Vālasutta
Vālasutta → chiggaḷa 1 (pts1ed)Haare spalten
Ekaṁ samayaṁ bhagavā vesāliyaṁ viharati mahāvane kūṭāgārasālāyaṁ.
kūṭāgārasālāyaṁ → kūṭāgārasāḷāyaṁ (pts) | samayaṁ → samayam (pts)Einmal hielt sich der Buddha bei Vesālī am Großen Wald auf, in der Halle mit dem Giebeldach.
Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya vesāliṁ piṇḍāya pāvisi.
vesāliṁ → vesāliyaṁ (sya-all) | vesāliṁ → vesāliyaṁ (bj: sī.pævi, syā) | pubbaṇhasamayaṁ → pubbaṇhasamayam (pts) | pattacīvaramādāya vesāliṁ → pattacīvaram ādāya vesālim (pts)Da kleidete sich der ehrwürdige Ānanda am Morgen an, nahm Schale und Robe und betrat Vesālī zum Almosengang.
Addasā kho āyasmā ānando sambahule licchavikumārake santhāgāre upāsanaṁ karonte, dūratova sukhumena tāḷacchiggaḷena asanaṁ atipātente, poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitaṁ.
poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (sya-all, km); poṅkhānupoṅkaṁ (pts1ed) | tāḷacchiggaḷena → tālacchiggalena (bj) | santhāgāre → saṇṭhāgāre (sya-all) | upāsanaṁ karonte dūratova → upāsanam kāronte durato va (pts) | tāḷacchiggaḷena asanaṁ → ṭālacchiggaḷena asanam (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ → poṅkhānupoṅkam (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (bj: syā) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (cck: syā. kaṁ.) | pokhānupokhaṁ → a. evaṁ. sī. ba. poṅkhānupoṅkhaṁ (sya-all note) | upāsanam → S1 upaṭṭhākam. (pts note) | asanam → S1 āsanam. (pts note)Er sah mehrere Licchaver Jugendliche, die sich bei der Ratshalle im Bogenschießen übten. Sie schossen Pfeile aus großer Entfernung durch ein kleines Schlüsselloch, Schuss auf Schuss, ohne Fehlschuss.
Disvānassa etadahosi:
Disvānassa → S1-3 disvāssa. (pts note) | etadahosi → etad ahosi (pts)Bei diesem Anblick dachte er:
“sikkhitā vatime licchavikumārakā, susikkhitā vatime licchavikumārakā;
vatime → S1-3 catime. (pts note)„Diese Licchaver Jugendlichen sind wirklich geübt, gut geübt,
yatra hi nāma dūratova sukhumena tāḷacchiggaḷena asanaṁ atipātessanti poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitan”ti.
tāḷacchiggaḷena → tālacchiggalena (bj) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (sya-all) | dūratova → durato va (pts) | tāḷacchiggaḷena asanaṁ → taḷacchigaḷena asanam (pts) | yatra hi → yatrahi (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitanti → poṅkhānupoṅkham avirādhitan ti (pts)dass sie Pfeile aus großer Entfernung durch ein kleines Schlüsselloch schießen, Schuss auf Schuss, ohne Fehlschuss.“
Atha kho āyasmā ānando vesāliṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:
vesāliṁ → vesāliyaṁ (sya-all, pts) | piṇḍapātapaṭikkanto → S1-3 piṇḍapātam atikkanto. (pts note) | tenupasaṅkami upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā → tenupasaṁkami (bjt) | vesāliṁ → vesāliyam (pts) | pacchābhattaṁ → pacchābhattam (pts) | upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi ekamantaṁ → ekam antaṁ (pts) | bhagavantaṁ etadavoca → bhagavantam etad avoca (pts)Dann zog Ānanda um Almosen durch Vesālī. Nach dem Essen, als er vom Almosengang zurückkam, ging er zum Buddha, verbeugte sich, setzte sich zur Seite hin und berichtete ihm die Begebenheit.
“idhāhaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya vesāliṁ piṇḍāya pāvisiṁ.
pubbaṇhasamayaṁ → pubbanhasamayaṁ (bj) | vesāliṁ → vesāliyaṁ (sya-all) | pattacīvaramādāya vesāliṁ piṇḍāya → pattacīvaram ādāya vesālim piṇḍaya (pts) | Vesālim → S1-3 vesāliyaṁ. (pts note) | pāvisiṁ → B1-2 pāvīsi. (pts note) | idhāhaṁ → idhāham (pts)
Addasaṁ khvāhaṁ, bhante, sambahule licchavikumārake santhāgāre upāsanaṁ karonte dūratova sukhumena tāḷacchiggaḷena asanaṁ atipātente poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitaṁ.
tāḷacchiggaḷena → tālacchiggalena (bj) | santhāgāre → saṇṭhāgāre (sya-all) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (sya-all) | dūratova → durato va (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitaṁ → poṅkhānupoṅkham aviradhitaṁ (pts) | santhāgāre → B1-2 sandhā- (pts note) | khvāhaṁ → khvāham (pts) | upāsanaṁ → upāsanam (pts) | asanaṁ → asanam (pts)
Disvāna me etadahosi:
etadahosi → etad ahosi (pts)
‘sikkhitā vatime licchavikumārakā, susikkhitā vatime licchavikumārakā;
licchavikumārakā → licchavikumarakā (pts) | licchavikumārakā → licchavi kumārakā (bjt)
yatra hi nāma dūratova sukhumena tāḷacchiggaḷena asanaṁ atipātessanti poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitan’”ti.
tāḷacchiggaḷena → tālacchiggalena (bj) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (sya-all) | dūratova → durato va (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitanti → poṅkānupoṅkham avirādhitan ti (pts) | sukhumena → missing in S1-3. (pts note) | atipātessanti → S1 atipaṭ- (pts note) | dūratova → dūrato va (bjt) | asanaṁ → asanam (pts)
“Taṁ kiṁ maññasi, ānanda,
kiṁ → kim (pts)„Was denkst du, Ānanda?
katamaṁ nu kho dukkarataraṁ vā durabhisambhavataraṁ vā—
nu kho → nukho (bjt)Was ist schwieriger und schwerer zu erreichen:
yo dūratova sukhumena tāḷacchiggaḷena asanaṁ atipāteyya poṅkhānupoṅkhaṁ avirādhitaṁ, yo vā sattadhā bhinnassa vālassa koṭiyā koṭiṁ paṭivijjheyyā”ti?
sattadhā → satadhā (bj, pts1ed) | tāḷacchiggaḷena → tālacchiggalena (bj) | vālassa → vāḷassa (bj) | poṅkhānupoṅkhaṁ → pokhānupokhaṁ (sya-all) | dūratova → durato va (pts) | satadhā → sattadhā (bj: machasaṁ, syā, aṭṭhakathā) | bhinnassa → S1-3 bhinna. (pts note) | asanaṁ → asanam (pts) | poṅkhānupoṅkhaṁ → poṅkhānupoṅkham (pts) | koṭiṁ paṭivijjheyyāti → koṭim paṭivijjheyyā ti (pts)Pfeile aus großer Entfernung durch ein kleines Schlüsselloch zu schießen, Schuss auf Schuss, ohne Fehlschuss? Oder ein Pferdehaar zu nehmen, das in sieben Stränge gespalten wurde, und eine Spitze mit einer anderen Spitze zu durchbohren?“
“Etadeva, bhante, dukkaratarañceva durabhisambhavatarañca yo vā sattadhā bhinnassa vālassa koṭiyā koṭiṁ paṭivijjheyyā”ti.
vālassa → vāḷassa (bj) | vā → yo (cck: sī.) | ceva → S3 dukkarañceva S1 dukkarece. (pts note) | vā → missing in S1-3. (pts note) | koṭiyā → missing in S1. (pts note) | dukkaratarañceva durabhisambhavatarañca → dukkarataraṁ ceva durabhisambhavataraṁ ca (bjt) | sattadhā → satadhā (bjt, pts) | etadeva → etad eva (pts) | dukkaratarañceva → dukkarataraṁ ceva (pts) | koṭiṁ paṭivijjheyyāti → koṭim paṭivijjheyyā ti (pts)„Ein Pferdehaar zu nehmen, das in sieben Stränge gespalten wurde, und eine Spitze mit einer anderen Spitze zu durchbohren, ist schwieriger und schwerer zu erreichen.“
“Atha kho, ānanda, duppaṭivijjhataraṁ paṭivijjhanti, ye ‘idaṁ dukkhan’ti yathābhūtaṁ paṭivijjhanti …pe… ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṁ paṭivijjhanti.
Atha kho → atha kho te (bj, sya-all, km) | paṭivijjhanti tasmātihānanda → paṭivijjhati tasmātiha ānanda (bj) | ānanda → atha kho ānanda (bj: machasaṁ) | ye → yo (bj: syā, sī.pævi, sī.pavi) | paṭivijjhanti → paṭivijjhati (bj: syā, sī.pævi, sī.pavi) | kho → atha kho te (cck: syā. kaṁ.) | ye → S1-3 yo. (pts note) | paṭivijjhanti → S1-3 -jjhati. (pts note) | duppaṭivijjhataraṁ → duppaṭivijjhataram (pts) | idaṁ dukkhanti yathābhūtaṁ → idam dukkhan ti yathābhūtam (pts) | + → la-pe (pts) | dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṁ → dukkhanirodhagāmini patipadā ti yathābhutam (pts)„Und, Ānanda, wer das Leiden wahrheitsgemäß durchdringt, den Ursprung des Leidens, das Aufhören des Leidens und den Weg, der zum Aufhören des Leidens führt, der durchdringt etwas noch Schwierigeres als das.
Tasmātihānanda, ‘idaṁ dukkhan’ti yogo karaṇīyo …pe… ‘ayaṁ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yogo karaṇīyo”ti.
tasmātihānanda → ānanda (bjt) | tasmātihānanda → tasmā tihānanda (th) | tasmātihānanda → tasmā ti hānanda (pts) | dukkhanti → dukkhan ti (pts) | + → pa-pe (pts) | paṭipadāti → paṭipadā ti (pts) | karaṇīyoti → karaṇīyo (pts)Aus diesem Grund sollt ihr Meditation üben – um zu verstehen: ‚Das ist das Leiden.‘ … ‚Das ist die Übung, die zum Aufhören des Leidens führt.‘“