me dentu, mā thokaṁ;
bahukaññeva → bahuññeva (bj) | bahuññeva → subahuññeva (bj: sī.pævi, sī.pavi); bahukaññeva (bj: machasaṁ, syā, PTS) | bahukaññeva → bahu kaññeva (th) | thokaṁ → thokam (pts)จงให้เรามาก ๆ อย่าให้น้อย
paṇītaññeva me dentu, mā lūkhaṁ;
lūkhaṁ → lukhaṁ (pts) | lūkhaṁ → ūkhaṁ (th)จงให้ของประณีตแก่เราเท่านั้น อย่าให้ของเศร้าหมอง
sīghaññeva me dentu, mā dandhaṁ;
dandhaṁ → dandham (pts)จงรีบให้เรา อย่าให้ช้า
sakkaccaññeva me dentu, mā asakkaccan’ti.จงให้เราโดยเคารพ อย่าให้โดยไม่ เคารพ’
Tassa ce, bhikkhave, bhikkhuno evaṁcittassa kulāni upasaṅkamato na denti, tena bhikkhu sandīyati; so tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | domanassaṁ paṭisaṁvedayati → domanassam paṭisaṁvediyati (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)จึงเข้าไปสู่ตระกูล เมื่อภิกษุนั้นมีความคิดอย่างนี้เข้าไปสู่ตระกูล ชนทั้งหลาย ไม่ให้ ภิกษุจึงอึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอเสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Thokaṁ denti, no bahukaṁ …pe…ชนทั้งหลาย ให้น้อย ไม่ให้มาก ฯลฯ
lūkhaṁ denti, no paṇītaṁ …
lūkhaṁ → lukhaṁ (pts) | pe → Complete in S1-3 (pts note) | pe → spelled out in full (bjt)ให้ของเศร้าหมอง ไม่ให้ของประณีต
dandhaṁ denti, no sīghaṁ, tena bhikkhu sandīyati; so tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati asakkaccaṁ → paṭisaṁvediyati asakaccaṁ (pts) | dandhaṁ → dandham (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)ให้ช้า ไม่ให้เร็ว ภิกษุจึง อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอเสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Asakkaccaṁ denti, no sakkaccaṁ; tena bhikkhu sandīyati; so tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | asakkaccaṁ → asakaccaṁ (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts)ชนทั้งหลายให้โดยไม่ เคารพ ไม่ให้โดยเคารพ ภิกษุจึงอึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอเสวยทุกข์โทมนัส เพราะสาเหตุนั้น
Evarūpo kho, bhikkhave, bhikkhu na arahati kulūpako hotuṁ.
kulūpako → kulūpago (bj); kūlūpako (cck); kudūpako (pts)ภิกษุเช่นนี้ไม่สมควรเข้าไปสู่ตระกูล
Yo ca kho, bhikkhave, bhikkhu evaṁcitto kulāni upasaṅkamati:
kho → S1-3 yova (or ca?) hamo (pts note) | upasaṅkamati → upa saṅkamati (th)ส่วนภิกษุรูปใดรูปหนึ่งมีความคิดอย่างนี้ว่า
‘taṁ kutettha labbhā parakulesu—‘เราพึงได้ปัจจัย ๔ ในตระกูล อื่น ๆ แต่ที่ไหน
dentuyeva me, mā nādaṁsu;
nādaṁsu → adaṁsu (pts) | mā → S1-3 dentaññeva mā me mā (pts note) | dentuyeva → dentu yeva (bjt, pts)ขอชนทั้งหลายจงให้เราเท่านั้น อย่าได้ไม่ให้เลย
bahukaññeva me dentu, mā thokaṁ;
bahukaññeva → bahuññeva (bj) | me → Omitted by S1-3 (pts note)จงให้เรามาก ๆ อย่าให้น้อย
paṇītaññeva me dentu, mā lūkhaṁ;
lūkhaṁ → lukhaṁ (pts)จงให้ของประณีตแก่เราเท่านั้น อย่าให้ของเศร้าหมอง
sīghaññeva me dentu, mā dandhaṁ;
sīghaññeva → dīghaññeva (cck)จงรีบให้เรา อย่าให้ช้า
sakkaccaññeva me dentu, mā asakkaccan’ti.
asakkaccanti → asakkaccan ti (pts)จงให้เราโดยเคารพ อย่าให้โดยไม่เคารพ’
Tassa ce, bhikkhave, bhikkhuno evaṁcittassa kulāni upasaṅkamato na denti; tena bhikkhu na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
ce → me (bj) | sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati thokaṁ → paṭisaṁvediyati thokam (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)จึงเข้าไปสู่ตระกูล ถ้าเมื่อ ภิกษุนั้นมีความคิดอย่างนี้เข้าไปสู่ตระกูล ชนทั้งหลายไม่ให้ ภิกษุไม่อึดอัดเพราะ สาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Thokaṁ denti, no bahukaṁ; tena bhikkhu na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
paṭisaṁvedayati → paṭi saṁvedayati (th)ชนทั้งหลายให้น้อย ไม่ให้มาก ภิกษุจึงไม่อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Lūkhaṁ denti, no paṇītaṁ; tena bhikkhu na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.ชนทั้งหลาย ให้ของเศร้าหมอง ไม่ให้ของประณีต ...
Dandhaṁ denti, no sīghaṁ; tena bhikkhu na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all) | sīghaṁ- → Complete in all the MSS. (pts note)ให้ช้า ไม่ให้เร็ว ภิกษุไม่อึดอัดเพราะ สาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Asakkaccaṁ denti, no sakkaccaṁ; tena bhikkhu na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)ชนทั้งหลายให้โดยไม่เคารพ ไม่ให้โดยเคารพ ภิกษุไม่อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Evarūpo kho, bhikkhave, bhikkhu arahati kulūpako hotuṁ.
kulūpako → kulūpago (bj)ภิกษุเช่นนี้สมควรเข้าไปสู่ตระกูล
Kassapo, bhikkhave, evaṁcitto kulāni upasaṅkamati:
evaṁcitto → S1-3 omits citto (pts note)กัสสปะมีความคิดอย่างนี้ว่า
‘taṁ kutettha labbhā parakulesu—‘เราพึงได้ปัจจัย ๔ ในตระกูลอื่น ๆ แต่ที่ไหน
dentuyeva me, mā nādaṁsu;
nādaṁsu → adaṁsu (pts) | mā → S1-3 have here me mā one time only as well as B (pts note) | dentuyeva → dentu yeva (bjt, pts)ขอชนทั้งหลายจงให้เราเท่านั้น อย่าได้ไม่ให้เลย
bahukaññeva me dentu, mā thokaṁ;
bahukaññeva → S1-3 bahuññeva here and above (pts note)จงให้เรามาก ๆ อย่าให้น้อย’ ฯลฯ
paṇītaññeva me dentu, mā lūkhaṁ;
lūkhaṁ → lukhaṁ (pts)
sīghaññeva me dentu, mā dandhaṁ;
sakkaccaññeva me dentu, mā asakkaccan’ti.
sakkaccaññeva → sakkacaññeva (pts)
Tassa ce, bhikkhave, kassapassa evaṁcittassa kulāni upasaṅkamato na denti; tena kassapo na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
kassapo → kassapo pi (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | evaṁcittassa → evaṁ cittassa (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)จึงเข้าไปสู่ตระกูล ชนทั้งหลายไม่ให้ กัสสปะไม่อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอไม่เสวย ทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Thokaṁ denti, no bahukaṁ; tena kassapo na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati lūkhaṁ → paṭisaṁvediyati lukham (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānam (pts)ชนทั้งหลายให้น้อย ไม่ให้มาก กัสสปะไม่อึดอัดเพราะ สาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Lūkhaṁ denti, no paṇītaṁ; tena kassapo na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | paṭisaṁvedayati → paṭi saṁvedayati (th) | lūkhaṁ → lukham (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)ชนทั้งหลายให้ของเศร้าหมอง ไม่ให้ของประณีต กัสสปะไม่อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัส
Dandhaṁ denti, no sīghaṁ; tena kassapo na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all, pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | sandīyati → sandiyyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānaṁ (pts)ชนทั้งหลาย ให้ช้า ไม่ให้เร็ว กัสสปะไม่อึดอัดเพราะสาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะ สาเหตุนั้น
Asakkaccaṁ denti, no sakkaccaṁ; tena kassapo na sandīyati; so na tatonidānaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedayati.
sandīyati → sandiyati (sya-all) | na sandīyati → no sandiyyati (pts) | paṭisaṁvedayati → paṭisaṁvediyati (pts) | tatonidānaṁ → tato nidānam (pts)ชนทั้งหลายให้โดยไม่เคารพ ไม่ให้โดยเคารพ กัสสปะไม่อึดอัดเพราะ สาเหตุนั้น เธอไม่เสวยทุกข์โทมนัสเพราะสาเหตุนั้น
Kassapena vā hi vo, bhikkhave, ovadissāmi yo vā panassa kassapasadiso. Ovaditehi ca pana vo tathattāya paṭipajjitabban”ti.
vo → vo te (bj); (pts) | kassapasadiso → kassapādiso (sya-all) | ovaditehi → ovāditehi (pts)ภิกษุทั้งหลาย เราจักกล่าวสอนเธอทั้งหลายให้(ประพฤติ)ตามกัสสปะ หรือผู้ ใดพึงเป็นเช่นกัสสปะ เราจักกล่าวสอนให้ประพฤติตามผู้นั้น และเธอทั้งหลายผู้ได้รับ โอวาทแล้วพึงปฏิบัติเพื่อความเป็นอย่างนั้น”