DutiyagaddulabaddhasuttaDie Leine (2)
Sāvatthinidānaṁ.
sāvatthinidānaṁ → sāvatthiyaṁ (bj) | sāvatthinidānaṁ anamataggoyaṁ → sāvatthī ārāme anamataggāyaṁ (sya-all); (pts)In Sāvatthī.
“Anamataggoyaṁ, bhikkhave, saṁsāro.„Mönche und Nonnen, das Umherwandern hat keinen erkennbaren Anfang.
Pubbā koṭi na paññāyati avijjānīvaraṇānaṁ sattānaṁ taṇhāsaṁyojanānaṁ sandhāvataṁ saṁsarataṁ.
pubbā koṭi → pubbakoṭi (pts) | saṁsarataṁ → saṁsārataṁ (pts) | taṇhāsaṁyojanānaṁ → taṇhāsaññojanānaṁ (th) | sattānaṁ → sattānam (pts)Ein Anfangspunkt für das Umherstreifen und Umherwandern der Lebewesen, die von Unwissenheit ummantelt und von Verlangen gefesselt sind, ist nicht ersichtlich.
Seyyathāpi, bhikkhave, sā gaddulabaddho daḷhe khīle vā thambhe vā upanibaddho. So gacchati cepi tameva khīlaṁ vā thambhaṁ vā upagacchati; tiṭṭhati cepi tameva khīlaṁ vā thambhaṁ vā upatiṭṭhati; nisīdati cepi tameva khīlaṁ vā thambhaṁ vā upanisīdati; nipajjati cepi tameva khīlaṁ vā thambhaṁ vā upanipajjati.
gaddulabaddho → gaddūlabandho (sya-all) | upanibaddho → upanibandho (sya-all) | thambhe → thambe (pts) | upagacchati → upanigacchati (bj: sīmu8, sī.pavi) | upanippajjati → This phrase is omitted by S1-3 which have only nipajjati so written (pts note) | cepi tameva → ce pi tam eva (pts) | cepi tameva → ce pi taṁ eva (pts) | nipajjati cepi tameva khīlaṁ → nippajjati ce pi tam eva khīlam (pts)Wie ein Hund, der mit einer Leine an einen festen Pfosten oder Pflock angebunden wäre: Ob er gehen, stehen, sitzen oder liegen würde, er wäre stets direkt neben diesem Pfosten oder Pflock.
Evameva kho, bhikkhave, assutavā puthujjano rūpaṁ ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’ti samanupassati.
evameva → evam eva (pts) | rūpaṁ etaṁ → rūpam etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts)Ebenso betrachtet ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch Form so: ‚Das ist mein, das bin ich, das ist mein Selbst.‘
Vedanaṁ …
+ → etaṁ mama (bjt) | vedanaṁ → vedanam (pts)Er betrachtet Gefühl …
saññaṁ …
+ → etaṁ mama (bjt)Wahrnehmung …
saṅkhāre …
+ → etaṁ mama (bjt)Willensbildungsprozesse …
viññāṇaṁ ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’ti samanupassati.
viññāṇaṁ etaṁ → viññāṇam etam (pts) | esohamasmi → eso ham asmi (pts)und Bewusstsein so: ‚Das ist mein, das bin ich, das ist mein Selbst.‘
So gacchati cepi ime pañcupādānakkhandhe upagacchati;
ime → imeva (bj, sya-all) | pañcupādānakkhandhe → S1-3 add va or ca (pts note) | cepi → ce pi (pts)Wenn er geht, geht er direkt neben den fünf mit Ergreifen verbundenen Aggregaten.
tiṭṭhati cepi ime pañcupādānakkhandhe upatiṭṭhati;
ime → imeva (sya-all) | cepi → ce pi (pts)Wenn er steht, steht er direkt neben den fünf mit Ergreifen verbundenen Aggregaten.
nisīdati cepi ime pañcupādānakkhandhe upanisīdati;
ime → imeva (bj, sya-all) | cepi → ce pi (pts)Wenn er sitzt, sitzt er direkt neben den fünf mit Ergreifen verbundenen Aggregaten.
nipajjati cepi ime pañcupādānakkhandhe upanipajjati.
ime → imeva (bj, sya-all)Wenn er liegt, liegt er direkt neben den fünf mit Ergreifen verbundenen Aggregaten.
Tasmātiha, bhikkhave, abhikkhaṇaṁ sakaṁ cittaṁ paccavekkhitabbaṁ:
bhikkhave → bhikkhave bhikkhunā (bj) | abhikkhaṇaṁ → bhikkhave abhikkhaṇaṁ (bj: machasaṁ, syā, sī.pavi) | tasmātiha → tasmā tiha (th)Daher sollt ihr euren eigenen Geist regelmäßig prüfen:
‘dīgharattamidaṁ cittaṁ saṅkiliṭṭhaṁ rāgena dosena mohenā’ti.
saṅkiliṭṭhaṁ → saṁkiliṭṭhaṁ (my, bjt, ms2005) | dīgharattamidaṁ → dīgharattam idaṁ (pts) | saṅkiliṭṭhaṁ → saṁkiliṭṭham (pts) | mohenāti → mohenā ti (pts)‚Lange Zeit war dieser Geist von Gier, Hass und Täuschung verunreinigt.‘
Cittasaṅkilesā, bhikkhave, sattā saṅkilissanti;
Cittasaṁkilesā → S1-3 Cittaṁ saṁ- (pts note) | saṅkilissanti → saṁkilissanti (my, bjt, pts)Lebewesen sind verunreinigt, weil der Geist verunreinigt ist.
cittavodānā sattā visujjhanti.
cittavodānā → S1 cittaṁ vo- (pts note)Lebewesen sind geläutert, weil der Geist geläutert ist.
Diṭṭhaṁ vo, bhikkhave, caraṇaṁ nāma cittan”ti?
caraṇaṁ nāma → caraṇannāma (th)Mönche und Nonnen, habt ihr das Gemälde mit dem Titel ‚Verhalten‘ gesehen?“
“Evaṁ, bhante”.
evaṁ bhante → evambhante (bjt, th) | evaṁ → evam (pts)„Ja, Herr.“
“Tampi kho, bhikkhave, caraṇaṁ nāma cittaṁ citteneva cittitaṁ. Tenapi kho, bhikkhave, caraṇena cittena cittaññeva cittataraṁ.
nāma → (bj) | cittitaṁ → cintitaṁ (sya-all) | caraṇaṁ → caranaṁ (pts) | cittitaṁ tenapi → cintitaṁ tena pi (pts) | caraṇaṁ → caraṇaṁ nāma (bj: machasaṁ, syā, PTS) | nāma → Omitted by S1-3 (pts note) | tampi → tam pi (pts)„Dieses Gemälde wurde vom Geist schillernd ausgearbeitet, aber der Geist ist noch schillernder als dieses Gemälde.
Tasmātiha, bhikkhave, abhikkhaṇaṁ sakaṁ cittaṁ paccavekkhitabbaṁ:
bhikkhave → bhikkhave bhikkhunā (bj) | tasmātiha → tasmā tiha (th)Daher sollt ihr euren eigenen Geist regelmäßig prüfen:
‘dīgharattamidaṁ cittaṁ saṅkiliṭṭhaṁ rāgena dosena mohenā’ti.
idam → S1-3 cidaṁ (pts note) | saṅkiliṭṭhaṁ → saṁkiliṭṭhaṁ (my, bjt, ms2005) | dīgharattamidaṁ → dīgharattam idam (pts)‚Lange Zeit war dieser Geist von Gier, Hass und Täuschung verunreinigt.‘
Cittasaṅkilesā, bhikkhave, sattā saṅkilissanti;
Cittasaṁkilesā → S1 citte saṁkilesā (pts note) | saṅkilissanti → saṁkilissanti (my, bjt, pts)Lebewesen sind verunreinigt, weil der Geist verunreinigt ist.
cittavodānā sattā visujjhanti.Lebewesen sind geläutert, weil der Geist geläutert ist.
Nāhaṁ, bhikkhave, aññaṁ ekanikāyampi samanupassāmi evaṁ cittaṁ yathayidaṁ, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā.
ekanikāyampi → ekanikāyaṁpi (th) | nāhaṁ → nāham (pts) | aññaṁ ekanikāyampi → aññam ekanikāyaṁ pi (pts) | evaṁ cittaṁ yathayidaṁ → evaṁcittaṁ yathayidam (pts)Ich sehe keine Klasse von Wesen, die so schillernd wäre wie das Tierreich.
tepi kho, bhikkhave, tiracchānagatā pāṇā citteneva cittitā, tehipi kho, bhikkhave, tiracchānagatehi pāṇehi cittaññeva cittataraṁ.
cittitā → cintitā (sya-all) | cittitā tehipi → cittatā tehi pi (pts) | cittitā → cīttatā (bj: sī.pavi, PTS) | tepi → te pi (pts)Die Geschöpfe im Tierreich wurden vom Geist schillernd ausgearbeitet, aber der Geist ist noch schillernder als die Geschöpfe im Tierreich.
Tasmātiha, bhikkhave, abhikkhaṇaṁ sakaṁ cittaṁ paccavekkhitabbaṁ:
bhikkhave → bhikkhave bhikkhunā (bj, pts) | abhikkhaṇaṁ → bhikkhave abhikkhaṇaṁ (bj: machasaṁ, syā) | tasmātiha → tasmā tiha (th) | cittaṁ → cittam (pts)Daher sollt ihr euren eigenen Geist regelmäßig prüfen:
‘dīgharattamidaṁ cittaṁ saṅkiliṭṭhaṁ rāgena dosena mohenā’ti.
saṅkiliṭṭhaṁ → saṁkiliṭṭhaṁ (my, bjt, ms2005) | dīgharattamidaṁ → dīgharattam idaṁ (pts)‚Lange Zeit war dieser Geist von Gier, Hass und Täuschung verunreinigt.‘
Cittasaṅkilesā, bhikkhave, sattā saṅkilissanti;
cittasaṅkilesā → cittasaṁkilesā (my, bjt, ms2005, pts) | saṅkilissanti → saṁkilissanti (my, bjt, pts)Lebewesen sind verunreinigt, weil der Geist verunreinigt ist.
cittavodānā sattā visujjhanti.Lebewesen sind geläutert, weil der Geist geläutert ist.
Seyyathāpi, bhikkhave, rajako vā cittakārako vā rajanāya vā lākhāya vā haliddiyā vā nīliyā vā mañjiṭṭhāya vā suparimaṭṭhe phalake vā bhittiyā vā dussapaṭṭe vā itthirūpaṁ vā purisarūpaṁ vā abhinimmineyya sabbaṅgapaccaṅgiṁ;
mañjiṭṭhāya → mañjeṭṭhāya (bj, sya-all, km); mañjeṭṭhiyā (pts1ed) | vā → vā sati (bj, sya-all); (bj, sya-all); va (pts) | nīliyā → nīlāya (bj, sya-all) | suparimaṭṭhe → suparimaṭṭe vā (bj, sya-all) | sabbaṅgapaccaṅgiṁ → sabbaṅgapaccaṅgaṁ (bj) | itthirūpaṁ → itthīrūpaṁ (sya-all) | sabbaṅgapaccaṅgiṁ evameva → sabbaṅgapaccaṅgaṁ evaṁ (sya-all) | mañjiṭṭhāya → mañjeṭṭhiyā (pts) | vā → panīliyā vā (bj: machasaṁ, PTS) | mañjeṭṭhāya → mañjiṭṭhāya (bj: machasaṁ); mañjeṭṭhiyā (bj: PTS) | suparimaṭṭe → suparimaṭṭhe (bj: machasaṁ, PTS) | mañjiṭṭhāya → mañjeṭṭhāya (cck: sī. syā. kaṁ.); mañjeṭṭhiyā (cck: pī.) | suparimaṭṭe → evaṁ. ba.suparimatthe (sya-all: sī.) | dussapaṭe → dussavattheti vā pāṭho (sya-all note) | vā → S1-3 insert nāsati (pts note) | vā → S1 omits vā, S3 yavā (pts note) | nīliyā → B paniliyā (pts note) | mañjeṭṭhiyā → B mañjaṭṭhāya (pts note) | suparimaṭṭhe → S1-3 suparimaṭṭe (pts note) | vā → B inserts koci (pts note) | nīliyā → nīlāya vā mañjeṭṭhāya (bjt, th)Wie wenn ein Künstler oder Maler etwas Farbe hätte wie roten Lack, Gelbwurz, Indigo oder Färberkrapp, und er würde auf einem polierten Brett oder einer Wand oder einer Leinwand die Form einer Frau oder eines Mannes erschaffen, in allen Haupt- und Nebengliedern unversehrt.
evameva kho, bhikkhave, assutavā puthujjano rūpaññeva abhinibbattento abhinibbatteti, vedanaññeva …pe… saññaññeva … saṅkhāreyeva … viññāṇaññeva abhinibbattento abhinibbatteti.
saṅkhāreyeva viññāṇaññeva → saṅkhāreva viññāṇaṁ yeva (pts) | eva → Missing in S1-3 (pts note) | saṅkhāreyeva → saṅkhāre yeva (my, th) | viññāṇaññeva → viññāṇaṁyeva (bjt) | evameva → evaṁ (th) | evameva → evam eva (pts)Ebenso erschafft ein ungebildeter gewöhnlicher Mensch ein künftiges Leben, und alles, was er erschafft, sind Form, Gefühl, Wahrnehmung, Willensbildungsprozesse und Bewusstsein.
Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,
kiṁ maññatha → kimmaññatha (bjt)Was denkt ihr, Mönche und Nonnen?
rūpaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?
vāti → vā ti (pts)Ist Form beständig oder unbeständig?“
“Aniccaṁ, bhante”.„Unbeständig, Herr.“
“Vedanā …„Ist Gefühl …
saññā …Ist Wahrnehmung …
saṅkhārā …Sind Willensbildungsprozesse …
viññāṇaṁ …pe…
+ → niccaṁ vā aniccaṁ vā ti aniccaṁ bhante (bjt)Ist Bewusstsein beständig oder unbeständig?“ …
“tasmātiha, bhikkhave …pe…
tasmātiha → tasmā tiha (th)„Daher sollt ihr jegliche Art … sehen …
evaṁ passaṁ …pe…Wenn er das sieht …
nāparaṁ itthattāyāti pajānātī”ti.
nāparaṁ → nāparam (pts)Er versteht: ‚… es gibt nichts weiter für diesen Ort.‘“